III SA/Gl 1107/11

WyrokWSA w Gliwicach2012-01-24

Skład orzekający: Mirosław Kupiec, Małgorzata Jużków, Marzanna Sałuda

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Zakład Ubezpieczeń Społecznych prawidłowo odmówił umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, zdrowotne oraz Fundusz Pracy, pomimo wykazania przez wnioskodawcę trudnej sytuacji finansowej i zdrowotnej, a także dwukrotnego wcześniejszego umorzenia należności?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o odmowie umorzenia należności z tytułu składek była prawidłowa. Mimo iż organ stwierdził, że opłacenie należności może pozbawić wnioskodawcę i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych, skorzystał z instytucji uznania administracyjnego, odmawiając umorzenia. Sąd podkreślił, że umorzenie należności ma charakter uznaniowy, a wcześniejsze umorzenia oraz trudna sytuacja materialna nie stanowią bezwzględnej podstawy do ponownego umorzenia, zwłaszcza w kontekście wielokrotnego prowadzenia działalności gospodarczej bez regulowania składek i wcześniejszych umorzeń, co mogłoby być sprzeczne z poczuciem sprawiedliwości społecznej.
Stan faktyczny
A.D. złożył wniosek o umorzenie zaległych składek na ubezpieczenia społeczne, zdrowotne oraz Fundusz Pracy, uzasadniając go trudną sytuacją finansową i zdrowotną swoją oraz małżonki. Zakład Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) odmówił umorzenia, uznając, że nie zaszły przesłanki całkowitej nieściągalności, choć stwierdził, że opłacenie należności mogłoby pozbawić rodzinę środków do życia. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, ZUS utrzymał w mocy decyzję odmowną, wskazując na brak wystarczających podstaw do umorzenia w ramach uznania administracyjnego, zwłaszcza w kontekście wcześniejszych umorzeń i wielokrotnego prowadzenia działalności gospodarczej bez regulowania składek. A.D. wniósł skargę do WSA, kwestionując sposób przeprowadzenia postępowania dowodowego i ocenę materiału dowodowego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Kupiec, Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Jużków, Sędzia WSA Marzanna Sałuda (spr.), Protokolant St. sekr. sąd. Anna Charchuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 stycznia 2012 r. przy udziale – sprawy ze skargi A.D. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie ulg w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej oddala skargę. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych, po ponownym rozpatrzeniu wniosku A. D., utrzymał w mocy decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r. nr [...] odmawiającą umorzenia należności z tytułu składek na: - ubezpieczenia społeczne za okres: od [...], [...] - należność główna w kwocie [...] zł wraz z odsetkami za zwłokę na dzień [...] r. w kwocie [...] zł, kosztami upomnienia w kwocie [...] zł; - ubezpieczenie zdrowotne za okres: [...]należność główna w kwocie [...] zł wraz z odsetkami za zwłokę na dzień [...] r. w kwocie [...] zł, kosztami upomnienia w kwocie [...] zł, - Fundusz Pracy za okres: od [...], [...], [...], [...] należność główna w kwocie [...] zł wraz z odsetkami za zwłokę na dzień [...] r. w kwocie [...] zł, kosztami upomnienia w kwocie [...] zł. Z akt sprawy wynika, że dniu [...] r. A. D. wystąpił do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z wnioskiem o umorzenie należności z tytułu składek. Wniosek uzasadnił trudną sytuacją finansową i pogarszającym się stanem zdrowia. Wskazał we wniosku, iż jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku i utrzymuje się z zasiłku małżonki (kwota [...] zł). Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił umorzenia należności z tytułu składek nie znajdując podstaw do przychylenia się do wniosku. W dniu [...] r. do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. Inspektorat T. wpłynął wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy załatwionej decyzją z dnia [...] r. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczący umorzenia należności z tytułu składek na fundusze obsługiwane przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych A. D. uzasadnił trudną sytuacją finansową oraz zdrowotną swoją i małżonki. W toku przeprowadzonego postępowania administracyjnego zebrano następujące dokumenty: wypowiedzenie umowy kredytu, wezwanie do zapłaty w Bank "A", dotyczące wydatków za energię elektryczną, czynsz, decyzję Prezydenta Miasta B. z dnia [...] r., oświadczenie o uznaniu zaległości czynszowych i innych opłat z dnia [...] r., zaświadczenie z dnia [...] r., orzeczenie o stopniu niepełnosprawności dotyczące J. D., zaświadczenie z Urzędu Pracy w B. z dnia [...] r., orzeczenie o stopniu niepełnosprawności z dnia [...] r., informację o wysokości dochodu z pozarolniczej działalności gospodarczej w roku podatkowym [...], decyzję o wykreśleniu z ewidencji działalności gospodarczej, oświadczenie z dnia [...] r., oświadczenie o stanie rodzinnym i majątkowym oraz o sytuacji materialnej, pismo z Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie z dnia [...] r. W oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy ZUS ustalił, że działalność gospodarczą A. D. prowadził na podstawie wpisu nr [...] prowadzonej przez Prezydenta Miasta B. - Ewidencji Działalności Gospodarczej. Przedmiotem działalności były pomiary elektryczne. W okresie wykonywania działalności gospodarczej A. D. był płatnikiem składek na fundusze obsługiwane przez ZUS i jako płatnik składek był obowiązany obliczać, potrącać z dochodów ubezpieczonych, rozliczać oraz opłacać należne składki za każdy miesiąc kalendarzowy, z którego to obowiązku nie wywiązał się, powodując powstanie zadłużenia będącego przedmiotem wniosku w sprawie umorzenia należności. Rozpatrując wniosek z dnia [...] r. ZUS uznał, że w przypadku Strony nie ziściła się którakolwiek z przesłanek całkowitej nieściągalności wymienionych w art. 28 ust. 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. ZUS rozpatrując wniosek przeanalizował dokumentację zgromadzoną w sprawie celem ustalenia, czy zachodzą przesłanki pozwalające na umorzenie należności z tytułu składek na podstawie art. 28 ust. 3a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w tym zakresie doprowadziła tenże organ do przekonania, że w sprawie A. D. zachodzą przesłanki zamieszczone w Rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31.07. 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz. U. z 2003r. Nr 141, poz. 1365) tj. przyjęto, że opłacenie należności z tytułu składek może pozbawić A. D. i jego rodzinę możliwości zaspokajania niezbędnych potrzeb życiowych. Jednakże ZUS działając jako organ pierwszej instancji korzystając z instytucji uznania administracyjnego odmówił umorzenia należności z tytułu składek objętych niniejszym postępowaniem. W wyniku ponownie przeprowadzonej analizy sytuacji materialno finansowej Strony i prawidłowości rozstrzygnięcia ZUS jako organu pierwszej instancji, stwierdzono, że decyzja z dnia [...] r. nr [...] jest prawidłowa. ZUS uznał, iż została ona wydana na podstawie obowiązujących przepisów, w oparciu o prawidłowo zgromadzony materiał dowodowy przy zapewnieniu Stronie czynnego udziału w postępowaniu zainicjowanym jej wnioskiem o umorzenie należności z tytułu składek na fundusze obsługiwane przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych. ZUS działając jako organ drugiej instancji zauważył, że zaistnienie którejkolwiek z przesłanek określonych jako przesłanki umorzenia, daje jedynie potencjalną możliwość umorzenia zadłużenia powstałego wobec funduszu obsługiwanych przez ZUS. Nawet wówczas oznacza to bowiem jedynie dla organu podejmującego rozstrzygnięcie tylko możliwość umorzenia należności z tytułu składek, a nie prawny obowiązek ich umorzenia (por: WSA w Warszawie w wyroku z dnia 01.09.2008 r. sygn. akt V SA/Wa 376/08). ZUS wyjaśnił, że na mocy art. 32 ustawy z dnia 13.10.1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - do składek na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, na ubezpieczenie zdrowotne między innymi w zakresie stosowania ulg i umorzeń stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące składek na ubezpieczenia społeczne. W świetle art. 28 ust. 2 powołanej wyżej ustawy należności z tytułu składek mogą być umarzane w całości lub w części przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności, z zastrzeżeniem ust. 3a. Zgodnie zaś z art. 28 ust. 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych - całkowita nieściągalność, o której mowa w ust. 2, zachodzi, gdy: dłużnik zmarł nie pozostawiając żadnego majątku lub pozostawił ruchomości nie podlegające egzekucji na podstawie odrębnych przepisów albo pozostawił przedmioty codziennego użytku domowego, których łączna wartość nie przekracza kwoty stanowiącej trzykrotność przeciętnego wynagrodzenia i jednocześnie brak jest następców prawnych oraz nie ma możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie, sąd oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika lub umorzył postępowanie upadłościowe z przyczyn, o których mowa w art. 13 i art. 361 pkt 1 ustawy z dnia 28.02.2003 r. - Prawo upadłościowe i naprawcze, nastąpiło zaprzestanie prowadzenia działalności przy jednoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności, małżonka, następców prawnych, możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r.- Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), nie nastąpiło zaspokojenie należności w zakończonym postępowaniu likwidacyjnym, wysokość nieopłaconej składki nie przekracza kwoty kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym, naczelnik urzędu skarbowego lub komornik sądowy stwierdził brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne. ZUS stwierdził, iż analiza zgromadzonych w sprawie dowodów potwierdziła, że w przypadku Strony nie zostały spełnione powyższe przesłanki. Aktualnie zaległości z tytułu składek objęte niniejszą decyzją są dochodzone w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym przez Dyrektora Oddziału ZUS w Z. działającego jako administracyjny organ egzekucyjny pierwszej instancji. W postępowaniu pierwszoinstancyjnym zasadnie przyjęto, że brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję winien być poparty stosownym orzeczeniem naczelnika urzędu skarbowego lub komornika sądowego zgodnie bowiem z zapisem zamieszczonym w § 6 ust. 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22.11.2001 r. w sprawie wykonania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2001r. nr 137, poz. 1541 ze zm.) - jeżeli wierzyciel jest jednocześnie organem egzekucyjnym uprawnionym do stosowania środków egzekucyjnych w ograniczonym zakresie (np. ZUS), ale prowadzona przez niego egzekucja okazała się w całości lub w części bezskuteczna, niezwłocznie kieruje tytuł wykonawczy do właściwego miejscowo naczelnika urzędu skarbowego celem prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Wobec braku takiego orzeczenia nie jest możliwe przyjęcie, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne. Prawidłowo także przyjęto, że samo zaprzestanie wykonywania działalności gospodarczej nie skutkuje wystąpieniem scharakteryzowanej powyżej przesłanki całkowitej nieosiągalności opisanej w art. 28 ust.3 pkt. 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Ustosunkowując się do zawartego w piśmie z dnia [...] r. żądania wystąpienia przez ZUS z wnioskami do organów egzekucyjnych w sprawie wydania zaświadczeń stwierdzających, że nie jest możliwe ściągnięcie od A. D. należności z tytułu składek będących przedmiotem niniejszego postępowania organ zaznaczył, że w dniu [...] r. ZUS wystąpił do administracyjnego organu egzekucyjnego oraz dłużników zajętej wierzytelności ze stosownymi wnioskami. Podkreślono także, że omawiane postanowienia organu egzekucyjnego - administracyjny organ egzekucyjny wydaje na postawie przez siebie ustalonego stanu faktycznego egzekucji przez co ewentualne żądanie zobowiązanego nie determinuje tenże organ do podjęcia wnioskowanego postanowienia. Wobec okoliczności, że zadłużenie dotyczy należności z tytułu składek Strony jako ubezpieczonego będącego równocześnie płatnikiem składek zbadano również pozostałe przesłanki umorzenia należności. Zgodnie bowiem z art. 28 ust. 3a ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń Społecznych (tj. Dz. U. z 2009r. Nr 205, poz. 1585 z późń. zm.) należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia mogą być w uzasadnionych przypadkach umarzane pomimo braku całkowitej nieściągalności. Wskazano, iż przesłanki umarzania, o których mowa w powołanym uprzednio przepisie dookreśla rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31.07. 2003r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz. U. z 2003 r. Nr 141, poz. 1365). Zgodnie z § 3 ust. 1 tego rozporządzenia – ZUS może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany (ubezpieczony będący równocześnie płatnikiem składek) wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych, w przypadku poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności oraz w przypadku przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności. ZUS wskazał, iż wyliczenie to nie jest wyliczeniem enumeratywnym, ma zatem charakter przykładowy. Podniesiono także, iż w niniejszej sprawie ZUS uwzględnił również zapis zamieszczony w § 3 ust. 2 w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne w świetle którego - za rodzinę w rozumieniu tego przepisu prawa uważa się wspólnie zamieszkujące i gospodarujące ze zobowiązanym osoby spokrewnione lub niespokrewnione pozostające ze zobowiązanym w faktycznym związku. Ponowna analiza stanu faktycznego w ocenie ZUS działającego jako organ drugiej instancji w sprawie potwierdziła prawidłowość podjętego w niej rozstrzygnięcia . Stwierdzono, że obecnie A. D. nie pracuje, zarejestrowany jest w Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna, bez prawa do zasiłku co potwierdza zaświadczenie z Urzędu Pracy z dnia [...] r. Strona prowadzi dwuosobowe gospodarstwo domowe wraz z żoną J. D., która pobiera świadczenie emerytalne w wysokości [...] zł brutto. Ze świadczenia tego potrącane są ściągnięcia komornicze w kwocie [...] zł; w związku z powyższym kwota jaka jest wypłacana J. D. wynosi [...] zł netto. Z dodatkiem mieszkaniowym dochody dwuosobowego gospodarstwa domowego wynoszą [...] zł netto. Odnosząc się do zamieszczonych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy uwag co do sumowania środków z tytułu dodatku mieszkaniowego przyznanego żonie Strony decyzją Prezydenta Miasta B. nr [...] w kwocie [...] zł na okres od [...] r. do [...] r. z emeryturą stwierdzono, iż postępowanie wszczęte wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy potwierdziło prawidłowość takiego wyliczenia. Wskazano bowiem, że w postępowaniu wszczętym wnioskiem o umorzenie należności z tytułu składek na podstawie przesłanek opisanych w powyżej zacytowanym rozporządzeniu ZUS dokonuje analizy stanu majątkowego rodziny wnioskodawcy w tym wszystkich faktycznych źródeł finansowania wydatków tej rodziny w tym zatem i dodatku mieszkaniowego przekazywanego bezpośrednio do "B" sp. z o.o. ZUS wskazał, iż stałe miesięczne wydatki rodziny Strony obejmują: opłatę za energię elektryczną w kwocie [...] zł., czynsz wraz z wodą w wysokości [...] zł. Ponadto stwierdzono, iż z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, że Strona posiada zadłużenie wobec "B" w wysokości [...] zł wraz z odsetkami za zwłokę [...] zł. Według zaś oświadczenia Strony z [...] r. posiada ona zadłużenie w BANK "A" w wysokości [...] zł, w Bank "C" w wysokości [...] zł, w Bank "D" w kwocie [...] zł, w "E" R. [...] zł, "F" P. O/C. w wysokości [...] zł, [...] z, wobec Komornika Sądowego [...] Rewiru w B. oraz [...] zł, wobec rodziny i znajomych. Powyższych zadłużenia nie zostały udokumentowane, przedstawiono jedynie wezwanie do zapłaty z Bank "A" z dnia [...] r. opiewające na kwotę [...] zł oraz wypowiedzenie umowy kredytu z Bank "C" z dnia [...] r. ZUS stwierdził, iż zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie ujawnił aby Strona poniosła straty materialne w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodującego, iż opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić ja możliwości dalszego prowadzenia działalności gospodarczej. Nie wykazano również, iż w sprawie zachodzą szczególnie uzasadnione okoliczności w postaci przewlekłej choroby lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiające możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności. Takiego ustalenia w ocenie ZUS nie zmienia fakt legitymowania się przez J. D. orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności wydanym przez Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności w B. z dnia [...] r., w którym tenże zespół uznał, że osoba ta jest niepełnosprawna w stopniu umiarkowanym (niepełnosprawność istnieje od dzieciństwa) oraz legitymowania się przez Stronę orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności wydanym przez Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności w B. z dnia [...] r., w którym tenże zespół uznał, że Strona jest niepełnosprawna w stopniu lekkim. Jednocześnie ustalono, że przypisany stopień niepełnosprawności nie sprzeciwia się podjęciu pracy lekkiej na otwartym rynku pracy. Do takiej kategorii zajęć należy w ocenie organu drugiej instancji wykonywanie pomiarów elektrycznych. W konsekwencji zatem za prawidłowo uznano ustalenie w postępowaniu pierwszoinstancyjnym, iż ustalony przez Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności w B. stopień niepełnosprawności zarówno Strony jak i małżonki nie stał na przeszkodzie w podjęciu przez Stronę pracy zarobkowej czy to w formie pracy najemnej (niepełnosprawność żony istnieje od dzieciństwa), jak pracy w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. ZUS przytoczył w ślad za wyrokiem WSA w Warszawie dnia 29.11.2006 r., sygn. akt III SA/Wa 2444/06, stwierdzenie że "Przewlekła choroba zobowiązanego lub konieczność sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny może stanowić przesłankę umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne tylko wtedy, gdy pozbawia zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności". Stwierdzono też, iż wolna od egzekucji kwota wypłacanego żonie Strony świadczenia jest dochodem rodziny niezależnym od stanu zdrowia. Wskazano, iż sam wiek oraz stan zdrowia nie może stanowić samoistnej podstawy do umorzenia należności z tytułu składek na fundusze obsługiwane przez ZUS w oparciu o cytowane powyżej rozporządzenie. Uprzednio podane okoliczności muszą stać na przeszkodzie w pozyskaniu dochodu umożliwiającego spłatę zaległości z tytułu składek bądź stwarzać sytuację, w której spłata tychże zaległości pozbawiałaby zobowiązanego możliwości zaspakajania niezbędnych potrzeb życiowych. Dopiero wówczas otwiera się przed ZUS możliwość umorzenia należności z tytułu składek w ramach tzw. uznania administracyjnego. W ocenie ZUS jako organu drugiej instancji nie można nie podzielić ustaleń ZUS jako organu pierwszej instancji w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, w tym stan konta płatnika składek, z których wynika, że średni dochód na członka rodziny Strony to ok. kwota [...] zł netto, która to jest niższa od kwoty minimum socjalnego, która w gospodarstwach emeryckich wynosi [...] zł netto na osobę, iż w sprawie A. D. zachodzą przesłanki zamieszczone w rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne. Zasadnie przyjęto, że opłacenie należności z tytułu składek może pozbawić A. D. i jego rodzinę możliwości zaspokajania niezbędnych potrzeb życiowych. Jednakże w ocenie organu drugiej instancji w postępowaniu pierwszoinstancyjnym zasadnie skorzystano z instytucji uznania administracyjnego odmawiając umorzenia należności z tytułu składek objętych sporną decyzją. ZUS podkreślił, iż wydając orzeczenie administracyjne w sprawie wniosku A. D. o umorzenia należności z tytułu składek na fundusze obsługiwane przez ZUS nie można pominąć tego, że trzykrotnie przystępował on do prowadzenia działalności gospodarczej tzn. od dnia [...] r. do [...] r.; od dnia [...] r., (działalność nie podjęta), od dnia [...] r. do dnia [...] r. Wspólnym przedmiotem działalności były badania i analizy techniczne. Za okresy prowadzenia działalności od [...] do [...], [...] – [...] następnie za okres od [...] do [...] nie dokonano żadnych wpłat z tytułu należnych składek na fundusze obsługiwane przez ZUS. Natomiast A. D. wielokrotnie zwracał się z wnioskami o umorzenie, a każdy wniosek umotywowany był trudną sytuacją materialną, wiekiem i niepełnosprawnością oraz chorobą i niezdolnością do pracy i pobieraniem renty przez żonę, z uwagi na jej chorobę [...], (istniejącą od dzieciństwa). Dwukrotnie tj. w [...] r. oraz [...] r. ZUS umorzył należności A. D. z tytułu składek. W ocenie ZUS fakt ten odczytywać należy jako przejaw postawy polegającej na próbie kredytowania prowadzonej działalności gospodarczej środkami finansowymi pochodzącymi z nieuregulowanych składek na fundusze obsługiwane przez ZUS. Tymczasem instytucji umarzania należności nie można sprowadzać do roli powszechnie stosowanego środka prowadzącego do zwolnienia z długu, a co za tym idzie powtarzającego się (stałego) czynnika poprawy sytuacji finansowej. Przyznanie takiej pomocy byłoby nie do pogodzenia z poczuciem sprawiedliwości społecznej (tak: WSA w Lublinie w wyroku z dnia 8.10.2008 r. sygn. akt I SA/Lu 149/08). ZUS wskazał, iż w przedmiotowej sprawie przyjąć należy także za wyrokiem WSA w Krakowie z dnia 9.04.2010 r. sygn. akt I SA/Kr 707/09, że trudna sytuacja materialna byłego płatnika składek sama w sobie nie może być uznana za przesłankę umożliwiającą zastosowanie wnioskowanej ulgi, a tym bardziej nie można jej utożsamiać z ważnym interesem byłego płatnika składek. Natomiast WSA w Poznaniu w wyroku z dnia 27.10.2009 r. sygn. akt I SA/Po 540/09 wyjaśnił, że przy ocenie zaistnienia ważnego interesu byłego płatnika składek w konkretnej sprawie nie można pomijać sposobu powstania zaległości. Pamiętać bowiem należy, że stałe, trwające przez kilka lat, zaniechanie płacenia należności publiczno - prawnych przy kontynuowaniu działalności gospodarczej nie może być uznane za okoliczność losową i niezależną od woli dłużnika (tak WSA we Wrocławiu w wyroku z dnia 23.10.2007r. sygn. akt I SA/Wr 746/06). Zdaniem ZUS nie leży w interesie społecznym stosowanie ulg w odniesieniu do płatnika, którego zaległości powstały kilka lat temu w związku z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą i do dnia wydania zaskarżonej decyzji nie zostały zapłacone. Podkreślono, że ryzyko prowadzenia działalności gospodarczej obciąża wyłącznie podatnika i nie można go przerzucać na Skarb Państwa, w interesie którego leży zapewnienie dopływu do stosownych funduszy należności z tytułu składek w odpowiedniej wysokości. Przyznanie takiej pomocy, byłoby nie do pogodzenia z poczuciem sprawiedliwości społecznej. Wskazano, że trudna sytuacja materialna Strony nie jest wystarczającym argumentem do wydania pozytywnej decyzji w zakresie umorzenia zaległych składek, gdyż powinna ona wykazywać się odpowiednią starannością, zapobiegliwością by w zakresie prowadzonej działalności gospodarczej regulować zobowiązania publicznoprawne jakimi są składki ubezpieczeniowe względem ZUS. Umorzenie należności przez organ rentowy stanowi wyjątek od zasady powszechnego obowiązku uiszczania składek na ubezpieczenie społeczne, który to wyjątek nie może być interpretowany rozszerzająco. Należyta staranność dłużnika określona przy uwzględnieniu zawodowego charakteru prowadzonej przez niego działalności gospodarczej uzasadnia zwiększone oczekiwania co do umiejętności, wiedzy, skrupulatności i rzetelności, zapobiegliwości i zdolności przewidywania. Obejmuje także znajomość obowiązującego prawa oraz następstw z niego wynikających w zakresie prowadzonej działalności gospodarczej. To właśnie płatnik składek jako osoba prowadząca i monitorująca działalność gospodarczą, niezależnie od czynników wpływających na funkcjonowanie firmy i osiąganych dochodów, odpowiada za regulowanie zobowiązań publicznoprawnych. Dlatego w przypadku braku ich realizacji konsekwencje ponosi płatnik. Ryzyko jako element działalności gospodarczej nakłada na przedsiębiorcę zadanie właściwego gospodarowania posiadanymi środkami. Fakt prowadzenia przez Stronę działalności gospodarczej wymagał od Strony większych od przeciętnych (typowych) starań. Zgodnie z wolą ustawodawcy - ewentualne zaniechania w tym zakresie obciążają płatnika składek np. przez konieczność uiszczenia bez wezwania odsetek z tytułu zwłoki. W zamyśle prawodawcy za skutki finansowe prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej odpowiada zawsze podmiot prowadzący taką działalność. Zatem efekty niepowodzeń przy prowadzeniu działalności gospodarczej nie mogą być przerzucane na fundusze obsługiwane przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych, tym samym na ogół obywateli. Nie zgadzając się z rozstrzygnięciem ZUS skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, w której wniósł o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o oddalenie skargi. Na rozprawie pełnomocnik strony ustanowiony poprzez przyznanie wnioskowanego prawa pomocy podniósł, iż organ w sposób niepełny przeprowadził postępowanie dowodowe i niewłaściwie ocenił materiały dowodowe zebrane w aktach sprawy, w szczególności związane z sytuacją zdrowotną. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W świetle art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrolę tę sprawują stosując jedynie kryterium legalności, a więc zgodności z prawem zaskarżonych aktów. Oznacza to, iż tylko ustalenie, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonej decyzji – art. 145 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skarga nie okazała się zasadna. W rozpatrywanej sprawie, w ocenie składu orzekającego Sądu, nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania, które miałoby wpływ na wynik sprawy, ani naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji, zatem skargę należało oddalić. Stosownie do art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 13 .10.1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jedn.: Dz. U. z 2007 r. Nr 11, poz. 74 ze zm.): "Należności z tytułu składek mogą być umarzane w całości lub w części przez Zakład, z uwzględnieniem ust. 2-4. 2. Należności z tytułu składek mogą być umarzane tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności, z zastrzeżeniem ust. 3a. 3. Całkowita nieściągalność, o której mowa w ust. 2, zachodzi, gdy: 1) dłużnik zmarł nie pozostawiając żadnego majątku lub pozostawił ruchomości niepodlegające egzekucji na podstawie odrębnych przepisów albo pozostawił przedmioty codziennego użytku domowego, których łączna wartość nie przekracza kwoty stanowiącej trzykrotność przeciętnego wynagrodzenia i jednocześnie brak jest następców prawnych oraz nie ma możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie; 2) sąd oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika lub umorzył postępowanie upadłościowe z przyczyn, o których mowa w art. 13 i art. 361 pkt 1 ustawy z dnia 28.02. 2003 r. - Prawo upadłościowe i naprawcze; 3) nastąpiło zaprzestanie prowadzenia działalności przy jednoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności, małżonka, następców prawnych, możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29.08.1997 r. - Ordynacja podatkowa; 4) nie nastąpiło zaspokojenie należności w zakończonym postępowaniu likwidacyjnym; 4a) wysokość nieopłaconej składki nie przekracza kwoty kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym; 5) naczelnik urzędu skarbowego lub komornik sądowy stwierdził brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję; 6) jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne. 3a. Należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia mogą być w uzasadnionych przypadkach umarzane pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. 3b. Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe zasady umarzania, o którym mowa w ust. 3a, z uwzględnieniem przesłanek uzasadniających umorzenie, biorąc pod uwagę ważny interes osoby zobowiązanej do opłacenia należności z tytułu składek oraz stan finansów ubezpieczeń społecznych. 4. Umorzenie składek powoduje także umorzenie odsetek za zwłokę, kosztów upomnienia i dodatkowej opłaty." W oparciu o delegację ustawową zawartą w art. 28 ust. 3b ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych zostało wydane rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31.07. 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne (Dz. U. Nr 141, poz. 1365;). § 3 tegoż rozporządzenia stanowi, że: "Zakład może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności w przypadku: 1) gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych; 2) poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności; 3) przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności. 2. Za rodzinę, o której mowa w ust. 1 pkt 1, uważa się wspólnie zamieszkujące i gospodarujące z zobowiązanym osoby spokrewnione lub niespokrewnione pozostające z zobowiązanym w faktycznym związku. 3. Za działalność, o której mowa w ust. 1 pkt 2, uważa się pozarolniczą działalność w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 13.10.1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych." Z treści przytoczonych wyżej przepisów wynika, że w myśl art. 28 ust. 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych należności z tytułu składek mogą być umarzane tylko w przypadkach ich całkowitej nieściągalności, z zastrzeżeniem ust. 3a tego przepisu ustawy. Treść art. 28 ust. 2, jak i poprzedzającego go ust. 1 wskazuje, iż decyzja w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek ma charakter uznaniowy. Decyzje uznaniowe, podobnie jak decyzje związane, winny zawierać uzasadnienie prawne i faktyczne (wyrok NSA z dnia 1.02.1982 r., I SA 2671/81, ONSA 1982, nr 1, poz. 13), a zatem organ działając w ramach uznania administracyjnego określonego w wyżej wskazanych przez Sąd przepisach, nie jest zwolniony z obowiązku podania w uzasadnieniu swej decyzji motywów, jakimi kierował się, wydając decyzję odmowną. W wyroku z dnia 19.07. 1982 r. (sygn. akt. II SA 883/82, PiP 1983, z. 6, s. 141 z glosą A. Wasilewskiego) NSA stwierdził, że: "1. Organ państwowy działając w granicach uznania administracyjnego, zanim podejmie rozstrzygnięcie i zdecyduje, w jakim zakresie uczyni użytek ze swych uprawnień, ma obowiązek: wyjaśnić wnikliwie i wszechstronnie stan faktyczny sprawy, wysłuchując strony w trakcie postępowania, a przed wydaniem decyzji (art. 7, 10 § 1 oraz 77 k.p.a.); rozpatrzyć stan faktyczny w świetle wszystkich przepisów prawa materialnego mogących mieć zastosowanie w sprawie. 2. Decyzje uznaniowe wymagają również wnikliwego i logicznego uzasadnienia (art. 107 § 3 k.p.a.)." Podobnie w wyroku z dnia 20.06.1984 r., (sygn. akt III SA 87/84, GAP 1986, nr 13, s. 44), NSA przyjął, że: "1. Okoliczność, że przepis prawa materialnego pozostawia sposób rozstrzygnięcia sprawy uznaniu organu administracji, nie zwalnia sama przez się tego organu od obowiązku uzasadnienia faktycznego decyzji." W uchwale z dnia 6.05. 2006 r. (sygn. akt II UZP 6/04 – OSNP 2004/16/285) Sąd Najwyższy stwierdził, iż zaistnienie którejkolwiek z przesłanek określonych w art. 28 ust. 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych stwarza dla organu podejmującego rozstrzygnięcie tylko możliwość umorzenia należności z tytułu składek, a nie prawny obowiązek ich umorzenia. Wskazać należy także na tezę wyroku NSA z dnia 29.08.2007 r. (sygn. akt II GSK 141/07 – LEX nr 368197): "Decyzja, o której stanowi art. 28 ust. 1 ustawy (...) o systemie ubezpieczeń społecznych ma charakter uznaniowy, a to oznacza, że nawet wówczas, gdy ponad wszelką wątpliwość ustalona zostanie całkowita nieściągalność należności, organ może odmówić ich umorzenia." Przenosząc te rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, iż w sprawie przyczyną odmowy umorzenia należności z tytułu składek było stwierdzenie przez Prezesa ZUS-u, iż nie wystąpiła po stronie wnioskodawcy którakolwiek z przesłanek całkowitej nieściągalności tych należności enumeratywnie wymieniona przez ustawodawcę w art. 28 ust. 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. ZUS stwierdził bowiem, iż aktualnie zaległości z tytułu składek należnych wobec ZUS są dochodzone w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym przez Dyrektora ZUS w Z. Stwierdzono też, iż w aktach sprawy brak jest orzeczenia o braku majątku z którego można prowadzić egzekucję co skutkuje brakiem możliwości przyjęcia, iż w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne. Nadmieniono przy tym, iż wobec Pana żądania z dnia [...] r. o wydanie zaświadczenia o braku możliwości ściągnięcia od niego zaległych składek wobec ZUS tenże w dniu [...] r. wystąpił do organu egzekucyjnego ze stosownym wnioskiem. ZUS zaakcentował, iż złożenie takowego wniosku przez dłużnika nie oznacza obowiązku po stronie organu egzekucyjnego wydania takowego zaświadczenia. Takowe bowiem organ egzekucyjny wydaje dopiero po ustaleniu stanu faktycznego egzekucji. Podniesiono także, iż jakkolwiek nastąpiło zaprzestanie prowadzenia działalności, to jednak powyższe nie oznacza by w sprawie zaistniała przesłanka z art. 28 ust. 3 pkt 3 ustawy. W rozpoznawanej sprawie, Zakład dokonał również oceny w zakresie wystąpienia przesłanek określonych w § 3 ust. 1 rozporządzenia z 31.07. 2003 r., którą na zasadzie wyjątku, może organ ZUS-u zastosować mimo braku przesłanki ustawowej, tj. przesłanki całkowitej nieściągalności. W sposób wyczerpujący dokonano analizy możliwości płatniczych strony w aspekcie jej sytuacji majątkowej rodzinnej, rodzinnej w tym z uwzględnieniem stanu zdrowia Strony i małżonki. Wskazano, iż zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie ujawnił aby Strona poniosła straty materialne w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodującego, iż opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić ja możliwości dalszego prowadzenia działalności gospodarczej. Dokonano też analizy przesłanki dotyczącej istnienia przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności. W tym względzie ZUS stwierdził iż w sprawie nie wykazano by ta przesłanka zaistniała. Oceny tej zdaniem ZUS nie zmieniają fakty legitymowania się zarówno przez małżonkę J. D. orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności z dnia [...] r., (niepełnosprawność w stopniu umiarkowanym, która to istnieje od dzieciństwa) oraz legitymowania się przez Stronę orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności z dnia [...] r., w którym tenże zespół uznał, że Strona jest niepełnosprawna w stopniu lekkim. Wskazano, że przypisany stopień niepełnosprawności nie sprzeciwia się podjęciu pracy lekkiej na otwartym rynku pracy, do której to można zaliczyć wykonywanie pomiarów elektrycznych. Wskazano, iż zarówno sam wiek jak i stan zdrowia nie mogą stanowić samoistnej podstawy do umorzenia należności z tytułu składek na fundusze obsługiwane przez ZUS w oparciu o regulacje z rozporządzenia. Te okoliczności bowiem muszą stać na przeszkodzie w pozyskaniu dochodu umożliwiającego spłatę zaległości z tytułu składek bądź stwarzać sytuację, w której spłata tychże zaległości pozbawiałaby zobowiązanego możliwości zaspakajania niezbędnych potrzeb życiowych. Taka zaś sytuacja w ocenie ZUS w przedmiotowej sprawie nie zaistniała. ZUS dokonał także oceny przesłanki z § 3 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia z 31.07.2003r., a to dotyczącej takiej sytuacji gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych. W tym względzie stwierdził, iż ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że średni dochód na członka rodziny Strony to ok. kwota [...] zł netto. Kwota ta jest niższa od kwoty minimum socjalnego, która w gospodarstwach emeryckich wynosi [...] zł netto na osobę. Tym samym ZUS stwierdził, iż w sprawie A. D. zachodzą przesłanki zamieszczone w rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31.07. 2003r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne gdyż opłacenie należności z tytułu składek może pozbawić A. D. i jego rodzinę możliwości zaspokajania niezbędnych potrzeb życiowych. Przyznając jednak istnienie przesłanek warunkujących możliwość umorzenia zaległych wobec ZUS należności organ ten wyraźnie podkreślił, iż pomimo tej sytuacji ma on prawo na zasadzie uznania administracyjnego nie przychylić się do wniosku. Organ nadmienił, iż oceniając wniosek nie może bowiem pominąć faktu iż Strona trzykrotnie przystępowała do prowadzenia działalności gospodarczej od [...] r. do [...] r.; od dnia [...] r., (działalność nie podjęta), od dnia [...] r. do dnia [...]r. gdzie przedmiotem działalności były badania i analizy techniczne. Za okresy prowadzenia działalności od [...] do [...], [...] – [...] następnie za okres od [...] do [...] nie dokonano żadnych wpłat z tytułu należnych składek wobec ZUS. Ponadto A. D. wielokrotnie zwracał się z wnioskami o umorzenie zaległości motywując je trudną sytuacją materialną, wiekiem niepełnosprawnością chorobą, niezdolnością do pracy i pobieraniem renty przez żonę. Okoliczności te dwukrotnie w [...] r. i w [...] r. były uwzględniane przez ZUS poprzez umorzenie należności A. D. z tytułu składek. W takiej sytuacji w ocenie ZUS obecne przyznanie pomocy poprzez umorzenie byłoby nie do pogodzenia z poczuciem sprawiedliwości społecznej i prowadziłoby do akceptacji sposobu powstania zaległości polegającej na stałym , trwającym kilka lat zaniechaniu płacenia należności publiczno – prawnych. Wskazano, że trudna sytuacja materialna Strony nie jest wystarczającym argumentem do wydania pozytywnej decyzji w zakresie umorzenia zaległych składek, gdyż powinna ona wykazywać się odpowiednią starannością, zapobiegliwością by w zakresie prowadzonej działalności gospodarczej regulować zobowiązania publicznoprawne jakimi są składki ubezpieczeniowe względem ZUS. W tym miejscu Sąd pragnie podkreślić, iż przepisy art. 28 w tym i ust. 3a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, jak też § 3 powołanego rozporządzenia w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne regulujące kwestie umarzania należności z tytułu składek, oparte są na uznaniu administracyjnym, a to oznacza, że organ ma prawo wyboru treści rozstrzygnięcia. Zaznaczyć trzeba, iż wybór taki nie może być dowolny i musi wynikać z wszechstronnego oraz dogłębnego rozważenia wszystkich okoliczności faktycznych sprawy (v. wyrok NSA z dnia 2.02. 1996 r., sygn. akt II SA 28754/95, Wokanda 1996, nr 6, s. 36). Właściwa zaś ocena występowania bądź braku rzeczowych przesłanek w konkretnej sprawie może być dokonana po uprzednim wyczerpującym zebraniem oraz dokładnym wyjaśnieniem wszystkich okoliczności występujących w sprawie. Tym samym, sądowa kontrola decyzji uznaniowych obejmuje jedynie samo postępowanie poprzedzające ich wydanie i ocenę wyników tego postępowania na tle obowiązujących przepisów przy rozważeniu argumentacji wnioskodawcy. Sąd po analizie w tym zakresie spornego rozstrzygnięcia doszedł do przekonania, iż sporna decyzja jest prawidłowa. Organy przed podjęciem decyzji przeprowadziły w sposób prawidłowy postępowanie dowodowe z udziałem strony na okoliczność ustalenia aktualnej sytuacji materialno – finansowej, rodzinnej i zdrowotnej w jakiej się znajduje w aspekcie konieczności rozważenia w niej zaistnienia przesłanek zarówno z art. 28 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych jak i przepisów § 3 rozporządzenia z 31.07.2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne. W wydanych rozstrzygnięciach po właściwie, wbrew zarzutom pełnomocnika, przeprowadzonym postępowaniu dokonano rozważenia w sposób wyczerpujący materiału dowodowego zebranego w aktach sprawy oraz podnoszonej argumentacji dając temu wyraz w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a.. Podjęta ocena istnienia rzeczowych przesłanek w kontrolowanej sprawie została dokonana na podstawie całokształtu materiału dowodowego, zebranego zatem w sposób wyczerpujący. W ocenie Sądu organ ZUS-u dokonując koniecznych ustaleń w niniejszej sprawie za pomocą postępowania dowodowego, nie dopuścił się naruszenia prawa procesowego i ustalenia te są wystarczające do merytorycznego załatwienia wniosku o umorzenie należności z tytułu składek. Tak zatem dokonanej przez organ ocenie stanu faktycznego nie można postawić zarzutu dowolności . W przedstawionej sytuacji, gdy zdaniem Sądu Zakład wywiązał się z nałożonych na niego obowiązków i przeprowadził analizę sytuacji materialnej skarżącej i jej możliwości płatniczych w kontekście możliwości umorzenia należności z tytułu składek oraz gdy sądowa kontrola decyzji uznaniowych obejmuje jedynie samo postępowania poprzedzające ich wydanie, a nie rozstrzygnięcie, ponieważ o tym, czy należności z tytułu składek powinny być umorzone rozstrzyga organ administracji publicznej, a nie sąd, skład orzekający uznał, iż sporna decyzja odpowiada prawu i w konsekwencji skargę oddalił. Końcowo Sąd zauważa, iż niespornym w sprawie jest, iż zostały wykazane okoliczności co do osiągania niewielkich w gospodarstwie domowym A. D. dochodów, które to nie pozwalają na uregulowanie zaległych należności wobec ZUS jednak – jak wyżej już nadmieniono - decyzje wydawane w tego rodzaju sprawach co niniejsza, mają charakter uznaniowy, a to oznacza, iż w tego rodzaju sprawach sądowej kontroli legalności zaskarżonych aktów administracyjnych nie poddawana jest kwestia prawidłowości zastosowania lub nie, wnioskowanej przez stronę ulgi w spłacie należności z tytułu składek. Kontroli podlega jedynie realizacja zasad ogólnych unormowanych przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego, które jak wyżej wskazano zostały w sprawie zrealizowane. W takich sprawach gdzie regulacje prawa pozostawiają gestii organu decyzję czy należy uwzględnić wniosek strony czy też nie Sąd nie może ingerować w ostateczną decyzję w tym zakresie. W konsekwencji argumenty strony o braku środków finansowych nie mogą skutkować uwzględnieniem skargi. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270, ze zm.), oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło