II SA/Gl 852/11
WyrokWSA w Gliwicach2012-02-27
Skład orzekający: Bonifacy Bronkowski, Elżbieta Kaznowska, Rafał Wolnik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która nie uwzględnia terenów pod parkingi wskazanych w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, narusza zasady sporządzania planu i tryb jego uchwalania, a także czy zawiera postanowienia wykraczające poza kompetencje rady gminy?Ratio decidendi
Sąd stwierdził nieważność uchwały rady gminy w całości, uznając, że narusza ona zasady sporządzania planu miejscowego oraz tryb jego uchwalania. Uchwała nie uwzględniła terenów pod parkingi wskazanych w studium, co stanowi naruszenie art. 20 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Ponadto, rada gminy przekroczyła swoje kompetencje, wprowadzając wymóg uzgodnienia inwestycji z przedsiębiorcą górniczym, co narusza art. 94 ust. 3 Konstytucji RP oraz art. 4 ust. 1 i art. 15 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Brak określenia szczegółowych zasad i warunków scalania i podziału nieruchomości dla części terenów objętych planem również stanowi naruszenie art. 15 ust. 2 pkt 8 ustawy.Stan faktyczny
Wojewoda Śląski wniósł skargę na uchwałę Rady Miejskiej w I. dotyczącą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zarzucając jej niezgodność z prawem. Główne zarzuty dotyczyły pominięcia terenów pod parkingi wskazanych w studium, wprowadzenia wymogu uzgodnienia inwestycji z przedsiębiorcą górniczym oraz braku określenia zasad scalania i podziału nieruchomości. Burmistrz Miasta Imielin wniósł o oddalenie skargi, argumentując, że zmiany w projekcie planu były uzasadnione, a postanowienia uchwały zgodne z prawem.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska, Sędzia WSA Rafał Wolnik, Protokolant St. sekretarz sądowy Anna Trzuskowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 lutego 2012 r. sprawy ze skargi Wojewody [...] na uchwałę Rady Miejskiej w I. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w całości.
W skardze do sądu administracyjnego Wojewoda Śląski działając na podstawie art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym ( Dz. U. z 2001 r. Nr 142 poz. 1591 ze zm.) wniósł o stwierdzenie nieważności uchwały
Nr IX/46/2011 z dnia 28 czerwca 2011 r. Rady Miasta Imielin w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Imielin w rejonie ulicy Szaniawskiego – jako niezgodnej z art. 94 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, art. 15, art. 17, art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ( Dz. U. Nr 80, poz. 717 z późn. zm., zwanej dalej ustawą lub ustawą o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym) oraz § 4 pkt 8 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zwanego dalej "rozporządzeniem" ( Dz. U. Nr 164 poz. 1587).
W uzasadnieniu skargi stwierdził, że kwestionowana uchwała została podjęta po stwierdzeniu zgodności objętego nią planu miejscowego z ustaleniami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta Imielin II edycja uchwalonego w dniu 25 września 2009 r. uchwałą Nr XXXV/147/2009, pomimo tego, że już po wyłożeniu do publicznego wglądu projektu miejscowego planu usunięte zostały z projektu planu zaznaczone w tym projekcie zgodnie z treścią studium tereny przeznaczone pod parkingi, obejmujące część działek nr 318/40 i nr 217/40 (teren 1 P) oraz części działek nr 309/57 i nr 313/57 ( teren 2P). Zmian w wyłożonym projekcie Burmistrz dokonał przy tym niezależnie od treści złożonych do projektu planu uwag i bez powtórzenia w niezbędnym zakresie procedury planistycznej co stanowi zdaniem organu nadzoru istotne naruszenie procedury planistycznej. Doszło też w konsekwencji do naruszenia art. 15 ust. 1 oraz art. 20 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Następnie Wojewoda zarzucił, że zapisem § 9 pkt 3 skarżona uchwała Rady Miasta Imielin naruszyła art. 94 ust. 3 Konstytucji RP, art. 4 ust. 1 i art. 15 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Ustanawiając bowiem w tym przepisie nakaz w brzmieniu "wymaga się każdorazowego uzgodnienia inwestycji z właściwym przedsiębiorcą posiadającym koncesję na wydobywanie kopalin oraz spełnienia przez inwestycję warunków ochrony przed wpływami działalności górniczej przy uwzględnieniu aktualnych informacji o kategorii szkód górniczych" przekroczyła swoje kompetencje i granice przedmiotowe zakresu planu miejscowego wynikające z treści art. 15 ustawy, wkraczając jednocześnie w kompetencje organów administracji architektoniczno-budowlanej.
Następnie organ nadzoru wskazał, że obligatoryjnym elementem każdego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jest określenie szczegółowych zasad i warunków scalania i podziału nieruchomości (art. 15 ust. 2 pkt 8 ustawy). Powyższe wymogi precyzuje § 4 pkt 8 rozporządzenia. Także art. 102 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. nr 102, poz. 651 ze zm.) wyraźnie wskazuje, że szczegółowe warunki scalenia i podziału nieruchomości określa plan miejscowy. W ocenie Wojewody, w przedmiotowej uchwale zasady te nie zostały ustalone, bowiem regulacja zawarta w § 10 uchwały dotyczy w zasadzie podziału nieruchomości, odsyłając jednocześnie do ustaleń szczegółowych uchwały. Organ podkreślił, że podział nieruchomości należy odróżnić od podziału, który następuje w procedurze scalania i podziału nieruchomości. Wskazując na wyrok NSA z dnia 20 stycznia 2011 roku sygn. akt II OSK 2235/10 Wojewoda zaznaczył, że organem właściwym do podziału nieruchomości nie jest rada gminy (Rada Miasta), lecz wójt gminy (Burmistrz Miasta). Tym samym zdaniem Wojewody Rada Miasta Imielin, regulacją zawartą w rozdziale 8 przedmiotowej uchwały nie tylko naruszyła wskazane przepisy tj. art. 15 ust. 2 pkt 8 ustawy oraz § 4 pkt 8 ww. rozporządzenia, ale jednocześnie przekroczyła swoje kompetencje, co jest naruszeniem art. 64 ust. 3 Konstytucji.
W odpowiedzi na skargę Burmistrz Miasta Imielin wniósł o jej oddalenie w całości. Odnosząc się do zarzutów skargi stwierdził, że usunięcie terenów przeznaczonych pod parkingi, oznaczonych na wyłożonym do wglądu projekcie planu symbolami 1P i 2P, było bezpośrednią konsekwencją uwzględnienia uwag wniesionych przez B. K. i R. S., którzy wnieśli o maksymalne zachowanie walorów przyrodniczych terenów położonych w sąsiedztwie zbiornika wodnego stanowiącego ujęcie wody dla mieszkańców miasta. Lokalizacja parkingów mogłaby też doprowadzić do skażenia wód podskórnych substancjami ropopochodnymi, które mogłoby wpłynąć na zanieczyszczenie zbiornika wód pitnych. Zdaniem Burmistrza katalog spraw objętych treścią planów miejscowych określony w art. 15 ust. 2 ustawy nie jest katalogiem zamkniętym i tym samym nie było przeszkód prawnych wprowadzenia § 9 ust. 3 zaskarżonego planu obowiązku uzgadniania planowanych na terenach górniczych inwestycji, a to w interesie wszystkich inwestorów.
Wbrew zarzutom skargi w kwestionowanej uchwale ustalono zdaniem odpowiadającego na skargę szczegółowe zasady i warunki scalania i podziału nieruchomości. Treść § 10 ust. 1 uchwały należy bowiem odczytywać w kontekście i przy uwzględnieniu całego paragrafu oraz zapisów szczegółowych uchwały. Podkreślił nadto Burmistrz Miasta Imielin, że zaskarżony plan został uchwalony zgodnie z treścią ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w jej brzmieniu na dzień podjęcia uchwały o przystąpieniu do sporządzania miejscowego planu tj. na dzień 29 stycznia 2009 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga Wojewody Śląskiego zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z treścią art. 28 ust. 1 ustawy o planowaniu
i zagospodarowaniu przestrzennym podstawę do stwierdzenia nieważności uchwały rady gminy w całości lub w części stanowi naruszenie zasad sporządzania planu miejscowego, istotne naruszenie trybu jego sporządzania, a także naruszenie właściwości organów w tym zakresie. Wskazanie w cytowanym przepisie podstaw nieważności uchwały w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego prowadzi do uznania, iż przepis ten stanowi lex specialis wobec art. 91 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, według którego uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem (a więc z jakimkolwiek przepisem prawa) są nieważne, chyba że naruszenie prawa ma charakter nieistotny, wtedy zgodnie z art. 91 ust. 4 ustawy o samorządzie gminnym organ nadzoru nie stwierdza nieważności uchwały, ograniczając się do wskazania, iż uchwałę wydano z naruszeniem prawa. Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jest aktem prawa miejscowego (art. 14 ust. 8 ustawy) uchwalonym przez radę gminy. W doktrynie zasadnie przyjmuje się, że zasady sporządzania planu miejscowego, o jakich mowa w art. 28 ust. 1 ustawy należy rozumieć jako wartości i merytoryczne wymogi kształtowania polityki przestrzennej przez uprawniony organ dotyczące m. in. zawartych w akcie planistycznym ustaleń. W przypadku naruszenia zasad sporządzania planu ustawodawca nie wymaga, aby przedmiotowe naruszenie miało charakter istotny, co oznacza, że każde naruszenie zasad sporządzania planu miejscowego skutkować będzie stwierdzeniem nieważności uchwały rady gminy
w całości lub w części (Z. Niewiadomski, Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, Komentarz, Warszawa 2004, s. 253-254).
W niniejszej sprawie Wojewoda Śląski domagał się stwierdzenia nieważności uchwały Rady Miasta Imielin z dnia 27 kwietnia 2011 roku jako niezgodnej z art. 4 ust. 1 i art. 15 ust. 2 , art. 17, art. 20 ustawy, a także art. 94 Konstytucji.
Podniesione w skardze zarzuty dotyczyły naruszenia zasad sporządzania planu jak i trybu jego sporządzania. Art. 15 ust. 2 i 3 ustawy wymieniają zagadnienia, które w planie określa się obligatoryjnie i fakultatywnie, w zależności od potrzeb. W piśmiennictwie i orzecznictwie sądowoadministracyjnym zwraca się uwagę, że zawarcie w planie zagadnień określonych w art. 15 ust. 2 ustawy nie jest bezwzględnie obowiązujące, i w danej sprawie zależy od potrzeb, musi bowiem ulegać dostosowaniu do warunków faktycznych panujących na obszarze objętym planem. Jeżeli stan faktyczny obszaru objętego planem nie daje podstaw do zamieszczenia w planie ustaleń wymienionych w art. 15 ust. 2, brak takich ustaleń w planie nie stanowi o jego niezgodności z prawem (Z. Niewiadomski, Komentarz do ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, Warszawa 2005, s. 154, wyrok WSA w Gliwicach z dnia 23 kwietnia 2007 r., sygn. akt II SA/GL 736/06). Przykładowo można podać, że jeżeli plan w ogóle nie przewiduje zabudowy na określonym obszarze to nie może określać parametrów i wskaźników kształtowania zabudowy.
Przechodząc do oceny poszczególnych sformułowanych w skardze zarzutów należy stwierdzić, iż zaskarżona uchwała została niewątpliwie podjęta z naruszeniem treści art. 20 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a to z tego względu, że nie przewiduje ona na objętym nią obszarze terenów przewidzianych pod parkingi, pomimo, iż takie tereny zostały wyznaczone w obowiązującym studium uwarunkowań zagospodarowania przestrzennego Miasta Imielin II edycja (uchwała Rady Miasta Imielin z dnia 25 września 2009 r. Nr XXXV/147/2009). Z porównania części graficznej zaskarżonego planu oraz części graficznej studium wynika, że na obszarze objętym zaskarżoną uchwałą powinny być wydzielone zgodnie ze studium dwa tereny pod lokalizację parkingów, oznaczone w studium symbolem P. Z porównania części graficznej planu i studium oraz z porównania części graficznej projektu planu wyłożonego do publicznego wglądu wynika, że powinny one obejmować część terenów oznaczonych w planie symbolami 1 R i 3 R i być położone w sąsiedztwie wyznaczonych w planie ulic o symbolach 2 KDD i 1 KDD. Wyznaczenie terenów pod parkingi w tym obszarze wynika również z części tekstowej studium w którym przewidziano m.in. budowę parkingów nad zbiornikiem wody pitnej. Pominięcie lokalizacji przedmiotowych parkingów w planie skutkuje przyjęcie, że w tym zakresie brak jest zgodności zaskarżonej uchwały z ustaleniami studium, co stanowi naruszenie zasady uchwalania miejscowego planu wynikającej z art. 20 ust. 1 ( wobec podjęcia uchwały o przystąpieniu do sporządzenia planu w dniu 29 stycznia 2010 r. i treści art. 4 ust. 2 ustawy zmieniającej z dnia 25 czerwca 2010 r. – Dz. U. Nr 130 poz. 871 ) w zw. z art. 9 ust. 1 i w zw. z art. 28 ust. 1 ustawy. Za przyjęciem, że nie doszło do naruszenia tej zasady nie może przemawiać zdaniem Sądu akcentowany w odpowiedzi na skargę charakter studium jako aktu elastycznego, w sytuacji gdy ustalono w nim jednoznacznie lokalizację takiego przeznaczenia części objętego nim terenu. Pominięcie takiego przeznaczenia wyklucza lokalizację parkingów na tym obszarze w sytuacji gdy zgodnie z planem są to tereny rolnicze, na których nie przewidziano takiej możliwości ich zagospodarowania.
W świetle przedstawionych Sądowi akt administracyjnych brak jest też dostatecznych podstaw do przyjęcia, że lokalizację parkingów pominięto w związku z uwzględnieniem przez Burmistrza Miasta Imielin uwagi do projektu planu sformułowanej dnia 24 marca 2011 r. przez B. K. i R. S., która miała charakter bardzo ogólny i dotyczyła całego terenu objętego planem. Nie wynika też z akt aby osoby te miały uprawnienia do nieruchomości które zgodnie ze studium miałyby być przeznaczone pod parkingi lub też aby takie przeznaczenie tych terenów naruszało ich interes. W konsekwencji należało przychylić się do stanowiska Wojewody, że w tym zakresie doszło do istotnego naruszenia procedury uchwalenia planu wynikającej z art. 17 pkt 13 ustawy, w sytuacji gdy do zmiany projektu planu doszło niejako z urzędu bez powtórzenia w niezbędnym zakresie procedury uchwalania planu i bez możliwości zapoznania się z projektem planu przez wszystkich zainteresowanych i to w sytuacji gdy dokonana zmiana projektu planu nie miała wyłącznie indywidualnego charakteru lecz mogła oddziaływać na prawa innych podmiotów ( możliwość zapewnienia miejsc parkingowych w pobliżu zbiornika wodnego ). Nie można też jednoznacznie stwierdzić, że przedmiotowa zmiana projektu planu była neutralna z punktu widzenia kompetencji organów uzgadniających, w tym zwłaszcza organu wymienionego w art. 17 pkt 7d ustawy, gdy przy braku parkingów nad zbiornikiem wodnym, przewidzianych w bezpośrednim sąsiedztwie dróg, nie można wykluczyć chociażby wystąpienia pewnych utrudnień w ruchu w następstwie parkowania samochodów w obrębie pasów drogowych.
Za zasadny należy uznać też zdaniem Sądu zarzut skargi co do naruszenia zapisem § 9 pkt 3 zaskarżonej uchwały art. 94 ust. 3 Konstytucji RP oraz art. 4 ust. 1 i art. 15 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym gdy chodzi o przewidziany tym przepisem wymóg "każdorazowego uzgadniania inwestycji z właściwym przedsiębiorcą posiadającym koncesję na wydobywanie kopaliny". Samorząd terytorialny cechuje jego samodzielność podlegająca ochronie sądowej (art. 165 ust. 2 Konstytucji). Granice samodzielności określają przepisy Konstytucji i ustaw z zakresu prawa ustrojowego, materialnego, procesowego, w tym szczególnie przepis art. 7 Konstytucji stanowiący, że organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa. Ta konstytucyjna zasada wyznacza tym samym także zakres kontroli sądów administracyjnych nad działalnością samorządu.
Z obowiązku działania przez sądy administracyjne nie tylko w granicach, ale także na podstawie prawa wywodzi się utrwalona w orzecznictwie teza, że do działań samorządu terytorialnego jako podmiotu władzy publicznej nie ma zastosowania wyprowadzona z idei demokratycznego państwa prawnego zasada, że dozwolone jest wszystko, co nie jest zabronione. Jako ugruntowaną zasadę orzecznictwa należy wskazać stanowisko, że wszelkie działania władcze muszą mieć zawsze wyraźną podstawę ustawową. To, że samorząd uczestniczy w sprawowaniu władzy publicznej
i przysługującą mu w ramach ustaw istotną część zadań publicznych wykonuje w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność, nie oznacza, że może działać bez podstawy prawnej lub poza granicami prawa (por. szerzej: Małgorzata Stahl, Dorobek orzeczniczy sądów administracyjnych w sprawach samorządowych, Zeszyty Naukowe Sądownictwa Administracyjnego, rok VI, nr 5-6 (32) 2010, str. 402 i nast.).
Ustalenie przeznaczenia terenu, rozmieszczenia inwestycji celu publicznego oraz określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu następuje w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego (art. 4 ust. 1 ustawy), którego uchwalanie należy do rady gminy (art. 20 ust. 1 ustawy). Zakres przedmiotowy planu określa art. 15 ust. 2 i ust. 3 ustawy. Rada w uchwale w przedmiocie planu może więc jedynie zawierać ustalenia znajdujące podstawę w art. 15 ust. 2 i 3 ustawy.
W ocenie składu orzekającego powyższa regulacja nie dawała podstaw do ww. ustalenia zawartego w § 9 pkt 3 zaskarżonej uchwały uzależniającego możliwość inwestycji od uzgodnienia z niezależnym podmiotem jakim jest "właściwy przedsiębiorca posiadający koncesję na wydobywanie kopalin". Tym samym Rada bez podstawy prawnej przekazała osobie trzeciej uprawnienia do ustalenia warunków realizacji inwestycji.
Zdaniem Sądu podzielić również trzeba zarzut Wojewody co do naruszenia zaskarżoną uchwałą treści art. 15 ust. 2 pkt 8 uchwały oraz § 4 pkt 8 rozporządzenia dotyczących obowiązku określenia w planie miejscowym szczegółowych zasad i warunków scalania i podziału nieruchomości objętych planem. Istotnie bowiem, również zdaniem Sądu, takich zasad w zakresie wynikającym z tych przepisów nie ustalono.
Obowiązek określony w art. 15 ust. 2 pkt 8 ustawy dotyczy odrębnej instytucji prawnej scalania i podziału nieruchomości uregulowanej w art. 101-108 ustawy o gospodarce nieruchomościami, co znajduje potwierdzenie także w treści art. 102
ust. 1 tej ustawy.
Obowiązkowy (w zależności od okoliczności faktycznych terenu objętego planem) charakter określenia w planie miejscowym szczegółowych zasad i warunków scalania i podziału nieruchomości służy umożliwieniu dokonania takich działań na wniosek ich właścicieli i użytkowników wieczystych, zgodnie z art. 102 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Gmina może bowiem z urzędu dokonać scalenia i podziału nieruchomości tylko wtedy, gdy w planie miejscowym określone zostały jednocześnie szczegółowe zasady oraz warunki scalania i podziału, a także granice obszarów wymagających przeprowadzenia scaleń i podziałów nieruchomości. Wyznaczenie w planie takich obszarów obliguje radę gminy do podjęcia z urzędu uchwały o przystąpieniu do scalania i podziału, zgodnie z art. 22 ustawy.
Jak natomiast wynika z art. 102 ustawy o gospodarce nieruchomościami scalenie i podział nieruchomości mogą być dokonane również na wniosek właścicieli i użytkowników wieczystych. Działania te mogą być jednak dokonane na wniosek tylko w przypadku, gdy w planie miejscowym określone zostały szczegółowe zasady i warunki ich przeprowadzenia. Z tego właśnie względu, określenie w planie miejscowym szczegółowych zasad i warunków scalania i podziału nieruchomości jest obligatoryjne (względnie) aby właściciele i użytkownicy wieczyści nieruchomości mogli skorzystać z ustawowo przyznanego im uprawnienia wnioskowania o dokonanie scalenia i podziału. Wtedy scalenie i podział dokonywane są właśnie według szczegółowych zasad i warunków scalania i podziału nieruchomości określonych w planie miejscowym. Brak tych zasad pozbawia możliwości skorzystania przez właścicieli i użytkowników wieczystych z ustawowego uprawnienia określonego w art. 102 ust. 2 ustawy o gospodarce (tak też w komentarzu Becka 2 wydanie do ustawy o gospodarce nieruchomościami J. Jaworski, A. Prusaczyk, A. Tułodziecki, M. Wdanin str. 583).
Zdaniem Sądu nie może ulegać wątpliwości, że treść § 10 zaskarżonej uchwały, która według jego zdania pierwszego powinna odnosić się do zasad i warunków scalania i podziału nieruchomości objętych planem, takich zasad i warunków nie zawiera. Jedynie w zakresie podziałów odsyła do przepisów szczegółowych uchwały. Takie przepisy szczegółowe zawiera ale tylko odnośnie terenów oznaczonych na rysunku planu symbolami MN, przeznaczonych pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną wolnostojącą, § 13 pkt 4 uchwały oznaczony jako "zasady i warunki scalania i podziału nieruchomości" ( a więc w zasadzie zgodnie z brzmieniem art. 15 ust. 2 pkt 8 ustawy oraz § 4 pkt 8 rozporządzenia). Nawet jednak to uregulowanie nie zawiera określenia kąta położenia granic działek w stosunku do pasa drogowego, jako jednego z koniecznych elementów tych zasad i warunków, wymienionego w § 4 pkt 8 rozporządzenia. Nie wynika przy tym ani ze stanu faktycznego sprawy, ani z materiałów planistycznych i z odpowiedzi na skargę, aby pominięcie tego elementu było dla tych terenów zbędne lub ze szczególnych względów uzasadnione.
Pomijając tereny przeznaczone w planie pod drogi oznaczone na rysunku planu symbolami 1 KDD, 2 KDD i 1 KDX L( które co do zasady nie wymagają typowego scalania, zaś podział na ten cel determinuje ustalony w planie przebieg tych dróg) to w planie brak jest nadto zasad podziału i scalania nieruchomości dla terenów, które zostały w nim oznaczone symbolem R – tereny rolnicze i ZN – tereny zieleni nieurządzonej. O ile brak tych zasad dla terenów R nie narusza prawa ( co wynika z art. 101 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r.), o tyle nie do zaakceptowania jest w okolicznościach rozpatrywanej sprawy brak tych zasad dla terenu ZN – tereny zieleni nieurządzonej. Również bowiem odnośnie tego terenu nie wynika ani z planu, z materiałów planistycznych ani z odpowiedzi na skargę, że brak ten jest usprawiedliwiony istniejącymi na tym terenie warunkami faktycznymi.
W konsekwencji należało zdaniem Sądu przyjąć, że brak tych zasad dla terenów MN i ZN wyklucza realizację roszczeń właścicieli lub użytkowników wieczystych posiadających 50 % powierzchni gruntów ( art. 102 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami). Z tego też powodu zaskarżona uchwała została podjęta dla tych terenów z naruszeniem zasady wynikającej z art. 15 ust. 2 pkt 8 i § 4 pkt 8 rozporządzenia. Gdy nadto zważy się ( o czym przesądzono wyżej), że treść planu dla terenów oznaczonych symbolami R1 i R3 została określona z naruszeniem zasady wynikającej z art. 20 ust. 1 w zw. z art. 9 ust. 4 ustawy to skarga Wojewody zasługiwała na uwzględnienie w całości. Na etapie postępowania sądowego brak jest bowiem chociażby możliwości precyzyjnego określenia i wyodrębnienia tej części terenów R1 i R2 na których należałoby wyodrębnić zgodnie ze studium obszary pod parkingi. Po stwierdzeniu zaś nieważności zaskarżonego planu jedynie w części dotyczącej terenów oznaczonych symbolami MN, ZN, 1R i 3R, pozostałby on w szczątkowej formie w odniesieniu do niewielkiej jedynie części terenu objętego procedurą planistyczną i to dotyczącej terenów nie przeznaczonych pod zabudowę.
Z tych wszystkich względów należało stwierdzić nieważność zaskarżonej uchwały w całości na podstawie art. 147 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U Nr 153 poz. 1270 ze zm.) w zw. z art. 28 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło