III SA/Gl 1485/13
PostanowienieWSA w Gliwicach2014-07-08
Skład orzekający: Barbara Orzepowska-Kyć
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy możliwe jest zmienienie prawomocnego postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy bez wykazania zmiany okoliczności majątkowych wnioskodawcy?Ratio decidendi
Prawomocne postanowienie o odmowie przyznania prawa pomocy może zostać zmienione tylko w przypadku wykazania zmiany okoliczności sprawy, w szczególności stanu majątkowego i możliwości płatniczych strony. Wniosek o zmianę postanowienia powinien zawierać rzetelne i wyczerpujące dane oraz dokumenty potwierdzające taką zmianę. Brak nowych okoliczności i dokumentów uzasadniających zmianę skutkuje odmową zmiany postanowienia.Stan faktyczny
Skarżąca A.K. złożyła skargę na decyzję Zarządu Województwa dotyczącą zwrotu środków z Regionalnego Programu Operacyjnego oraz wniosek o przyznanie prawa pomocy, który został odmówiony postanowieniem WSA w Gliwicach z 13 listopada 2013 r. Następnie złożyła wniosek o zmianę tego postanowienia, prosząc o zwolnienie od opłaty sądowej, nie dołączając jednak żadnych nowych dokumentów ani nie wykazując zmiany swojej sytuacji majątkowej.Rozstrzygnięcie
Odmówił zmiany postanowienia z dnia 13 listopada 2013 r. o odmowie przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Orzepowska-Kyć po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym dnia 8 lipca 2014 r. sprawy ze skargi A.K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie inne – zwrotu środków przekazanych na realizację zadań objętych Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa Śląskiego na lata 2007-2013 w zakresie wniosku o zmianę postanowienia z dnia 13 listopada 2013 r. o odmowie przyznania prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych postanawia: odmówić zmiany postanowienia z dnia 13 listopada 2013 r. o odmowie przyznania prawa pomocy.
Skargą z dnia 28 czerwca 2013 r. (data nadania) A.K. reprezentowana przez fachowego pełnomocnika zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach decyzję Zarządu Województwa [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zwrotu środków przekazanych na realizację zadań objętych Regionalnym programem Operacyjnym Województwa [...] na lata 2007-2013. Do skargi skarżąca załączyła wniosek o przyznanie prawa pomocy.
Postanowieniem z 13 listopada 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy.
W piśmie z 13 czerwca 2014 r. zatytułowanym "skarga kasacyjna" skarżąca reprezentowana przez adwokata zawarła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. poprzez zwolnienie skarżącej od obowiązku ponoszenia opłaty sądowej w całości. Do skargi kasacyjnej skarżąca dołączyła druk formularza PPF. Treść wspomnianego wniosku jest tożsama z treścią wniosku z 9 września 2013 r. Skarżąca nie dołączyła do wniosku z 13 czerwca 2014 r. żadnych dokumentów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
W pierwszej kolejności należy podkreślić, że strona skarżąca skorzystała już z możliwości złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy. Prawomocnym postanowieniem tutejszego Sądu z 13 listopada 2013 r. odmówiono skarżącej przyznania prawa pomocy.
Stosownie do art. 252 i 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 tekst jedn. ze zm.) – zwanej dalej "p.p.s.a." – wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i o dochodach. Wniosek ten powinien być złożony na urzędowym formularzu. Jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i jej możliwości płatniczych lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie w zakreślonym terminie dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego i dochodów.
Z powyższej regulacji wynika, że we wniosku i w zgromadzonym materiale dowodowym powinny być zawarte dokładne i rzetelne dane, które umożliwiają pełną ocenę stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych wnioskodawcy. To sprawą wnioskodawcy jest wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy. Jednocześnie na Sądzie nie ciąży obowiązek prowadzenia dochodzeń w sytuacji, gdy wnioskodawca uchyla się od podania stosownych danych umożliwiających pełną ocenę jego sytuacji majątkowej oraz możliwości płatniczych. Jest to stanowisko powszechnie akceptowane zarówno w doktrynie, jak i w orzecznictwie sądów administracyjnych (postanowienia WSA w Gdańsku z dnia 4 stycznia 2004 r., II SA/Gd 758/04; z dnia 13 stycznia 2005 r., I SA/Gd 523/04; z dnia 27 lipca 2005 r., I SA/Gd 335/05).
Kolejny wniosek o prawo pomocy złożony przez stronę skarżącą należy w istocie uznać za wniosek o zmianę postanowienia tutejszego Sądu z dnia 13 listopada 2013 r. odmawiającego przyznanie prawa pomocy stronie skarżącej. Sąd stanął na stanowisku, że w przedmiotowej sprawie strona skarżąca jest w stanie uiścić wpis sądowy od skargi, nie narażając się jednocześnie na uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W przedmiotowej sprawie istotna jest dla rozstrzygnięcia norma zawarta w art. 165 p.p.s.a., która stanowi, że postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne.
Warunkiem przyznania prawa pomocy w określonej sprawie jest więc wyczerpujące udokumentowanie stanu majątkowego wnioskodawcy, wskazującego na zasadność uwzględnienia wniosku o prawo pomocy.
To samo odnosi się – tym bardziej – do ponownego wniosku o prawo pomocy. Prawomocne orzeczenie w przedmiocie prawa pomocy może być zmienione, na co wskazuje treść art. 165 p.p.s.a. Musi jednak nastąpić zmiana okoliczności sprawy – stanu majątkowego strony i jej możliwości płatniczych. Kwestie te muszą być udokumentowane w tak samo rzetelnym stopniu, jak w pierwotnym wniosku o prawo pomocy.
W niniejszej sprawie, skarżąca nie wykazała jakoby jej sytuacja majątkowa wymagała aby koszty sądowe w niniejszej sprawie ponoszone były ze środków publicznych. Złożony przez skarżącą wniosek o zmianę postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy zawiera dokładnie takie same dane jak uprzednio złożony przez nią wniosek o przyznanie prawa pomocy, który został rozpoznany 13 listopada 2013 r.
Przy wniosku o zmianę postanowienia z 13 listopada 2013 r. strona skarżąca nie wskazała aby jej sytuacja się pogorszyła lub nawet zmieniła, nie nadesłała żadnych dokumentów i nie powołała żadnych nowych okoliczności kształtujących stan faktyczny sprawy w zakresie rozpoznania wniosku o prawo pomocy. Kwestie zawarte we wniosku były podnoszone przez stronę skarżącą i podlegały rozpoznaniu przez tut. Sąd. Podkreślić trzeba, że strona skarżąca nie poparła tego wniosku żadnymi dokumentami.
Wobec powyższego Sąd uznał, że nie zachodzą przesłanki do zmiany postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 13 listopada 2013 r.
Mając na uwadze powyższe okoliczności faktyczne i prawne Sąd działając na podstawie art. 165 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło