II SA/Ka 146/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia NSA /del./ Małgorzata Korycińska Sędziowie NSA /del./ Bonifacy Bronkowski /spr./ Asesor WSA Rafał Wolnik Protokolant stażysta – referent Aleksandra Żmudzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 lutego 2004 r. sprawy ze skargi H.M. i M.M. na uchwałę Rady Miejskiej w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zarzutów do projektu planu miejscowego o d d a l a s k a r g ę Uchwałą Nr [...] z dnia [...] Rada Miejska w S. orzekła o przystąpieniu do sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla terenów w C. [...], których granice wyznaczono na mapie stanowiącej załącznik graficzny do uchwały, określając jednocześnie przedmiot ustaleń tego planu. O przystąpieniu do sporządzania przedmiotowego planu oraz o terminie wyłożenia do publicznego wglądu projektu tego planu Zarząd Miasta i Gminy S. dokonał obwieszczeń zarówno na tablicy ogłoszeń Urzędu Miasta i Gminy jak i przez stosowne publikacje w Dzienniku Zachodnim odpowiednio w dniach 18 września 2000 r. i 9 sierpnia 2001 r. Zawiadomił też na piśmie o wyłożeniu projektu planu wraz z prognozą skutków wpływu ustaleń planu na środowisko podmioty wymienione w art. 18 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym /Dz.U. z 1999 r. Nr 15 poz. 139 ze zm. – zwanej dalej ustawą o zagospodarowaniu przestrzennym/, m.in. H. i M. małżonków M. W zgłoszonych do projektu planu zarzutach H. i M.M. jako współwłaściciele działek nr [...] i [...] sprzeciwili się przeznaczeniu części tych działek pod drogę publiczną. W następstwie takiego przeznaczenia ich budynek mieszkalny znajdzie się zbyt blisko od projektowanej drogi, co będzie stwarzało dla nich znaczną uciążliwość. Nieracjonalne stanie się też wykorzystanie ich działek zarówno dla budownictwa mieszkalnego jak i rekreacyjnego. Ich zdaniem na istniejącej obecnie drodze powinny być wykonane tzw. zatoki z wykorzystaniem działek jeszcze nie ogrodzonych, które to zatoki usprawniałyby ruch i wyeliminowały konieczność poszerzenia istniejącej drogi. Zarzuty te zostały w części odrzucone uchwałą Rady Miejskiej w S. z dnia [...] Nr [...] podjętą na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym /Dz.U. z 1996 r. Nr 13 poz. 74 ze zm./ i art. 24 ust. 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. W uzasadnieniu tej uchwały Rada podała, że projekt planu został uzupełniony o zapis dopuszczający zmniejszenie szerokości planowanej drogi publicznej dojazdowej [...] na całym jej przebiegu do 8,5 m w liniach rozgraniczających ich przesunięcie w stosunku do pokazanych na rysunku planu do 3.0 m. Stwierdziła także, że planowana przy działkach małżonków M. droga publiczna oznaczona w projekcie planu symbolem [...] jest niezbędna dla obsługi komunikacyjnej oraz pod infrastrukturę techniczną, dla istniejących oraz planowanych terenów mieszkaniowych. Jej szerokość w liniach rozgraniczających nie powinna być mniejsza niż 10 m, która to szerokość jest najmniejsza z dopuszczalnych dla ulic publicznych. Budynek mieszkalny wnoszących zarzuty znajduje się w odległości większej niż 6 m od jezdni planowanej drogi publicznej, co jest wielkością wymaganą przez przepisy szczególne. Zdaniem Rady nie jest celowe i możliwe wybudowanie proponowanych przez małżonków M. tzw. zatok, gdyż sprzeciwiliby się temu właściciele działek, które pod te zatoki zostałyby przeznaczone. Nadto nie rozwiązałoby to potrzeby zabezpieczenia terenu pod niezbędną infrastrukturę techniczną. W skardze na przedmiotową uchwałę Rady Miejskiej w S. wniesioną do Naczelnego Sądu Administracyjnego H. i M. małżonkowie M. zarzucili, iż została ona podjęta z "pogwałceniem" ich prawa własności oraz z narażeniem ich jako właścicieli nieruchomości na liczne utrudnienia i ograniczenia. Dojdzie nadto ich zdaniem do zwiększenia uciążliwości dla otoczenia ich budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr [...], do którego nie będą też mogli dobudować pomieszczeń gospodarczych i garażu. Zdaniem skarżących wybudowanie planowanej drogi będzie możliwe po przesunięciu w inne miejsce istniejącego ogrodzenia ich działki co narazi ich na koszty i ograniczy ich prawo do dysponowania własnością. Ściana ich budynku będzie sąsiadować z nowo utworzonym pasem drogowym co spowoduje że hałas i spaliny związane z użytkowaniem drogi będą oddziaływać negatywnie na korzystanie przez nich z budynku mieszkalnego. Podtrzymali też propozycję utworzenia wzdłuż istniejącej drogi tzw. zatok. W odpowiedzi na skargę Rada Miejska w S. wniosła o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały. Dodatkowo stwierdziła, że pod planowaną drogą publiczną oznaczoną symbolem [...] przeznacza się w przeważającej części istniejącą już na tym terenie drogę gruntową zlokalizowaną na działce gminnej. Jej obecna szerokość wynosząca od ok. 3,0 do ok. 4,5 m nie jest jednak wystarczająca i nie spełnia parametrów wymaganych dla ciągów komunikacyjnych Pod poszerzenie tej drogi przeznaczono ok. 7,5 % powierzchni działek skarżących. Uwzględniając linie rozgraniczające planowanej ulicy będą one przebiegać ok. 9 – 10 m od budynku gospodarczego i około 16 – 17 m od budynku mieszkalnego skarżących. Tym samym twierdzenia skarżących o bliskim w tym względzie sąsiedztwie na akceptację nie zasługują. Biorąc pod uwagę takie usytuowanie tych budynków oraz najniższą klasę planowanej drogi jako drogi dojazdowej nie można też mówić zdaniem Rady o akcentowanej w skardze jej uciążliwości. Mając na uwadze stanowisko skarżących zmieniono przy tym zapis projektu planu przewidując możliwość zmniejszenia szerokości drogi w jej liniach rozgraniczających do 8,5 m oraz jej przesunięcia do 3,0 m. Pozostała powierzchnia działek skarżących umożliwia też wybudowanie przez nich budynku gospodarczego i garażu. Zwróciła też Rada uwagę, że w pasie planowanej drogi[...] znajduje się ok. 100 działek, a skargi do NSA zostały wniesione tylko przez dwóch właścicieli. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie albowiem brak jest zdaniem Sądu podstaw do przyjęcia, że zaskarżona uchwała została wydana z naruszeniem obowiązującego prawa. Uchwała ta zapadła w czasie obowiązywania ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym. Warunki skargi na taką uchwałę określa art. 24 ust. 4 tej ustawy. H. i M. małżonkowie M. byli uprawnieni do wniesienia skargi skoro są współwłaścicielami nieruchomości, w stosunku do której projektowany zapis planu zagospodarowania przewiduje zmianę jej zagospodarowania przeznaczając część tej nieruchomości pod drogę publiczną. Takie przeznaczenie może mieć zatem wpływ na należące do sfery uprawnień właścicielskich skarżących, korzystania z ich nieruchomości m.in. przez ograniczenie sposobu jej zagospodarowania. Część działek skarżących znalazła się bowiem według projektu planu w liniach rozgraniczających projektowanej drogi dojazdowej, wytyczonej zgodnie z przebiegiem aktualnie istniejącej już w tym miejscu drogi gruntowej stanowiącej m.in. dojazd do zabudowań skarżących. Zgodnie z zapisem projektu planu chodzi bowiem o poszerzenie tej drogi w liniach rozgraniczających, celem zapewnienia właściwej obsługi komunikacyjnej i infrastrukturalnej przyległym terenom przeznaczonym pod zabudowę mieszkaniową i rekreacyjną. Obowiązek uwzględnienia zarzutów powstaje wówczas, gdy naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia wnoszącego zarzuty jest związane z jednoczesnym naruszeniem obiektywnego porządku prawnego /normy prawa materialnego/. W świetle utrwalonego już orzecznictwa Sądu Najwyższego i Naczelnego Sądu Administracyjnego przez interes prawny należy bowiem rozumieć zobiektywizowaną, zarazem zaś zindywidualizowaną i skonkretyzowaną potrzebę ochrony prawnej, wynikającą z powszechnie obowiązującego przepisu prawa /porównaj np. wyrok SN z 11.04.1991 r. sygn. akt III ARN 13/91 i wyrok NSA z 19 czerwca 1995 r. sygn. IV SA346/93 – ONSA Nr 3 z 1996 r. poz. 125/. Zdaniem Sądu zaskarżona uchwała tak rozumianego interesu skarżących, nie narusza. Brak jest bowiem podstaw do przyjęcia, że została ona podjęta z przekroczeniem granic uznania przy korzystaniu przez Gminę S. z przysługującego jej na mocy art. 4 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, władztwa planistycznego. Należy przy tym podkreślić, że uznanie to nie jest całkowicie dowolne, niczym nie skrępowane. Z drugiej jednak strony władztwo to byłoby iluzoryczne gdyby mogło być realizowane tylko w granicach zgody udzielonej przez właścicieli nieruchomości. Możliwość ingerencji przy realizacji tego władztwa w chronione konstytucyjnie prawo własności /w zw. z art. 64 ust. 3 Konstytucji RP/ wynika wprost z treści art. 36 omawianej ustawy. Chodzi przy tym aby było ono realizowane przy założeniu przewidzianej w ustawie procedury oraz przy zachowaniu zasad proporcjonalności między interesem ogólnym /społecznym/ i indywidualnym. Zasady te w rozpatrywanej sprawie nie zostały zdaniem Sądu naruszone gdy zważy się na treść obowiązującego w dacie podjęcia zaskarżonej uchwały rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie /Dz.U. Nr 43 poz. 430/, regulującego m.in. minimalne szerokości poszczególnych kategorii dróg publicznych w ich liniach rozgraniczających. Skarżący nie kwestionują bowiem potrzeby przebudowy istniejącej drogi publicznej. Zasadnie stwierdzono przy tym w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały i w odpowiedzi na skargę, że budowa tzw. zatok naruszałaby w różnym stopniu interesy właścicieli nieruchomości usytuowanych przy spornej drodze, a nadto nie uwzględniałaby kwestii potrzeby wyodrębnienia terenów koniecznych pod infrastrukturę techniczną. Sąd nie dopatrzył się też z urzędu naruszenia obowiązującej procedury planistycznej. Nadto należy zważyć, że pomimo przeznaczenia części działek skarżących pod planowaną drogę nie będą ani pozbawieni możliwości wybudowania na pozostałych częściach tych działek nowych zabudowań a istniejące już zabudowania będą i tak znacznie oddalone od planowanej linii jezdni /jeżeli doszłoby do jej poszerzenia/. Wobec powyższego, skarga jako zdaniem Sądu nieuzasadniona podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153 poz. 1270/ w zw. z art. 97 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153 poz. 1271/. SJ/