II SA/Gl 580/12

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 2 sierpnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. G. (G.) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za usunięcie drzew bez zezwolenia w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych - zwolnienia z wpisu od skargi postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II z dnia 11 maja 2012 r. A.G. został wezwany do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 200 zł. W terminie wyznaczonym dla dokonania tej czynności skarżący, w piśmie procesowym z dnia 28 maja 2012 r. zwrócił się o zwolnienie z wpisu od skargi argumentując, że nie dysponuje środkami finansowymi pozwalającymi mu na poniesienie tego rodzaju wydatku. Następnie, na wezwanie Sądu wniosek ów złożył na druku urzędowego formularza. W jego treści skarżący wskazał, że prowadzi gospodarstwo domowe wraz z żoną i córką, zamieszkując w budynku mieszkalnym o pow. 120 m2. Źródłem utrzymania się wnioskodawcy i jego małżonki jest działalność gospodarcza, przynosząca łączny dochód w wysokości 5000 zł miesięcznie. Skarżący zaznaczył, że jest wierzycielem w stosunku do podmiotu, który za wykonane usługi nie zapłacił mu kwoty 36.683 zł, a bieżące koszty funkcjonowania swojego przedsiębiorstwa pokrył z zaciągniętego kredytu. Pismem z dnia 25 czerwca 2012 r. referendarz sądowy zobowiązał A.G. do uprawdopodobnienia okoliczności podniesionych we wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez przedłożenie dokumentów potwierdzających wysokość dochodów uzyskiwanych w jego rodzinie; nadesłanie kopii dokumentów wykazujących wysokość wydatków przeznaczanych na utrzymanie się (kopii faktur za energię elektryczną, dostawy wody, odbiór ścieków itp.); nadesłanie kopii zeznania podatkowego skarżącego i jego małżonki za 2011 r. Wezwanie to zostało odebrane osobiście przez skarżącego, jednakże nie udzielił on na nie odpowiedzi. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje: Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r. poz.270 – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 § 1 tej ustawy może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w postaci częściowego zwolnienia od kosztów sądowych - w niniejszej sprawie zwolnienia z wpisu od skargi może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim oraz swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). W pierwszej kolejności zauważyć trzeba, że możliwość skorzystania z prawa pomocy jest uwarunkowana od tego, czy strona w należyty sposób wykaże, iż nie jest w stanie ponieść wydatków związanych z tym postępowaniem w całości lub w części. Nieprzypadkowo bowiem ustawodawca w art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. posłużył się zwrotem "wykaże". Oznacza to, że to na osobę ubiegającą się o przyznanie prawa pomocy został przerzucony ciężar przedstawienia swojej sytuacji materialnej w taki sposób, aby przekonać o zasadności złożonego wniosku. Instrumentem służącym wyjaśnieniu wątpliwości w tym zakresie jest wezwanie, o którym mowa w art. 255 P.p.s.a. Uzyskanie dodatkowego oświadczenia strony lub dokumentów źródłowych dotyczących jej stanu majątkowego w trybie art. 255 P.p.s.a. służy uzupełnieniu stanu wiedzy sądu o sytuacji strony (por. postanowienie NSA z dnia 28 stycznia 2009 r. sygn. akt II GZ 332/08 – System Informacji Prawniczej Lex nr 551914). Konsekwencją uchylenia się od tego obowiązku lub udzielenia niekompletnych informacji może być odmowa przyznania prawa pomocy (tak orzekł NSA w postanowieniu z dnia 30 lipca 2009 r. sygn. akt I FZ 180/09 – Lex nr 552208 i w postanowieniu z dnia 28 lipca 2009 r. sygn. akt I OZ 744/09 – Lex nr 552504). Opierając się wyłącznie na informacjach zawartych w druku formularza PPF nie znaleziono podstaw do uznania, że konieczność uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 200 zł zachwiałaby sytuacją materialną wnioskodawcy, a tym samym uzasadnionym byłoby zwolnienie go z tego obowiązku. Skarżący wraz ze swoją małżonką uzyskują łączny dochód w wysokości 5000 zł. Nie jest to więc kwota na tyle niska, aby można było mówić o trudnościach w wygospodarowaniu z niej 200 zł na opłacenie wpisu od skargi. Zarazem skarżący wspominając o kosztach związanych ze spłatą zaciągniętego zobowiązania kredytowego nie podał jakiejkolwiek kwoty, która w tym zakresie obciąża jego miesięczne dochody. Nic nie wiadomo również na temat struktury wydatków skarżącego, w tym pozycji, jaką wśród jego dochodów zajmują koszty bieżącego utrzymania. Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.