III SA/Gl 406/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Jużków (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz, Sędzia WSA Iwona Wiesner, Protokolant Katarzyna Lisiecka-Mitula, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 września 2015 r. przy udziale - sprawy ze skargi Miasta J. na interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług postanawia zawiesić postępowanie sądowe. Wnioskiem z dnia [...] r. Miasto J. (na prawach powiatu) wystąpiło do Ministra Finansów o udzielenie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania przeniesienia z mocy prawa własności nieruchomości Miasta na rzecz Województwa [...] w zamian za odszkodowanie. Strona zadała następujące pytania: Czy przeniesienie w niniejszym stanie faktycznym z mocy prawa własności nieruchomości Miasta na prawach powiatu J. na rzecz Skarbu Państwa w wyniku decyzji Wojewody [...] o zezwoleniu na realizację inwestycji Budowa Drogi [...] na odcinku od [...]-ul. [...] w J. do węzła autostrady [...] w M. Etap II w części budowy odcinka drogi wojewódzkiej na terenie miasta w zamian za odszkodowanie stanowi odpłatną dostawę, czynność podlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. , poz. 1054, ze zm.)? oraz czy w przypadku przeniesienia prawa własności z Miasta na Województwo za odszkodowaniem wypłaconym przez Miasto ze środków budżetu Miasta na prawach powiatu powstaje obowiązek podatkowy? Czy Miasto ma prawo do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wynikającego z faktur związanych z realizacja inwestycji w części dotyczącej budowy odcinka drogi wojewódzkiej na terenie Miasta i w jakim zakresie? Czy w opisanym stanie faktycznym Miasto jest podatnikiem VAT w zakresie w jakim wykonuje zadania zlecone przez Województwo [...]w oparciu o porozumienie zawarte w trybie art. 8 ust. 2a u.s.g. związane z realizacja inwestycji? Czy w opisanym stanie faktycznym Miasto ma prawo do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wynikającego z faktur związanych z realizacją zadania wykonywanego w ramach Projektu budowa Drogi [...] na odcinku [...]– ul. [...] w J. do węzła autostrady [...] w M. – Etap II w części dotyczącej budowy odcinka drogi wojewódzkiej na terenie Gminy M. i w jakim zakresie? Interpretacja została podzielona na dwie części i ramach kontrolowanej sprawy przedmiotem interpretacji były odpowiedzi na dwa pierwsze pytania. Odpowiedzi na trzy pozostałe zostały poddane kontroli w ramach sprawy sygn. akt III SA/GL 407/15. Zdaniem Wnioskodawcy, pomimo tego że w sprawie miała miejsce zapłata odszkodowania na rzecz Miasta, stanowiąca wewnętrzne przeksięgowanie, a także brak przejścia prawa do rozporządzania rzeczą jak właściciel, nie można mówić o spełnieniu przesłanek uznania czynności za podlegającą opodatkowaniu VAT - dostawę rozumianą jako przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, w tym przypadku, z mocy prawa zamian za odszkodowanie. W interpretacji indywidualnej z [...] r. (nr [...]), Minister Finansów, działając przez Dyrektora Izby Skarbowej w K., stanowisko strony uznał za nieprawidłowe. Stwierdził, że w analizowanej sprawie dochodzi do odpłatnej dostawy towaru, spełniającej definicję zawartą w art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług, podlegającej opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług - zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy. Odpłatność za wywłaszczenie nieruchomości stanowi odszkodowanie, które pełni funkcję wynagrodzenia za przeniesienie własności towarów, czyniąc tego rodzaju dostawę faktycznie odpłatną. Odszkodowanie to ustalone zostało na podstawie decyzji Wojewody oraz zostało bądź będzie wypłacone na rzecz Miasta. Obowiązek podatkowy powstaje zgodnie z art. 19a ust. 5 pkt 1 ustawy VAT. Po bezskutecznym wezwaniu organu do usunięcia naruszenia prawa i zmiany interpretacji, w skardze, skarżąca - podtrzymując dotychczasowe stanowisko - wniosła o uchylenie zaskarżonej interpretacji ponieważ dostawę można uznać za odpłatną, gdy istnieje bezpośredni i jasno zindywidualizowana korzyść po stronie dostawcy, a w przedmiotowej sprawie takowa nie występuje. Wywłaszczenie doprowadziło do zmiany stosunków własnościowych, ale nie wystąpiło rozporządzenie towarem jak właściciel, albowiem władztwo pozostaje w rekach tego samego podmiotu. Nie zaistniała zatem czynność prawna powodująca powstanie obowiązku podatkowego. Na rozprawie w dniu 2 września 2015 r. pełnomocnik organu złożył wniosek o zawieszenie postępowania w obu sprawach z racji ich wzajemnej zależności u podłoża której pozostaje kwestia uznania czynności wywłaszczenia za odszkodowaniem majątku miasta na prawach powiatu na rzecz województwa, gdy odszkodowanie wypłacane jest z jego budżetu. Kwestia ta została przedstawiona bowiem do rozstrzygnięcia w ramach pytania prawnego do rozszerzonego składu NSA w ramach sprawy sygn. akt I FSK 1857/13 z 12 lutego 2015 r. i stanowi zagadnienie wstępne istotne dla prawidłowej oceny wydanej interpretacji. Pełnomocnik skarżącej wniosek pozostawił do uznania Sądu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Postępowanie sądowe podlegało zawieszeniu z urzędu. Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., powoływanej dalej jako "p.p.s.a.") sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. W wypadku, o którym mowa w tym przepisie, sąd może zawiesić postępowanie z uwagi na prejudycjalność innego toczącego się postępowania, którego wynik będzie miał wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Warunkiem skorzystania z tej podstawy, mającej związek z wynikiem innego postępowania administracyjnego (ogólnego lub podatkowego), sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym, jest wystąpienie sytuacji, w której to inne postępowanie jest już rozpoczęte (por. M. Niezgódka-Medek Komentarz do art. 125 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, LEX 2011 r.). Postanowieniem z dnia 12 lutego 2015 r. (sygn. akt I FSK 1857/13; orzeczenie dostępne na stronie – https://cbois.nsa.gov.pl) Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 187 § 1 p.p.s.a. przedstawił do rozpoznania składowi siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego wyłaniające się na tle rozpoznawanej sprawy następujące zagadnienie prawne budzące poważne wątpliwości – "Czy przeniesienie prawa własności nieruchomości z nakazu władzy publicznej w zamian za odszkodowanie, którego ekonomiczny ciężar (w tym ciężar uiszczenia podatku) poniesie wywłaszczony, można uznać za czynność opodatkowaną w rozumieniu art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 z późn. zm.)?". W ocenie Sądu, problem prawny przedstawiony do rozpoznania składowi siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego ww. postanowieniu pozostaje w niewątpliwym związku z kwestiami spornymi w sprawie, rzutując na kierunek oceny legalności zaskarżonej interpretacji podatkowej. W obu sprawach, wypowiedź Sądu dotyczyć ma zastosowania art. 7 ust. 1 pkt 1 u.p.t.u. na tle zbliżonych okoliczności spornych, do których należy zaliczyć kwestię tego, czy przeniesienie prawa własności nieruchomości w zamian za odszkodowanie, którego ekonomiczny ciężar poniesie wywłaszczony, można uznać za czynność opodatkowaną w rozumieniu art. 7 ust. 1 pkt 1 u.p.t.u. Z tego względu, problem prawny przedstawiony do oceny w ww. postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego ma istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, a o tej istotności przemawia także wzgląd na jednolitość orzecznictwa. Za Naczelnym Sądem Administracyjnym powtórzyć należy przy tej okazji, że jednolitość orzecznictwa – dając stan stałości, pewności i bezpieczeństwa prawnego – służy respektowaniu zasady równości wobec prawa, a przeciwdziałanie rozbieżnościom w orzecznictwie ma szczególne znaczenie właśnie w sferze prawa publicznego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 listopada 2008 r., sygn. akt II GSK 457/08, LEX nr 525898). Biorąc pod uwagę wskazane okoliczności faktyczne i prawne, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, działając na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a., zawiesił z urzędu niniejsze postępowania do czasu rozpoznania zagadnienia prawnego, przedstawionego do rozpoznania przez skład siedmiu sędziów w ww. postanowieniu z dnia 12 lutego 2015 r., w sprawie o sygn. akt I FSK 1857/13. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu.