II SA/Gl 477/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie: Przewodniczący sędzia WSA Piotr Broda po rozpoznaniu w dniu 5 października 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi U. P., T. K. oraz T. R. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., nr [...] w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego na skutek wniosku strony skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji p o s t a n a w i a oddalić wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Zaskarżoną decyzją [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył postępowanie odwoławcze w związku z wniesieniem przez U. P., T. R. oraz T. K. odwołania od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...], nr [...]zatwierdzającej projekt budowlany zamienny oraz udzielającej pozwolenia na wznowienie robót budowlanych dla inwestora – [...] "A" w S. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach strona skarżąca zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji I instancji wskazując, że spełniona została przesłanka spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w przypadku braku wstrzymania wykonalności powyższej decyzji, gdyż stanowi ona decyzję ostateczną, a zatem możliwym jest kontynuowanie budowy oraz podjęcie przez inwestora kroków zmierzających do uzyskania pozwolenia na użytkowanie. W dalszej części uzasadnienia skarżący wskazali, że kontynuowanie budowy skutkować może prowadzeniem prac na podstawie kolejnej decyzji, która zostanie wyeliminowana przez tut. Sąd z obrotu prawnego. Zdaniem skarżących wskutek wyeliminowania decyzji z obrotu prawnego niezbędnym może okazać się częściowa rozbiórka budynku lub jego doprowadzenie do stanu poprzedniego, co będzie miało szczególnie dotkliwe skutki dla pozostających w dobrej wierze nabywców mieszkań. Skarżący podkreślili również, że ewentualne roszczenia odszkodowawcze nabywców mieszkań względem inwestora nie zostaną zaspokojone z uwagi na jego sytuację majątkową, gdyż z udziału inwestora w nieruchomości prowadzonych jest szereg postępowań egzekucyjnych, co wynika z treści księgi wieczystej nieruchomości, natomiast z informacji odpowiadającej odpisowi aktualnemu z Rejestru Przedsiębiorców ujawniono fakt umorzenia prowadzonej przeciwko "A" egzekucji z uwagi na fakt, że z egzekucji nie uzyska się sumy wyższej od kosztów egzekucyjnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 poz. 270 ze zm. – zwanej dalej p.p.s.a.) wniesienie skargi do Sądu nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Jednakże w myśl art. 61 § 3 tej ustawy sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie tego aktu lub czynności w całości lub w części, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie wniosku o udzielenie stronie tzw. ochrony tymczasowej musi więc wskazywać na okoliczności, które uprawdopodobnią wystąpienie powyższych przesłanek, a nadto podkreślenia wymaga, że przedmiotem tej ochrony mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania. Przez pojęcie wykonania aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie egzekucji do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w tym akcie. Wstrzymanie wykonania aktu polega zatem na wstrzymaniu skutków prawnych, które on wywołuje, związanych z ustaleniem praw i obowiązków strony postępowania. Podkreślić należy, że do wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie jest wystarczające samo twierdzenie strony. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Powinno wskazywać na konkretne okoliczności powodujące, że wykonanie aktu lub czynności będącej przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej spowoduje w stosunku do wnioskodawcy wystąpienie jednej lub obu przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. – znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków (vide: postanowienie NSA z dnia 25 kwietnia 2013 r., I GSK 376/13, publ: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Istotną kwestią jest również to, że kontrola przesłanek zawartych w przepisie art. 61 § 3 p.p.s.a. obejmuje, oprócz interesu prawnego i faktycznego wnioskodawcy, również interes innych uczestników postępowania, którzy takiego wniosku nie zgłosili. Pojęcia "znacznej szkody" i "trudnych do odwrócenia skutków" nie odnoszą się więc jedynie do strony wnioskującej o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu, ale również do interesu innych uczestników postępowania oraz interesu publicznego. W przypadku konfliktu interesów Sąd powinien wyważyć interesy stron oraz interes publiczny, oceniając, który z tych interesów jest ważniejszy i bardziej zasługuje na uwzględnienie (zob. postanowienie NSA z dnia 12 czerwca 2008 r., II OZ 588/08 i z dnia 20 czerwca 2013 r., II OSK 1373/13, publ: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Na wstępie należy podkreślić, że możliwość wstrzymania wykonania dotyczy także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy (art. 61 § 3 in fine P.p.s.a.). Dlatego też należy przychylić się do wniosku skarżących w przedmiocie oceny wniosku w odniesieniu do decyzji organu I instancji. Jak trafnie zwrócił uwagę Naczelny Sad Administracyjny w przypadku, gdy przedmiotem skargi sądowej jest pozwolenie na budowę (w niniejszej sprawie pozwolenie na wznowienie robót budowlanych) zakres przedmiotowy użytego w tej tezie określenia "inni uczestnicy" nie może odnosić się do inwestora (postanowienie z dnia 12 czerwca 2008 r., II OZ 588/08, publ: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W niniejszej sprawie skarżący, który jednocześnie złożyli wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, nie są inwestorami. Z tego względu nie znajdują uzasadnienia powoływane we wniosku argumenty odnoszące się do interesu inwestora, tj. ewentualna rozbiórka obiektu budowlanego w związku z wyeliminowaniem decyzji z obrotu prawnego, ewentualne roszenia odszkodowawcze z tym związane. Nie można również oprzeć się na argumentacji skarżących, zgodnie którą nabywcy mieszkań poniosą dotkliwe konsekwencje związane z wyeliminowaniem decyzji z obrotu prawnego, co doprowadzi do ewentualnej konieczności rozbiórki budynku lub doprowadzenia do stanu poprzedniego. Wskazywane przez skarżących potencjalne niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody nie może bowiem stanowić przesłanki uzasadniającej wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji (por. postanowienia NSA z dnia 15 maja 2014r., sygn. akt II OZ 470/14). Zasadności wniosku nie można upatrywać również w wadliwości zaskarżonego aktu. Nie jest to bowiem ustawowa przesłanka w oparciu o którą Sąd może wstrzymać jego wykonanie. Bowiem o ewentualnym naruszeniu prawa i skutkach prawnych tego naruszenia Sąd rozstrzyga w orzeczeniu kończącym postępowanie sądowe. Dlatego też podnoszone przez skarżących zarzuty merytoryczne, dotyczące zaskarżonej decyzji, które nie wpływają na ocenę wniosku w świetle przesłanek art. 61 § 3 ppsa, a które będą przedmiotem merytorycznej kontroli ze strony Sądu I instancji. Niezgodność decyzji z prawem, która jest przedmiotem oceny sądu w toku rozprawy, i ochrona tymczasowa wynikająca z art. 61 p.p.s.a. to dwie różne kwestie. Oparcie wniosku o ochronę tymczasową na niezgodności decyzji z prawem, a zwłaszcza rozstrzygnięcie sądu w tym zakresie, niweczyłoby kontrolę sądową legalności decyzji administracyjnej (por. postanowienie NSA z dnia 28 kwietnia 2005 r., II OZ 184/05, LEX nr 302251). Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny, działając na podstawie przywołanego wyżej art. 61 § 3 i 5 p.p.s.a. postanowił orzec jak w sentencji.