II SAB/Gl 25/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka, Sędziowie Sędzia WSA Piotr Broda, Sędzia NSA Łucja Franiczek (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 31 sierpnia 2016 r. sprawy ze skargi W. F. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. w przedmiocie legalności rozbudowy obiektu budowlanego oddala skargę. Prawomocnym wyrokiem z dnia 5 maja 2016 r. sygn. akt II SAB/Gl 4/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wskutek skargi W. F. z dnia 8 stycznia 2016 r. na przewlekłe prowadzenie postępowania w przedmiocie legalności rozbudowy obiektu budowlanego, stwierdził przewlekłość postępowania prowadzonego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z., która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Nadto, Sąd umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu oraz oddalił skargę w części, dotyczącej wymierzenia organowi grzywny i przyznania skarżącemu od organu sumy pieniężnej. Powyższy wyrok uprawomocnił się z dniem 28 czerwca 2016 r. W dniu 25 maja 2016 r. W. F. wniósł za pośrednictwem PINB w Z. kolejną skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez ten organ, domagając się nadto wymierzenia organowi grzywny oraz przyznania odpowiedniej sumy pieniężnej i zobowiązania organu do wydania decyzji w terminie nie dłuższym niż 1 miesiąc, a ponadto, zasądzenia zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi podano, że w sprawie II SAB/Gl 4/16, przedmiotem kontroli sądowej podlegał okres do dnia wniesienia poprzedniej skargi. Następnie PINB w dniu [...] r. wydał decyzję nr [...], ponownie umarzającą postępowanie. Organ II instancji decyzją z dnia [...] r. nr [...], uchylił jednak decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Na decyzję organu odwoławczego skarżący wniósł skargę pismem z dnia 23 marca 2016 r. Zarzucając przewlekłe prowadzenie postępowania przez PINB, skarżący podniósł, że z chwilą wydania decyzji z dnia [...] r., nie ustała przewlekłość tego organu, bowiem podjęte rozstrzygnięcie pozostaje w jawnej sprzeczności ze wskazaniami co do sposobu i kierunku rozpoznania sprawy, zawartymi w prawomocnych wyrokach WSA w Gliwicach z dnia 15 maja 2013 r. sygn. akt II SA/Gl 1314/12 i NSA z dnia 12 czerwca 2015 r. sygn. akt OSK 2697/13. Zatem do dnia sporządzenia skargi organ I instancji nie załatwił sprawy, mimo że wniesienie skargi na decyzję kasacyjną nie wstrzymało jej wykonania. Jedyną czynnością było przeprowadzenie wizji w dniu [...] r. W konsekwencji, przez nieudolne i przewlekłe prowadzenie postępowania, sprawa toczy się już niemal 6 lat. Dla poparcia stanowiska skarżący przywołał orzecznictwo sądowe (wyroki NSA z dnia 30 września 2014 r. sygn. akt II OSK 387/14 i z dnia 12 marca 2014 r. sygn. akt II OSK 2845/13 oraz wyrok WSA w Gliwicach z dnia 3 lipca 2015 r. sygn. akt II SA/Gl 5/15). W odpowiedzi na skargę PINB w Z. podał, że w dniu [...] r. wpłynęła do tego organu decyzja organu odwoławczego z dnia [...] r. Stosując się do zawartego w niej uzasadnienia, podjęto następujące czynności: 1) pismem z dnia 17 marca 2016 r. zwrócono się do UM w Z. o wypis z aktualnego planu miejscowego dla działek nr 1, 2 i 3 w Z., 2) dnia 17 marca 2016 r. zaktualizowano dane rejestrowe dla sąsiedniej działki nr 4, 3) dnia 17 marca 2016 r. powiadomiono strony o kontroli, wyznaczonej na dzień [...] r., 4) dnia 17 marca 2016 r. wystąpiono do CODGiK o przekazanie ortofotomapy dla przedmiotowego terenu, 5) dnia 24 marca 2016 r. w celu ustalenia stron postępowania zwrócono się do UM w Z. o udostępnienie danych osobowych U. J., 6) dnia [...] r. przeprowadzono kontrolę posesji, 7) dnia 25 kwietnia 2016 r. rozpytano sąsiadów w sprawie aktualnego adresu U. J., 8) dnia 9 maja 2016 r. zwrócono się do UM w S. z wnioskiem o udostępnienie danych osobowych U. J., 9) dnia [...] r. podjęto postanowienie nr [...], mocą którego nałożono na inwestora obowiązek sporządzenia i przedłożenia ekspertyzy technicznej z zakresu ochrony przeciwpożarowej przedmiotowego budynku. W związku z treścią odpowiedzi na skargę pismem z dnia 20 czerwca 2016 r. skarżący podniósł, że organ w dalszym ciągu nie przesłuchał poprzedniej właścicielki nieruchomości i nie podejmuje działań celem zbadania zgodności inwestycji z planem miejscowym. Wydane w dniu [...] r. postanowienie jest bezcelowe w świetle zapisów tego planu, który uniemożliwia prowadzenie procedury legalizacyjnej, a ponadto, nie przysługuje na nie zażalenie. Wszystkie czynności podejmowane też były w dużych odstępach czasu i były niecelowe. Załatwienie sprawy winno nastąpić do dnia 15 maja 2016 r., podczas gdy z uchybieniem art. 36 § 1 kpa, dopiero w dniu [...] r. organ powiadomił o opóźnieniu. Nadto na wezwanie Sądu, skarżący nadesłał odpis zażalenia na przewlekłe prowadzenie postępowania wystosowanego na adres organu. Rozpoznając sprawę w trybie uproszczonym Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest uzasadniona. Wbrew zarzutom skarżącego, brak bowiem podstaw do stwierdzenia przewlekłości z powodu wydania przez PINB decyzji, która w ocenie skarżącego narusza wskazania co do dalszego postępowania, zawarte w przywołanych wyżej wyrokach. Przede wszystkim wyjaśnić należy, że w poprzedniej sprawie tut. Sądu II SAB/Gl 4/16, przedmiotem kontroli był nie tylko etap do dnia wniesienia skargi, lecz ocenie podlegało postępowanie do dnia orzekania, co wynika z motywów wyroku z dnia 5 maja 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny umorzył wszak postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu, mając na uwadze, że decyzja rozstrzygająca sprawę co do istoty została podjęta przez organ po wniesieniu skargi, lecz przed wydaniem wyroku. Sąd podkreśli, że decyzja ta nie podlegała merytorycznej kontroli w niniejszej sprawie i wskazał na jej skomplikowany charakter. Opisując przebieg postępowania administracyjnego, przedstawiono też czynności organu, podjęte już po wniesieniu skargi na przewlekłość postępowania. Zawarte w motywach wyroku stanowisko, że kontroli sądowej podlegał okres do dnia wniesienia skargi należy zaś rozumieć jako odniesienie co do samej zasadności skargi. Dalsze rozważania Sądu w zakresie oceny charakteru stwierdzonej wówczas przewlekłości postępowania i konkluzja, że nie miała cech rażącego naruszenia prawa, niewątpliwie odnosi się do czynności podjętych przez organ po wniesieniu skargi w sprawie II SAB/Gl 4/16. Jedynie w ramach poprzedniego postępowania sądowego mogło zatem podlegać ocenie, czy działanie organu i prowadzone postępowania, zakończone decyzją z dnia [...] r., należało kwalifikować jako rażące naruszenie prawa, skutkujące także wymierzeniem organowi grzywny i przyznaniem skarżącemu odpowiedniej sumy pieniężnej. Sąd jednak nie znalazł podstaw do stosowania takich środków, bowiem uznał, ze podejmowane przez organ czynności dowodowe były co do zasady poprawne, aczkolwiek wykonywane bez należytej dynamiki (str. 7 uzasadnienia wyroku). Po wydaniu wyroku w sprawie II SAB/Gl 4/16, nie mógł zatem skarżący podnosić skutecznie nowych argumentów dla wykazania rażącego naruszenia przez organ przepisów postępowania co do etapu po wniesieniu skargi. W niniejszym postępowaniu sądowym skład orzekający z uwagi na walor prawomocności wyroku z dnia 5 maja 2016 r. władny był jedynie do zbadania przebiegu dalszego postępowania administracyjnego po wydaniu tego wyroku, do czego nawiązał skarżący w piśmie z dnia 20 czerwca 2016 r. w związku z treścią odpowiedzi na skargę. Opisany przez organ administracyjny tok postępowania i podejmowane działania, wyżej opisane i udokumentowane przedłożonymi aktami administracyjnymi, zdaniem sądu administracyjnego nie pozwala na stwierdzenie przewlekłego sposobu prowadzenia postępowania przez organ po wydaniu wyroku w sprawie II SAB/Gl 4/16. Postępowanie w sprawie samowolnie wykonanych robót z istoty składa się z szeregu etapów. Na skomplikowany charakter sprawy wskazał już Sąd w poprzedniej sprawie. Brak podstaw do przyjęcia, aby wystąpienie o uzyskanie danych osobowych jednej ze stron i oczekiwanie na odpowiedź, stanowiło przewlekanie sprawy i uchylanie się od powinności jej załatwienia zgodnie z zasadą szybkości postępowania z art. 12 kpa. Sprawa wymagała zbierania dowodów i informacji o adresie strony (właściciela nieruchomości sąsiedniej). Pominięcie strony w postępowaniu i podejmowanych czynnościach niweczy bowiem efekt w postaci rozstrzygnięcia sprawy, stanowiąc przesłankę wznowieniową z art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Z mocy art. 35 § 5 kpa, do terminów załatwiania sprawy nie wlicza się zaś okresów opóźnień spowodowanych z przyczyn niezależnych od organu. Dotyczy to okresu oczekiwania na odpowiedź w sprawie adresu strony do właściwej miejscowo gminy, co było możliwe dopiero po rozpytaniu sąsiadów. Nie mógł też odnieść skutku zarzut skargi co do bezcelowości wydania postanowienia z dnia [...] r. nakładającego na inwestora obowiązek przedłożenia ekspertyzy technicznej z powodu sprzeczności inwestycji z planem miejscowym. Kwestia ta może być przedmiotem oceny dopiero na etapie merytorycznego rozpoznania sprawy. Bez ustalenia adresu jednej ze stron nie było możliwe przesłuchanie poprzedniej właścicielki nieruchomości. Wszelkie postanowienia w toku postępowania podlegają doręczeniu stronom, a dopiero po ustaleniu adresu, było możliwe wydanie jakiegokolwiek aktu w toku sprawy. Załatwienie sprawy nie było więc w żadnej mierze możliwe do dnia 15 maja 2016 r. Naruszenie powinności z art. 36 § 1 kpa, co dotyczy także opóźnienia z przyczyn niezależnych od organu (§2), co miało miejsce w niniejszej sprawie, nie stanowi przesłanki do stwierdzenia przewlekłości postępowania. Zatem przebieg postępowania administracyjnego i konieczność ustalenia adresu jednej ze stron, należy kwalifikować jako opóźnienie w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu w rozumieniu art. 36 § 5 kpa. Stąd też okres ten nie podlegał wliczeniu do terminów załatwienia sprawy o charakterze skomplikowanym. Zatem brak podstaw do stwierdzenia, że doszło do naruszenia art. 35 § 3 kpa wskutek braku załatwienia sprawy po uchyleniu poprzedniej decyzji organu i zwrocie akt w dniu 15 marca 2016 r. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę jako nieuzasadnioną na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.). Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym nastąpiło zgodnie z art. 119 pkt 3 i art. 120 tej ustawy. ec