III SA/Gl 1589/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Jużków po rozpoznaniu w dniu 1 marca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi "A" sp. z o.o. w Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług w zakresie wniosku o zmianę postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy postanawia: odmówić zmiany postanowienia z dnia 20 lutego 2012 roku o odmowie zwolnienia od kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia 20 lutego 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odmówił przyznania "A" Sp. z o.o. prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Postanowienie to stało się prawomocne, gdyż Naczelny Sad Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 14 czerwca 2012 r. sygn. akt I FZ 141/12 oddalił wniesione nań zażalenie. Pismem z dnia [...] r. skarżąca została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 500 zł w terminie 7 dni. Wezwanie zostało doręczone w dniu 20 lipca 2012 r., a pismem z dnia 27 lipca 2012 (data stempla pocztowego) skarżąca złożyła kolejny wniosek o zwolnienie jej z obowiązku jego uiszczenia, gdyż "w wyniku działań urzędu Skarbowego w Z. oraz Urzędu Kontroli Skarbowej w K. Skarżącej zablokowano wszystkie konta bankowe uniemożliwiając pozyskanie i dysponowanie środkami finansowymi. Ich brak uniemożliwia wniesienie wpisu a sytuacja się pogarsza". Do pisma nie załączono żadnych dokumentów ani nie złożono go na wymaganym prawem formularzu, stąd Sąd uznał go za wniosek o zmianę postanowienia z dnia 20 lutego 2012 r. o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym – zwolnienia z kosztów sądowych i postanowieniem z dnia 20 sierpnia 2012 roku odmówił zmiany wyżej cytowanego postanowienia z dnia 20 lutego 2012 r. Rozpoznając zażalenie skarżącego na powyższe postanowienie Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 6 grudnia 2012 roku uchylił postanowienie WSA z dnia 20 sierpnia 2020 roku (sygn. akt I FZ 468/12). Wykonując zalecenie NSA wezwano skarżacego do nadesłania formularza PPPr. Skarżący wykonując wezwanie sądu nadesłał stosowny formularz. W uzasadnieniu powyższego podał, iż działalność Spółki obejmuje handel, pośrednictwo, obrót paliwami płynnymi i obrót wierzytelnościami. Ponadto wskazał, że w wyniku działań Urzędu Skarbowego w Z. oraz Urzędu Kontroli Skarbowej w K. zablokowano wszystkie konta bankowe uniemożliwiając dalsze pozyskanie i dysponowanie środkami finansowymi. Dodatkowo wszystkie składniki mienia ruchomego i nieruchomości zostały zajęte przez komorników. Obecnie trwa ich licytacja. Jednakże wpisy hipoteczne uniemożliwiają ich sprzedaż. Co więcej w wyniku działań organów skarbowych poniesiono znaczne straty finansowe i zwolniono kilkudziesięciu pracowników. W oświadczeniu o stanie majątkowym i dochodach strona skarżąca zadeklarowała kapitał zakładowy w wysokości [...] zł, stratę za ostatni rok obrotowy w kwocie [...] zł, wartość środków trwałych według bilansu za ostatni rok w wysokości [...] zł oraz zerowy stan środków na rachunkach bankowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Wniosek o przyznanie prawa pomocy strona składa na stosownym formularzu (art. 257), a kiedy jego treść okaże się niewystarczająca do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego winna go uzupełnić w zakreślonym terminie zgodnie z wezwaniem (art. 255). Na stronie, która ubiega się o przyznanie jej prawa pomocy ciąży obowiązek uprawdopodobnienia okoliczności uzasadniających jego przyznanie. W niniejszej sprawie strona złożyła wniosek o zwolnienie jej z kosztów sądowych, a zatem w ograniczonym zakresie. Sąd uznał go za wniosek o zmianę wskazanego postanowienia złożony w trybie art. 165 p.p.s.a. W bieżącej sprawie zadaniem Sądu jest więc w istocie porównanie stanu faktycznego, który zaistniał w momencie wydania postanowienia z 20 lutego 2012 r. ze stanem obecnym. Kluczowe w tym zakresie są oświadczenia złożone na urzędowym formularzu "PPPr". Strona nie załączyła żadnych dokumentów ani nie przedstawiła informacji wskazujących i uzasadniających twierdzenie, że jej aktualna sytuacja finansowa uległa zmianie, a konkretnie pogorszeniu od dnia 20 lutego 2012 r. Sąd zacytował całość przedstawionego przez stronę uzasadnienia wniosku. Ze względu na jego treść nie było potrzeby ponownej weryfikacji przedstawionego przez stronę materiału dowodowego, gdyż tak już dokonana pozostawała w mocy. Zawarte we wniosku uzasadnienie zawiera argumenty podnoszone już we wszystkich wcześniejszych pismach i wnioskach, które nie znalazły uznania Sądu. Nie stanowią nowych okoliczności faktycznych i nowych informacji a zwłaszcza nie wykazują pogorszenia sytuacji finansowej Spółki. Informacje te były już przedmiotem oceny Sądu, która została przedstawiona w uzasadnieniu wskazanego postanowienia wraz z innymi dowodami. Brak nowych dowodów i ustaleń faktycznych powoduje, że ocena ta, która została uznana za zasadną w postępowaniu zażaleniowym przez NSA, pozostaje aktualna gdyż nie zostały ujawnione żadne nowe okoliczności faktyczne uzasadniające zmianę prawomocnego postanowienia. Kolejny raz przypomnieć należy zasady udzielania prawa pomocy oraz zasadę odpłatności postępowania sądowego, w ramach których Sąd rozpoznając wnioski w tym zakresie bierze pod uwagę tylko rzeczywistą i aktualną sytuację majątkową wnioskodawcy. To na stronie ciąży obowiązek uprawdopodobnienia, nawet nie wykazania, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych, w tym uiścić należnego wpisu od skargi. Strona powinna zatem podejmować takie czynności, które przekonałyby sąd, co do zasadności przyznania prawa pomocy, co w przedmiotowej sprawie nakazuje przedstawić nowe dowody potwierdzające pogorszenie sytuacji materialnej Spółki, natomiast z analizy wniosku wynika, że strona skarżąca podała dokładnie te same dane, co w poprzednim postępowaniu w przedmiocie prawa pomocy, dlatego też nie można przyjąć, iż okoliczności faktyczne w sprawie uległy zmianie, co uzasadniałoby zmianę powyższego rozstrzygnięcia. Mając na względzie art. 165 p.p.s.a., który stanowi, że postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone a nawet prawomocne, a strona nie uzasadniła ani nie uprawdopodobniła zmiany (pogorszenia) sytuacji materialnej, która była przedmiotem oceny i stanowiła podstawę wydania ostatecznego postanowienia z dnia 20 lutego 2012 r. o odmowie przyznania prawa pomocy w kwestii zwolnienia z kosztów sądowych Sąd rozstrzygnął jak w sentencji postanowienia.