III SA/Gl 1436/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Apollo, Sędziowie Sędzia WSA Adam Gołuch (spr.), Sędzia WSA Małgorzata Herman, Protokolant Katarzyna Czabaj, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 marca 2022 r. sprawy ze skargi S. J. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wypłaty ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Komendanta Miejskiego Policji w C. z dnia [...] r. nr [...]. Zaskarżoną decyzją nr [...] z [...] r Komendant Wojewódzki Policji w K.(dalej organ II instancji) utrzymał w mocy decyzję nr [...] z dnia [...] r Komendanta Miejskiego Policji w C., (dalej organ I instancji) dotyczącej odmowy S.J. (dalej: skarżący) wypłaty wyrównania ekwiwalentu za 54 dni niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego i urlopu dodatkowego za 2005 r. i 2006 r., w związku ze zwolnieniem ze służby w Policji. Z akt sprawy wynika, że skarżący [...] r. został zwolniony ze służby w Policji a ponieważ nie wykorzystał urlopu wypoczynkowego i dodatkowego, został mu za ten urlop wypłacony ekwiwalent pieniężny przy zastosowaniu współczynnika wynikającego z art.115a ustawy o Policji, obowiązującego w dacie zakończenia służby tj. 1/30 miesięcznego uposażenia zasadniczego za każdy dzień urlopu. Skarżący w dniu [...] r wystąpił do Komendanta Miejskiego Policji w C. z wnioskiem o ponowne ustalenie wysokości ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy i dodatkowy z uwzględnieniem różnicy między kwota należną a wypłaconą. Powołał się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 30 października 2018 r. w sprawie o sygn. akt K 7/15 zgodnie z którym art.115a ustawy o Policji w zakresie w jakim ustala wysokość ekwiwalentu pieniężnego za 1 dzień niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego lub dodatkowego w wymiarze 1/30 części miesięcznego uposażenia, został uznany za niezgodny z art. 66 ust.2 w związku z art. 31 ust. 3 zdanie drugie Konstytucji Rzeczypospolitej. Organ pismem z dnia [...] r. odmówił wypłacenia różnicy między wypłaconym ekwiwalentem stwierdzając że brak jest podstaw do realizacji przedmiotowego wniosku z uwagi na przedawnienie. Następnie Komendant Miejski Policji w C. decyzją nr [...] z [...] r odmówił skarżącemu wypłaty wyrównania ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy i dodatkowy powołując się m.in. na art.115a ustawy o Policji, w brzmieniu nadanym ustawą o szczególnych rozwiązaniach z dnia 14 sierpnia 2020r (Dz.U 2020 poz.1610) w myśl której ekwiwalent ustala się z zastosowaniem przelicznika w wysokości 1/30 części miesięcznego uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym, należnego na ostatnio zajmowanym stanowisku. Zdaniem organu skarżącemu nie przysługuje prawo do zakwestionowanego ekwiwalentu w wyższej niż dotychczas wysokości, bowiem nie mają do niego zastosowania przepisy prawa przewidujące inny niż wcześniej zastosowany współczynnik, służący do ustalenia tego ekwiwalentu. Od tej decyzji skarżący złożył odwołanie do Komendanta Wojewódzkiego Policji, który decyzją nr [...] z [...] r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. Stwierdził, że organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa. Zgodnie z art. 115a ustawy o Policji, w brzmieniu obowiązującym do 6 listopada 2018r ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop był ustalany w wysokości 1/30 wynagrodzenia za każdy dzień urlopu. W związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z 30 października 2018 r. w sprawie o sygn. akt K 7/15 przepis ten uległ zmianie od 1 października 2020r. Po tej dacie współczynnik wynosi 1/21 za każdy dzień niewykorzystanego w naturze urlopu. Jednak korzystniejszy przelicznik stosuje się tylko do wypłaty ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy w sprawach wszczętych i niezakończonych przed 6 listopada 2018 r. tj. przed dniem opublikowania ww. wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z 30 października 2018 r. w sprawie o sygn. akt K 7/15 oraz spraw dotyczących ekwiwalentu urlopowego policjantów zwolnionych ze służby od dnia 6 listopada 2018r. Natomiast ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy za okres przed dniem 6 listopada 2018 r. ustala się na zasadach dotychczasowych tj. określonych w art.115a ustawy o Policji w brzmieniu obowiązującym przed tym dniem, a więc z zastosowaniem współczynnika 1/30 wynagrodzenia za każdy dzień urlopu. Na mocy art. 9 ust 1 ustawy o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych (...) w art.115a ustawy o Policji w brzmieniu nadanym tą ustawą w stosunku do policjantów zwalnianych ze służby przed dniem 6 listopada 2018r stosuje się przepisy dotychczasowe do wypłaty ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy. Z uwagi na powyższe, organ II instancji stwierdził że skarżącemu nie przysługuje prawo do wypłaty ekwiwalentu wysokości wyższej, niż już przez niego otrzymany ekwiwalent w związku z zakończeniem służby. W skardze do WSA na decyzję organu II instancji, skarżący zarzucił naruszenie: 1) przepisów prawa materialnego, tj.: - art. 115a ustawy o Policji w zw. z art. 190 ust. 4 Konstytucji RP poprzez błędne uznanie że jako byłemu funkcjonariuszowi nie przysługuje uprawnienie do ponownego przeliczenia i wypłacenia ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop oraz błędne przyjęcie, że w sprawie skarżącego znajduje zastosowanie przepis uznany przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z Konstytucją RP; 2.) naruszenie przepisów prawa procesowego, tj.: a) art. 138 § 1 pkt 1. ustawy z dnia 14 czerwca 1960r kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U z 2021poz.735 z późn. zm., zwany dalej k.p.a w zw. z art. 6a ust 2 pkt 1 ustawy o Policji, poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji, b) art. 6 k.p.a. poprzez błędne uznanie, że w stanie prawnym obowiązującym w dniu wydania zaskarżonej decyzji brak jest podstawy prawnej do dokonania uzupełniającej wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy i dodatkowy, c) art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak wszechstronnego rozważenia materiału zgromadzonego w niniejszej sprawie, polegające w szczególności na nieuwzględnienie przez organ II instancji, treści wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 30 października 2018 r. sygn. akt K 7/15 , jak również poprzez brak wskazania w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji powodów, dla których organ nie uwzględnił treści wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 30 października 2018 r. (sygn. akt K 7/15). W oparciu o tak postawione zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji i zasądzenie kosztów sądowych. W uzasadnieniu skargi zaakcentował, że art. 115a ustawy o Policji nie został wyeliminowany z systemu prawnego w całości, co oznacza, że organ administracji publicznej musi zrekonstruować treść tego przepisu zgodnie z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego. Stosownie bowiem do art. 190 ust. 1 Konstytucji RP orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego mają moc powszechnie obowiązującą i są ostateczne. Nadto skarżący zarzucił organowi nieuwzględnienie wytycznych wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2018r w sprawie o sygn. akt K 7/15 poprzez odmowę wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy i dodatkowy w związku ze zwolnieniem ze służby oraz brak starannego i zgodnego z prawem prowadzenia postępowania. Skarżący w uzasadnieniu skargi podniósł między innymi że zaskarżona decyzja została podjęta w opozycji do jednolitego orzecznictwa NSA i wojewódzkich sadów administracyjnych. Skarżący wniósł o uchylenie w całości decyzji organu II instancji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji w celu ponownego przeliczenia i wypłacenia mu wyrównania ekwiwalentu wraz z odsetkami. Skarżący podniósł też nieuwzględnienie przez organy rozstrzygające dotychczasowego orzecznictwa sądów administracyjnych. Na poparcie swojego stanowiska skarżący przywołał jeszcze szereg wyroków sądowych jako argumenty potwierdzające jego prawo do dochodzonych świadczeń. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2167 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.; dalej powoływanej w skrócie jako "p.p.s.a.") sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga jest zasadna. Istota sporu w rozpoznanej sprawie, wynikająca z treści podniesionych w skardze zarzutów i ich uzasadnienia sprowadza się do udzielenia odpowiedzi na pytanie, czy skutki wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 30 października 2018 r., sygn. akt K 7/15, opublikowanego w dniu 6 listopada 2018 r. (Dz. U. z 2018 r. poz. 2102) można rozciągnąć również na art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 14 sierpnia 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych nadzoro-wanych przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych, o zmianie ustawy o Służbie Więziennej oraz niektórych innych ustaw. Stosownie do art. 115a ustawy o Policji (w brzmieniu obowiązującym w dacie zwolnienia Skarżącego ze służby) ekwiwalent pieniężny za 1 dzień niewykorzysta-nego urlopu wypoczynkowego lub dodatkowego oraz za każde rozpoczęte 8 godzin niewykorzystanego czasu wolnego przysługującego na podstawie art. 33 ust. 3 usta-la się w wysokości 1/30 części miesięcznego uposażenia zasadniczego wraz z do-datkami o charakterze stałym należnego na ostatnio zajmowanym stanowisku służ-bowym. Jednakże wyrokiem z dnia 30 października 2018 r., sygn. akt K 7/15 Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 115a ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2017 r., poz. 2067 oraz z 2018 r. poz. 106, 138, 416, 650, 730, 1039,1544 i 1669) w zakresie, w jakim ustala wysokość ekwiwalentu pieniężnego za 1 dzień niewykorzy-stanego urlopu wypoczynkowego lub dodatkowego w wymiarze 1/30 części mie-sięcznego uposażenia, jest niezgodny z art. 66 ust. 2 w związku z art. 31 ust. 3 zda-nie drugie Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Ten wyrok Trybunału Konstytucyjnego stał się podstawą żądania skarżącego, wypłacenia wyrównania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop. Przepis art. 115a ustawy o Policji, którego brzmienie zakwestionował Trybunał Konstytucyjny, został dodany na podstawie art. 1 pkt 33 ustawy z dnia 27 lipca 2001r. o zmianie ustawy o Policji, ustawy o działalności ubezpieczeniowej, ustawy Prawo bankowe, ustawy o samorządzie powiatowym oraz ustawy Przepisy wprowa-dzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz.U. z 2001 r., nr 100, poz. 1084) i obowiązywał od dnia 19 października 2001 r. Od 19 października 2001 r. nastąpiła też zmiana art. 82 ust. 1 ustawy o Policji, który otrzymał brzmienie: "Policjantowi przysługuje prawo do corocznego płatnego urlopu wypoczynkowego w wymiarze 26 dni roboczych". Wcześniej art. 82 ust. 1 ustawy o Policji stanowił, że "Policjantowi przysługuje prawo do corocznego płatne-go urlopu wypoczynkowego w wymiarze 30 dni kalendarzowych". Skutkiem cytowanego wyżej wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2018 r., sygn. akt K 7/15 była utrata z dniem 6 listopada 2018 r. mocy obowiązującej art. 115a ustawy o Policji, ale jedynie w takim zakresie, w jakim prze-pis ten określał współczynnik ułamkowy 1/30 uposażenia policjanta jako podstawę ustalenia wysokości ekwiwalentu za niewykorzystany urlop. Przepis ten nie został zatem wyeliminowany z systemu prawnego w całości. Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu wyroku wskazał, że ekwiwalent za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy jest "zastępczą formą" wyko-rzystania urlopu w sytuacji zwolnienia ze służby, która powoduje prawną i faktyczną niemożliwość realizacji tych świadczeń w naturze. Innymi słowy, po ustaniu stosun-ku służby, prawo do urlopu przekształca się w świadczenie pieniężne, będące, jak sama nazwa wskazuje, jego ekwiwalentem. Obowiązek wypłaty obciąża Policję (pra-codawcę), ponieważ w czasie służby w tej formacji funkcjonariusz nabył powyższe uprawnienia, których z powodu wykonywania obowiązków służbowych nie mógł zrealizować w naturze. Trybunał podkreślił, że ekwiwalent pieniężny za niewykorzy-stane urlopy wypoczynkowe nie ma charakteru uznaniowego, a prawo do ekwiwa-lentu wynika z ustawy o Policji. Jeżeli doszło do sytuacji, że funkcjonariusz nie zdo-łał faktycznie wykorzystać urlopu przed ustaniem stosunku pracy, wówczas jedyną formą rekompensaty corocznego płatnego urlopu jest przewidziany przez ustawo-dawcę ekwiwalent pieniężny. Jak wyjaśnił Trybunał, świadczeniem ekwiwalentnym za przepracowany dzień urlopu jest wynagrodzenie za jeden dzień roboczy. Taki sposób obliczania wartości jednego dnia urlopu wynika z faktu, że urlop wypoczynkowy liczony jest wyłącznie w dniach roboczych. Interpretację taką, zdaniem Trybunału, wspiera także treść art 121 ust. 1 ustawy o Policji, który ustala wysokość uposażenia przysługują-cego policjantowi w razie wykorzystania urlopu. Ekwiwalent będący substytutem urlopu powinien więc odpowiadać wartości tego świadczenia w naturze. W ocenie Trybunału Konstytucyjnego przyjęcie w art. 115a ustawy o Policji wskaźnika 1/30 części miesięcznego uposażenia policjanta oznaczało, że wypłaca-nej policjantowi należności za jeden dzień niewykorzystanego urlopu nie można nazwać rekompensatą ekwiwalentną, co prowadzi do naruszenia "istoty" coroczne-go płatnego urlopu chronionego przez art. 66 ust. 2 Konstytucji RP, zgodnie z którym pracownik ma prawo do określonych w ustawie dni wolnych od pracy i corocznych płatnych urlopów, zaś maksymalne normy czasu pracy określa ustawa. Rezultat przeprowadzonej przez Trybunał Konstytucyjny wykładni art. 115a ustawy o Policji wskazuje, że nie zostało zakwestionowane konstytucyjne prawo do ekwiwalentu, ani też podstawy wymiaru lub prawo do ekwiwalentu za czas wolny od służby. Przepis art. 115a ustawy o Policji zachował walor konstytucyjności w odnie-sieniu do prawa policjantów do ekwiwalentu pieniężnego za każdy dzień niewyko-rzystanego urlopu wypoczynkowego lub dodatkowego oraz za każde rozpoczęte 8 godzin niewykorzystanego czasu wolnego przysługującego na podstawie art. 33 ust. 3, ustalanego w relacji do miesięcznego uposażenia zasadniczego wraz z dodatka-mi o charakterze stałym należnego na ostatnio zajmowanym stanowisku służbo-wym. Natomiast sposób obliczania wysokości ekwiwalentu pieniężnego, zgodnie z którym, jak wskazał Trybunał Konstytucyjny policjanci za każdy dzień niewykorzy-stanego urlopu otrzymują tylko ok. 73% dziennego uposażenia, a więc nie w pełni rekompensujący poniesioną stratę, utracił cechę konstytucyjności. Niekonstytucyj-ność art. 115a ustawy o Policji stwierdzona przez Trybunał dotyczyła więc jedynie ustalenia wysokości ekwiwalentu pieniężnego za 1 dzień niewykorzystanego urlo-pu wypoczynkowego lub dodatkowego w wymiarze 1/30 części miesięcznego upo-sażenia (por. m.in. wyrok NSA z dnia 26 stycznia 2021 r., sygn. akt III OSK 3101/21, dostępne: cbois.nsa.gov.pl). Wyrok TK został opublikowany w Dz. U z 2018 r., poz. 2102 z dnia 6 listopada 2018 r. Zgodnie z art. 190 ust. 1 Konstytucji RP, orzeczenia Trybunału Konstytucyj-nego mają moc powszechnie obowiązującą i są ostateczne. Mają także charakter prawotwórczy, co oznacza, że przepis, którego niezgodność z Konstytucją stwierdził Trybunał traci moc obowiązującą w zakresie stwierdzonej niezgodności (por. B. Ba-naszak - Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej Komentarz, Wydawnictwo C. H. Beck, Warszawa 2009 s. 835-853). Orzeczenie przez TK o niezgodności z Konstytu-cją aktu normatywnego lub jego części powoduje bezwzględne, bezwarunkowe i bezpośrednie zniesienie (kasację) przepisów norm w nim wskazanych. Następuje to z chwilą ogłoszenia orzeczenia TK, dokonanego w sposób wymagany w art. 190 ust. 2 Konstytucji. Wprawdzie akt normatywny uznany przez TK za niekonstytucyjny traci moc obowiązującą na przyszłość, to jednocześnie skutek w postaci uchylenia do-mniemania konstytucyjności przepisu następuje od jego wejścia w życie. Przepis, co do którego Trybunał Konstytucyjny orzekł, że jest sprzeczny z Konstytucją nie może być podstawą wydania orzeczenia w bieżącym procesie stosowania prawa. Ponieważ wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2018 r., sygn. akt K 7/15 ma charakter zakresowy, po jego wydaniu obowiązkiem ustawo-dawcy była zmiana niekonstytucyjnej części art. 115a ustawy o Policji. W dniu 1 października 2020 r. weszła w życie ustawa z dnia 14 sierpnia 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych nadzo-rowanych przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych, o zmianie ustawy o Służbie Więziennej oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2020 r., poz. 1610 - dalej jako "ustawa z dnia 14 sierpnia 2020 r."). Zgodnie z art. 1 pkt 16 cyt. ustawy, art. 115a ustawy o Policji otrzymał brzmienie: "Ekwiwalent pieniężny za 1 dzień niewykorzy-stanego urlopu wypoczynkowego lub dodatkowego ustala się w wysokości 1/21 części miesięcznego uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze sta-łym należnego policjantowi na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym". Jednocześnie ustawodawca w ustawie nowelizującej zawarł przepis o cha-rakterze intertemporalnym. I tak zgodnie z art. 9 ust. 1 tej ustawy, przepis art. 115a ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą stosuje się do spraw dotyczących wypłaty ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wy-poczynkowy lub dodatkowy wszczętych i niezakończonych przed dniem 6 listopada 2018 r. oraz do spraw dotyczących wypłaty ekwiwalentu pieniężnego za nie-wykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy policjantowi zwolnionemu ze służby od dnia 6 listopada 2018 r. Ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy za okres przed dniem 6 listopada 2018 r. ustala się na zasadach wynikających z przepisów ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu obo-wiązującym przed dniem 6 listopada 2018 r. Przy obliczaniu wysokości ekwiwalentu pieniężnego przysługującego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodat-kowy za rok 2018 określa się proporcję liczby dni niewykorzystanego urlopu wypo-czynkowego lub dodatkowego przysługującego przed dniem 6 listopada 2018 r. oraz od dnia 6 listopada 2018 r. Z treści przytoczonej wyżej regulacji wynika, że ustawodawca w art. 9 ust. 1 zdanie drugie ustawy, w przypadku ustalenia ekwiwalentu pieniężnego za niewyko-rzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy za okres przed dniem 6 listopada 2018 r. nakazał przyjąć zasady wynikające z przepisów ustawy o Policji w brzmieniu obo-wiązującym przed dniem 6 listopada 2018 r., a więc te, które zostały zakwestionowa-ne wprost w wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2018 r. jako niezgodne z art. 66 ust. 2 w zw. z art. 31 ust. 3 zdanie drugie Konstytucji RP. Art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 14 sierpnia 2020 r. zróżnicował zatem w istotny sposób sytuację funkcjonariuszy zwolnionych ze służby w Policji przed dniem 6 li-stopada 2018r. w zależności od daty złożenia wniosku o wyrównanie ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy, a jego literal-ne brzmienie wyłącza stosowanie zgodnych z Konstytucją zasad obliczania ekwiwa-lentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy funkcjo-nariuszom zwolnionym ze służby przed dniem 6 listopada 2018 r., którzy wnioski o wyrównanie ekwiwalentu pieniężnego złożyli po tej dacie, tj. po dniu 6 listopada 2018 r. Przepis ten nie przewiduje ponadto możliwości ubiegania o wyrównanie ekwiwalentu wypłaconego funkcjonariuszowi przed dniem 6 listopada 2018 r., gdyż odnosi się jedynie do spraw dotyczących wypłaty ekwiwalentu wszczętych nieza-kończonych przed dniem 6 listopada 2018 r. oraz do spraw dotyczących wypłaty ekwiwalentu pieniężnego policjantowi zwolnionemu ze służby od dnia 6 listopada 2018 r. Pomija więc kwestię postępowań wszczętych po dniu 6 listopada 2018 r. w przedmiocie wyrównania ekwiwalentu za niewykorzystany urlop funkcjonariuszom Policji zwolnionym ze służby przed wydaniem wyroku przez Trybunał Konstytucyjny. W rozpoznawanej sprawie na takim właśnie stanowisku stanęły organy obu instancji. Powołując się na literalne brzmienie art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 14 sierpnia 2020 r. stwierdziły, że od 1 października 2020 r. w stosunku do policjantów zwolnio-nych ze służby przed dniem 6 listopada 2018 r. zastosowanie znajdą wyłącznie do-tychczasowe przepisy dotyczące ustalania wysokości ekwiwalentu za niewykorzy-stane urlopy wypoczynkowe i dodatkowe, a więc z obowiązującym do tej daty prze-licznikiem 1/30 części miesięcznego uposażenia za 1 dzień niewykorzystanego urlopu. Decyzje organów obu instancji oparte zostały na obowiązujących w dniu ich wydania przepisach ustawy z dnia 14 sierpnia 2020 r., a skarżący - funkcjonariusz w stanie spoczynku, zwolniony ze służby [...] r. nie został objęty dyspo-zycją art. 9 ww. ustawy, który wskazuje do jakich spraw dotyczących wypłaty ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy i dodatkowy zastosowanie znajdzie art. 115a w brzmieniu nadanym ww. ustawą. Dlatego uznały, że brak jest podstaw prawnych do uczynienia zadość żądaniu Skarżącego. W ocenie Sądu takie stanowisko jest błędne. Przyjęta przez organy literalna wykładnia art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 14 sierpnia 2020 r. o szczególnych rozwiąza-niach dotyczących wsparcia służb mundurowych nadzorowanych przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych, o zmianie ustawy o Służbie Więziennej oraz niektórych innych ustaw nie uwzględnia bowiem skutków wynikających z wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 30 października 2018 r. sygn. akt K 7/15. Jak wynika z treści wyroku TK, jego skutkiem była utrata z dniem 6 listopada 2018 r. mocy obowiązującej art. 115a ustawy o Policji, ale tylko w takim zakresie w jakim określał on współczynnik ułamkowy 1/30 uposażenia policjanta, jako podstawę ustalenia wysokości ekwiwalentu za niewykorzystany urlop. Stwierdzony jako "niekonstytucyjny" ułamek 1/30 części za dzień niewykorzy-stanego urlopu, za okres przed dniem 6 listopada 2018 r. nie został w ustawie z 14 sierpnia 2020 r. zastąpiony nowym ułamkiem. Ułamek 1/21 części miesięcznego uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym za dzień niewyko-rzystanego urlopu dotyczy spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem 6 li-stopada oraz spraw dotyczących wypłaty ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzy-stany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy policjantowi zwolnionemu ze służby od dnia 6 listopada 2018 r. Ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatko-wy za okres przed dniem 6 listopada 2018 r., w myśl art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 14 sierpnia 2020 r. ustala się na zasadach wynikających z przepisów ustawy zmienia-nej w art. 1, w brzmieniu obowiązującym przed dniem 6 listopada 2018 r. Ponieważ art. 9 ust. 1 zd. 2 ustawy z dnia 14 sierpnia 2020 r., gdy chodzi o ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy za okres przed dniem 6 listopada 2018 r. stwierdza, że ustala się go na zasadach wyni-kających z przepisów ustawy (o Policji) w brzmieniu obowiązującym przed dniem 6 listopada 2018 r., to stosując art. 115a ustawy Policji w brzmieniu obowiązującym przed dniem 6 listopada 2018 r. należy także uwzględniać skutki wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2018 r., sygn. akt K 7/15 i dokonać takiej wykładni tego przepisu, która zapewni jego zgodność z wyrokiem Trybunału Konsty-tucyjnego, który ma moc powszechnie obowiązującą i jest ostateczny (art. 190 ust. 1 Konstytucji RP). Tylko taka wykładnia będzie zgodna z konstytucyjną zasadą demo-kratycznego państwa prawnego i sprawiedliwości społecznej zawartą w art. 2 Kon-stytucji RP, zasadą równości uregulowaną art. 32 ust. 1 Konstytucji RP, z której wy-nika nakaz jednakowego traktowania podmiotów charakteryzujących się podobnymi cechami prawnie relewantnymi, znajdujących się w zbliżonej sytuacji oraz zakaz różnicowania w tym traktowaniu bez przyczyny znajdującej należyte uzasadnienie w przepisie rangi co najmniej ustawowej i pozwoli uniknąć zjawiska tzw. "wtórnej nie-konstytucyjności". Za takim rozwiązaniem przemawia także fakt, że zmiana art. 115a ustawy o Policji była następstwem wyroku Trybunału Konstytucyjnego i jak podkre-śla sam ustawodawca w projekcie ustawy nowelizującej, miała doprowadzić istnieją-ce regulacje w zakresie obliczania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy i dodatkowy – do zgodności ze standardami konstytucyjnymi. Również Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 26 stycznia 2021 r. w sprawie o sygn. akt III OSK 3087/21 dotyczącej odmowy wypłaty wyrównania ekwiwalentu wskazał, że art. 115a ustawy o Policji zachował walor konstytucyjności w odniesieniu do prawa policjantów zwalnianych ze służby do ekwiwalentu pieniężnego /.../. Podkreślił też, że nie można odnosić problemu istnie-nia normy prawnej będącej podstawą ustalenia uprawnień jej adresata wyłącznie do kwestii technicznych związanych z brakiem ustalenia przez ustawodawcę (albo choćby wskazanego przez Trybunał Konstytucyjny w wyroku o sygn. akt K 7/15) czynnika odpowiadającego ułamkowej części miesięcznego uposażenia zasadni-czego z dodatkami o charakterze stałym. Zaznaczył, że sposób obliczania wysokości ekwiwalentu pieniężnego, który pozwoliłby policjantom za każdy dzień niewykorzy-stanego urlopu otrzymać ekwiwalent rekompensujący w pełni poniesioną stratę, jest określony w uzasadnieniu wyroku Trybunału Konstytucyjnego (orzeczenia dostęp-ne na stronie www.nsa.gov.pl). Sąd podzielił zatem argumentację skarżącego, że przy wydaniu zaskarżonej decyzji doszło do naruszenia art. 190 ust. 4 Konstytucji RP. Przywołany przepis ustawy zasadniczej stanowi o prawie jednostki do przywrócenia stanu konstytucyj-ności po stwierdzeniu przez Trybunał Konstytucyjny niekonstytucyjności prawnej podstawy orzeczenia, albowiem celem ustawowej procedury, realizującej normę za-wartą w art. 190 ust. 4 Konstytucji RP, musi być realne zagwarantowanie skutku w postaci uprawnienia do ponownego rozstrzygnięcia sprawy w nowym stanie praw-nym, ustalonym orzeczeniem Trybunału. Tym samym podziela stanowisko reprezen-towane w licznych orzeczeniach wojewódzkich sądów administracyjnych wskazują-ce, że regulację ukształtowaną w art. 9 ust. 1 ustawy nowelizującej uznać należy za przypadek tzw. wtórnej niekonstytucyjności (por. m.in. wyroku WSA w Rzeszowie z 23 marca 2021 r., sygn. akt II SA/ Rz 273/21, wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 22 kwietnia 2021 r. sygn. akt II SA/Go 203/21, wyrok WSA w Opolu z 1 kwietnia 2021 roku sygn. akt II SA/Op 66/21dostępne w CBOSA). Ze zjawiskiem wtórnej nie-konstytucyjności mamy do czynienia w sytuacji uchwalenia przez ustawodawcę po wyroku Trybunału Konstytucyjnego nowego przepisu o tożsamym zakresie treścio-wym, jak regulacja zakwestionowana przez Trybunał Konstytucyjny (vide R. Hauser, J. Trzciński, Prawotwórcze znaczenie orzeczeń TK w orzecznictwie NSA, Warszawa 2008, s. 108-109). Wtórna niekonstytucyjność występuje, w sytuacji gdy nastąpiła zmiana stanu prawnego, ale nowa norma nadal nie odpowiada zasadom określo-nym w wyroku Trybunału Konstytucyjnego, dotyczącym kontrolowanej wcześniej przez Trybunał, poprzedniej normy prawnej. Sąd w pełni podziela reprezentowane w orzecznictwie i doktrynie stanowisko, że w państwie prawa przepis oceniony jako niekonstytucyjny, z którego wyinterpretowano określoną normę prawną, nie może zostać uznany za zgodny z prawem. Podobnie nie można uznać za legalne, zgodne z Konstytucją, powtórzenie przez parlament rozwiązania prawnego, już uznanego przez TK za sprzeczny z aktem prawnym wyższego stopnia - tak: Katarzyna Kos, O pojęciu wtórnej niekonstytucyjności prawa, Przegląd Prawa Konstytucyjnego, Nr 2 (42)/2018, s. 30 i nast., R. Hauser, J. Trzciński, Prawotwórcze znaczenie orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Warszawa 2010, s. 37, a także M. Safian, Skutki prawne orzeczeń Trybunału Kon-stytucyjnego, wystąpienie wygłoszone w Komitecie Nauk Prawnych, 6 stycznia 2013 r., https://trybunal.gov.pl/informacja-publiczna-media/archiwum/, czy też R. Hauser, A. Kabat, Glosa do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 14 lutego 2002 r. sygn. akt I SA/Po 461/01, OSP 2003/2, s. 73-75; M. Wiącek, Pytania prawne do Try-bunału Konstytucyjnego, Warszawa 2011, s. 269; oraz orzeczenia Naczelnego Są-du Administracyjnego, tj.: uchwała z dnia 16 października 2006 r., sygn. akt I FPS 2/06, oraz wyroki z 10 marca 2010 r., sygn. akt I OSK 1447/09; z 24 września 2008 r., sygn. akt I OSK 1369/07; z 6 czerwca 2018 r., sygn. akt II FSK 1454/16 oraz z 15 lu-tego 2018 r., sygn. akt I FSK 1523/17 (dostępne w CBOSA). Sądowi rozpoznającemu niniejszą sprawę z urzędu wiadomym jest, że po-stanowieniem z dnia 21 stycznia 2021 r., sygn. akt II SA/Bk 866/20 WSA w Białym-stoku przedstawił Trybunałowi Konstytucyjnemu następujące pytanie prawne: "czy art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 14 sierpnia 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach doty-czących wsparcia służb mundurowych nadzorowanych przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych, o zmianie ustawy o Służbie Więziennej oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1610) w zakresie, w jakim wyłącza stosowanie przepisu art. 115a ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2020 r., poz. 360 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 października 2020 r. do spraw dotyczących ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy wszczętych po dniu 6 listopada 2018 r. w odniesieniu do policjantów zwolnionych ze służby przed dniem 6 listopada 2018 r. jest zgodny z art. 2, art. 8 ust. 1, art. 32 ust. 1, art. 190 ust. 1, 3 i 4 Konstytucji RP". W ocenie Sądu odpowiedź na tak postawione pytanie nie jest konieczna do rozstrzygnięcia skargi, albowiem w świetle wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2018 r. sygn. K 7/15 sąd administracyjny może samodzielnie rozstrzygnąć sprawę. Z tego względu Sąd nie znalazł podstaw do zawieszenia po-stępowania sądowo-administracyjnego do czasu udzielenia odpowiedzi przez TK. Zgodnie z art. 8 Konstytucji RP, Konstytucja jest najwyższym prawem Rze-czypospolitej Polskiej, a jej przepisy stosuje się bezpośrednio. Adresatem powyższej normy prawnej są przede wszystkim sądy sprawujące wymiar sprawiedliwości (art. 175 ust. 1 Konstytucji RP), a sędziowie w sprawowaniu swojego urzędu są niezawi-śli i podlegają tylko Konstytucji oraz ustawom (art. 178 ust. 1 Konstytucji RP). Stoso-wanie Konstytucji nie jest więc tylko domeną Trybunału Konstytucyjnego, do prero-gatyw którego należy orzekanie w sprawach zgodności ustaw z Konstytucją (art. 188 pkt 1 Konstytucji RP). Prawo stosowania norm konstytucyjnych należy również do sądów i to zarówno w przypadku zaistnienia luki w prawie, jak i wówczas, gdy sąd dojdzie do wniosku, że przepis ustawy jest niezgodny z Konstytucją i nie powinien być w sprawie zastosowany (por. R. Hauser i J. Trzciński – Prawotwórcze znaczenie orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego w orzecznictwie Naczelnego Sądu Admini-stracyjnego, Lexis Nexis Warszawa 2008, str. 23 i nast.). Skutkiem orzeczenia kwe-stionującego konstytucyjność przepisu jest możliwość dokonania oceny konstytu-cyjności przez sąd administracyjny przepisu zmienionego, ale nieusuwającego za-kwestionowanej niezgodności. Jest to przypadek tzw. oczywistej niekonstytucyjno-ści. Sądy administracyjne są uprawnione do odmowy zastosowania w konkretnej sprawie przepisu ustawy w oczywisty sposób sprzecznego z Konstytucją. Skoro nie budzi wątpliwości brak zgodności art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 14 sierpnia 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych nadzoro-wanych przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych, o zmianie ustawy o Służbie Więziennej oraz niektórych innych ustaw z Konstytucją, a niezgodność w omawianej materii ma charakter oczywisty, zdaniem Sądu zachodzi podstawa do odmowy zastosowania w niniejszej sprawie przepisu cyt. ustawy, bez potrzeby przedstawienia Trybunałowi Konstytucyjnemu pytania prawnego w przedstawionym powyżej zakresie. Całokształt poczynionych wyżej rozważań prowadzi do konkluzji, że doszło do naruszenia art. 190 ust 4 Konstytucji RP. Przepis ten stanowi konstytucyjną gwa-rancję uprawnienia funkcjonariusza Policji do uzyskania ponownego rozstrzygnię-cia jego sprawy dotyczącej ekwiwalentu za niewykorzystany urlop w nowym, ukształtowanym orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego stanie prawnym. Przy po-nownym rozpoznaniu sprawy organ zobowiązany będzie zatem, uwzględnić przed-stawioną wyżej ocenę prawną stosownie do art 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. – dalej jako "p.p.s.a.") uznając, że w sprawie doszło do naruszenia art. 190 ust. 4 Konstytucji RP w związku z art. 115a ustawy o Policji. Wobec powyższego na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit a oraz art. 135 p.p.s.a. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.