III SA/Gl 323/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym Przewodniczący Sędzia NSA Anna Apollo po rozpoznaniu w dniu 28 sierpnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M.Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zabezpieczenia zobowiązania podatkowego postanawia: oddalić wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W treści skargi pełnomocnik skarżącej wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w przedmiocie zabezpieczenia dokonanego przez organ, albowiem w jego ocenie wykonanie ewentualnego zobowiązania podatkowego będzie niemożliwe w sytuacji, gdy skarżąca nie będzie mogła wykorzystywać zajętych środków finansowych zgodnie z ich przeznaczeniem. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje. Stosownie do art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm. - zwanej dalej – "p.p.s.a.") wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże sąd na wniosek strony skarżącej może wydać postanowienie o wstrzymaniu w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, gdy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (art. 61 § 3 ustawy p.p.s.a.). W świetle cytowanego przepisu nie budzi wątpliwości, że zasadą jest, iż zaskarżone rozstrzygnięcie, w tym w szczególności decyzja administracyjna, powinno być wykonane. Natomiast zastosowanie instytucji wstrzymania jej wykonania może nastąpić jedynie wtedy, gdy ujawnione zostaną szczególne ku temu okoliczności uzasadniające skorzystanie z tej czynności procesowej. Obowiązek ich wykazania spoczywa na wnioskodawcy. Tymczasem w rozpoznawanej sprawie poza samym złożeniem wniosku nie uczyniono nic, aby wykazać, że istotnie zachodzą przesłanki do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Te nie wynikają też z okoliczności i charakteru sprawy, jako że przedmiotem zaskarżenia jest decyzja o zabezpieczeniu na majątku podatnika przyszłych zobowiązań podatkowych, która rodzi określone konsekwencje. Jej celem jest bowiem ustanowienie zabezpieczenia na majątku podatnika, aby decyzja określająca zobowiązanie podatkowe mogła być wykonana w przyszłości, jeżeli zachodzi uzasadniona obawa, że zobowiązanie podatkowe nie będzie wykonane (art. 33 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r., poz. 201 ze zm. – dalej jako O.p.). Postępowanie zabezpieczające nie ma zatem na celu doprowadzenia do wykonania obowiązku podatkowego (vide: art. 154 § 1 i art. 155 w zw. z art. 160 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2017 r., poz. 1201 ze zm.), lecz jedynie zapewnienie wykonania takiego obowiązku przez zobowiązanego podatnika, przy czym obowiązek taki zostanie dopiero skonkretyzowany w przyszłości. Co istotne art. 239c O.p. przewiduje, że decyzja o zabezpieczeniu ma rygor natychmiastowej wykonalności z mocy prawa, chyba że przyjęto zabezpieczenie, o którym mowa w art. 33d § 2 O.p. Ponieważ z akt sprawy nie wynika czy skarżąca zgłosiła stosowny wniosek o przyjęcie zabezpieczenia, czy też nie, natomiast w treści skargi zamieściła wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji o zabezpieczeniu na majątku przyszłego zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług, który w sposób ogólnikowy uzasadniła, Sąd w składzie tu orzekającym stwierdził, że ten nie zasługuje na uwzględnienie. Niemożność wykonania ewentualnego zobowiązania podatkowego nie stanowi przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Podobnie jak niemożność korzystania z zajętych środków finansowych zgodnie z ich przeznaczeniem, albowiem mechanizmy zawarte w przepisach ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji zapewniają dłużnikowi minimum egzystencji. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Tym bardziej, że treść wniosku nie wskazuje sytuacji faktycznej w jakiej skarżąca aktualnie się znajduje. Jedynie z dołączonych do pisma z dnia 28 kwietnia 2017 r. dokumentów źródłowych ustalono, że prowadzona przez skarżącą działalność gospodarcza od 7 kwietnia 2015 r. jest zawieszona. Natomiast jej źródła utrzymania jak wskazano w postanowieniu z dnia [...] r. (utrzymanym następnie w mocy) z uwagi na niekompletność przedłożonego materiału źródłowego nie mogły stanowić podstawy do uwzględnienia złożonego wniosku i przyznania prawa pomocy. Nie mogły być zatem brane pod uwagę na obecnym etapie sprawy zwłaszcza, że skarżąca nie podała żadnej okoliczności, która mogłaby spowodować znaczną szkodę bądź trudne do odwrócenia skutki w konsekwencji wykonania zaskarżonej decyzji. A ponieważ dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę (tak postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 sierpnia 2014 r., sygn. akt II FSK 998/14, Lex nr 1500173 oraz z dnia 4 października 2010 r., sygn. akt II FZ 460/10, Lex nr 742514), gdyż od uprawdopodobnienia niebezpieczeństwa wystąpienia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków zależy orzeczenie Sądu. Brak wskazania we wniosku tych okoliczności uniemożliwia Sądowi merytoryczną ocenę. Analogicznie w przypadku braku stosownych dokumentów, czy to w aktach sprawy, czy też na skutek niedołączenia ich do wniosku, sąd administracyjny nie jest władny, wzywać stronę do ich przedłożenia, ani tym bardziej poszukiwać okoliczności, które przemawiałyby za uwzględnieniem złożonego wniosku w sytuacji, gdy w imieniu strony działa fachowy pełnomocnik (zob. postanowienie NSA z dnia 4 listopada 2013 r., sygn. akt I FZ 404/13, Lex nr 1397090). Dlatego też przyjąć należało, że skarżąca nie wykazała, ani nawet nie uprawdopodobniła występowania w sprawie realnych i rzeczywistych przesłanek skutkujących uwzględnieniem złożonego wniosku. Co istotne, również z analizy akt sprawy nie wynika, aby takie przesłanki występowały, albowiem samo złożenie skargi nie może stanowić wystarczającej przesłanki do uwzględnienia wniosku. Wobec powyższego Sąd w składzie tu orzekającym działając na podstawie art. 61 § 3 i § 5 ustawy p.p.s.a. postanowił orzec jak w sentencji.