II SA/Gl 818/12
WyrokWSA w Gliwicach2012-07-24
Skład orzekający: Łucja Franiczek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może wyjaśnić wątpliwości co do treści decyzji o warunkach zabudowy dotyczące lokalizacji inwestycji względem granicy działki sąsiedniej, jeśli w dacie wydania decyzji nie był uprawniony do badania tej kwestii?Ratio decidendi
Organ administracji nie może wyjaśniać wątpliwości co do treści decyzji o warunkach zabudowy w zakresie, który wykracza poza jej merytoryczne rozstrzygnięcie i dotyczy kwestii, które nie mogły być przedmiotem badania w dacie wydania decyzji. W szczególności, jeśli przepisy prawa w dacie wydania decyzji nie uprawniały organu do badania lokalizacji inwestycji względem granicy działki sąsiedniej, to wyjaśnienie decyzji nie może zmierzać do zmiany lub uzupełnienia rozstrzygnięcia w tym zakresie.Stan faktyczny
Prezydent Miasta C. wydał decyzję o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na nadbudowie i rozbudowie budynku na działce nr 1. M. S., nabywca praw do tej decyzji, zwrócił się o wyjaśnienie, czy decyzja dopuszcza nadbudowę bezpośrednio w granicy z działką sąsiednią nr 2. Organ odmówił wyjaśnienia, wskazując, że w dacie wydania decyzji nie był uprawniony do badania lokalizacji inwestycji względem granicy działki. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało odmowę w mocy. M. S. zaskarżył postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia NSA Łucja Franiczek (spr.), po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 24 lipca 2012 r. (w trybie uproszczonym) sprawy ze skargi M. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy wyjaśnienia wątpliwości co do treści decyzji w sprawie warunków zabudowy terenu oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Prezydent Miasta C. ustalił warunki zabudowy dla inwestycji przewidzianej do realizacji na działce nr 1, obręb [...], położonej w C. w narożniku ul. [...] i ul. [...], polegającej na:
- nadbudowie budynku frontowego celem uzyskania dodatkowych powierzchni mieszkalnych wraz ze zmianą układu funkcjonalnego mieszkań w budynku i niezbędną w tym zakresie przebudową obiektu,
- rozbudowie w/w budynku, polegającą na dobudowie klatki schodowej od strony podwórka,
- rozbudowie budynku gospodarczego (zlokalizowanego w płd.- wsch. narożniku działki) – z przystosowaniem do funkcji garażowania samochodów osobowych,
- rozbiórce budynków niemieszkalnych w zakresie niezbędnym do realizacji inwestycji,
- realizacji niezbędnych elementów infrastruktury i urządzeń technicznych.
Gdy zaś idzie o warunki w zakresie sposobu zagospodarowania terenu, organ ustalił, że inwestycja winna spełniać wymogi określone w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.).
Następnie prawa wynikające z tej decyzji, kolejną decyzją z dnia [...] r. przeniesiono na rzecz M. S., który pismem z dnia 10 sierpnia 2011 r., uzupełnionym w dniu 29 sierpnia 2011 r., wystąpił do Prezydenta Miasta C. o wyjaśnienie treści decyzji nr [...] – poprzez potwierdzenie, że z zapisów tej decyzji wynika konieczność nadbudowania istniejącej zabudowy bezpośrednio w granicy działek drogowych ul. [...] oraz ul. [...]. Wnioskodawca powołał się na zapisy pkt 2 ppkt a decyzji:
- "linia zabudowy – do zachowania, istniejąca pierzejowa linia zabudowy nie ulegnie zmianie"
- "szerokość elewacji frontowej – nie ulegnie zmianie, projektowana rozbudowa w/w budynku w głębi nieruchomości".
Po kilkakrotnym rozpoznaniu wniosku Prezydent Miasta C. postanowieniem z dnia [...] r. nr [...], podjętym na podstawie art. 113 § 2 k.p.a., orzekł o odmowie wyjaśnienia decyzji z dnia [...]r. nr [...]. W uzasadnieniu organ pierwszej instancji wskazał, że w stanie prawnym obowiązującym w dacie wydania tej decyzji, brak było podstawy prawnej do badania dopuszczalności lokalizowania nowej zabudowy w granicy z działką sąsiednią, bowiem przepis § 12 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych ..., wszedł w życie 8 lipca 2009 r., a więc już po wydaniu decyzji o warunkach zabudowy.
W zażaleniu na powyższe postanowienie M. S. podniósł, że w związku z faktem, że decyzje sprzed dnia 8 lipca 2009 r. nie odnosiły się bezpośrednio do zabudowy w tzw. "ostrej granicy", to przy wykładni przedmiotowej decyzji należy kierować się także przepisem § 12 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w ówczesnym brzmieniu. Tymczasem granica z działką sąsiednią jest zabudowana dwukondygnacyjnym budynkiem bez okien w ścianie szczytowej, co w świetle obowiązującej wówczas regulacji stwarzało możliwość zabudowy w granicy. Jednakże z uwagi na treść przepisów przejściowych rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 marca 2009 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie warunków technicznych..., to zdaniem strony przy wykładni decyzji należy stosować przepisy obecne. Zatem prawidłowo dokonana wykładnia decyzji, obejmująca zasady zachowania ładu przestrzennego, powinna dopuszczać nadbudowę w granicy z działką nr 2.
Zaskarżonym postanowieniem Samorządowe Kolegium Odwoławcze orzekło o utrzymaniu w mocy postanowienia organu pierwszej instancji. Zdaniem organu drugiej instancji, wyjaśnienie decyzji nr [...] zgodnie z sugestią wnioskodawcy, wykraczałoby poza treść dokonanego rozstrzygnięcia co jest niedopuszczalne (wyrok NSA z dnia 27 stycznia 2003 r., sygn. akt III SA 622/01, LEX nr 137799). Nie można bowiem dokonując wyjaśnienia decyzji, rozstrzygać zagadnień, które nie mogły stanowić przedmiotu badania organu właściwego do wydania określonej decyzji.
Organ odwoławczy wskazał, że przepis art. 113 § 2 k.p.a. daje stronie prawo domagania się wyjaśnienia wątpliwości co do treści decyzji wtedy, gdy jest ona niejednoznaczna lub dotknięta zawiłością utrudniającą ustalenie sensu rozstrzygnięcia sprawy. Wyjaśnienie wątpliwości nie może jednak prowadzić ani do nowej oceny stanu faktycznego lub prawnego, ani powodować zmiany merytorycznej rozstrzygnięcia. Nie może też pozostawać w sprzeczności z treścią decyzji.
W dacie wydania wyjaśnianej decyzji, § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 z późn. zm.) – zwane dalej r.w.t., przewidywał możliwość lokowania zabudowy bezpośrednio w granicy, gdy:
1) wynikało to z ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (§ 12 ust. 3 pkt 1 r.w.t.);
2) bezpośrednio przy granicy istniał budynek ze ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych albo wydano decyzję o pozwoleniu na budowę tak usytuowanego budynku, dopuszczano sytuowanie ściany budynku bez otworów okiennych lub drzwiowych bezpośrednio przy tej granicy, przylegającej do istniejącej ściany, chyba że przepisy odrębne stanowiły inaczej (§12 ust. 4 pkt 2 r.w.t.)
Podnieść w tym miejscu należy, że bezspornym jest, że na terenie działki nr 2 przy ul. [...] posadowiony jest w granicy budynek.
Nowelizacja wprowadzona rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 12 marca 2009 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 56, poz. 461) zmieniła § 12 r.w.t. Weszła ona w życie w dniu 8 lipca 2009 r. Z tą chwilą umożliwiono sytuowanie w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio przy tej granicy budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy, jeżeli wynika to z ustaleń planu miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.
Zatem w chwili wydania decyzji nr [...] z dnia [...] r. organ administracji właściwy do rozpoznania wniosku w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy, nie był uprawniony do badania w jakimkolwiek zakresie położenia projektowanej zabudowy względem granic nieruchomości oraz innych budynków. Sytuacja ta uległa zmianie po 8 lipca 2009 r. Wtedy też na podstawie § 12 ust. 2 r.w.t. organ właściwy w sprawie warunków zabudowy nabył uprawnienie do badania, czy ład przestrzenny panujący na danym terenie uzasadnia lokowanie nowej zabudowy w granicy nieruchomości. Inaczej rzecz ujmując, stwierdzić należy, że przed datą 8 lipca 2009 r. to organy administracji architektoniczno-budowlanej były jedynie uprawnione i zobowiązane do badania czy zachodzą przesłanki warunków technicznych określone w/w rozporządzeniem pozwalające na umiejscowienie nowoprojektowanej zabudowy w granicy nieruchomości. Odbywało się to na kolejnym etapie inwestycyjnym, tj. ubiegania się o pozwolenie na budowę. Obecnie również te same organy dokonują tej oceny, przy zastosowaniu jednak zmienionych przesłanek zezwalających na odstępstwo od ogólnej zasady zawartej w § 12 ust. 1 r.w.t.
Organ drugiej instancji podał też, że w orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest pogląd, iż co do zasady w decyzji o warunkach zabudowy organ administracji nie jest władny do wypowiedzenia się w kwestii sytuowania nowej zabudowy względem granic z działkami sąsiednimi (zob. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 28 lutego 2008 r., sygn. akt II SA/Gl 406/07, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych; wyrok WSA w Łodzi z dnia 25 września 2007 r. sygn. akt II SA/Łd 719/07, LEX nr 394827). Przepis § 12 ust. 2 w/w rozporządzenia jest odstępstwem od wskazanej ogólnej zasady. Oznacza to, że w dacie wydania decyzji nr [...] organ pierwszej instancji nie był uprawniony do badania zagadnienia związanego z dopuszczalnością lokowania nowej zabudowy w granicy z działką sąsiednią. Skoro więc nie dokonano w ramach tego postępowania ustaleń w tym zakresie, to nie uprawnionym jest wypowiadanie poglądu o zakazie dokonania bądź dopuszczalności dokonania nadbudowy istniejącego budynku, dla którego ustalono warunki zabudowy.
Stąd też zażalenia nie uwzględniono.
W skardze do sądu administracyjnego M. S. zarzucił naruszenie przepisów postępowania, a to:
- art. 113 § 2 w zw. z art. 60 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, poprzez uznanie, iż Prezydent Miasta C., nie rozstrzygnął w drodze decyzji o warunkach zabudowy lokalizacji nadbudowy, pomimo faktu, iż decyzja o warunkach zabudowy zawiera precyzyjne przepisy w tym zakresie,
- art. 7, 8 i 9 k.p.a. poprzez zmianę wykładni w niniejszej sprawie, w stosunku do postanowienia z dnia [...] r. (znak: [...]), co spowodowało niejasność sytuacji prawnej inwestora oraz wydłużyło postępowanie,
- art. 7, 77 i 60 k.p.a. w zw. z art. 1 ust. 2 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego (odległości sąsiedniego budynku od działki inwestora), czego skutkiem może być naruszenie ładu przestrzennego,
- art. 28 k.p.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez uznanie za stronę osób (np. H. D., W. D.), które stronami postępowania nie są,
oraz przepisów prawa materialnego tj.
- art. 12 ust. 1 i 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 z późn. zm.), poprzez uznanie, iż przepis ten nie zezwala, aby decyzja o warunkach zabudowy mogła określać szczegółową lokalizację inwestycji względem granicy z działką sąsiednią, podczas, gdy przepis ten wyraźnie taką kompetencję przyznaje.
Wskazując na powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia, o dokonanie oceny prawnej przedmiotowej sprawy i zawarcie w uzasadnieniu wyroku wskazań co do dalszego postępowania, które wiązać będą organ stosownie do art. 153 p.p.s.a. oraz zasądzenia kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wraz z opłatą skarbową. Nadto, na podstawie art. 119 p.p.s.a. skarżący wniósł o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym bez przeprowadzania rozprawy.
W uzasadnieniu skarżący wskazał, że przedmiotowa działka znajduje się w narożniku dwóch ulic: [...] i [...] w C. Działka zabudowana jest budynkiem jednokondygnacyjnym, który zajmuje cały front działki od ulicy [...], natomiast brama wjazdowa na teren działki znajduje się zaraz za budynkiem od strony ulicy [...]. Od drugiej strony budynek inwestora przylega do dwukondygnacyjnego budynku znajdującego się na działce nr 2 obręb [...]. Celem inwestorów (zarówno pierwszych wnioskodawców – rodziców skarżącego, jak i skarżącego) była nadbudowa budynku do wysokości budynku sąsiedniego (w obrysie dotychczasowego budynku, a więc w tak zwanej "ostrej granicy"), co zostało między innymi odzwierciedlone także na zdjęciach przekazanych do skarżącego organu oraz w złożonym wniosku o decyzję o warunkach zabudowy.
Mając prawomocną decyzję o warunkach zabudowy inwestor zlecił opracowanie projektu budowlanego i wystąpił w dniu 23 maja 2011 r. do Prezydenta Miasta C. o pozwolenie na nadbudowę budynku. Postanowieniem z dnia [...] r. inwestor został wezwany do uzupełnienia wniosku m.in. o "przedłożony projekt budowlany zaprojektować zgodnie z § 12 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych lub przedłożyć odstępstwo od tego przepisu" (z uzasadnienia postanowienia wynikało, iż chodzi o odległość nadbudowanej części od granicy z sąsiednim budynkiem, tj. 3 metry w przypadku nadbudowy ściany bez okien lub 4 metry). Następnie decyzją nr [...] z dnia [...] r. organ odmówił zatwierdzenia projektu budowlanego. Na skutek odwołania do Wojewody [...] w/w decyzja została uchylona. Inwestor uzupełnił wszystkie pozostałe braki, poza w/w zmianą projektu w zakresie odległości od działki sąsiedniej.
Niezależnie od powyższego skarżący postanowił wystąpić o dokonanie wykładni decyzji nr [...] (znak: [...]) z dnia [...] r. w zakresie konieczności nadbudowy istniejącego budynku bezpośrednio w granicy z działką nr 2 obręb [...] przy ul. [...]. Pismami (a nie w drodze postanowień wraz ze stosownym pouczeniem) z dnia [...] i [...] r. (znak: [...]) Naczelnik Wydziału Administracji Architektoniczno-Budowlanej dokonał zawężającej interpretacji decyzji o warunkach zabudowy z dnia [...]r. nr [...] (znak: [...]). Ponieważ w/w pisma nie spełniały formy przewidzianej dla postanowienia, jak również były sprzeczne z decyzją WZ, M.S. wystąpił do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. o zmianę lub uchylenie w/w postanowień.
W postanowieniu z dnia [...]r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C., poza uwzględnieniem w/w zarzutów formalnych dokonało również istotnej wykładni treści w/w decyzji, w szczególności stwierdzając, iż "w przypadku inwestycji polegającej na nadbudowie takiego budynku, co do zasady przyjąć należy, że organ dopuścił możliwość nadbudowy również w części jaka wiąże się z nadbudową ściany znajdującej się w granicy z działką sąsiednią".
Kolejnym postanowieniem z dnia [...] r. organ po raz drugi wyjaśnił treść decyzji niezgodnie z jej brzmieniem oraz wnioskiem inwestora. Inwestor zaskarżył to postanowienie, które zostało ponownie uchylone przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze. W postanowieniu, Kolegium zwróciło uwagę m.in. na zmianę treści rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, która weszła w życie w dniu 8 lipca 2009 r. w zakresie m. in. § 12. Kolegium przekazało również sprawę ponownie organowi pierwszej instancji.
Zdaniem skarżącego, nowelizacja rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, wprowadziła istotną zmianę do § 12 z dniem 8 lipca 2009 r. Po tym dniu dopuszczalność zabudowy w granicy jest uzależniona co do zasady jedynie od treści miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub decyzji o warunkach zabudowy. Wcześniej istniał ważny wyjątek, który pozwalał na sytuowanie takich budynków, jeżeli na działce sąsiedniej istniała zabudowa spełniająca kryteria określone w § 12 ust. 4 rozporządzenia. Zmiana ta spowodowała, iż decyzje o warunkach zabudowy sprzed 8 lipca 2009 r. nierzadko nie odnosiły się do umiejscowienia budynku w stosunku do granicy z działką sąsiednią (wynikało to z warunków technicznych), natomiast po tej dacie wyraźnie stwierdzają, czy taka możliwość istnieje czy też nie.
Decyzja inwestora została wydana przed zmianą przepisów i w świetle ówczesnych przepisów dopuszczała nadbudowę w granicy z działką nr 2 – jak wynika z załączonych map oraz stanu faktycznego na działce sąsiedniej znajdował się dwukondygnacyjny budynek mieszkalny (fakt ten nigdy nie był przez oba organy kwestionowany). Decyzja z dnia [...] r. odnosiła się do usytuowania nadbudowy (w zakresie sposobu zagospodarowania terenu) i w tym zakresie odsyłała ona do warunków technicznych w brzmieniu sprzed 8 lipca 2009 r.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko i argumentację. Odnosząc się do zarzutów skargi, Kolegium wyjaśniło, że przywołane w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia wyroki nie dotyczą wprawdzie przypadków nadbudowy budynków, lecz wyrażają pogląd sądów administracyjnych w prezentowanej kwestii. Ocena odległości planowanej zabudowy względem granic należy do zagadnień technicznych określonych rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Przepisy te co do zasady (poza wyjątkiem zawartym w obecnym § 12 r.w.t.) nie stanowią przepisów odrębnych w rozumieniu ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a tym samym nie mogą być brane pod uwagę w toku postępowania o ustalenie warunków zabudowy (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 listopada 2007 r. sygn. akt II OSK 1552/06, LEX nr 327513).
Przepis § 12 ust. 2 w/w rozporządzenia jest odstępstwem od wskazanej ogólnej zasady. Oznacza to, że w dacie wydania decyzji nr [...] organ pierwszej instancji nie był uprawniony do badania zagadnienia związanego z dopuszczalnością lokowania nowej zabudowy w granicy z działką sąsiednią. Skoro więc nie dokonano w ramach tego postępowania ustaleń w tym zakresie, to nie uprawnionym jest wypowiadanie poglądu o zakazie dokonania bądź dopuszczalności dokonania nadbudowy istniejącego budynku, dla którego ustalono warunki zabudowy.
Biorąc pod uwagę dotychczasowe uwagi, zdaniem Kolegium, wyjaśnienie decyzji nr [...] zgodnie z sugestią wnioskodawcy wykraczałoby poza treść dokonanego rozstrzygnięcia, co jest niedopuszczalne (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 stycznia 2003 r., sygn. akt III SA 622/01, LEX nr 137799). Nie można bowiem dokonując wyjaśnienia decyzji rozstrzygać zagadnień, które nie mogły stanowić przedmiotu badania organu właściwego do wydania określonej decyzji.
Podzielono co prawda zarzut pełnomocnika M. S., iż nieuprawnionym było doręczanie zaskarżonego postanowienia H. D. i W. D., skoro występowali oni w charakterze pełnomocników w sprawie ustalenia warunków zabudowy, a ich umocowanie nie obejmowało występowania w niniejszej sprawie, lecz w ocenie Kolegium, kwestia ta nie może mieć jednak wpływu na poprawność zaskarżonego postanowienia. Okoliczności tej nie można bowiem rozpatrywać w kategoriach przesłanki stwierdzenia nieważności postanowienia z art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a., która dotyczy skierowania decyzji do osoby nie będącej stroną w sprawie, ponieważ przesłanka ta dotyczy błędu doręczenia decyzji/postanowienia stronie mającej bezpośredni interes prawny.
Dodano, że skarżący po uzyskaniu zgody na odstępstwo od przepisów § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia r.w.t. (postanowienie Prezydenta Miasta C. z dnia [...]r. nr [...]) otrzymał pozwolenie na budowę obejmujące nadbudowę, rozbudowę i przebudowę budynku mieszkalnego na działce w C. w płd.-wsch. narożniku ulic [...] i [...], nr ewid. 1 obręb [...], adres nieruchomości: C., ul. [...],[...] (decyzja nr [...] Prezydenta Miasta C. z dnia [...] r. nr [...]).
Rozpoznając sprawę w trybie uproszczonym Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest uzasadniona.
Prawidłowo bowiem stwierdziły organy obydwu instancji, że w niniejszej sprawie brak jest przesłanek do wyjaśnienia w trybie art. 113 §2 k.p.a. wątpliwości co do treści decyzji nr [...] o warunkach zabudowy. Wyjaśnienie wątpliwości w treści decyzji konieczne jest wtedy, gdy jest ona niejednoznaczna lub dotknięta zawiłością utrudniającą ustalenie sensu rozstrzygnięcia sprawy. Wyjaśnienie wątpliwości nie może prowadzić ani do nowej oceny stanu faktycznego lub prawnego, ani powodować zmiany merytorycznej rozstrzygnięcia, ani też pozostawać w sprzeczności z treścią decyzji. Celem postanowienia wydanego z mocy art. 113 § 2 k.p.a. jest wyjaśnienie przez organ rozstrzygnięcia sprawy, a nie jego korygowanie (vide: B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Wyd. C. H. Beck, W – wa 2011, s. 456).
Tymczasem wniosek skarżącego o wyjaśnienie treści decyzji o warunkach zabudowy zmierzał do skorygowania rozstrzygnięcia, a w istocie jego uzupełnienia przez stwierdzenie, że decyzja dopuszcza nadbudowę w granicy z działką nr 2, co musiałoby być przedmiotem rozstrzygnięcia sprawy, która nie jest elementem decyzji nr [...] i nie mogło być przedmiotem rozstrzygnięcia o warunkach zabudowy w ówczesnym stanie prawnym. Treść tej decyzji nie pozostawia żadnych wątpliwości, że w zakresie sytuowania inwestycji odsyła do przepisów powołanego wyżej rozporządzenia w sprawie warunków technicznych... Jednocześnie teren inwestycji wyznaczono na kopii mapy zasadniczej, stanowiącej załącznik nr 1 do decyzji. Liniami rozgraniczającymi objęto więc całą działkę nr 1. Nawet w przypadku nadbudowy i rozbudowy istniejącego budynku, co dotyczy niniejszej sprawy, w ówczesnym stanie prawnym brak było podstawy prawnej do określenia w decyzji lokalizacji inwestycji czyli usytuowania w konkretnym miejscu na działce inwestora. Wskazać też przyjdzie, że przywołane przez organy obydwu instancji rozporządzenie Ministra Infrastruktury dotyczy wyłącznie sytuowania budynku względem sąsiedniej działki budowlanej i nie ma zastosowania w przypadku, gdy działka sąsiednia stanowi drogę publiczną. Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2007 r., Nr 19, poz. 115 ze zm.), odrębnie reguluje bowiem odległości obiektów budowlanych od zewnętrznej krawędzi jezdni i tryb uzyskiwania zgody na odstępstwo (art. 43 tej ustawy). Jednakże kwestie te nie podlegają badaniu na etapie wydania decyzji o warunkach zabudowy. Organ właściwy do wydania decyzji w tym przedmiocie nie jest uprawniony do zbadania zgodności inwestycji z przepisami prawa budowlanego, do kategorii którego zalicza się przepisy techniczno-budowlane. Problem w niniejszej sprawie sprowadza się jednak do tego, że Prezydent Miasta C. jest równocześnie organem administracji architektoniczno-budowlanej. Zarzuty skargi wskazują zaś jednoznacznie, że skarżący kwestionuje prawidłowość działania tego organu na etapie rozpoznania wniosku o udzielenie pozwolenia na budowę, który postanowieniem z dnia [...] r. nałożył obowiązek usunięcia nieprawidłowości przedłożonego projektu budowlanego. Sedno sporu dotyczy więc nie wykładni decyzji o warunkach zabudowy lecz interpretacji § 12 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych..., do treści którego odsyła decyzja nr 1247. Tymczasem wydanie postanowienia w trybie art. 113 § 2 k.p.a. nie może zmierzać do wykładni przepisów prawa, do czego zmierza skarżący. Interpretacji przepisu § 12 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych... dokonuje organ administracji architektoniczno-budowlanej na etapie oceny przedłożonego projektu budowlanego. Błędne zastosowanie przepisów prawa budowlanego podlega kwestionowaniu przed organem wyższego stopnia, którym jest Wojewoda, a nie Kolegium. Zatem to organy administracji architektoniczno-budowlanej dokonują wykładni tych przepisów. Przepis § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury – w brzmieniu do dnia 8 lipca 2009 r. w ogóle nie nawiązywał do decyzji o warunkach zabudowy. Po wydaniu decyzji o warunkach zabudowy organ nie może zaś uwzględniać zmiany stanu prawnego, rozpatrując wniosek o jej wykładnię. Późniejsza zmiana przepisów i stworzenie podstawy prawnej do rozstrzygania kwestii usytuowania budynku względem granic sąsiedniej działki budowlanej, uprawniała inwestora do złożenia kolejnego wniosku o wydanie nowej decyzji o warunkach zabudowy. Spór, czy organ administracji architektoniczno-budowlanej prawidłowo zinterpretował przepis § 12 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia (w brzemieniu do dnia 8 lipca 2009 r.), nie ma żadnego znaczenia dla wyniku niniejszej sprawy. Na etapie postępowania o udzielenie pozwolenia na budowę stosowane są bowiem przepisy obowiązujące w dacie prowadzenia tego postępowania. Intencją skarżącego jest zaś podważenie prawidłowości działania organu administracji architektoniczno-budowlanej w zakresie wykładni przepisów prawa – przy użyciu instytucji wyjaśnienia treści decyzji o warunkach zabudowy, która nie budzi żadnych wątpliwości co do braku rozstrzygnięcia w kwestii usytuowania inwestycji, a jedynie odsyła do przepisów techniczno-budowlanych.
Wreszcie bez znaczenia dla wyniku sprawy jest też nieprawidłowe doręczanie postanowień osobom, którym nie przysługuje już przymiot strony. Uwzględnienie skargi następuje bowiem jedynie w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź uchybienia przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bądź skutkującym wznowieniem tego postępowania (art. 145 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270).
Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi, stwierdzić przyjdzie, że już z samych twierdzeń skarżącego wynika, że treść decyzji o warunkach zabudowy nie budzi żadnych wątpliwości. Błędny jest też zarzut naruszenia art. 60 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz art. 7, art. 8, art. 9, art. 77 i art. 80 k.p.a., skoro na tym etapie postępowania sprawa nie podlegała ponownemu badaniu w zakresie ustalenia odległości istniejącego budynku od granicy działek, ani też spełnienia przesłanek do wydania decyzji o warunkach zabudowy. Motywy poprzednich orzeczeń organu odwoławczego nie mają zaś waloru wiążącego. Przewlekłość postępowania nie ma też żadnego wpływu na wynik sprawy. Niejasność sytuacji prawnej inwestora jest zaś wynikiem sporów na tle wykładni § 12 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych... powstałego na etapie pozwolenia na budowę, a nie – wątpliwości co do treści decyzji o warunkach zabudowy. Skoro zaś wykładni prawa nie można dokonać w drodze wyjaśnienia treści decyzji zaskarżone postanowienie nie narusza art. 113 § 2 k.p.a.
Z tych wszystkich względów skarga nie mogła odnieść skutku i jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Wydanie wyroku na posiedzeniu niejawnym nastąpiło po uwzględnieniu wniosku skarżącego o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na zasadzie art. 119 pkt 2 tej ustawy.
mw
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło