II SA/Gl 387/08

WyrokWSA w Gliwicach2008-11-21

Skład orzekający: Bonifacy Bronkowski, Włodzimierz Kubik, Rafał Wolnik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej może wydać decyzję o zmianie pozwolenia na budowę, gdy pierwotne pozwolenie zostało udzielone kilku inwestorom, a zmiana dotyczy istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu, bez zgody wszystkich współinwestorów? Czy decyzja o zmianie pozwolenia na budowę może zostać wydana po zakończeniu budowy lub w sytuacji, gdy pierwotna decyzja o pozwoleniu na budowę wygasła?
Ratio decidendi
Decyzja o zmianie pozwolenia na budowę, dotycząca istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu, wymaga zgody wszystkich współinwestorów, chyba że pozwolenie zostało udzielone tylko jednemu inwestorowi. Zgoda sądu powszechnego na czynność przekraczającą zwykły zarząd rzeczą wspólną nie zastępuje zgody współinwestorów na zmianę pozwolenia na budowę. Ponadto, decyzja o zmianie pozwolenia na budowę nie może zostać wydana po zakończeniu budowy lub w sytuacji, gdy pierwotna decyzja o pozwoleniu na budowę wygasła.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A. W. i K. P. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Starosty B. o zmianie pozwolenia na budowę. Pierwotne pozwolenie na budowę zostało udzielone kilku inwestorom, w tym skarżącym. Skarżące podnosiły zarzuty dotyczące m.in. braku zgody wszystkich współwłaścicielek na inwestycję, wygaśnięcia pierwotnego pozwolenia na budowę z powodu ukończenia budowy, naruszenia przepisów ochrony przeciwpożarowej, warunków technicznych oraz braku zgodności projektu z planem miejscowym. Organy administracji uznały, że inwestycja nie została ukończona, a zarzuty dotyczące braku dostępu do drogi publicznej i ochrony przeciwpożarowej są niezasadne.
Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty B., orzekł o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji i zasądził zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski, Sędziowie Sędzia WSA Włodzimierz Kubik (spr.), Sędzia WSA Rafał Wolnik, Protokolant sekr. sąd. Elwira Massel, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 listopada 2008 r. sprawy ze skargi A. W. i K. P. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zmiany pozwolenia na budowę 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty B. z dnia [...] r. nr [...], 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, 3. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącej K. P. kwotę [...] złotych oraz na rzecz skarżącej A. W. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Starosta B. zatwierdził projekt budowlany zamienny i dokonał zmiany w decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...]r. [...]. W podstawie prawnej decyzji organ administracji architektoniczno-budowlanej wskazał art. 34 ust. 4, art. 36a, art. 80 ust. 1 pkt 1, art. 81 oraz art. 82 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. nr 156, poz. 1118), a także art. 104 k.p.a. Opisana decyzja została wydana na wniosek T. i I. P. dotyczący zmiany udzielonego pozwolenia na rozbudowę i przebudowę budynku mieszkalnego położonego w B. przy ul. [...] oraz zatwierdzenie projektu rozbudowy tego obiektu o klatkę schodową, schody zewnętrzne oraz podniesienie poddasza celem wygospodarowania pomieszczeń mieszkalnych. W uzasadnieniu decyzji organ podniósł, że współwłaścicielki budynku A. W. i K. P. nie wyraziły zgody na przedmiotową inwestycję. W tej kwestii wnioskodawcy powołali się jednak na postanowienie wstępne Sądu Rejonowego w B. z dnia [...]r. [...], mocą którego zezwolono im na dokonanie czynności przekraczającej zakres zwykłego zarządu rzeczą wspólną, wyrażając zgodę na rozbudowę przedmiotowego budynku w zakresie wskazanym w projekcie budowlanym. Organ I instancji powołał się także na postanowienie Sądu Rejonowego w B. z dnia [...]r. [...] wydanego w sprawie o ustanowienie drogi koniecznej. Postanowieniem tym w trybie zarządzenia tymczasowego został zabezpieczony wniosek T. i I. P. poprzez zobowiązanie uczestniczek postępowania A. W. i K. P. do nieutrudniania wnioskodawcom swobodnego korzystania z dojścia i dojazdu do działki nr [...] po działce nr [...] do czasu prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie. Z uzasadnienia tego orzeczenia wynika, że postępowanie w sprawie o ustanowienie drogi koniecznej zostało zawieszone do czasu zakończenia postępowania o zniesienie współwłasności. Starosta wreszcie stwierdził, że decyzja o pozwoleniu na budowę wydana przez Architekta Miejskiego z dnia [...]r. nie utraciła ważności, gdyż inwestorzy kontynuują roboty budowlane, a ostatniego wpisu w dzienniku budowy dokonano w dniu [...]r. Od decyzji tej odwołały się współwłaścicielki działki zabudowanej przedmiotowym budynkiem. Podniosły, że została ona wydana z naruszeniem przepisów prawa budowlanego. W szczególności zarzuciły, że inwestycja prowadzona na podstawie pozwolenia na budowę udzielonego w [...]r. została już ukończona. Okoliczność tę potwierdzają wpisy w dzienniku budowy, w tym wpis z dnia [...]r., w którym stwierdzono, że obiekt nadaje się do odbioru końcowego i wydania pozwolenia na użytkowanie. Żadne prace na tym obiekcie nie były też po tej dacie wykonywane, co powoduje, zgodnie z obowiązującym prawem, wygaśnięcie decyzji o pozwoleniu na budowę. Odwołujące się podniosły również wydanie decyzji z naruszeniem przepisów ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej Dz. U. z 2002 r. Nr 147, poz. 1229 ze zm.) oraz rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 21 kwietnia 2006 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów (Dz. U. Nr 80, poz. 563), a to poprzez nie zapewnienie odpowiedniej ochrony przeciwpożarowej oraz brak dróg ewakuacyjnych z budynku wynikający z małej odległości od granicy zamierzonej inwestycji. W ocenie autorek odwołania kwestionowana przez nie decyzja narusza także przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.), bowiem działka, na której planowana jest inwestycja nie ma dostępu do drogi publicznej, projekt nie przewiduje też odpowiedniego dojścia i dojazdu wskazanego w § 16 tego rozporządzenia oraz w związku z nie zachowaniem wymaganych odległości od granicy działki nr [...] w sposób oczywisty inwestycja narusza przepis § 12 rozporządzenia. Wydana decyzja ponadto nie uwzględnia usytuowania na nieruchomości zbiornika na nieczystości ciekłe, a także spowoduje, iż zawór główny instalacji gazowej znajdzie się w nieodpowiedniej odległości określonej przepisami rozdziału 7 działu II tego rozporządzenia. W odwołaniu postawiony został także zarzut naruszenia przez organ zasad postępowania administracyjnego, a w szczególności: zasady praworządności, zasady prawdy obiektywnej. Zdaniem odwołujących się decyzja została wydana także bez uzyskania koniecznych opinii, uzgodnień i sprawdzeń, co narusza art. 106 k.p.a oraz nie posiada prawidłowego uzasadnienia faktycznego określonego w art. 107 tej ustawy. Mając na uwadze powyższe zarzuty odwołujące się wniosły: o przekazanie wniesionych zastrzeżeń do projektu właściwemu organowi straży pożarnej, wystąpienie do Sądu Rejonowego w B. z wnioskiem o podanie stanu postępowania w przedmiocie ustanowienia drogi koniecznej do budynku, wszczęcie przez Starostę postępowania mającego na celu ustalenie właściwego stanu inwestycji, zawiadomienie właściwego inspektora nadzoru budowlanego o użytkowaniu budynku mimo trwania inwestycji i wreszcie zawieszenie postępowania do czasu rozstrzygnięcia powyższych kwestii. Decyzją z dnia [...]r. Wojewoda [...] wskazując na przepis art. 138 § 1 k.p.a. (z pominięciem pkt 1 tego paragrafu) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Starosty B. Uzasadniając swoje stanowisko podniósł, że wbrew twierdzeniom odwołujących się inwestycja prowadzona w oparciu o udzielone w [...]r. pozwolenie na budowę nie została jeszcze ukończona, gdyż ostatni wpis w dzienniku budowy pochodzi z [...]r. Zatem budowa nie została przerwana na okres dwóch lat, co spowodowałoby utratę ważności udzielonego pozwolenia. Zdaniem Wojewody także pozostałe zarzuty odwołania nie znalazły potwierdzenia w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym. W szczególności ocenił on, że w oparciu o zarządzenie tymczasowe wydane przez Sąd Rejonowy w B. nieruchomość ma zapewniony dojazd do drogi publicznej przez działkę nr [...] stanowiącej własność A. W. Zgodnie z załączonym podkładem mapowym działka nr [...] ma także dostęp do działki drogowej nr [...]. Tym samym, w ocenie organu II instancji, nie znalazły potwierdzenia podniesione w odwołaniu zarzuty dotyczące kwestii ochrony przeciwpożarowej budynku. Zarzuty te wynikły bowiem tylko i wyłącznie z konieczności zapewnienia odpowiedniego dojazdu do obiektu pojazdów straży pożarnej. Niezasadny był także zarzut niedozwolonego zbliżenia projektowanej inwestycji do granicy działki nr [...], gdyż działka ta nie jest działką budowlaną. Podobnie nieuzasadnione zdaniem organu były zastrzeżenia związane z naruszeniem regulacji zawartej w § 16 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, gdyż przepis ten dotyczy budynków wielorodzinnych. Kwestie usytuowania zbiornika na nieczystości ciekłe i instalacji gazowej nie były zaś objęte zaskarżoną decyzją. Z tych powodów bezpodstawny był także zarzut braku uzyskania odpowiednich opinii, uzgodnień i sprawdzeń. W konsekwencji nieuzasadniony był wreszcie zarzut naruszenia przepisów postępowania administracyjnego. W skardze K. P. i A. W. domagały się uchylenia opisanej decyzji Wojewody [...] zarzucając jej wydanie z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego mającego istotny wpływ na wynik sprawy oraz z naruszeniem przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. Rozwijając pierwszą część zarzutów skarżące powtórzyły wszystkie zastrzeżenia podniesione w odwołaniu od decyzji Starosty B., wskazując na naruszenie zasad: praworządności, prawdy obiektywnej oraz przekonywania, a także nierozpoznanie istoty sprawy, błędne ustalenia faktyczne oraz dowolną i wybiórczą ocenę dowodów. W tej ostatniej kwestii wskazały na nieprawidłową wykładnię zarządzenia tymczasowego zawartego w postanowieniu Sądu Rejonowego w B. z [...]r. Zarządzenie to stanowiło zabezpieczenie tymczasowe swobodnego korzystania z dojścia i dojazdu do działki nr [...] przez działkę nr [...] na czas trwania postępowania o zniesienie współwłasności nieruchomości, a zatem nie mogło być rozumiane jako trwałe zapewnienie odpowiedniego dojazdu do nieruchomości. Zdaniem skarżących wybiórczo potraktowany został także wpis do dziennika budowy dokonany w [...]r. z jednoczesnym pominięciem okresu między tą datą, a [...]r. kiedy to stwierdzono, że obiekt nadaje się do użytkowania. Wreszcie niezgodnie z wpisem do ewidencji gruntów oraz ustaleniami planu miejscowego uznano działkę nr [...] za działkę drogową. Dodatkowo skarżące zarzuciły organowi naruszenie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania administracyjnego mimo obowiązku jego zawieszenia do czasu rozstrzygnięcia zagadnień wstępnych, a to: kwestii wygaśnięcia pozwolenia na budowę, przystąpienia do użytkowania obiektu bez stosownego pozwolenia oraz dokonania oceny spełniania przez zatwierdzony projekt aktualnie obowiązujących przepisów o ochronie przeciwpożarowej. W tej grupie zarzutów skarżące podniosły wreszcie, że nie zapewniono im czynnego udziału w postępowaniu odwoławczym, co spowodowało pozbawienie ich możliwości wypowiedzenia się w kwestii dowodów mających bezpośredni wpływ na wynik sprawy, a to: wpisu dokonanego do dziennika budowy w dniu [...]r. oraz oceny drogowego charakteru sąsiedniej działki. W opinii skarżących także w uzasadnieniu decyzji organ nie odniósł się do wszystkich zarzutów podniesionych w odwołaniu oraz w sposób lakoniczny skonstruował uzasadnienie prawne decyzji. Rozwijając zarzuty naruszenia prawa materialnego skarżące wskazały na naruszenie: – art. 37 Prawa budowlanego, poprzez niewydanie decyzji o wygaśnięciu pierwotnego pozwolenia na budowę, – art. 4 ust. 1 pkt 4 i 5 ustawy o ochronie przeciwpożarowej poprzez brak odpowiedniego zabezpieczenia dojazdu do budynku samochodom straży pożarnej oraz niezapewnienie osobom przebywającym w budynku możliwości ewakuacji, – przepisów rozporządzenia w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów poprzez m.in. brak określenia punktów poboru wody do akcji gaśniczej oraz prowadzenie prac niebezpiecznych pod względem zagrożenia pożarowego (w pobliżu instalacji gazowej), – przepisów rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 czerwca 2003 r. w sprawie uzgadniania projektu budowlanego pod względem ochrony przeciwpożarowej (Dz. U. Nr 121, poz. 1137) poprzez brak uzgodnienia projektu zamiennego pod względem ochrony przeciwpożarowej, – § 12, § 14, § 16, § 30 - § 38 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych (...) (brak zachowania minimalnych odległości projektowanej inwestycji od granicy działki; brak zapewnienia odpowiedniego dojścia i dojazdu do drogi publicznej; brak zapewnienia minimalnej szerokości utwardzonego dojścia do budynku mieszkalnego wielorodzinnego; nieprawidłowego usytuowania zbiornika na nieczystości ciekłe od projektowanej inwestycji), – naruszenie przepisów zawartych w rozdziale 7 (działu IV) przywołanego wyżej rozporządzenia traktujących o instalacji gazowej poprzez niewłaściwe usytuowanie kurka głównego instalacji gazowej i urządzeń pomiarowych od projektowanych otworów w budynku. Skarżące podniosły również, że w sprawie winny znaleźć zastosowanie przepisy odnoszące się do budynków wielorodzinnych, bowiem po realizacji inwestycji w przebudowanym budynku będą co najmniej dwa samodzielne i odrębne mieszkania. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko. W piśmie tym organ odwoławczy nie odniósł się do zarzutów skargi ograniczając się jedynie do zdawkowego stwierdzenia, że wydanie decyzji poprzedzone zostało postępowaniem prowadzonym zgodnie z obowiązującymi przepisami procedury administracyjnej, a sama decyzja została wydana w oparciu o przepisy prawa budowlanego. Uczestnik postępowania T. i I. małżonkowie P. w złożonym na rozprawie piśmie procesowym z dnia [...]r. wnieśli o oddalenie skargi. Wskazali, że organy obu instancji przeanalizowały prawidłowo sytuację na przedmiotowej nieruchomości pozostającej we współwłasności dwóch rodzin, co ma miejsce od nabycia przez nich udziału we współwłasności. Podnieśli, iż skoro dobudowano przedsionek i klatkę schodową z prawej strony budynku, to niepoważne jest stawianie im zarzutu naruszenia zasady praworządności. Nieprawdziwy, ich zdaniem jest zarzut dotyczący wpisów w dzienniku budowy, bowiem były one prawidłowe i dokumentowały prowadzenie robót budowlanych do chwili obecnej oraz w odstępach nie dłuższych niż dwa lata, co potwierdza pismo Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...]r. Podali także, że przedmiotowa inwestycja jest niezbędna dla zakończenia toczącego się postępowania o zniesienie współwłasności przedmiotowej nieruchomości, w którym zapadło prawomocne postanowienie zezwalające im na realizację robót budowlanych objętych zaskarżoną decyzją. Uczestnicy podnieśli również, że właściciele działki [...] umożliwiają im przejazd po tej działce z materiałami budowlanymi oraz nie wnoszą sprzeciwu wobec tej inwestycji. Wobec stosownego przeprojektowania inwestycji nie sprzeciwia jej się także Gazownia w B. – [...] Operator Systemu Dystrybucyjnego. Wreszcie podali, że decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...]r. udzielono im pozwolenia na użytkowanie części przedmiotowego obiektu budowlanego. Do pisma uczestnicy dołączyli szereg załączników, w tym pismo dwojga współwłaścicieli działki nr [...] wyrażające zgodę na usytuowanie okien i balkonu wychodzących na stronę tej działki. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Sąd – stosownie do dyspozycji art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) – dokonując kontroli decyzji Wojewody [...] pod względem jej zgodności z prawem stwierdził, że została ona wydana z naruszeniem prawa materialnego oraz procesowego. Wobec zaś tego, że stwierdzone naruszenia prawa miały istotny wpływ na wynik postępowania należało wyeliminować z obrotu prawnego zaskarżoną decyzję oraz kierując się normą zawartą w art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej p.p.s.a.), poprzedzającą ją decyzję Starosty B. Zaskarżona decyzja została oparta na przepisie art. 36a ust. 1 Prawa budowlanego, w świetle którego istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę jest dopuszczalne jedynie po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę. Zauważyć trzeba, że przytoczony art. 36a ust. 1 Prawa budowlanego jest przepisem odrębnym w rozumieniu art. 163 k.p.a., w oparciu o który organ administracji publicznej jest władny zmienić decyzję, na mocy której strona nabyła prawo W doktrynie prezentowane jest stanowisko, zgodnie z którym przepisy odrębne, do których odsyła się w art. 163 k.p.a., zawierają unormowania prawne z reguły charakteryzujące się następującymi cechami: a) właściwy do wzruszenia decyzji jest organ, który ją wydał, b) wzruszenie decyzji nie zawsze będzie obligatoryjne, częściej jest zależne od uznania organu administracyjnego, c) wzruszenie decyzji nie wymaga zgody strony, d) decyzja podlegająca wzruszeniu nie jest dotknięta wadliwością, może być natomiast wadliwie wykonywana przez stronę (J.Borkowski: Zmiana i uchylenie ostatecznych decyzji administracyjnych, Warszawa 1967, s. 168; B.Adamiak, J.Borkowski: Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa, s. 695). Tym kryteriom odpowiada unormowanie zawarte w art. 36a ust. 1 Prawa budowlanego, precyzuje bowiem wyczerpująco przesłankę wydania decyzji o zmianie pozwolenia na budowę w sytuacji zamiaru istotnego odstąpienia przez inwestora od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę. W orzecznictwie podkreśla się także, że omawiana regulacja stanowi także przepis szczególny w stosunku do unormowania zamieszczonego w art. 155 k.p.a. pozwalającego organowi, który wydał decyzję, lub organowi wyższego stopnia, zmienić za zgodą stron decyzję ostateczną, mocą której nabyła ona prawo (vide: wyroki WSA w Warszawie z 30 września 2005 r. VII SA/Wa 158/05 [w: LEX Nr 194991] i z 15 września 2004 r., 7/IV SA 835/03 [niepubl.]. Powyższe powoduje, że w postępowaniu unormowanym przepisami art. 36a ust. 1 i ust. 3 Prawa budowlanego inwestor ubiegający się o zmianę udzielonego pozwolenia na budowę nie musi legitymować się zgodą innych stron postępowania. Brak wymogu uzyskania zgody stron postępowania na zmianę pozwolenia na budowę nie odnosi się jednak do współinwestorów będących adresatami zmienianego pozwolenia na budowę. Inaczej mówiąc, jeśli pozwolenie na budowę zostało udzielone kilku inwestorom to wszyscy oni, bądź ich następcy prawni, muszą wyrazić zgodę na zmianę tego pozwolenia w trybie art. 36a ust. 1 i ust. 3 Prawa budowlanego. Tym samym skoro decyzją Architekta Miejskiego w B. z dnia [...]r. udzielono A. i M. W. oraz T. i I. P. pozwolenia na rozbudowę i przebudowę istniejącego budynku mieszkalnego położonego w B. przy ul. [...] i zatwierdzono plan realizacyjny tej inwestycji, to zmiana tej decyzji wymagała zgody wszystkich wskazanych w niej osób, ewentualnie zgody ich następców prawnych. W braku takiej zgody inwestor może wystąpić z wnioskiem o pozwolenie na rozbudowę i nadbudowę obiektu realizowanego wspólnie z innymi podmiotami, dopiero po ukończeniu robót budowlanych objętych pierwotną decyzją. Zauważyć należy, że zgody współinwestorów nie może także zastąpić wydane w trybie art. 199 k.c. postanowienie sądu powszechnego zezwalające inwestorom na dokonanie czynności przekraczającej zakres zwykłego zarządu rzeczą wspólną. Postanowienie takie rozstrzyga bowiem tylko kwestię dysponowania nieruchomością na cele budowlane, a w kontrolowanym postępowaniu zastąpiło zgodę współwłaścicielek nieruchomości na rozbudowę budynku w zakresie wskazanym w projekcie budowlanym. Bezsporne jest także, że decyzja w sprawie zmiany pozwolenia na budowę nie może zostać wydana po zakończeniu budowy, bądź też w razie zaistnienia przesłanki przewidzianej w art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego, a zatem gdy doszło do wygaśnięcia pierwotnej decyzji o pozwoleniu na budowę. Wobec tego obowiązkiem orzekających w sprawie organów było staranne ustalenie czy przerwy w prowadzonej budowie nie przekraczały okresów dwuletnich, którego w sposób dostateczny nie wyjaśniono. Skarżącym przyjdzie zaś wyjaśnić, że ani przepis art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego, ani z uwagi na brak stosownego wniosku przepis art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. nie dawały podstaw do wydania decyzji o wygaszeniu pozwolenia na budowę. Orzekające w sprawie organy administracji architektoniczno-budowlanej obu instancji nie wywiązały się także z wynikającego z art. 35 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 36a ust. 3 Prawa budowlanego obowiązku zbadania zgodności projektu budowlanego zamiennego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego przyjętego uchwałą Rady Miejskiej w B. nr [...] z dnia [...]r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Miasta B. w dzielnicy M. (Dz. Urz. Woj. [...] z [...] r. Nr [...], poz. [...]). Tymczasem przywołane przepisy nakazują odpowiednio do zakresu zmiany sprawdzenie zgodności projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego, a także wymaganiami ochrony środowiska. Wskazać należy, że opisany obowiązek sprawdzenia rozwiązań projektowych z ustaleniami obowiązującego planu miejscowego dotyczy zarówno projektu zagospodarowania działki jak i projektu architektoniczno budowlanego. W uzasadnieniu decyzji Starosty B. oraz decyzji Wojewody [...] brak jednak jakiegokolwiek odniesienia się do ustaleń obowiązującego planu miejscowego. Z zatwierdzonego zaś tymi decyzjami projektu zamiennego wynika jedynie, że inwestycja została zlokalizowana na terenie przeznaczonym w planie miejscowym pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną. Dostrzeżone braki w decyzjach obu instancji nie pozwalają zatem Sądowi na przeprowadzenie kontroli zgodności zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającego go orzeczenia z przepisami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Wskazać też należy, że zatwierdzony decyzją Starosty B. projekt zagospodarowania działki nie odpowiada wymogom przewidzianym w § 8 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. nr 120, poz. 1133). W szczególności kopia mapy zasadniczej, na której została sporządzona część graficzna nie została opatrzona adnotacją o przyjęciu jej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Projekt ten nie został także sporządzony w odpowiedniej skali zapewniającej jego czytelność, co stanowi naruszenie § 10 przywołanego rozporządzenia. Konsekwencją jak się zdaje tego ostatniego uchybienia jest też brak zwymiarowania usytuowania projektowanej rozbudowy w stosunku do granic sąsiednich działek (§ 8 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego). Dostrzeżone braki projektu zagospodarowania działki nie pozwalają Sądowi na merytoryczne odniesienie się do zarzutów skarżących dotyczących naruszenia przepisów rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie w zakresie niedopuszczalnego zbliżenia projektowanych elementów dobudowy do granic sąsiednich działek. W tym miejscu zauważyć jednak przyjdzie, że zgoda Starosty B. reprezentującego interesy Skarbu Państwa na wybudowanie klatki schodowej i schodów wejściowych przy granicy działki nr [...] oraz zgoda współwłaścicieli działki nr [...] na umieszczenie w ścianie budynku wychodzącej na tę działkę otworów okiennych nie zwalniała organów administracji architektoniczno-budowlanej na odstępstwo od przepisów zawartych w § 12 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych (...). Zgody na odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych mógł natomiast udzielić stosownie do przepisu art. 9 Prawa budowlanego starosta, po uzyskaniu upoważnienia ministra, który ustanowił te przepisy. W przypadku dobudowy realizowanej w zbliżeniu do działki nr [...] zgodzić się należy z Wojewodą, że przepisy § 12 omawianego rozporządzenia dotyczące sytuowania obiektów na działce budowlanej odnieść należy do znajdujących się w sąsiedztwie działek budowlanych, a nie działek drogowych. Status działki nr [...], a w szczególności to czy stanowi ona nieruchomość drogową nie został jednak w sposób przekonujący ustalony przez organ odwoławczy. Oceniając zgodność postępowania przeprowadzonego przez organy I i II instancji z przepisami procedury administracyjnej należy także podzielić zarzuty skargi o naruszeniu w jego trakcie zasad postępowania administracyjnego, a w szczególności zasady praworządności, zasady prawdy obiektywnej, zasady przekonywania oraz zasady czynnego udziału stron w postępowaniu (dot. postępowania przed organem II instancji). W tej grupie zarzutów pozbawiony podstaw był jednak zarzut naruszenia przepisów art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., bowiem wskazane przez skarżące okoliczności nie stanowiły zagadnień wstępnych w rozumieniu tego przepisu. Pozostałe zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego nie zasługują na uwzględnienie. W szczególności zauważyć należy, że przedmiotowy obiekt jest budynkiem jednorodzinnym. Zgodnie z art. 3 ust. 2a Prawa budowlanego przez budynek mieszkalny jednorodzinny – należy rozumieć budynek wolno stojący albo budynek w zabudowie bliźniaczej, szeregowej lub grupowej, służący zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych, stanowiący konstrukcyjnie samodzielną całość, w którym dopuszcza się wydzielenie nie więcej niż dwóch lokali mieszkalnych albo jednego lokalu mieszkalnego i lokalu użytkowego o powierzchni całkowitej nie przekraczającej 30 % powierzchni całkowitej budynku. Tym samym okoliczność, że w przedmiotowym obiekcie wydzielone zostały dwa odrębne lokale mieszkalne nie może stanowić przesłanki uznania go za budynek wielorodzinny, o jakim jest mowa w § 3 pkt 1 lit. a rozporządzenia w sprawie warunków technicznych (...). Wobec powyższego do przedmiotowego obiektu nie miały zastosowania przepisy dotyczące opiniowania projektu budowlanego pod względem zachowania wymogów ochrony przeciwpożarowej, czy wymaganej szerokości dojść i dojazdów, które odnoszą się do budynków mieszkaniowych wielorodzinnych. W ocenie składu orzekającego w świetle postanowienia Sądu Rejonowego w B. z dnia [...]r. [...], którym w trybie zarządzenia tymczasowego zobowiązano A. W. i K. P. do nie utrudniania T. i I. P. swobodnego korzystania z dojścia i dojazdu do działki nr [...] po działce nr [...] na uwzględnienie nie zasługiwały zarzuty skarżących dotyczące braku dostępu przedmiotowego budynku do drogi publicznej. W tej ostatniej kwestii zgodzić się należy także z Wojewodą, że dostęp do drogi publicznej zapewniała inwestorom udostępniona im przez właścicieli działka nr [...]. Ponownie rozpatrując sprawę organ I instancji odmówi zmiany pozwolenia na budowę. Starosta B. pouczy jednocześnie strony o możliwości złożenia wniosku o udzielenie pozwolenia na rozbudowę przedmiotowego obiektu. W przypadku, gdyby inwestycja została już ukończona sprawa winna zostać przekazana do właściwego miejscowo organu nadzoru budowlanego, a postępowanie w sprawie zmiany pozwolenia na budowę umorzone. W tym stanie rzeczy na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c i art. 135 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w pkt 1 sentencji. O wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku orzeczono na podstawie art. 152 p.p.s.a. O kosztach postępowania Sąd rozstrzygał w oparciu o art. 200, art. 202 § 1 i art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz § 2 ust. 1 i ust. 2 i § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. nr 163, poz. 1349 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło