II SA/Gl 976/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Kędzierska, Sędziowie, Asesor WSA Aneta Majowska, Sędzia WSA Krzysztof Nowak (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 25 listopada 2025 r. sprawy ze skargi P. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia 29 maja 2025 r., nr SKO.4209.3.2025 w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania i zwrotu wniosku 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Starosty K. z dnia 31 stycznia 2025 r., nr [...]; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie na rzecz skarżącego kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Postanowieniem z dnia 31 stycznia 2025 r. nr [...] , Starosta [...] (dalej "Starosta" lub "organ I instancji") działając, na podstawie art. 61a § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 572 ze zm.) - dalej: "k.p.a." 1) odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego na wniosek złożony przez P. M. (dalej "Skarżący") z dnia 23 października 2024 r., uzupełniony pismem z dnia 28 października 2024 r. w sprawie zwrotu składników majątku [...] elektrycznego objętego przymusowym zarządem państwowym należącego do W. M. w części dotyczącej pkt 3, 14, 17, 20 wymienionych w uzasadnieniu postanowienia; 2) zwrócił wnoszącemu w/w wniosek w części dotyczącej pozostałych żądań w nim wymienionych, ponieważ w tych sprawach właściwy jest sąd powszechny. W uzasadnieniu postanowienia Starosta wskazał, że postanowieniem nr [...] z dnia 12 stycznia 2023r. odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego na wniosek z dnia 15 grudnia 2022 r. złożony przez Skarżącego w sprawie zwrotu składników majątku [...] elektrycznego objętego przymusowym zarządem państwowym należącego do W. M. . Skarżący złożył na to postanowienie zażalenie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Częstochowie (dalej "Kolegium") postanowieniem nr [...] z dnia 7 lipca 2023 r. utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie. Niezadowolony z rozstrzygnięcia Skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. Wyrokiem z dnia 23 lutego 2024 r. sygn. akt II SA/Gl 1653/23 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Starosty z dnia 12 stycznia 2023r. Powodem uchylenia w/w postanowień był brak ustalenia treści żądania strony przed dokonaniem odmowy wszczęcia postępowania. Organ I instancji wskazał, że wykonując zalecenia WSA, pismem z dnia 24 września 2024 r. tut. organ wezwał Skarżącego do wyjaśnienia treści wniosku z dnia 15 grudnia 2022 r., poprzez konkretne wskazanie, których dokładnie działek i jakich składników majątkowych on dotyczy, oraz które z tych składników mają zostać zwrócone i na podstawie jakich dokumentów. W odpowiedzi pismem z dnia 23 października 2024 r. uzupełnionym pismem z dnia 28 października 2024 r. Skarżący przedstawił zakres swoich żądań. Skarżący wniósł o: 1) wypłacenie odszkodowania i zadośćuczynienia za 66-letnie władanie i użytkowanie nieruchomości zabudowanej budynkiem [...], wraz z przynależnymi do niego dwiema izbami i wejściem, które są położone w budynku mieszkalnym przystawionym do budynku [...] na parterze na działce nr [...] obręb [...] , wraz ze wszystkimi mediami, wyszczególnionymi w załączniku nr 4 protokołu przejęcia nieruchomości pod przymusowy zarząd państwowy z dnia 28.08.1953r.; (pkt 1 pisma Skarżącego); 2) wydanie w/w dwóch izb z budynku mieszkalnego oraz 7.752,00 kg zboża i 5.922,00 kg zboża będącego w przemiale na koszach zasypowych = łącznie 13.674,00 kg zboża (protokół przejęcia pod przymusowy zarząd państwowy z dnia 28 sierpnia 1953 r.) (pkt 1 bis pisma Skarżącego oraz ad 1 bis pisma Skarżącego z dn. 28 października 2024 r.); 3) zniesienie podziału nieruchomości oznaczonej jako dz. nr ewid. [...] obręb [...] na dwie działki tj. nr [...] i nr [...] poprzez przywrócenie nieruchomości do stanu poprzedniego (pkt 2 pisma Skarżącego);  4) przekazanie (wydanie) części całej nieruchomości oznaczonej jako dz. nr [...] obręb [...] , zabudowanej [...] i budynkiem mieszkalnym przy ul. [...] (protokół zajęcia pod przymusowy zarząd państwowy z dnia 28.08.1953r.) (pkt 3 pisma Skarżącego) 5) wypłacenie należności za dokonanie zniszczeń na dz. nr [...] przez R. D. poprzez: - zniszczenie i wywiezienie z dz. nr [...] zadaszenia nad rampą [...] do sąsiedniej miejscowości Z. obręb [...] , - zniszczenie brukowej drogi [...], - wydanie nakazu Starosty dot. usunięcia wszystkich rur ściekowych K. oraz służącej im studzienki rewizyjnej z dz. nr [...], - nakazanie małż. A. i A. D. usunięcia zbiornika szamba betonowego wraz z rurami ściekowymi, znajdującego się na dz. nr [...], - przyznanie odszkodowania za zniszczenie instalacji odgromowej budynku [...] oraz przeprowadzenie badań sprawności tej instalacji (pkt 4 pisma Skarżącego); 6) wypłacenie należności za zużyte i zamortyzowane maszyny i urządzenia [...] (protokół przejęcia pod przymusowy zarząd państwowy z dnia 28 sierpnia 1953r.) (pkt 5 pisma Skarżącego); 7) wypłacenie należności za wywiezione przez A. D. ogrodzenie konstrukcji żelbetowo-drewnianej z dz. nr [...] (pkt 6 pisma Skarżącego); 8) wydanie pięciu drzew gatunku lipa, znajdujących się na dz. nr [...] oraz jednego drzewa gat. orzech włoski, znajdującego się na dz. nr [...] , które zostały wycięte lub zniszczone przez A. i A. małż. D. (pkt 7 pisma Skarżącego); 9) wypłacenie należności za sad owocowy z drzewami różnych gatunków: jabłonie, grusze, śliwy renklody, śliwy węgierki, wiśnie; krzewy porzeczki czarnej, czerwonej, białej; agrestu różnych gatunków zlokalizowanych na dz. nr [...] , wyciętych lub zniszczonych przez A. i A. małż. D. (pkt 8 pisma Skarżącego); 10) wydanie przyłącza energetycznego [...] przez R. D. (pkt 8 pisma Skarżącego); 11) wypłacenie należności za dwie wiaty drewniane i wiatę gospodarczą przez A. i A. małż. D. , zlokalizowanymi na dz. nr [...] (pkt 9 pisma Skarżącego); 12) wypłacenie należności za powstałe szkody w konstrukcji budynku [...] (pkt 10 pisma Skarżącego); 13) wystąpienie Starosty [...]z wnioskiem do Sądu Rejonowego w C. [...] o zmianę wpisu prawa własności w dziale [...] nr [...] bądź o uzgodnienie treści tej księgi z rzeczywistym stanem prawnym, uwzględniając Skarb Państwa (pkt 11 pisma Skarżącego); 14) wydanie decyzji Starosty [...]o odtworzeniu granic całej nieruchomości [...], oznaczonej jako dz. nr [...] obręb [...] (pkt 12 pisma Skarżącego); 15) przyłączenie się Starosty [...] do prowadzonych postępowań sądowych prowadzonych przez Sąd Rejonowy i Okręgowy w C. oraz Sąd Najwyższy o następujących sygnaturach: [...],[...], [...] oraz [...] (pkt 13 pisma Skarżącego); 16) wydanie decyzji Starosty [...] o odinstalowaniu z budynku [...] przewodów elektrycznych służących do zasilania budynku mieszkalnego znajdującego się na dz. nr [...] , ze skutkiem usunięcia przez A. i A. małż. D. , P. i R. małż. D. oraz K. sp. z o.o., celem przygotowania budynku [...] do produkcji środków spożywczych (pkt 14 pisma Skarżącego); 17) uwzględnienie w budżecie Starostwa Powiatowego w K. wydatków pieniężnych dot. odszkodowania i zadośćuczynienia wobec opisanych wyżej działań, na podstawie żądań P. M. i ustawy o gospodarce nieruchomościami (pkt 15 pisma Skarżącego); 18) wydanie decyzji Starosty [...] o usunięciu muru z kamienia na dz. nr [...], który został postawiony przez R. D. (pkt 16 pisma Skarżącego); 19) wydanie decyzji Starosty [...] w sprawie usunięcia nawiezionej ziemi i jej rozsypania wokół zbiornika szamba oraz wywiezienie w 2023r. ziemi przez R. D. (pkt 17pisma Skarżącego); 20) przyłączenie się Starosty [...] do w/w spraw cywilnych i karnych dot. przekazania składników majątku przedmiotowego [...], znajdujących się aktualnie na dz. nr [...] i nr [...] obręb [...] (str. 13 pisma Skarżącego z dn. 28 października 2024 r.); Ustosunkowując się do treści żądań Skarżącego organ I instancji stwierdził, że żadne z nich nie może zostać rozpoznane przez niego z uwagi na brak właściwości do ich rozpoznania. Starosta podniósł, że w zakresie dot. zniesienia podziału nieruchomości - poprzez połączenie dz. nr [...] i nr [...] w jedną działkę nr [...] obręb [...] brak jest podstaw w przepisach prawa do ich połączenia, ponieważ działki mają różnych właścicieli. W przypadku wniosku Skarżącego dotyczącego uwzględnienia w budżecie Starostwa Powiatowego w K. środków na wypłatę wydatków pieniężnych na odszkodowania i zadośćuczynienia za niezgodne z prawem działania wymienione w piśmie Skarżącego z dnia 23 października 2024 r. Starosta uznał, że nie może on zostać rozpatrzony. Wskazał, że budżet powiatu uchwala rada powiatu. Przewidywane w nim wydatki proponuje zarząd powiatu, ale w tej sprawie niezbędne są prawomocne orzeczenia sądów. Nie jest to wiec sprawa indywidualna z zakresu administracji publicznej, rozstrzygana w drodze decyzji administracyjnej. W kwestii przyłączenia się Starosty do postępowań sądowych wskazanych przez Skarżącego w sprawach o sygnaturach [...],[...],[...] oraz [...] Starosta stwierdził, że brak jest podstaw prawnych udziału Skarbu Państwa w tych postępowaniach. W stosunku do pozostałych wniosków Skarżącego organ I instancji uznał, że należą one do kognicji właściwego sądu w C. . Dotyczą roszczeń majątkowych, w większości windykacyjnych, kierowanych do spadkobierców byłego właściciela [...] lub ich następców prawnych. Cytując treść art. 66 § 3 k.p.a. organ I instancji stwierdził , że wnioski dot. odszkodowania i zadośćuczynienia, o których mowa w w/w pkt 1, 2, 6, 7, 9,12 uzasadnienia postanowienia należą do właściwości sądów powszechnych. Żądania opisane w punktach: 2, 4, 8 i 10 uzasadnienia postanowienia zdaniem Starosty stanowią roszczenia cywilnoprawne o charakterze windykacyjnym, przewidziane w art. 222, 224 i następnych Kodeksu cywilnego. Dotyczą wydania składników [...] i przywrócenia Skarżącemu władztwa nad nimi, a zatem również nie należą do właściwości Starosty jako organu administracji publicznej;  Ponadto Starosta stwierdził, że nie jest w ogóle właściwy do wydania Skarżącemu nieruchomości położonej w P. , należącej przed jej przejęciem przez Skarb Państwa do W. M. . Nieruchomość nie znajduje się obecnie w zasobie nieruchomości Skarbu Państwa, pozostającym w dyspozycji Starosty [...]. [...] wydano Skarżącemu, L. M. i A. D. tj. spadkobiercom byłego właściciela [...] W. M. . Składniki majątkowe tego [...] a też nie pozostają we władaniu Skarbu Państwa; W ocenie Starosty roszczenia opisane w punktach 5, 7, 8, 9, 10, 11, 16, 18 i 19 uzasadnienia postanowienia powinny zostać skierowane do A. i A. D. oraz P. i R. D. , co wynika ze sprecyzowanego przez Skarżącego żądania. Do rozpatrzenia tych roszczeń właściwy jest sąd powszechny. Zdaniem Starosty również żądanie sformułowanie w pkt 13 uzasadnienia postanowienia nie może być załatwione w drodze postępowania administracyjnego. Zażalenie na to postanowienie złożył do Kolegium Skarżący, zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania jak i przepisów prawa materialnego. Kolegium po rozpoznaniu zażalenia, postanowieniem z dnia 29 maja 2025 r., nr SKO.4209.3.2025, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 i art. 61a i art. 66 § 3 k.p.a. utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu organ odwoławczy przedstawił dotychczas przeprowadzone w sprawie czynności oraz przywołał normatywną podstawę rozstrzygnięcia. Dalej wskazał, iż organ pierwszej instancji prawidłowo odmówił wszczęcia postępowania w części jego wniosków, a w pozostałym zakresie zwrócił je Skarżącemu. Na poparcie swojego stanowiska Kolegium szeroko przytoczyło orzecznictwo sądów administracyjnych. oraz ponownie szeroko odniosło się do treści żądań Skarżącego. Z rozstrzygnięciem nie zgodził się Skarżący, który wniósł w dniu 21 lipca 2025 r. datowaną na dzień 7 lipca 2025 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach uzupełnioną następnie pismem z dnia 18 lipca 2025 r. W treści skargi sformułował zarzuty naruszenia: 1) art. 129 ustawy o gospodarce nieruchomościami; 2) błędne dokonanie zwrotu wniosku w pkt. 5,7,8,9,10,11,16,18 i 19; 3) art. 61a k.p.a. poprzez przedwczesne uznanie, że sprawa nie może być wszczęta z innych uzasadnionych przyczyn, w sytuacji, gdy taka ocena powinna być stosowana jedynie wyjątkowo, która to wyjątkowa sytuacja nie wystąpiła w sprawie; 4) art. 61a k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. poprzez brak wyjaśnienia rodzaju składników majątkowych jakie pozostały na nieruchomości w sytuacji, gdy tylko sama nieruchomość została przekazana - bez ruchomości; 5) art. 61a k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. poprzez wskazanie, że organ nie jest w posiadaniu spornych składników majątkowych, przy braku dokonania w tym zakresie szczegółowych ustaleń; 6) art. 61a k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. i w zw. z art. 84 k.p.a. poprzez brak wszczęcia postępowania i brak przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego na okoliczność wyceny aktualnej wartości ruchomości. 7) art. 61a k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. poprzez wskazanie, że organ I instancji nie jest w posiadaniu składników majątkowych wymienionych w piśmie Skarżącego; 8) art. 61a k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. poprzez brak wszczęcia postępowania w sytuacji, gdy brak jest protokołu przekazania nieruchomości, obejmującego wszystkie składniki majątku znajdujące się na gruncie, w tym zapisane w protokole zajęcia pod przymusowy zarząd państwowy (budynek [...] z rampą załadowczą i wyładowczą oraz zadaszeniem nad rampą, dwie izby przynależne do [...] z budynku mieszkalnego przymurowanego do [...] z bezpośrednim przejściem przez drzwi między młynem a domem, z wszystkimi mediami oraz głównym wejściem do budynku mieszkalnego, 13.674 kg zboża oraz wszystkie ruchomości); 9) art. 61a k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. poprzez brak wszczęcia postępowania, gdy wymaganym było zapoznanie się z dokumentacją przedstawioną przez Skarżącego; 10) art. 61a k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. poprzez brak wszczęcia postępowania, gdy zwrot nieruchomości nastąpił w stanie pogorszonym (protokół z rozprawy administracyjnej w PINB w K. z dnia 9 kwietnia 2019 r.), co winno skutkować przyznaniem odszkodowania wyrównującego straty w majątku. Skarżący zarzucił m.in. także: 1) błędy w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wydania postanowień obu instancji; 2) brak wykonania zadań starosty związanych z zasobem nieruchomości Skarbu Państwa; 3) brak powołania biegłego do oszacowania wartości nieruchomości dz. nr [...] z dwoma izbami przynależnymi do [...] na dzień 28 sierpnia 1953 r. ora stopnia zużycia nieruchomości; 4) brak dokonania rozgraniczenia administracyjnego; 5) brak wypłacenia należności za wyrządzone na majątku Skarżącego szkody. W następstwie wniesionych zarzutów Skarżący wniósł o: 1) uchylenie zaskarżonych postanowień obu instancji, 2) zarządzenie wizji lokalnej Starosty na nieruchomości dz. nr [...] , 3) zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych, 4) wydanie wytycznych w sprawie dla Starosty i Kolegium, 5) rozpoznanie sprawy na rozprawie nawet bez jego obecności. W szerokim, wielostronicowym, uzasadnieniu skargi Skarżący m.in. podkreślił brak dostatecznego wyjaśnienia sprawy. Zdaniem Skarżącego biegły powinien ocenić stan i wartość majątku jaki istniał w momencie jego przekazania. Wskazał, iż nieruchomość została wydana w stanie na tyle pogorszonym, że wymaga kapitalnego remontu. Podkreślił ponownie, że nie uczestniczył w czynności zwrotu majątku. Podał także, iż poprzednio istniała jedna nieruchomość (będąca jedną działka geodezyjną nr [...]), a w momencie zwrotu nieruchomości istniały dwie różne działki ewidencyjne. W ocenie Skarżącego powinno nastąpić zniesienie wspomnianego podziału działek ( [...] oraz [...] ). W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie z uzasadnieniem jak w treści zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje. Zgodnie z regulacją art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.. Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.) - dalej "p.p.s.a." sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Wskazana kontrola nie oznacza jednak przejęcia przez Sąd sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia. Sądy administracyjne nie orzekają bowiem merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty (pkt 2). Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości albo w części następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku nieuwzględnienia skargi sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części - art. 151 p.p.s.a. Jak wynika z treści art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd uwzględnia w granicach danej sprawy wszelkie naruszenia prawa, a także przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od zarzutów i wniosków podniesionych w treści skargi. Przedmiotem kontroli rozpoznawanej sprawy, w oparciu o wymienione powyżej kryteria, stało się postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia 29 maja 2025 r. utrzymujące w mocy postanowienie organu pierwszej instancji w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego co do części wniosków Skarżącego, a w pozostałej ich części zwrot. Kluczową kwestią dla oceny zgodności z prawem zaskarżonego rozstrzygnięcia stało się ustalenie czy organy administracji publicznej orzekające w niniejszej sprawie prawidłowo uznały, że w sprawie zaistniały przyczyny uzasadniające zastosowanie art. 61a § 1 k.p.a. i art. 66 § 3 k.p.a. Stosownie do treści art. 61a § 1 k.p.a., gdy żądanie wszczęcia postępowania administracyjnego, o którym mowa w art. 61 k.p.a., zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Przywołany przepis przewiduje dwie niezależne przesłanki stanowiące podstawę wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania. Jako pierwszą z nich ustawodawca przewidział wniesienie żądania wszczęcia postępowania przez osobę, która nie jest stroną, natomiast drugą – zaistnienie innych uzasadnionych przyczyn powodujących niemożność wszczęcia postępowania. Ustawodawca nie dokonał jednak konkretyzacji przyczyn uniemożliwiających wszczęcie postępowania, jednak według ustabilizowanego orzecznictwa przyjmuje się, że będą to sytuacje w sposób oczywisty stanowiące przeszkodę wszczęcia postępowania administracyjnego (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 19 maja 2021 r., sygn. akt II SA/Gl 86/21), oczywiste przeszkody o charakterze przedmiotowym i podmiotowym możliwe do stwierdzenia już po wstępnej analizie wniosku (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 marca 2021 r., sygn. akt I OSK 2493/20). W rezultacie wszczęcie postępowania poprzedza wstępna ocena czy podmiot występujący z wnioskiem o jego wszczęcie posiada legitymację do występowania w roli strony w takim postępowaniu, a także czy nie zachodzi inna uzasadniona przyczyna, powodującą niemożność wszczęcia postępowania (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 29 maja 2020 r., sygn. akt II SA/Gl 127/20; podobnie zob. A. Wróbel w: M. Jaśkowska, M. Wilbrandt-Gotowicz, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Lex el. 2024). Obowiązkiem organu administracji jest dokładne ustalenie treści żądania strony, która wyznacza rodzaj sprawy, będącej przedmiotem postępowania. Organ jest żądaniem strony związany. Treść żądania wyznacza stosowną normę prawa materialnego lub normę prawa procesowego, która ma znaczenie przy ustaleniu zakresu postępowania i wskazuje, bądź nie na możliwość stosowania przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. W sytuacji natomiast gdy treść żądania budzi wątpliwości, organ administracji publicznej nie jest uprawniony do precyzowania treści żądania, lecz to do wnoszącego podanie powinien zwrócić się o jego sprecyzowanie, udzielając jedocześnie niezbędnych wskazówek i wyjaśnień w tym zakresie. Stosownie do art. 66 § k.p.a. jeżeli podanie wniesiono do organu niewłaściwego, a organu właściwego nie można ustalić na podstawie danych podania, albo gdy z podania wynika, że właściwym w sprawie jest sąd powszechny, organ, do którego podanie wniesiono, zwraca je wnoszącemu. Zwrot podania następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. Realizując wyrok tut. Sądu z 23 lutego 2024 r. sygn. akt II SA/Gl 1653/23 organ I instancji zwrócił się do Skarżącego o ponowne sprecyzowanie jego wniosków. Pismem z dnia 23 października 2024 r. uzupełnionym pismem z dnia 28 października 2024 r. Skarżący przedstawił szczegółowo zakres swoich żądań. Organ I instancji odniósł się do każdego z tych żądań ocenił ich charakter i kierując się wytycznymi sądu wskazał jakie z żądań skarżącego mają charakter cywilnoprawny i podlegają kognicji sądów powszechnych a w stosunku do jakich zmuszony jest odmówić wszczęcia postępowania "z innych przyczyn". Odmowa wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. "z innych uzasadnionych przyczyn" może mieć miejsce w sytuacjach oczywistych, niewymagających analizy sprawy i przeprowadzenia dowodów, tj., gdy "na pierwszy rzut oka" można stwierdzić, że brak jest podstaw do prowadzenia postępowania. Organ nie może zatem gromadzić dowodów i ustalać stanu faktycznego sprawy bez formalnego wszczęcia postępowania, a następnie - po stwierdzeniu, że brak jest podstaw do prowadzenia postępowania - wydać postanowienia o odmowie jego wszczęcia "z innych uzasadnionych przyczyn" na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. (wyrok tut. Sądu z dnia 28 marca 2018 r., II SA/Gl 106/18). W ocenie Sądu organ I instancji nie wykonał prawidłowo wytycznych Sądu zawartych w uzasadnieniu wyroku tut. Sądu z 23 lutego 2024 r. sygn. akt II SA/Gl 1653/23. Jak wynika z treści tych wytycznych Sąd stosownie do art. 153 p.p.s.a., wskazał, ze ponownie rozpatrując sprawę organ administracji zastosuje się do rozważań zawartych w uzasadnieniu i zwróci się do Skarżącego o sprecyzowanie treści żądania, a następnie dokona wstępnej oceny wniosku i zastosuje właściwy tryb przewidziany przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego, uwzględniając ewentualną wielość żądań podania. Z wezwania organu z dnia 25 września 2024 r. wynika, że organ wezwał Skarżącego do wyjaśnienia treści pisma poprzez konkretne wskazanie: - których dokładnie działek i jakich składników majątkowych dotyczy jego podanie, - które z tych składników mają zostać mu zwrócone i na podstawie jakich dokumentów. Treść wezwania i zawarte w nim pytania wskazuje, że organ I instancji błędnie zinterpretował treść wytycznych Sądu. Warunkiem ich prawidłowego zastosowania przez organ I instancji było przede wszystkim ustalenie precyzyjnej, niebudzącej wątpliwości, treści wszystkich żądań skarżącego i w zależności od ich przedmiotu oraz charakteru podjęcie właściwych czynności w stosunku do każdego żądania na podstawie art. 66 k.p.a. lub art. 61 a k.p.a. W oparciu o odpowiedź na wezwanie, które zdaniem Sądu nie zawierało wprost żądania doprecyzowania wszystkich żądań Skarżącego zawartych w jego piśmie z 23 października 2024 r., organ I instancji uporządkował je numerując je od 1 do 20. W stosunku do żądań z punktów 3,14,17 i 20 uznał, że w stosunku do nich powinien odmówić wszczęcia postępowania administracyjnego. W stosunku do pozostałych żądań postanowił o zwrocie wniosku w zakresie ich dotyczącym. Organ uczynił to jednak w osnowie postanowienia poprzez odesłanie do treści uzasadnienia postanowienia. W ocenie Sądu taki zabieg narusza treść art. 124 § 1 k.p.a. oraz art. 126 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. Rozstrzygnięcie, jako element postanowienia, będący wiążącym ustaleniem konsekwencji stosowanego przepisu prawa, musi być samodzielne, jasne i precyzyjne, zawierać całe wiążące orzeczenie, które winno być jednoznaczne i niewymagające szczególnej analizy. Rozstrzygnięcia sprawy nie można domniemywać, ani wyprowadzać z treści uzasadnienia postanowienia, albowiem powinno być ono wyrażone expressis verbis w osnowie (sentencji) postanowienia. Sentencja nie może odwoływać się w swej treści do uzasadnienia, którego rolą jest wskazanie faktów, na których organ oparł swoje rozstrzygniecie oraz wyjaśnienie podstawy prawnej postanowienia, z przytoczeniem przepisów prawa. Organ I instancji winien był precyzyjne określić w treści osnowy postanowienia, w zakresie jakich żądań odmawia wszczęcia postępowania administracyjnego. Uzasadnienie zaś powinno wyjaśniać dlaczego i w oparcie o jakie regulacje prawa takie rozstrzygnięcie zapadło. W ocenie Sądu dla zachowania przejrzystości orzekania organ I instancji biorąc pod uwagę, że odmowa wszczęcia postępowania i zwrot podania to dwie różne instytucje oparte o różne podstawy prawne zawarte w k.p.a., powinien rozstrzygać w stosunku do żądań zawartych w pismach skarżącego wydając odrębne postanowienia lub stosując inną formę np. zawiadomienia, jeżeli żądanie dotyczy właściwości innego organu administracji. Organ odwoławczy kontrolując postanowienie organu I instancji nie dostrzegł tego uchybienia, podzielając stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Z uwagi na powyższe Sąd uznał, że skargę Skarżącego należało uwzględnić , ale z innych powodów niż wyartykułowane w skardze. Mając na uwadze powyższe ustalenia i rozważania Sąd uznał, że organ I instancji dopuścił się naruszenia art. 153 p.p.s.a. oraz wskazanych wyżej przepisów postępowania administracyjnego i dlatego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie oraz na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 p.p.s.a. postanowienie je poprzedzające. Na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a. orzeczono o kosztach postępowania zasądzając na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego w wysokości 100,00 zł (pkt 2 sentencji), na które składa się uiszczony wpis sądowy. Orzekając ponownie w sprawie organ I instancji uwzględni stanowisko Sądu zawarte w uzasadnieniu wyroku. Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym nastąpiło z uwagi na treść art. 119 pkt 3 p.p.s.a., stosownie do którego sprawa może zostać rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.). W skardze zawarto wniosek o rozpoznanie sprawy na rozprawie, nie wskazując argumentów, które uzasadniałyby to żądanie. Z treści art. 122 p.p.s.a. wynika, że przekazanie sprawy do rozpoznania na rozprawie jest uprawnieniem, a nie obowiązkiem sądu, któremu ustawodawca, w omawianej kwestii pozostawił całkowitą swobodę, nie wskazując żadnych kryteriów, którymi powinien kierować się sąd (zob. wyrok Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 5 kwietnia 2017 r. sygn. akt II GSK 5287/16). Dlatego też wniosek strony o przeprowadzenie rozprawy nie wiąże Sądu (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 22 marca 2017 r., sygn. akt I SA/Gd 1705/16). Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie nie dostrzegł powodów, dla których sprawa miałaby zostać rozpatrzona na rozprawie.