III SA/Gl 402/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krzysztof Wujek, Sędziowie Asesor WSA Adam Pawlyta (spr.), Sędzia WSA Dorota Fleszer, Protokolant Specjalista Izabela Maj, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 października 2025 r. sprawy ze skargi G.J. na decyzję Zarządu Województwa Śląskiego z dnia 28 lutego 2025 r. nr 685/RT/2025 w przedmiocie zwrotu dofinansowania przyznanego na realizację projektu w ramach środków objętych Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa Śląskiego na lata 2014-2020 oddala skargę. Przedmiotem skargi G. J., prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą G z/s w K. (dalej: skarżący, strona, Beneficjent) jest decyzja Zarządu Województwa Śląskiego (dalej: IZ, organ, IZ RPO WSL) z 28 lutego 2025 r., nr 685/RT/2025, utrzymująca w mocy decyzję tego samego organu z 6 listopada 2024 r., nr [...], zobowiązującą skarżącego do zwrotu dofinansowania w łącznej kwocie 10.321,98 zł powiększoną o wysokość odsetek określonych jak dla zaległości podatkowych. Decyzję wydano na podstawie art. 104 i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.; Dz.U. z 2024 r. poz. 572), art. 41 ust. 1 i ust. 2 pkt 4 ustawy z 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 566), art. 207 ust. 1 pkt 2 i ust. 12a pkt 1 w zw. z art. 60 pkt 6 i art. 67 ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1270 ze zm. dalej: u.f.p.) oraz w zw. z art. 9 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 2 pkt 9 ustawy z 11 lipca 2014 r. zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 818 ze zm. dalej: ustawa wdrożeniowa, u.z.p.s.). Powyższą decyzję wydano w następującym stanie faktycznym. W dniu 20 marca 2017 r. została zawarta pomiędzy Województwem Śląskim reprezentowanym przez Zarząd Województwa Śląskiego pełniący rolę Instytucji Zarządzającej Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa Śląskiego na lata 2014-2020 a G. J. umowa, nr [...], o dofinansowanie projektu pn. "[...]", w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Śląskiego na lata 2014-2020 współfinansowanego ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego (dalej: "umowa o dofinansowanie projektu"). Do ww. umowy zostały zawarte dwa aneksy (z 11 października 2017 r. i z 7 listopada 2018 r.). Zgodnie z zapisami wniosku o dofinansowanie realizacji projektu celem głównym projektu było: "pogodzenie życia zawodowego i rodzinnego 65 osób w wieku 20-39 lat (w tym 3 M) zamieszkałych lub pracujących na terenie B. (w rozumieniu KC), posiadających dzieci do lat 3, poprzez umożliwienie korzystania z 2 żłobków utworzonych w ramach projektu, a w konsekwencji ułatwienie wejścia lub powrotu na rynek pracy osobom pozostającym poza nim z powodu sprawowania opieki nad dzieckiem do lat 3, w czasie do 31 marca 2019 r. Realizacja celu będzie możliwa poprzez dokonanie adaptacji 2 lokali na potrzeby żłobków (łącznie 65 miejsc) w czasie 1 kwietnia 2017 do 31 marca 2019, a także zapewnienia funkcjonowania utworzonych placówek w czasie 12 miesięcy (kwiecień 2018 - marzec 2019)". W projekcie miało wziąć udział 65 osób, w tym 3 mężczyzn. W ramach realizowanego projektu Beneficjent utworzył Niepubliczny Żłobek i Przedszkole "[...]" przy ul. [...] w B. oraz Niepubliczny Żłobek i Przedszkole "[...]" przy ul. [...] w B.. Zgodnie z Regulaminem konkursu nr [...] w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Śląskiego na lata 2014-2020 oraz wnioskiem o dofinansowanie realizacji projektu nr [...], Beneficjent zobowiązany był do zachowania trwałości projektu, z uwagi na sfinansowanie w projekcie wydatków w ramach cross-financingu, które stanowiły koszty kwalifikowalne projektu (zgodnie z art. 71 Rozporządzenia ogólnego nr [...] z 17 grudnia 2013 r.). Beneficjent otrzymał w ramach zaliczki środki europejskie oraz dotację z budżetu państwa w następujących dniach i wysokości: - 11 maja 2017 r.-338 068,18 zł (EPS), -11 maja 2017 r.- 11 931,82 zł (BP), - 5 marca 2018 r. - 338 068,18 zł (EPS), - 5 marca 2018 r.- 11 931,82 zł (BP), - 4 maja 2018 r. - 386 363,64 zł (EPS), - 4 maja 2018 r. - 13 636,36 zł (BP), - 11 grudnia 2018 r. - 386 363,64 zł (EPS), -11 grudnia 2018 r.- 13 636,36 zł (BP), - 22 marca 2019 r. - 204 535,96 zł (EPS), - 22 marca 2019 r.- 7218,92 zł (BP). Okres realizacji projektu pn. "[...]" zakończył się 31 marca 2019 r., a końcowy wniosek o płatność nr [...] za okres od 5 stycznia 2019 r. do 31 marca 2019 r. został zatwierdzony przez IZ PO WSL 22 czerwca 2021 r. Ta data zapoczątkowała okres trwałości projektu wynoszący 3 lata tj. do 22 czerwca 2024 r. (tj. łącznie 1096 dni). Pismem z 9 lipca 2021 r. (sygn. [...], [...]), IZ poinformowała Beneficjenta, że złożone 8 czerwca 2021 r. Roczne sprawozdanie z zachowania trwałości za okres od 1 kwietnia 2019 r. do 30 kwietnia 2021 r. zostało zaakceptowane. W związku z obowiązującym w projekcie okresem zachowania trwałości Beneficjentowi został wyznaczony termin do złożenia kolejnego sprawozdania, tj. do 10 maja 2022 r. Kolejne sprawozdanie, złożone przez Beneficjenta 1 czerwca 2022 r. ([...]) za okres sprawozdawczy od 1 maja 2021 r. do 31 maja 2022 r. zostało zaakceptowane przez IZ pismem z 1 lipca 2022 r. (sygn. [...], [...]). W związku z obowiązującym w projekcie okresem zachowania trwałości Beneficjentowi został przy tym wyznaczony termin do złożenia kolejnego sprawozdania, tj. do 10 czerwca 2023 r. Beneficjent pismem z 15 listopada 2023 r. ([...]) przedłożył Roczne sprawozdanie z zachowania trwałości nr [...] za okres sprawozdawczy od 1 czerwca 2022 r. do 22 czerwca 2023 r. W związku z powyższym IZ RPO WSL, mając na celu uzyskanie racjonalnego zapewnienia na temat prawidłowości zachowania trwałości projektu nr [...] pn. "[...]", 16 maja 2024 r. przeprowadziła kontrolę doraźną nr [...] (kontrola trwałości) w miejscu realizacji projektu, tj. w Niepublicznym Żłobku i przedszkolu [...] w B., przy ul. [...][...] oraz w Niepublicznym Żłobku i przedszkolu [...] w B., przy ul. [...] za okres od 1 kwietnia 2019 r. do 16 maja 2024 r. Pismem z 12 czerwca 2024 r. (sygn. [...], [...]) IZ przekazała Beneficjentowi informację pokontrolną nr [...], dotyczącą przeprowadzonej 16 maja 2024 r. kontroli w zakresie prawidłowości zachowania trwałości projektu nr [...]. Z treści ww. Informacji Pokontrolnej nr [...] wynikało, że w odniesieniu do placówki przy ul. [...], IZ stwierdziła w okresie od 1 kwietnia 2019 r. do 16 maja 2024 r. utrzymanie trwałości projektu i zaakceptowała przesłane 15 listopada 2023 r. Roczne sprawozdanie z zachowania trwałości. Beneficjent utrzymał niezmienny charakter sfinansowanej w ramach cross-financingu infrastruktury placówki położonej przy ulicy [...] w B.. Natomiast w odniesieniu do placówki przy ul. [...] IZ ustalił, że Beneficjent w trakcie realizacji projektu wykonał remont wynajętego lokalu użytkowego. Dokonana przez IZ weryfikacja Rejestru żłobków i klubów dziecięcych (na [...]) w zakresie dofinansowanego w ramach projektu żłobka [...] potwierdziła, że w w/w rejestrze podmiotem prowadzącym żłobek jest podmiot działający pod firmą: I Sp. z o.o. z siedzibą w B., co zostało potwierdzone na miejscu kontroli przez Dyrektorkę Żłobka J. O.. Natomiast uzyskana przez IZ z Urzędu Miejskiego w B. informacja potwierdziła, iż na wniosek złożony 29 lutego 2024 r. przez podmiot prowadzący 5 marca 2024 r. dokonano wykreślenia z Rejestru żłobków i klubów dziecięcych Niepublicznego Żłobka [...] mieszczącego się w B. przy ul. [...], prowadzonego przez G. Natomiast 6 marca 2024 r., jak dalej ustalił organ, dokonano wpisu do Rejestru żłobka pod nazwą Niepubliczny Żłobek [...] mieszczącego się w B. przy ul. [...], w oparciu o wniosek [....], złożony 28 lutego 2024 r. przez podmiot prowadzący, tj. I Sp. z o.o. z siedzibą w B., przy ul. [...]. W świetle powyższego organ ustalił, że: Beneficjent 5 marca 2024 r. zaprzestał prowadzenia żłobka. Dlatego też, w ocenie IZ, Beneficjent nie dopełnił obowiązku utrzymania trwałości projektu nowoutworzonej placówki przy ul. [...] w B. w ramach projektu. W związku ze stwierdzeniem naruszenia trwałości projektu nr [...], IZ w Informacji pokontrolnej nr [...] załączonej do pisma z 12 czerwca 2024 r. (sygn. [...], [...]) wezwał Beneficjenta do zwrotu środków dofinansowania - przekazanych na realizację projektu "[...]" - w kwocie 10 321,98 zł wraz z należnymi odsetkami. Organ I Instancji uznał, że Beneficjent nie dopełnił obowiązku utrzymania trwałości projektu odnośnie nowoutworzonego żłobka przy ul. [...] w B. w ramach projektu, a tym samym naruszył postanowienia § 17 ust. 1 i ust. 2 umowy o dofinansowanie projektu oraz zapisy Wytycznych w zakresie kwalifikowalności wydatków w ramach Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności na lata 2014-2020 z 21 grudnia 2020 r. (dalej; Wytyczne) Rozdział 5.3, pkt 2 i pkt 6 lit. a) i c) oraz warunków kwalifikowalności wydatków wskazanych w Rozdziale 6.2 pkt 3 lit. b) i e) Wytycznych, które mówią, że wydatek, kwalifikujący się do współfinansowania, ma być zgodny z obowiązującymi przepisami prawa unijnego i prawa krajowego oraz zostać poniesiony zgodnie z postanowieniami umowy o dofinansowanie, co jest równoznaczne z naruszeniem procedur, obowiązujących w ramach RPO WSL 2014-2020, przywołanych w art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p. Organ I instancji w ramach prowadzonego postępowania administracyjnego uznał za niekwalifikowalne środki z finansowe z Europejskiego Funduszu Społecznego oraz budżetu krajowego w łącznej kwocie 10 321,98 zł wraz z należnymi odsetkami, określonymi jak dla zaległości podatkowych z uwagi na naruszenie zasady trwałości projektu (sfinansowany zakup w ramach cross-financingu). W tej sprawie organ następnie wydał decyzję nr [...] z 6 listopada 2024 r. kończącą postępowanie w I instancji. Beneficjent, pismem z 26 listopada 2024 r. (wpływ do organu: 29 listopada 2024 r.), złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej ww. decyzją zwrotową. Beneficjent zaskarżył w całości przedmiotową decyzję, wnosząc o ponownie rozpatrzenie sprawy i zarzucając: 1. niewykazanie przez organ potencjalnej szkody w budżecie UE; 2. niewykazanie przez organ, że nieprawidłowość była wynikiem działania czy też zaniechania Beneficjenta; 3. naruszenie zasady proporcjonalności; 4. nieprawidłowy sposób ustalenia kwoty do zwrotu. W wyniku ponownego rozpoznania sprawy IZ RPO WSL wydała opisaną na wstępie decyzję z 28 lutego 2025 r., nr 685/RT/2025, utrzymującą w mocy decyzję z 6 listopada 2024 r. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji IZ podtrzymała w całości wcześniejsze stanowisko tego organu, a mianowicie: (1) I Sp. z o.o. nie realizuje zadań i celów projektu nr [...], gdyż podmiot ten nie był jego Beneficjentem; (2) podmiot działający pod firmą "G" zaprzestał prowadzenia żłobka w B. przy ul. [...] - 5 marca 2024 r, co oznacza, że nie spełnił obowiązku utrzymania trwałości projektu nowoutworzonej placówki (dot. placówki o nazwie: "[...]"); (3) z uwagi na sfinansowanie w projekcie wydatków w ramach cross-financingu, które stanowiły koszty kwalifikowalne projektu dlatego też Beneficjent zobowiązany był do zachowania trwałości projektu przez okres 3 lat (od daty zatwierdzenia wniosku o płatność końcową, tj. 22 czerwca 2021 r. do 22 czerwca 2024 r.); (4) mocą § 17 ust. 1 umowy o dofinansowanie projektu Beneficjent zobowiązał się do utrzymania trwałości projektu zgodnie z art. 71 rozporządzenia ogólnego nr [...]. Naruszenie trwałości projektu, o której mowa w umowie o dofinansowanie projektu stanowi jej naruszenie, a tym samym naruszenie procedur, o których mowa w art. 184 u.f.p. Powyższe oznacza również naruszenie zapisów Podrozdział 5.3 Wytycznych (Trwałość projektu); (4) zgodnie z pkt 5 Podrozdziału 5.3 Wytycznymi (stwierdzenie naruszenia zasady trwałości oznacza konieczność zwrotu środków otrzymanych na realizację projektu, wraz z odsetkami liczonymi jak dla zaległości podatkowych, proporcjonalnie do okresu niezachowania obowiązku trwałości – w trybie określonym w art. 207 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych, chyba że przepisy regulujące udzielanie pomocy publicznej stanowią inaczej. Ponadto wskazać należy, że w przypadku projektów wspófinansowanych ze środków EFS zachowanie trwałości projektu obowiązuje wyłącznie w odniesieniu do wydatków ponoszonych jako cross-financing. W konsekwencji IZ wskazało, że naruszenie trwałości nastąpiło 5 marca 2024 r. to Beneficjent nie zachował trwałości projektu przez 110 dni, co stanowi 10,04% (110/1096 = 10,04%). Niedochowanie trwałości w projekcie w 10,04% skutkuje naliczeniem korekty w wysokości 11 729,52 zł (116 827,87 zł x 10,04%), co stanowi 10321,98 zł środków dofinansowania i 1407,54 zł wkładu własnego niepodlegającego zwrotowi. Beneficjent zobowiązany był do wniesienia wkładu własnego w wysokości 12% całkowitych wydatków kwalifikowalnych w projekcie oraz do rozliczenia projektu, zgodnie z montażem finansowym określonym w umowie o dofinansowanie projektu. Mając na uwadze, jak dalej argumentowała IZ, że projekt został zakończony oraz ostatecznie rozliczony, kwota stwierdzonej nieprawidłowości podlega zwrotowi zgodnie z montażem finansowym określonym w § 2 umowy o dofinansowanie projektu, tj. 88% wartości nieprawidłowości, co stanowi 10 321,98 zł (88% X 11 729,52 zł). Kwota podlegająca zwrotowi została obliczona w następujący sposób: 10321,98 zł = 8 366,98 zł (wydatki bezpośrednie poniesione z dofinansowania) + 1955,00 zł (koszty pośrednie od kosztów bezpośrednich poniesionych z dofinansowania oraz z wkładu własnego). Beneficjent, w ocenie IZ, zaprzestał działalności projektowej w odniesieniu do żłobka zlokalizowanego w B. przy ul. [...] w okresie obowiązywania trwałości, pomimo obowiązków wynikających z zawartej z IZ RPO WSL umowy o dofinansowanie projektu, wytycznych oraz art. 71 rozporządzenia ogólnego nr [...]. Ostatnią przesłanką nieprawidłowości jest szkoda, która w przedmiotowym zakresie przybiera postać szkody realnej. W niniejszej sprawie, taka postać szkody w ocenie IZ wystąpiła, gdyż Beneficjent otrzymując środki na realizację projektu zapewnić miał w okresie jego trwałości "istnienie" zasobów infrastrukturalnych sfinansowanych ze środków unijnych, czego nie dochował zawieszając prowadzenie działalności, wykreślając żłobek z rejestru. Wskazane naruszenia stanowią nieprawidłowość, o której mowa w art. 2 pkt 36 rozporządzenia nr [...] i wpisują się w hipotezę normy prawnej przepisu art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p. jako wykorzystanie środków z naruszeniem procedur. Zgodnie z dyspozycją ww. normy w takiej sytuacji środki podlegają zwrotowi wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków, w terminie 14 dni od dnia doręczenia ostatecznej decyzji. Mając powyższe na uwadze, zdaniem IZ, wydatki uznane za niekwalifikowalne poniesione z dofinansowania w ramach projektu spełniają łącznie wspomniane powyżej przesłanki, a tym samym definicję nieprawidłowości. Zasadne jest zatem wezwanie do zwrotu środków zgodnie z art. 207 u.f.p. w związku z art. 184 u.f.p. W skardze do tutejszego Sądu, skarżący zarzucił organowi naruszenie prawa procesowego i materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy oraz inne naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to: 1. art. 2 pkt 36 ROZPORZĄDZENIA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY (UE) NR [...] poprzez jego błędną interpretację i uznanie, iż doszło do chociażby potencjalnej szkody w budżecie UE; 2. art. 143 ust. 2 ROZPORZĄDZENIA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY (UE) NR [...] poprzez jego błędną interpretację i naruszenie zasady proporcjonalności, a co za tym idzie zastosowanie korekty nadmiernej bez uwzględnienia m.in. obiektywnych procesów gospodarczych, które wpłynęły na zmniejszenie wskaźników na poziomie rezultatu oraz produktu czy też starań Beneficjenta poczynionych dla utrzymania pełni wskaźników. Wobec powyższych zarzutów, skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c p.p.s.a. oraz zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi skarżący w pierwszej kolejności wskazał, że organ nie wykazał chociażby potencjalnej szkody w budżecie UE. Poza tym, zdaniem strony, art. 143 ust. 2 rozporządzenia [...] jednoznacznie wynika, że wymiar korekty finansowej powinien zostać dokonany z uwzględnieniem zasady proporcjonalności. Organ, jak dalej argumentowała strona, w treści decyzji w ogóle nie dokonuje rozważań dotyczących zasady proporcjonalności. Organ nie powinien zatem, w ocenie strony, ograniczyć się do wyliczenia korekty w oparciu do ilości dni, ale odnieść się również do zasady proporcjonalności ustalając czy określoną w oparciu o zasady ogólne korektę należy miarkować ze względu na charakteru stwierdzonej nieprawidłowości, wagi nieprawidłowości, straty finansowej poniesionej przez dany fundusz. Niezależnie od powyższego Beneficjent wskazał w części końcowej uzasadnienia skargi, że ewentualnie ustalona korekta winna być również poddana miarkowaniu w oparciu o zasadę proporcjonalności. W odpowiedzi na skargę IZ wniosła o jej oddalenie podtrzymując uprzednio zaprezentowane stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Zgodnie z art. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 1634, dalej: "p.p.s.a."), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd oparł się na stanie faktycznym ustalonym przez IZ. Należy podkreślić, że skarżący nie kwestionuje tego stanu, a jedynie różni się w jego ocenie (i wykładni prawa materialnego), czemu dał wyraz w skardze. Podstawą prawną zaskarżonej decyzji był art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p., który stanowi, że w przypadku gdy środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich są: (...) 2) wykorzystane z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184, podlegają zwrotowi wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków, w terminie 14 dni od dnia doręczenia ostatecznej decyzji, o której mowa w ust. 9, na wskazany w tej decyzji rachunek bankowy. Z kolei, art. 184 u.f.p. stanowi, że wydatki związane z realizacją programów i projektów finansowanych ze środków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 i 3, są dokonywane zgodnie z procedurami określonymi w umowie międzynarodowej lub innymi procedurami obowiązującymi przy ich wykorzystaniu Pod pojęciem innych procedur obowiązujących przy wykorzystaniu środków, o których mowa w art. 184 ust. 1 u.f.p., należy rozumieć nie tylko procedury określone przepisami prawa powszechnie obowiązującego, ale również postanowienia umowy zawartej w wyniku wyłonienia danego projektu do dofinansowania. Zgodnie z art. 206 u.f.p. szczegółowe warunki dofinansowania projektu określa umowa o dofinansowanie projektu, o której mowa m.in. w art. 9 ust. 2 pkt 3 ustawy wdrożeniowej. Umowa ta w myśl art. 206 ust. 2 u.f.p. powinna zawierać w szczególności zobowiązanie do stosowania wytycznych, o których mowa w art. 2 pkt 32 rozporządzenia ogólnego tj. instrumentów prawnych określających ujednolicone warunki i procedury wdrażania funduszy strukturalnych i Funduszu Spójności skierowane do instytucji uczestniczących w realizacji programów operacyjnych oraz stosowane przez te instytucje na podstawie właściwego porozumienia, kontraktu terytorialnego albo umowy oraz przez beneficjentów na podstawie umowy o dofinansowanie projektu. Powyższe oznacza, że procedury, o których mowa w art. 184 u.f.p. mogą wynikać nie tylko z aktu prawa powszechnie obowiązującego, ale także z łączącej strony umowy o dofinansowanie, w której zostaje określony uzgodniony sposób działania beneficjenta. Sposób ten jest obowiązujący i odstępstwo od niego stanowi naruszenie procedur, o jakim mowa w art. 184 u.f.p. Umowa o dofinansowanie projektu z 20 marca 2017 r. sprecyzowała obowiązki, do których skarżący się zobowiązał, aby móc korzystać z praw wynikających z ww. umowy. Skarżący zobowiązał się między innymi do: realizacji projektu z należytą starannością, w szczególności ponosząc wydatki celowo, rzetelnie, racjonalnie i oszczędnie z zachowaniem zasady uzyskiwania najlepszych efektów, zgodnie z obowiązującymi regułami, zasadami i postanowieniami wynikającymi z programu, uszczegółowienia, obowiązujących procedur, wytycznych oraz właściwych przepisów prawa krajowego oraz prawa unijnego (§ 4 ust.1); stosowania przepisów prawa unijnego i krajowego oraz Wytycznych, w tym m.in. Wytycznych w zakresie kwalifikowalności wydatków w ramach Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności na lata 2014-2020 z 22 sierpnia 2019 r. (§ 4 ust. 4); realizacji projektu na podstawie wniosku o dofinansowanie, a w przypadku dokonania zmian w projekcie, jego realizacja miała odbywać się w zgodnie z aktualnym wnioskiem (§ 10 ust 4). Odnosząc się do kwestii braku rozważenia przez organ czy do zaprzestania działania w ramach projektu doszło przez brak działania i zaniechania Beneficjenta, wskazać należy, że na wniosek złożony 29 lutego 2024 r. przez podmiot prowadzący 5 marca 2024 r. dokonano wykreślenia z Rejestru żłobków i klubów dziecięcych Niepublicznego Żłobka [...] mieszczącego się w B. przy ul. [...], prowadzonego przez G. Natomiast 6 marca 2024 r. dokonano wpisu do Rejestru żłobka pod nazwą Niepubliczny Żłobek [...] mieszczącego się w B. przy ul. [...], w oparciu o wniosek [....], złożony 28 lutego 2024 r. przez podmiot prowadzący, tj. I Sp. z o.o. z siedzibą w B., przy ul. [...]. W świetle powyższego ustalono, że Beneficjent 5 marca 2024 r. zaprzestał prowadzenia żłobka. Ww. ustalenia organu oparto o pozyskane dokumenty urzędowe (m.in. informację z Urzędu Miasta) oraz poprzez dokonaną weryfikację w rejestrach urzędowych. Zdaniem Sądu wyżej wskazane ustalenia organu są wystarczające do stwierdzenia faktu, że 5 marca 2024 r. dokonano wykreślenia z Rejestru żłobków i klubów dziecięcych Niepublicznego Żłobka [...] mieszczącego się w B. przy ul. [...], prowadzonego przez G (w uzasadnieniu skargi strona błędnie wskazuje na placówkę mieszczącą się przy ul. [...] w S. – karta nr 6 akt sądowych). Natomiast zgodnie z Wytycznymi (Rozdział 5 Wspólne warunki i procedury w zakresie kwalifikowalności projektów. Podrozdział 5.3 Trwałość projektu, pkt 6): 6) Naruszenie zasady trwałości następuje w sytuacji wystąpienia w okresie trwałości co najmniej jednej z poniższych przesłanek: a) zaprzestano działalności produkcyjnej lub ją relokowano poza obszar wsparcia PO, b) nastąpiła zmiana własności elementu współfinansowanej infrastruktury, która daje przedsiębiorstwu lub podmiotowi publicznemu nienależne korzyści, c) nastąpiła istotna zmiana wpływająca na charakter projektu, jego cele lub warunki realizacji, która mogłaby doprowadzić do naruszenia jego pierwotnych celów. (...); 8) zasada trwałości nie ma zastosowania w przypadku: a) instrumentów finansowych, b) sytuacji, gdy beneficjent zaprzestał działalności z powodu ogłoszenia upadłości niewynikającej z oszukańczego bankructwa w rozumieniu art. 71 rozporządzenia ogólnego. Z informacji dostępnych w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej wynikało, że w odniesieniu do skarżącego brak było wpisów zawierających informacje dotyczące upadłości, postępowania naprawczego czy też postępowania restrukturyzacyjnego. Wobec powyższego Sąd podzielił stanowisko organu, że skarżący nie dopełnił obowiązku utrzymania trwałości projektu przez okres 3 lat. Zaprzestanie działalności Żłobka w B., przy ul. [...] począwszy od 5 marca 2024 r. skutkowało bowiem naruszeniem obowiązku zachowania trwałości projektu. Odnosząc się do argumentu strony, że organ "nie ustalił przyczyny zakończenia działalności" trzeba wskazać, że nie jest on w świetle umowy z 20 marca 2017 r. istotny, dlatego też brak było obowiązku po stronie IZ czynienia rozważań w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji na ten temat. Odnosząc się do kwestii wymiaru korekty (zarzut nr 2), wskazać należy, że naruszenie trwałości projektu, o której mowa w art. 71 rozporządzenia nr [...] skutkuje koniecznością zwrotu otrzymanego dofinansowania na realizację projektu wraz z odsetkami liczonymi jak dla zaległości podatkowych, proporcjonalnie do okresu niezachowania obowiązku trwałości. Również zgodnie z zapisami umowy o dofinansowanie projektu IZ RPO WSL ma prawo do nałożenia korekty finansowej proporcjonalnie do okresu, w którym trwałość projektu nie została zachowana. Także Wytyczne wskazują, że stwierdzenie naruszenia zasady trwałości oznacza konieczność zwrotu środków otrzymanych na realizację projektu, wraz z odsetkami liczonymi jak dla zaległości podatkowych, proporcjonalnie do okresu niezachowania obowiązku trwałości. Zgodnie z Wytycznymi (Rozdział 5 Wspólne warunki i procedury w zakresie kwalifikowalności projektów. Podrozdział 5.3 Trwałość projektu, pkt 5) stwierdzenie naruszenia zasady trwałości oznacza konieczność zwrotu środków otrzymanych na realizację projektu, wraz z odsetkami liczonymi jak dla zaległości podatkowych, proporcjonalnie do okresu niezachowania obowiązku trwałości - w trybie określonym w art. 207 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych, chyba że przepisy regulujące udzielanie pomocy publicznej stanowią inaczej. Podobnie niezasadny jest zarzut skarżącego, że organ w ogóle nie wskazał dlaczego przyjmuje okres naruszenia trwałości taką, a nie inną liczbę dni. Zgodnie z zasadami obliczania zasad zachowania trwałości, Beneficjent winien zachować trwałość, o której mowa wart. 71 rozporządzenia ogólnego przez 1096 dni tj. przez 3 lata od 22 czerwca 2021 r. (od płatności końcowej na rzecz Beneficjenta) do 22 czerwca 2024 r., gdyż wniosek o płatność końcową został zatwierdzony 22 czerwca 2021 r. Naruszenie trwałości projektu nastąpiło natomiast 5 marca 2024 r. (dokonano wykreślenia z Rejestru żłobków i klubów dziecięcych Niepublicznego Żłobka [...] mieszczącego się w B. przy ul. [...], prowadzonego przez G). Beneficjent nie zachował zatem trwałości projektu przez 110 dni, co stanowi 10,04% (110/1096 = 10,04%). Niedochowanie trwałości w projekcie w 10,04% skutkuje naliczeniem korekty w wysokości 11 729,52 zł (116 827,87 zł x 10,04%), co stanowi 10 321,98 zł środków dofinansowania i 1 407,54 zł wkładu własnego niepodlegającego zwrotowi. Wyliczenia wskazane w uzasadnieniu decyzji odpowiadają zatem prawu, a przy tym nie były kwestionowane w skardze. Sąd podzielił też stanowisko organu, co do tego, że nie można zastosować rozwiązania proponowanego przez Beneficjenta aby okres trwałości pomniejszyć o weekendy, dni wolne od pracy (Święta), a także przyjąć korektę o dni w których czas opieki był skrócony. Zgodnie bowiem z art. 71 rozporządzenia ogólnego, trwałość projektów współfinansowanych ze środków funduszy strukturalnych lub FS musi być zachowana przez okres 5 lat (3 lat w przypadku [...] - w odniesieniu do projektów, z którymi związany jest wymóg utrzymania inwestycji lub miejsc pracy). Treść rozporządzenia w analizowanym przypadku odnosi się do okresu 3 lat tj. 1096 pełnych dni kalendarzowych bez wyszczególnienia na dni robocze i dni wolne. Stosując rozwiązanie zaproponowane przez skarżącego, aby okres trwałości pomniejszyć o dni wolne, lub o dni w których opieka była skrócona sprawiłoby to, że okres trwałości nie trwałby 3 lata ale o wiele dłużej. Nadto zgodnie z Regulaminem konkursu nr [...] w ramach RPO WSL 2014-2020, umową o dofinansowanie projektu, WND, Beneficjent zobowiązał się do zachowania trwałości projektu na wyżej określonych zasadach. Beneficjent otrzymując dofinansowanie i zobowiązując się do realizacji projektu określa czas trwania projektu w latach, miesiącach, dniach bez wyszczególnienia dni wolne, świąt czy godzin skróconego czasu opieki. Beneficjent otrzymując dofinansowanie i zobowiązując się do realizacji projektu określa czas trwania projektu bez wyszczególnienia dni wolnych, świąt czy godzin skróconego czasu opieki. Zarzut w tym zakresie jest niezasadny. Naruszenie trwałości, o której mowa w art. 71 rozporządzenia ogólnego, stanowi jednocześnie nieprawidłowość w rozumieniu art. 2 pkt 36 rozporządzenia ogólnego, która oznacza każde naruszenie prawa unijnego lub prawa krajowego dotyczącego stosowania prawa unijnego, wynikające z działania lub zaniechania podmiotu gospodarczego zaangażowanego we wdrażanie EFSI, które ma lub może mieć szkodliwy wpływ na budżet Unii poprzez obciążenie budżetu Unii nieuzasadnionym wydatkiem. Zakres regulacji nieprawidłowości obejmuje konieczność badania istnienia przesłanki szkody w znaczeniu szkodliwego wpływu na budżet UE. W niniejszej sprawie wystąpiła rzeczywista szkoda w postaci uzyskania dofinansowania z przeznaczeniem na sfinansowanie wydatków w ramach cross-financingu, do otrzymania którego nie kwalifikowałaby się bez konieczności utrzymania trwałości projektu. Tym samym brak utrzymania trwałości jest nie do pogodzenia z warunkami określonymi w umowie, przepisach prawa powszechnie obowiązującego i procedurami obowiązującymi w ramach RPO WSL 2014-2020, jak i z celami pomocy realizowanej przez zaangażowanie funduszy unijnych oraz celami dofinansowania (podobnie w: wyroku NSA z 9 stycznia 2024 r., I GSK 1620/22, Legalis nr 3032319). W przedmiotowej sprawie wystąpiła szkoda, bowiem skarżący otrzymując środki na realizację projektu nr [...] zapewnić miał w okresie trwałości "istnienie" zasobów infrastrukturalnych sfinansowanych ze środków unijnych, czego nie dochował zaprzestając prowadzenie działalności w lokalizacji objętej wsparciem. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji jest przy tym obszerne, tj. wyjaśnia nie tylko wykładnię ww. pojęcia, ale także wskazuje na elementy stanu faktycznego sprawy, które spowodowały jej powstanie. W przypadku zaistnienia nieprawidłowości, w rozumieniu omawianego rozporządzenia ogólnego, obowiązek zwrotu dofinansowania powstaje z chwilą zaistnienia takiej nieprawidłowości. W związku z brzmieniem art. 207 ust. 1 u.f.p., pierwotne zobowiązanie Beneficjenta do zwrotu środków wykorzystanych z naruszeniem procedur powstaje z mocy prawa, po zaistnieniu przesłanek określonych w art. 207 ust. 1 u.f.p., w tym w razie naruszenia procedur, o których mowa w art. 184 u.f.p. Zatem zobowiązanie do zwrotu, wynikające z faktu wykorzystania środków przyznanego dofinansowania z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 u.f.p., powstało wskutek samego zdarzenia wypełniającego przesłanki nieprawidłowości. Odnosząc się do zarzutu nieuwzględnienie zasady proporcjonalności należy mieć na uwadze, że naruszenie trwałości projektu, o której mowa w art. 71 rozporządzenia ogólnego skutkuje koniecznością zwrotu otrzymanego dofinansowania na realizację projektu wraz z odsetkami liczonymi jak dla zaległości podatkowych, proporcjonalnie do okresu niezachowania obowiązku trwałości. Również zgodnie z zapisami umowy nr [...] z 20 marca 2017 r. wraz z aneksami Instytucja Zarządzająca ma prawo do nałożenia korekty finansowej proporcjonalnie do okresu, w którym trwałość projektu nie została zachowana. Także Wytyczne wskazują, że stwierdzenie naruszenia zasady trwałości oznacza konieczność zwrotu środków otrzymanych na realizację projektu, wraz z odsetkami liczonymi jak dla zaległości podatkowych, proporcjonalnie do okresu niezachowania obowiązku trwałości. Z uwagi na to, że w ramach projektu pn. "[...]" stwierdzono naruszenie przez Beneficjenta zasady trwałości w odniesieniu do utworzonej placówki, tj. żłobka i przedszkola "[...]" przy ul. [...] w B., organ przy obliczaniu korekty wziął pod uwagę jedynie wydatki poniesione w ramach cross-financingu dotyczące tego żłobka. Beneficjent zobowiązany był do zachowania trwałości projektu przez 3 lata, tj. 1096 dni. Ze względu na fakt, iż żłobek przy ul. [...] w B. został wykreślony 5 marca 2024 r. Beneficjent nie dochował trwałości przez 110 i tylko za ten okres niedochowania trwałości jest zobowiązany zwrócić należną kwotę. Dlatego zarzut Beneficjenta, że organ nie dochował zasady proporcjonalności jest niezasadny ponieważ IZ RPO WSL nałożyła korektę finansową proporcjonalnie do okresu, w którym trwałość projektu nie została zachowana. W świetle zaistniałego stanu faktycznego, biorąc pod uwagę przepisy prawa materialnego, Sąd podzielił stanowisko organu, że Beneficjent w ramach projektu współfinansowanego z RPO WSL 2014-2020 naruszył postanowienia zawarte w § 17 ust. 1 i 2 umowy o dofinansowanie projektu nr umowa nr [...] z 20 marca 2017 r. o dofinansowanie projektu pn. "[...]", w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Śląskiego na lata 2014-2020 współfinansowanego ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego wraz z aneksami, w myśl których Beneficjent zobowiązany był do zachowania trwałości projektu (w żłobku przy ul. [...] w B.) zgodnie z art. 71 rozporządzenia ogólnego oraz zapisy Wytycznych wskazane w rozdziale 5.3, pkt 2 i 6 lit. a) i c) oraz rozdziale 6.2 pkt 3 lit. b) i e). Wskazane naruszenia stanowią nieprawidłowość, o której mowa w art. 2 pkt 36 rozporządzenia nr [...] i wpisują się w hipotezę normy prawnej przepisu art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p. jako wykorzystanie środków z naruszeniem procedur. Odnosząc się w tym miejscu do stanowiska strony prezentowanego w uzasadnieniu skargi, trzeba zaznaczyć, że samo naruszenie procedur obowiązujących przy wykorzystaniu środków pochodzących z budżetu UE nie oznacza automatycznie obowiązku stosowania korekt i zwrotu środków unijnych. Konieczna jest bowiem ocena skutków tego naruszenia w kontekście uregulowań określonych w art. 2 pkt 36 rozporządzenia ogólnego. Środki unijne podlegają zatem zwrotowi tylko wówczas, gdy wykorzystano je z naruszeniem procedur, które to naruszenie stanowi "nieprawidłowość" w rozumieniu art. 2 pkt 36 cytowanego rozporządzenia. Wymieniona "nieprawidłowość" ma natomiast miejsce w sytuacji, gdy wskutek naruszenia procedur doszło do powstania szkody lub mogłoby dojść do jej powstania w budżecie ogólnym UE. Możliwość powstania szkody należy rozumieć jako możliwość uszczuplenia środków unijnych. Dla uznania zatem, że doszło do powstania "nieprawidłowości" w rozumieniu art. 2 pkt 36 rozporządzenia ogólnego wystarczy ustalenie, że wskutek naruszenia procedur obowiązujących przy wydatkowaniu środków unijnych powstała hipotetyczna możliwość powstania szkody w budżecie ogólnym UE. Stwierdzenie nieprawidłowości nakłada na państwo członkowskie - zgodnie z art. 143 ust. 2 tego rozporządzenia - obowiązek dokonania korekt finansowych. Korekty finansowe polegają na anulowaniu w całości lub części wkładu publicznego w ramach operacji lub programu operacyjnego. W konsekwencji, wykrycie naruszenia czy to prawa unijnego, czy też prawa krajowego dotyczącego stosowania prawa unijnego i uznanie go za nieprawidłowość w rozumieniu art. 2 pkt 36 rozporządzenia ogólnego rodzi obowiązek odzyskania przez państwo członkowskie kwot wydatkowanych nieprawidłowo - poprzez nałożenie korekty finansowej. Dla zaistnienia obowiązku stosowania korekt i zwrotu środków unijnych muszą zostać spełnione dwie następujące przesłanki: a) po pierwsze musi mieć miejsce naruszenie procedur obowiązujących przy wykorzystaniu środków unijnych (określonych m.in. w umowie o dofinansowanie lub/i wytycznych); b) po drugie naruszenie to spowodowało lub mogłoby spowodować szkodę w budżecie ogólnym UE (por. wyrok NSA z 20 listopada 2014 r., II GSK 917/13, Legalis nr 1328294). Z regulacji powyższych wynika, że wydanie decyzji o zwrocie dofinansowania jest możliwe po uprzednim ustaleniu przez organ, że stwierdzone naruszenie procedur ma charakter nieprawidłowości w rozumieniu art. 2 pkt 36 rozporządzenia ogólnego. Ocena nieprawidłowości, jakich dopuścił się beneficjent jest najistotniejszym elementem stanu faktycznego stanowiącym przesłankę rozstrzygnięcia w sprawie zwrotu dofinansowania. Zatem rozstrzygnięcie sporu między stronami wymaga przesądzenia, czy wskazywane przez organ uchybienia mieszczą się w pojęciu "nieprawidłowości" w rozumieniu art. 2 pkt 36 rozporządzenia ogólnego i w konsekwencji musiały skutkować nałożeniem określonych w zaskarżonej decyzji korekt finansowych. W niniejszej sprawie, w ocenie Sądu, organ prawidłowo uznał zatem, że naruszenie trwałości, o której mowa w art. 71 rozporządzenia nr [...], stanowi jednocześnie nieprawidłowość w rozumieniu art. 2 pkt 36 tegoż rozporządzenia, tj. każde naruszenie prawa unijnego lub prawa krajowego dotyczącego stosowania prawa unijnego, wynikające z działania lub zaniechania podmiotu gospodarczego zaangażowanego we wdrażanie EFSI, które ma lub może mieć szkodliwy wpływ na budżet Unii poprzez obciążenie budżetu Unii nieuzasadnionym wydatkiem. Sąd nie dopatrzył się także naruszenia art. 143 ust. 2 Rozporządzenia 1303/13 stanowiącego, że państwa członkowskie dokonują korekt finansowych wymaganych w związku z pojedynczymi lub systemowymi nieprawidłowościami stwierdzonymi w operacjach lub programach operacyjnych. Korekty finansowe polegają na anulowaniu całości lub części wkładu publicznego w ramach operacji lub programu operacyjnego. Państwa członkowskie biorą pod uwagę charakter i wagę nieprawidłowości oraz straty finansowe poniesione przez fundusze polityki spójności lub EFMR i stosują proporcjonalną korektę. Korekty finansowe są odnotowywane w zestawieniu wydatków za rok obrachunkowy, w którym podjęto decyzję o anulowaniu. Przepis ten nakłada na państwa członkowskie obowiązek zastosowania zasady proporcjonalności zastosowanych środków do przyjętych naruszeń, ale ich określenie należy do ustawodawcy krajowego, który może zarówno wprowadzić sztywny taryfikator korekt jak i przyznać organom decydującym swobodę wyboru sankcji w określonych granicach. IZ wydając decyzję zwrotową przeanalizował zgromadzony w sprawie materiał dowodowy i na jego podstawie wydał decyzję, która jest prawidłowa, wbrew subiektywnym przekonaniom skarżącego. Podsumowując, Sąd w składzie orzekającym nie stwierdził w przedmiotowej sprawie naruszenia zasad postępowania, które miałoby istotny wpływ na wynik sprawy jak również przepisów prawa materialnego, które miałoby wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Żaden z zarzutów skargi nie zasługiwał na uwzględnienie. Tym samym Sąd podzielił stanowisko i jego argumentację zawarte w nieprawomocnych wyrokach tut. Sądu z 12 marca 2025 r., III SA/Gl 624/24; z 20 maja 2025 r., III SA/Gl 625/24 i z 30 września 2025 r., III SA/Gl 1062/24 (orzeczenia dostępne w: centralna baza orzeczeń sądów administracyjnych) wydanych w analogicznych stanach faktycznych i prawnych odnośnie dofinansowania projektu skarżącego pn. [...] w K. lub w S.. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.