II SA/Gl 747/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie: Przewodnicząca Sędzia NSA Łucja Franiczek po rozpoznaniu w dniu 21 września 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skarg R. C. na uchwałę Rady Miasta Raciborza z dnia 26 kwietnia 2006 r., nr XLII/635/2006 w przedmiocie zasad sprzedaży lokali mieszkalnych stanowiących własność gminy w kwestii wniosku skarżącej o przywrócenie terminu do wniesienia skargi postanawia: odmówić przywrócenia terminu. W dniu 26 kwietnia 2006 r. Rada Miasta Racibórz podjęła uchwałę XLII/635/2006 w przedmiocie zasad sprzedaży lokali mieszkalnych stanowiących własność Gminy Racibórz. W dniu 29 marca 2017 r. do Urzędu Miasta Raciborza wpłynęło skierowane do Rady Miasta wezwanie do usunięcia naruszenia prawa w związku z tą uchwałą, wystosowane przez R. C. W odpowiedzi na to wezwanie pismem z dnia 20 kwietnia 2017 r., z upoważnienia Prezydenta Miasta Raciborza, poinformowano R. C., że jej wezwanie zostało przekazane do biura prawnego celem wydania niezbędnej opinii, a dalsze działania zostaną podjęte niezwłocznie po jej uzyskaniu. Pismo to doręczono adresatce w dniu 24 kwietnia 2017 r. Pismem z dnia 27 czerwca 2017 r. również z upoważnienia Prezydenta Miasta Raciborza, podtrzymano stanowisko wyrażone w piśmie z dnia 5 stycznia 2017 r. nr GN.710.6.2016.JT. W tym ostatnim piśmie wskazano m.in., że w odniesieniu do przedmiotowej uchwały organ nadzoru nie wniósł uwag. Pismo z dnia 27 czerwca 2017 r. zostało doręczone R. C. w dniu 29 czerwca 2017 r. W dniu 6 lipca 2017 r. R. C. wniosła, za pośrednictwem Rady Miasta Raciborza, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, skargę na powołaną na wstępie uchwałę wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności. W uzasadnieniu wniosku skarżąca zwróciła uwagę, że jest osobową w podeszłym wieku i opisując stan faktyczny sprawy podniosła, że była przekonana, iż w związku ze skierowaniem do niej przez organ pisma z dnia 20 kwietnia 2017 r. termin do wniesienia skargi w niniejszej sprawie rozpocznie swój bieg od dnia doręczenia jej faktycznej odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, gdyż w 30 dniowym terminie od wniesienia tego wezwania została poinformowana, że ma oczekiwać na zajęcie w sprawie stanowiska. Skarżąca zaakcentowała, że została wprowadzona w błąd, gdyż pismo organu z 20 kwietnia 2017 r. nie jest tożsame z brakiem odpowiedzi czy też odmową usunięcia naruszenia sprawa. Wyraziła również wątpliwość co do formy udzielonej odpowiedzi. Wyjaśniała, że data ustania przyczyny uchybienia ustała w dniu doręczenia jej pisma z dnia 27 czerwca 2017 r., tj. 29 czerwca 2017 r. Ustosunkowując się do wniosku skarżącej organ wniósł o jego oddalenie, gdyż w ocenie organu nie doszło do wprowadzenia skarżącej w błąd. Organ wskazał, że udzielił odpowiedzi w ustawowym terminie, a fakt oczekiwania na opinię prawną jako element wewnętrznej procedury w procesie decyzyjnym, nie ma znaczenia w sprawie. Zdaniem organu, 30 dniowy termin do wniesienia skargi upłynął z dniem 24 maja 2017 r. Celem poparcia przedstawionej argumentacji organ powołał się na orzeczenia sądów administracyjnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), dalej w skrócie Ppsa, jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Stosownie do art. 87 § 1 Ppsa, pismo z przedmiotowym wnioskiem wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Natomiast wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie są przedmiotem skargi (art. 87 § 3 Ppsa). Jednocześnie należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 Ppsa) oraz dokonać czynności, której strona nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 Ppsa). Przenosząc powyższą regulację na grunt rozpatrywanej sprawy przyjąć należy, że siedmiodniowy termin do złożenia przez skarżącą wniosku o przywrócenie terminu rozpoczął bieg w dniu 29 czerwca 2017 r., tj. w dacie w której otrzymała od organu pismo z dnia 27 czerwca 2017 r. będące w jej przeświadczeniu odpowiedzią na skierowane do organu wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. W dniu 6 lipca 2017 r. skarżącą wniosła za pośrednictwem organu przedmiotową skargę wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Wniosek został zatem złożony w ustawowym terminie. Przechodząc natomiast do oceny okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu, następnie wyjaśnić wymaga, że zgodnie z art. 53 § 1 Ppsa w związku z art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2016 r. poz. 446 ze zm.) w brzmieniu dotychczasowym, tj. dotyczących uchwał wydanych przed 1 czerwca 2017 r., skargę na uchwałę lub zarządzenie organów gminy w sprawach z zakresu administracji publicznej wnosi się po uprzednim bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa, w terminie 30 dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi w terminie 60 dni od dnia wniesienia wezwania (vide: uchwała siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 kwietnia 2007 r., sygn. akt II OPS 2/07, dostępna jest w internetowej bazie orzeczeń sądów administracyjnych pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W rozpatrywanej sprawie nie jest kwestią sporną okoliczność, że skarżąca skorzystała z możliwości wezwania do usunięcia naruszenia prawa w trybie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym. Rozstrzygnięcia wymaga natomiast, czy organ udzielił odpowiedzi na to wezwanie, a jeżeli tak to czy ta odpowiedź została udzielona przed upływem 60 dni od wniesienia w/w wezwania. Według organu udzielił on skarżącej odpowiedzi pismem z dnia 20 kwietnia 2017 r. doręczonym w dniu 24 kwietnia 2017 r. Natomiast skarżąca wskazała, że pismo to jedynie informowało ją, że organ zajmie stanowisko w sprawie, a zatem odpowiedź zostanie jej udzielona w terminie późniejszym. Zdaniem skarżącej taka odpowiedź została sporządzona w dniu 27 czerwca 2017 r. a dwa dni później jej doręczona. Przyjmując stanowisko organu termin do wniesienia skargi upłynąłby 24 maja 2017 r. Natomiast sytuacji, w której odpowiedź na wezwanie zostałaby udzielona skarżącej dopiero pismem z dnia 27 czerwca 2017 r. termin do wniesienia skargi upłynąłby z dniem 29 maja 2017 r. Odpowiedzi tej udzielono bowiem po terminie 60 dni od dnia wniesienia przez skarżącą wezwania. Nie otwiera ona zatem terminu trzydziestodniowego do wniesienia skargi. Tymczasem, w zdaniem Sądu odpowiedź na wezwanie do usunięcia naruszenia uprawnienia lub interesu prawnego powinna być udzielona przez organ właściwy do ewentualnego uwzględnienia skierowanego przez wnioskodawcę wezwania, w tym przypadku – Radę Miasta Raciborza i odpowiedź taka musi przybrać formę uchwały rady uwzględniającej lub odmawiającej uwzględnienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Za odpowiedź taką w żaden sposób nie można wobec tego uznać zarówno pisma z 20 kwietnia, jak i 27 czerwca 2017 r. podpisanych z upoważnienia Prezydenta Miasta Raciborza. W dodatku, pierwsze z tym pism, jak słusznie zwraca uwagę skarżąca, ma jedynie charakter informacyjny (por. postanowienie NSA z dnia 15 stycznia 2014 r. sygn. akt I OSK 2954/13 dostępne we wskazanej powyżej internetowej bazie orzeczeń sądów administracyjnych). Oznacza to skarżąca wnosząc skargę w dniu 6 lipca 2017 r. nie dochowała 60 dniowego, ustawowego terminu do jej wniesienia. Na skutek wniosku skarżącej Sąd obowiązany był natomiast ocenić, czy ponosi ona winę za to uchybienie. Oceniając wystąpienie tej ostatniej przesłanki należy mieć na uwadze obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. W ocenie Sądu skarżąca otrzymując pismo z 20 kwietnia 2017 r. mogła pozostawać w przeświadczeniu, że odpowiedź na wezwanie zostanie jej udzielona w terminie późniejszym. Niemniej jednak skarżąca świadoma treści regulacji określającej terminowość wniesienia skargi, na co wskazuje treść jej wniosku, zachowując staranność, obowiązana była uwzględnić fakt, że aby odpowiedź organu mogła jej przedłużyć 30 dniowy termin do wniesienia skargi liczony od dnia wniesienia przez nią wezwania do usunięcia naruszenia prawa, to odpowiedź ta musi być udzielona w terminie 60 dni od wniesienia tego wezwania. Skarżąca należycie dbając o swoje interesy nie mogła wobec tego czekać na odpowiedź organu do bliżej nieokreślonego czasu. Zauważyć wymaga, że treść sporządzonych przez skarżącą pism procesowych świadczy o znajomości przez nią przepisów prawa. Zresztą w uzasadnieniu wniosku skarżąca nie wskazuje jako przyczyny uchybienia terminowi do wniesienia skargi, okoliczności, że nie była pouczona o trybie i terminie wniesienia skargi na podstawie regulacji art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, w brzmieniu sprzed dnia 1 czerwca 2017 r. W świetle tych okoliczności Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącej i działając na podstawie art. 86 § 1 Ppsa orzekł jak w sentencji.