II SA/Gl 704/19

WyrokWSA w Gliwicach2019-08-28

Skład orzekający: Elżbieta Kaznowska, Łucja Franiczek, Beata Kalaga-Gajewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej ma obowiązek wydać decyzję o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami w przypadku stwierdzenia przeciwwskazań zdrowotnych na podstawie orzeczenia lekarskiego, czy też może odstąpić od tej decyzji?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej ma bezwzględny obowiązek wydania decyzji o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami, gdy stwierdzono istnienie przeciwwskazań zdrowotnych na podstawie orzeczenia lekarskiego. Przepis art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy o kierujących pojazdami ma charakter obligatoryjny, a organ nie może w drodze uznania odstąpić od wydania takiej decyzji, gdyż jest związany treścią orzeczenia lekarskiego.
Stan faktyczny
Prezydent Miasta cofnął skarżącemu uprawnienia do kierowania pojazdami na podstawie orzeczenia lekarskiego stwierdzającego przeciwwskazania zdrowotne. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżący kwestionował zasadność orzeczenia lekarskiego i domagał się jego weryfikacji, wskazując na swoją sytuację jako kierowcy zawodowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska, Sędzia NSA Łucja Franiczek, Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska (spr.), Protokolant asystent sędziego Klaudia Borowicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 sierpnia 2019 r. sprawy ze skargi P. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami oddala skargę Prezydent Miasta C. decyzją z dnia [...] r., nr [...], działając na podstawie art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (obecnie tekst jednolity: Dz. U. z 2019 r. poz. 341, zwanej dalej w skrócie: "ustawa"), cofnął P.R. (dalej: "skarżący") uprawnienia do kierowania pojazdami AM,B1,B,C1,C,B+E,C1+E,C+E,T (dokument nr [...], druk nr [...] z dnia [...] r.), w oparciu o orzeczenie lekarskie Instytutu Medycyny Pracy w L. z dnia [...]r., z powodu stwierdzenia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami wymienionych w nim kategorii, oraz zażądał zwrotu dokumentu prawa jazdy w terminie 14 dni od otrzymania decyzji. W odwołaniu skarżący podał, iż jest zdrowym kierowcą zawodowym, a orzeczenie lekarskie z dnia [...]r. jest dla niego niezrozumiałe i krzywdzące, co więcej nieporozumieniem jest wyznaczenie terminu ponownego badania dopiero na dzień [...]r. Zdaniem skarżącego w jego przypadku doszło do pomyłki, dlatego domagał się wstrzymania wykonania decyzji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Częstochowie zaskarżoną decyzją z dnia [...]r., nr [...] , wydaną na podstawie art. 138 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 1629 z późn. zm., w skrócie: "k.p.a.") w związku z art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy, utrzymało w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] r. W uzasadnieniu stwierdziło, że zgodnie z jednoznacznym w swej treści art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy, starosta wydaje decyzję o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami w przypadku stwierdzenia na podstawie orzeczenia lekarskiego istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami określonych kategorii. Takie działanie jest obligatoryjne i organ ma obowiązek uwzględnić treść orzeczenia nie prowadząc żadnych ustaleń co do stanu zdrowia strony postępowania, jaką jest skarżący. Stanowisko takie podzielił Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, który w wyroku z dnia 30.01.2014 r. sygn. akt III SA/Łd 1051/13 orzekł: "Sformułowanie zawarte w art. 103 ust 1 pkt 1 lit. a) ustawy z 2011 r. o kierujących pojazdami "starosta wydaje decyzję", wskazuje na bezwzględnie obowiązujący charakter tego przepisu. Wydanie decyzji cofającej uprawnienia do kierowania pojazdami silnikowymi nie zostało pozostawione swobodnemu uznaniu organu i jego ocenie, co do zasadności wydania takiej decyzji. W przypadku stwierdzenia przez uprawnionego lekarza w orzeczeniu lekarskim istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania przez stronę pojazdami silnikowymi, starosta ma obowiązek wydania decyzji cofającej kierowcy uprawnienia do kierowania pojazdami.". W podobnym tonie wypowiedział się również Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie, który w wyroku z dnia 10 sierpnia 2018 r. sygn. akt I OSK 733/18 wskazał, iż: "Ustawa z 2011 r. o kierujących pojazdami - w art. 103 ust 1 pkt 1 lit a - nakłada na starostę obowiązek wydania decyzji o pozbawieniu uprawnień do kierowania pojazdami w przypadku, gdy w postępowaniu wyjaśniającym, poprzedzającym wydanie takiej decyzji, zostanie wydane orzeczenie lekarskie stwierdzające istnienie przeciwwskazań u danej osoby do kierowania pojazdami. Decyzja w przedmiocie cofnięcia prawa jazdy jest decyzją związaną, co powoduje, że wobec istnienia przesłanki faktycznej w postaci orzeczenia o przeciwwskazaniach zdrowotnych do kierowania pojazdami organ nie może w drodze uznania odstąpić od wydania takiej decyzji.". Ponadto, NSA w przywołanym wyroku stwierdził: "Organy prowadzące postępowanie administracyjne zmierzające do wydania decyzji, o której stanowi art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy z 2011 r. o kierujących pojazdami, nie mają prawnej możliwości weryfikacji wydanego orzeczenia lekarskiego pod względem jego treści. Organy są związane orzeczeniem lekarskim i nie mają jakichkolwiek podstaw do kwestionowania okoliczności objętych jego treścią. Obalenie domniemania prawdziwości tego dokumentu możliwe jest jedynie przy zastosowaniu procedury określonej w art. 79 ww. ustawy". Zdaniem organu odwoławczego, zaniechanie wydania decyzji w sytuacji, kiedy stwierdzono u badanego przeciwwskazania do kierowania pojazdami, należałoby zakwalifikować jako naruszenie obowiązku wprost wynikającego z art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy. Przepis ten nie posługuje się określeniami o charakterze ocennym, których użycie uzasadniałoby miarkowanie przez organ skutków stwierdzonych przeciwwskazań". Wzmocniło również swoją argumentację powołując się na wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 05 lipca 2017 r. sygn. akt II SA/Go 267/17, w którym podano, iż: "Na podstawie art. 79 ust. 7 ustawy z 2011 r. o kierujących pojazdami, orzeczenie lekarskie uprawnionego lekarza podmiotu odwoławczego jest ostateczne. Wydane w tym trybie orzeczenia lekarskie nie podlegają weryfikacji przez organy administracji publicznej w prowadzonych przez nie postępowaniach o wydanie lub cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi. Organy są bowiem związane takim orzeczeniem i nie mają jakichkolwiek podstaw formalnoprawnych do kwestionowania okoliczności objętych treścią takiego orzeczenia.". Organ odwoławczy zaznaczył, iż w rozpatrywanej sprawie skarżący w dniu [...] r., w wyniku ponownego badania przeprowadzonego w Instytucie Medycyny Pracy w L., otrzymał orzeczenie lekarskie, w którym stwierdzono u niego istnienie przeciwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, do których wymagane jest posiadanie prawa jazdy kategorii AM,A1,A2,A,B1,B,E+E,T,C1,C1+E,C,C+E,D1,D1+E,D,D+E. Skarżący skorzystał z procedury opisanej w art. 79 ust. 1 pkt 4 ustawy, która nie przewiduje innego trybu zakwestionowania treści orzeczenie lekarskiego. Z tego powodu postępowanie administracyjne było prowadzone w sposób rzetelny i dokładny, co znalazło potwierdzenie w dokumentach dołączonych do akt administracyjnych. W osobistej skardze z dnia 18 kwietnia 2019 r. skarżący domagał się uchylenia obu wydanych w jego sprawie decyzji, wstrzymania ich wykonania i zasądzenia kosztów postępowania. Podniósł, że wyznaczenie kolejnego badania za kolejne 5 lat wymaga wyjaśnienia, bowiem jako kierowca zawodowy nie może wykonywać przewozów drogowych. Z uzyskanej przez niego dokumentacji medycznej, zwłaszcza opinii lekarza psychologa wynika jedynie jego "niedojrzałe zachowanie" a nie przeciwskazania zdrowotne do kierowania pojazdami. Również opinia biegłego psychologa nie potwierdza stanu zdrowia uniemożliwiającego kierowanie pojazdami. Zdaniem skarżącego, organ odwoławczy nie dokonał należytego wyjaśnienia sprawy i naraża go na brak środków utrzymania oraz dodatkowe koszty związane z egzaminem państwowym i nowymi badaniami lekarskimi. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 2107) sądy administracyjne powołane są do kontroli zgodności z prawem działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związany granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm., dalej w skrócie: "p.p.s.a."). Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a., sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.), a jeżeli zachodzą przyczyny określone w innych przepisach, sąd stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa. Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...]r., która utrzymała w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] r., Sąd, w świetle powołanych wyżej kryteriów, w oparciu o akta sprawy, zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a., uznał, że odpowiada ona prawu. Na wstępie należy zaznaczyć, że domaganie się powołania biegłego do oceny stanu zdrowia skarżącego w zakresie uprawnień do kierowania pojazdami bądź też weryfikacja treści samego orzeczenia nie mogła być przedmiotem rozważań Sądu. Celem postępowania dowodowego prowadzonego przez sąd administracyjny nie jest dokonywanie ustaleń, które mogłyby służyć merytorycznemu rozstrzygnięciu sprawy załatwianej decyzją administracyjną. Nie można w trybie art. 106 § 3 p.p.s.a. kwestionować poszczególnych ustaleń i ocen, które składają się na stan faktyczny i prawny sprawy (por. wyrok NSA z dnia 16 stycznia 2018 r. sygn. akt II OSK 262/17, dostępny w internetowej bazie orzeczeń NSA). W tym miejscu trzeba dostrzec, że sąd administracyjny powołany jest do kontroli ostatecznych decyzji podejmowanych przez organy administracji publicznej a nie do merytorycznego rozpoznawania spraw. Z tego powodu dokonuje oceny wydanych przez organy administracji rozstrzygnięć stosując obowiązujące w dacie ich wydania przepisy prawa. W rozpatrywanej sprawie organy administracji podejmowały rozstrzygnięcia na podstawie art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy o kierujących pojazdami. Stosownie do postanowień tego przepisu starosta wydaje decyzję administracyjną o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami w przypadku stwierdzenia na podstawie orzeczenia lekarskiego istnienia przeciwwskazań zdrowotnych. Nie ulega wątpliwości, że organ obowiązany jest podjąć decyzję, w przypadku ujawnienia się wskazanej w tym przepisie przesłanki. Jak zasadnie podniósł organ odwoławczy, organ orzekające w sprawie podejmują przedmiotową decyzję w warunkach związania treścią przywołanego powyżej przepisu. Potwierdzają to zacytowane obszernie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji orzeczenia sądów administracyjnych. Całość postępowania dowodowego w sprawie sprowadza się wyłącznie do uzyskania stosownego dokumentu w postaci orzeczenia lekarskiego, wydanego przez uprawniony podmiot medyczny bądź przez osobę legitymującą się stosownymi kwalifikacjami. W przypadku skarżącego organ I instancji podjął decyzję w oparciu o orzeczenie lekarskie Instytutu Medycyny Pracy w L. z dnia [...]r. oraz zażądał zwrotu posiadanego przez skarżącego dokumentu prawa jazdy w terminie 14 dni od otrzymania decyzji. Jak zasadnie uznał, po uzyskaniu takiego orzeczenia zobowiązany był do uruchomienia stosownego postępowania i wydania decyzji administracyjnej Tymczasem podnoszone przez skarżącego argumenty nie mogły być uwzględnione, ani też wzięte pod uwagę z urzędu przez Sąd, bowiem przepisy ustawy o kierujących pojazdami nie pozwalają na jakiekolwiek ustępstwa przy wydawaniu decyzji. Również przeprowadzona kontrola zaskarżonej decyzji w zakresie podniesionych w skardze zarzutów wykazała, że jest ona zgodna z prawem i nie narusza ani przepisów prawa materialnego, ani też przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Mając na uwadze powyższe, Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę, o czym orzeczono w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło