III SA/Gl 628/22
WyrokWSA w Gliwicach2023-03-06
Skład orzekający: Krzysztof Wujek, Barbara Brandys-Kmiecik, Adam Gołuch
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy administracji prawidłowo odmówiły stwierdzenia choroby zawodowej obustronnego trwałego odbiorczego ubytku słuchu typu ślimakowego spowodowanego hałasem, pomimo zarzutów naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego przez skarżącego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo odmówiły stwierdzenia choroby zawodowej, opierając się na spójnych i uzasadnionych orzeczeniach lekarskich jednostek orzeczniczych I i II stopnia, które nie stwierdziły spełnienia kryteriów choroby zawodowej. Sąd podkreślił, że nie posiada kompetencji do zmiany orzeczeń lekarskich i nie może zastępować organów administracji w merytorycznym rozstrzyganiu spraw. Skarga została oddalona, gdyż nie wykazano naruszenia prawa mającego istotny wpływ na wynik sprawy.Stan faktyczny
Skarżący D.B. wniósł skargę na decyzję Śląskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z 2 czerwca 2022 r., który utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Sanitarnego z 29 marca 2022 r. odmawiającą stwierdzenia choroby zawodowej – obustronnego trwałego odbiorczego ubytku słuchu typu ślimakowego spowodowanego hałasem. Skarżący zarzucił błędy proceduralne i niewłaściwe zastosowanie prawa, wskazując na rozbieżności w wynikach badań audiometrycznych oraz brak wyjaśnienia tych rozbieżności przez organy.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krzysztof Wujek, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik (spr.), Sędzia WSA Adam Gołuch, Protokolant Specjalista Joanna Pasiecznik-Sól, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 marca 2023 r. sprawy ze skargi D. B. na decyzję Śląskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Katowicach z dnia 2 czerwca 2022 r. nr NS-HP.2332.2.20.2022 w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją z 2 czerwca 2022 r. nr NS-HP.2332.2.20.2022 Śląski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny (dalej: ŚlPWIS) utrzymał w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w W. (dalej: PPIS) z 29 marca 2022 r. nr [...], odmawiającą stwierdzenia u D.B. choroby zawodowej - obustronnego trwałego odbiorczego ubytku słuchu.
W podstawie prawnej powołał art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735; dalej k.p.a.), art. 2351 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (Dz. U. z 2020 roku poz. 1320; dalej K.p.) oraz § 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 roku w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1367).
Stan faktyczny sprawy przedstawiał się następująco:
Organ I instancji odmówił stwierdzenia u Strony choroby zawodowej - obustronnego trwałego odbiorczego ubytku słuchu typu ślimakowego spowodowanego hałasem, wyrażonego podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczonego jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1, 2 i 3 kHz - wym. w poz. 21 wykazu chorób zawodowych określonego w rozporządzeniu RM w sprawie chorób zawodowych. Decyzję wydano w oparciu o postępowanie wyjaśniające dotyczące narażenia zawodowego na hałas w środowisku pracy i orzeczenia lekarskie o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, wystawione przez Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy - Poradnię Chorób Zawodowych w S. (orzeczenie lekarskie nr [...] z dnia 16 kwietnia 2021 r.) oraz przez Instytut Medycyny Pracy im. P. w (orzeczenie lekarskie nr [...] z dnia 11 października 2021 r.).
Od tej decyzji odwołała się Strona wnosząc o uchylenie tej decyzji w całości i wydanie decyzji stwierdzającej chorobę zawodową; ewentualnie o jej uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Zarzuciła naruszenie art. 77 k.p.a. przez naruszenie zasady prawdy materialnej i dowolną ocenę materiału dowodowego, zaniechanie dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, co doprowadziło do wadliwego przyjęcia, że u Strony nie występuje choroba zawodowa, a niedosłuch nie ma związku z jego pracą zawodową; naruszenie prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie przepisu zawartego w pozycji 21 wykazu chorób zawodowych określonego w przepisach w sprawie chorób zawodowych.
Zaskarżoną decyzją ŚlPWIS nie uznał zasadności odwołania, podzielając stanowisko I instancji. Biorąc pod uwagę definicję choroby zawodowej, określonej w art. 2351 K.p. wskazał, że z dostępnej dokumentacji wynika, że Strona pracowała w narażeniu na hałas o poziomach mogących skutkować pohałasowym uszkodzeniem słuchu podczas zatrudnienia w latach 1991-1994 oraz 1995-2019 w P. na stanowisku górnika pod ziemią pracował w warunkach stwarzających ryzyko powstania choroby zawodowej narządu słuchu. Była badana w Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy w K. - Poradni Chorób Zawodowych w S., gdzie przeprowadzono badania specjalistyczne lekarskie oraz diagnostykę audiologiczną obejmującą: audiometrię tonalną progową i nadprogową oraz audiometrię impedancyjną z oceną występowania objawu Metza. Na podstawie przeprowadzonej diagnostyki postawiono rozpoznanie: niedosłuch obustronny odbiorczy typu ślimakowego. Ubytki słuchu obliczone jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1,2 i 3 kHz wynosiły dla ucha prawego: 45; 35 i 45 dB oraz dla ucha lewego: 45; 28 i 45 dB. Poddano analizie przedstawioną dokumentację medyczną - audiogramy z ostatnich lat pracy w narażeniu na hałas ponadnormatywny, które wykazały niedosłuch obustronny odbiorczy o zmiennych wielkościach - typ fluktuacyjny (bez cech utrwalonych). Stwierdzone uszkodzenie słuchu nie spełniało kryteriów klinicznych rozpoznania choroby zawodowej ze względu na wielkość ubytku słuchu obustronnie poniżej 45 dB (wielkość ubytku jest obliczana dla najlepszego audiogramu) oraz ze względu na fluktuacyjny (zmienny, czyli nieutrwalony) charakter niedosłuchu, zatem zgodnie z obowiązującymi przepisami prawnymi lekarze WOMP PChZ w S. uznali, iż brak jest podstaw do rozpoznania u badanego choroby zawodowej narządu słuchu.
Organ wskazał, że Strona była następnie badana w Instytucie Medycyny Pracy w L., gdzie lekarze specjaliści w orzeczeniu z dnia 11 października 2021 r. również nie znaleźli podstaw do rozpoznania choroby zawodowej pod postacią obustronnego trwałego odbiorczego ubytku słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowanego hałasem, wyrażonego podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym. W wyniku przeprowadzonej konsultacji laryngologicznej i kompleksowych badań audiologicznych rozpoznano obustronny odbiorczy ubytek słuchu typu ślimakowego. Podkreślono, że aktualnie stwierdzony ubytek słuchu wyliczony jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości 1, 2 i 3 kHz najlepszego spośród trzech wykonanych w odstępach dniowych audiogramów wynosi dla ucha prawego (UP) 55 dB, a dla ucha lewego (UŁ) 61,7 dB. Jednakże analiza dokumentacji oraz wyników aktualnie przeprowadzonych badań wykazała, że w ostatnim wyniku badania audiometrycznego wykonanego w trakcie pracy w narażeniu na hałas (tj. do 24 września 2018 r.) uzyskano ubytek słuchu wyliczony jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości 1, 2 i 3 kHz najlepszego spośród trzech wykonanych w odstępach dniowych audiogramów, który wyniósł dla UP 25 dB, a dla UL 20 dB (wynik z dn. 23 marca 2017 r.). W wynikach badań audiometrycznych wykonanych do 2 lat po ustaniu narażenia na hałas (tj. do września 2020 r.) uzyskano ubytki słuchu dla wymienionych powyżej częstotliwości: w wyniku badania z 17 października 2018 r. dla UP 48,3 dB, dla UL 48,3 dB; z 22 marca 2019 r. dla UP 31 dB, dla UL 27 dB; z 06 sierpnia 2020 r. dla UP 43 dB, dla UL 45 dB. Biorąc więc pod uwagę wyniki wyżej wymienionych badań, nie stwierdzono podstaw do rozpoznania choroby zawodowej pod postacią niedosłuchu z powodu niespełnienia kryterium określonego w rozporządzeniu jako trwały odbiorczy ubytek słuchu, wyrażony podwyższeniem progu słuchu na 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczony jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1, 2 i 3 kHz w okresie zatrudnienia lub do 2 lat po jego ustaniu. Wyniki badań przeprowadzonych u badanego wskazywały na fluktuacyjny (zmienny) typ niedosłuchu, bez cech utrwalenia. W badaniu audiometrycznym z 15 października 2020 r. stwierdzono ubytek słuchu dla UP 35 dB, dla UL 28 dB, wyliczony jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości 1, 2, 3 kHz najlepszego spośród trzech wykonanych w odstępach dniowych audiogramów, a więc nie zostało spełnione kryterium ilościowe określone na 45 dB w rozporządzeniu pomimo upływu 2 lat po ustaniu narażenia na hałas. Badania audiometryczne wykonane w trakcie pobytu w Oddziale Chorób Zawodowych, gdzie stwierdzono ubytek słuchu (liczony jak wyżej) dla UP- 55 dB, dla UL- 61,7 dB, pomimo spełnienia kryterium ilościowego nie mogły być brane pod uwagę przy rozpoznaniu niedosłuchu pochodzenia zawodowego, gdyż zostały wykonane po upływie 2 lat od zakończenia pracy w narażeniu na hałas, a więc zostało przekroczone kryterium czasowe określone w rozporządzeniu o chorobach zawodowych (licząc od daty zakończenia pracy w narażeniu na hałas tj. od dnia 24 września 2018 r.). Dalsza progresja niedosłuchu obserwowana w badaniach audiometrycznych wykonanych w trakcie aktualnej hospitalizacji, do której doszło pomimo braku narażenia na hałas dodatkowo przemawia za etiologią pozazawodową. Reasumując, specjaliści IMP w L. uznali, iż analiza narażenia zawodowego, dostępnej dokumentacji medycznej oraz wyników aktualnie przeprowadzonych badań, nie dają podstawy do rozpoznania u Strony choroby zawodowej pod postacią obustronnego trwałego odbiorczego uszkodzenia słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowanego hałasem, wyrażonego podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczonego jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1, 2 i 3 kHz (pozycja 21 wykazu chorób zawodowych, rozporządzenia Rady Ministrów z 30 czerwca 2009 r.).
Dalej ŚlPWIS wyjaśnił, że w związku z zgłoszonymi przez pełnomocnika Strony zastrzeżeniami do w/w orzeczenia IMP w L., PPIS zwrócił się do jednostki orzeczniczej o dodatkowe wyjaśnienia. W odpowiedzi z 8 lutego 2022 r. specjaliści IMP w L. podtrzymali stanowisko zawarte w orzeczeniu nr [...] i podkreślili, iż w tym przypadku nie ma podstaw do rozpoznania choroby zawodowej pod postacią niedosłuchu z powodu niespełnienia kryterium określonego w rozporządzeniu.
W skardze Strona zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:
1. art. 7 w zw. z art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. przez zaniechanie podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, a w szczególności nieprzeprowadzenie wszechstronnego i wyczerpującego rozpatrzenia zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, dokonanie jego oceny w sposób dowolny i wybiórczy, co doprowadziło do wadliwego przyjęcia, że u skarżącego nie występuje choroba zawodowa, a jego niedosłuch nie ma związku z jego pracą zawodową, mimo ustalenia, że skarżący pracował na stanowisku górnika pod ziemią w warunkach stwarzających ryzyko powstania choroby zawodowej narządu słuchu, które zdaniem skarżącego doprowadziły do powstania choroby zawodowej, w tym brak wyjaśnienia i wskazania aby choroba u skarżącego występująca miała nastąpić na skutek innych przyczyn;
2. art. 8 w zw. z art. 78 k.p.a. poprzez zaniechanie dopuszczenia opinii uzupełniającej biegłego lub zasięgnięcia innego zespołu specjalistów celem wykazania związku przyczynowo-skutkowego w postaci stwierdzonego ubytku słuchu dla UP-55dB, dla UL-61,7dB z wykonywaną przez niego pracą zawodową i wskazania, że jest to obustronny trwały odbiorczy ubytek słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowany hałasem, wyrażony podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczony jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1, 2 i 3 kHz, nadto celem wykazania, iż audiogram jest badaniem subiektywnym, zależnym od wielu czynników, co mogło mieć wpływ na wynik poszczególnych badań - celem wykluczenia twierdzenia jakoby uszkodzenie słuchu stanowiło uszkodzenie o typie fluktuacyjnym, w sytuacji gdy przedmiotem wnioskowanego dowodu była okoliczność mająca znaczenie dla sprawy;
3. art. 107 § 3 k.p.a. przez niewskazanie w uzasadnieniu skarżonej decyzji faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, tj. nie podania przyczyny opóźnienia w przeprowadzeniu badań skarżącego i nie wyjaśnieniu okoliczności dopuszczenia skarżącego do badań, które miały okazać się bez znaczenia dla niniejszej sprawy jako wykonane po terminie 2 lat po ustaniu narażenia na hałas oraz, w szczególności, przyczyn, z powodu których organ innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, podczas gdy z tego przepisu wynika bezwzględny obowiązek wskazania w uzasadnieniu decyzji w/w elementów.
Zarzucono także naruszenie prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie przepisu zawartego w pozycji 21 wykazu chorób zawodowych określonego w przepisach w sprawie chorób zawodowych i uznanie, że skarżący nie spełnia przesłanek do orzeczenia do uznania, że wystąpiła u niego choroba zawodowa, podczas gdy z zebranego w sprawie materiału dowodowego należało powziąć wnioski odmienne. Jednocześnie zawnioskowano o przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z dokumentów tj: karty badania audiologicznego Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w K. z 6 sierpnia 2020 roku - na okoliczność wykazania daty pierwszego badania laryngologicznego skarżącego będącego rozpoczęciem procesu diagnostyki w kierunku choroby zawodowej narządu słuchu, zauważenia przez lekarza prowadzącego, że wyniki audiogramów z lat 2000 do 2019 są różne, co nie zostało wyjaśnione przez organ wydający zaskarżoną decyzję. W konsekwencji zażądano uchylenie decyzji organów obu instancji w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania.
W uzasadnieniu Strona podkreśliła, że już w pierwszym przeprowadzonym badaniu w kierunku diagnozowania choroby zawodowej lekarz prowadzący zauważyła, że dostarczone przez skarżącego audiogramy z lat 2000-2019 posiadają różne wyniki z analogicznych lat. Jednak na żadnym etapie postępowania poprzedzającego wydanie decyzji nie została ta rozbieżność wyjaśniona. Nadto w piśmie z dnia 17 maja 2021 r. wskazano, że odpowiedzialność za przekroczenie kryterium czasowego nie odpowiada sam skarżący, bowiem wywiązał się z swoich zobowiązań i przedłożył dokumentację świadczącą o spełnieniu przesłanek do stwierdzenia u skarżącego choroby zawodowej. Zaakcentowano również, że uzasadnienie orzeczenia lekarskiego będącego podstawą wydanej w sprawie decyzji jest wewnętrznie ze sobą sprzeczne, bowiem wskazano na postępujący proces niedosłuchu, jednak odrzucono najważniejszy dowód w postaci stwierdzenia stanu obecnego i bezkrytycznie orzeczono o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, co jest oczywiście wnioskiem nieprawidłowym; zbagatelizowano i nie wyjaśniono rozbieżności w wynikach w poszczególnych audiogramach skarżącego na przełomie lat 2000-2019; zaniechano szczegółowego opisu cech obrazu chorobowego, które uzasadniałoby wykluczenie zawodowej etiologii choroby i precyzyjnie przedstawiłoby zasady diagnostyki różnicowej tego schorzenia. Podkreślono, że nawet notoryjność powszechna przemawia za tym, że skoro u skarżącego w badaniu ujawniono ubytek słuchu dla UP-55dB, dla UL-61,7 w trakcie pobytu w Oddziale Chorób Zawodowych i nie wskazano co mogło go spowodować, to biorąc pod uwagę postępujący niedosłuch związany z wykonywaną pracę powstał on na skutek jej wykonywania w warunkach narażenia na hałas. Dodatkowo podnieść należy, że skarżący nie miał najmniejszego wpływu na terminy wykonywania badań, tym bardziej w okresie trwającej pandemii COVID-19, mimo, iż wielokrotnie dzwonił i próbował umówić się na badania.
W odpowiedzi na zarzuty skargi organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast według art. 3 § 1 i 2 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259, dalej P.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Tylko zatem stwierdzenie, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a, b, c P.p.s.a.). Przy rozstrzyganiu spraw Sąd nie kieruje się zasadami słuszności, sprawiedliwości społecznej, wyjątkowymi, w ocenie skarżącego, okolicznościami, które miałyby uzasadniać niezastosowania jakiegoś przepisu prawa, bądź interpretację sprzeczną z treścią przepisu.
Natomiast przeprowadzone w określonych na wstępie ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem nie można organom zarzucić naruszenia przepisów prawa.
Na wstępie wskazać trzeba, że za podstawę wyroku Sąd przyjął ustalenia stanu faktycznego dokonane w zaskarżonym rozstrzygnięciu, albowiem nie stwierdził naruszenia prawa procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zatem istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy organy zasadnie odmówiły Stronie stwierdzenia choroby zawodowej - obustronnego trwałego odbiorczego ubytku słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowanego hałasem, wyrażonego podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczonego jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1, 2 i 3 kHz - wym. w poz. 21 wykazu chorób zawodowych określonego w przepisach w sprawie chorób zawodowych, wydanych na podstawie art. 237 § 1 pkt 3-6 i § 1 K.p.
Przede wszystkim należy zauważyć, że stosownie do art. 2351 K.p. za chorobę zawodową uważa się chorobę, wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym".
Natomiast w rozp. RM z 30 czerwca 2009r., wydanego na podstawie delegacji ustawowej z Kodeksu pracy, uregulowano m.in. sposób i tryb postępowania dotyczący zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych; jednoznacznie określono kompetencje poszczególnych organów i jednostek medycznych. Zgodnie z § 4 ust. 1 - właściwy państwowy inspektor sanitarny, który otrzymał zgłoszenie podejrzenia choroby zawodowej, wszczyna postępowanie, a w szczególności kieruje pracownika lub byłego pracownika, którego dotyczy podejrzenie, na badanie w celu wydania orzeczenia o rozpoznaniu choroby zawodowej albo o braku podstaw do jej rozpoznania, do jednostki orzeczniczej I stopnia. Jednak z mocy § 5 ust. 1 - właściwym do orzekania w zakresie chorób zawodowych jest lekarz spełniający wymagania kwalifikacyjne określone w przepisach wydanych na podstawie art. 9 ust. 3 ustawy z dnia 27 czerwca 1997 r. o służbie medycyny pracy (Dz. U. z 2004 r. Nr 125, poz. 1317, ze zm.) zatrudniony w jednej z jednostek orzeczniczych, o których mowa w ust. 2 i 3. Natomiast w ust. 2 tego paragrafu ustalono tryb orzeczniczy i kognicje odpowiednich jednostek orzeczniczych I stopnia i II stopnia od orzeczeń wydanych przez lekarzy zatrudnionych w jednostkach orzeczniczych I stopnia, którymi ustanowiono instytuty badawcze w dziedzinie medycyny pracy. Mocą § 8 ust. 1 decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wydaje się na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika lub byłego pracownika.
Zaakcentować również należy, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym obowiązuje powszechnie pogląd o związaniu organów inspekcji sanitarnej rozpoznaniem podanym w stosownym orzeczeniu lekarskim. Zatem bez orzeczenia lekarskiego (opinii) bądź sprzecznie z nim organ nie może dokonać rozpoznania choroby. Tym samym oznacza to, iż ustalenie jednego z ważnych elementów zaliczenia schorzenia do choroby zawodowej uzależnione jest od treści specjalistycznego orzeczenia lekarskiego. Tak więc bez stosownych opinii bądź sprzecznie z tymi opiniami organ administracji nie może dokonać we własnym zakresie rozpoznania choroby i ustalenia, czy rozpoznane schorzenie mieści się w wykazie chorób zawodowych (vide: wyroki NSA m.in. z dnia 24.03.2000r., I SA 2334/99, z dnia 8.11.2000r., I SA 664/00; WSA w Gdańsku III SA/Gd 604/15 z dnia 01.10.2015r.).
Takie stanowisko, akceptowane w pełnej rozciągłości przez skład orzekający w przedmiotowej sprawie, zostało przedstawione m.in. w uchwale składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 maja 2002 r. (OPS 3/02, publ. ONSA 2003/1/4). Jest ono w pełni aktualne mając na uwadze okoliczność, iż w dniu 3 lipca 2009 roku weszło w życie rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych, zastępujące mający za przedmiot tę samą materię akt normatywny z 2002 r. Natomiast wykaz chorób zawodowych, stanowiący załącznik do ww. rozporządzenia określa zamknięty katalog chorób zawodowych.
Konkludując przedstawione uwarunkowania prawne stwierdzić więc należy, że w sprawach chorób zawodowych orzeczenia wydawane są przez właściwe organy administracji publicznej. To organ administracyjny zobligowany jest stosować postanowienia kodeksu postępowania administracyjnego ze wszystkimi konsekwen-cjami, chyba, że powołane wyżej rozporządzenie zawiera regulacje odmienne. Zwrócić należy bowiem uwagę, że w świetle cyt. § 8 rozp. RM właściwy funkcjonalnie organ wydaje decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej na podstawie oceny narażenia zawodowego pracownika oraz materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w stosownych orzeczeniach lekarskich.
Natomiast w niniejszej sprawie lekarze jednostki orzeczniczej I I II stopnia w wyniku przeprowadzonych badań nie rozpoznali u Strony choroby zawodowej - orzeczenia lekarskie o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej wystawione przez Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy Poradnię Chorób Zawodowych w S. (orzeczenie lekarskie nr [...] z dnia 16 kwietnia 2021 r.) oraz przez Instytut Medycyny Pracy im. P w L. (orzeczenie lekarskie nr [...] z dnia 11 października 2021 r.). W orzeczeniach tych zawarto uzasadnienie braku podstaw do rozpoznania u pacjenta choroby zawodowej, co przedstawiono w części opisowej uzasadnienia.
|Nadto zauważyć należy, że nie istnieją obiektywne badania pozwalające na jednoznaczne potwierdzenie etiologii zawodowej przedmiotowego| |
|uszczerbku na zdrowiu. Każde badanie interpretowane jest i oceniane w aspekcie mniejszego lub większego prawdopodobieństwa związku z | |
|warunkami pracy. Natomiast orzeczenie jednostki orzeczniczej ma walor opinii biegłego, a zatem jeśli jest wewnętrznie spójne, opiera | |
|się na całokształcie zebranego materiału dowodowego zawiera uzasadnienie nie budzące wątpliwości, to wiąże organ inspekcji sanitarnej | |
|właściwy do wydania decyzji, w tym sensie, że organ ten nie ma podstaw do dokonania oceny odmiennej od tej, która wynika z orzeczenia | |
|jednostki orzeczniczej. | |
|Zaakcentować też należy, że uprawnień do zmiany takiego orzeczenia specjalistycznej jednostki medycznej nie posiada również sąd | |
|administracyjny, gdyż nie posiada wiadomości specjalnych przynależnych lekarzom orzekającym w uprawnionych, z mocy § 5 rozporządzenia,| |
|jednostkach orzeczniczych, a ponadto sąd ten nie zastępuje właściwych organów administracji publicznej w merytorycznym rozstrzyganiu | |
|spraw administracyjnych. Zresztą podobne stanowisko wyraził tut. Sąd w wyroku z 16 stycznia 2018 r. o sygn. akt IV SA/Gl 611/17, a | |
|Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 30 lipca 2019 r. o sygn. akt II OSK 1889/18 podzielił jego słuszność oddalając skargę | |
|kasacyjną. | |
| | |
|Natomiast odnosząc się do zarzutów Skarżącego zauważyć należy, że brak jest podstaw do uwzględnienia zarzutów skargi przez sąd | |
|administracyjny bowiem celem nie jest ponowne ustalenie stanu faktycznego w sprawie administracyjnej, lecz wyłącznie ocena, czy organy| |
|administracji ustaliły ten stan zgodnie z przepisami postępowania, a w konsekwencji, czy dokonały prawidłowej subsumcji ustalonego | |
|stanu faktycznego do dyspozycji określonych przepisów prawa materialnego (vide: wyrok NSA z 14 czerwca 2019 r. o sygn. akt I FSK | |
|1058/17). Tym samym więc brak było podstaw do stawiania organom zarzutu nielegalności decyzji skoro oparły swoje rozstrzygnięcia o | |
|orzeczenia uprawnionych jednostek analizujących przedstawioną im dokumentację medyczną. Nadto w konkluzji zasadnie stwierdziły, że w | |
|tej sprawie nie została rozpoznana orzeczeniami lekarskimi jednostka chorobowa wymieniona w wykazie chorób zawodowych. Lekarze obu | |
|jednostek orzeczniczych ustalili, że stwierdzone ubytki słuchu u Strony nie spełniają wymaganego do rozpoznania choroby zawodowej | |
|kryterium ilościowego, które winno wynosić w uchu lepiej słyszącym co najmniej 45 dB, bowiem określone jako średnia arytmetyczna dla | |
|częstotliwości 1, 2, 3 kHz, w kolejnych badaniach. | |
|Zauważyć także należy, że w związku zastrzeżeniami strony skarżącej wniesionymi do orzeczenia IMP w L., PPIS zwrócił się do jednostki | |
|orzeczniczej o ustosunkowanie się do podnoszonych zarzutów i dodatkowe wyjaśnienia. W odpowiedzi z 8 lutego 2022 r. specjaliści IMP w | |
|L. podtrzymali stanowisko zawarte w orzeczeniu nr [...] i podkreślili, iż w tym przypadku nie ma podstaw do rozpoznania choroby | |
|zawodowej pod postacią niedosłuchu z powodu niespełnienia kryterium określonego w rozporządzeniu. | |
| | |
|Poza tym odnosząc się do zarzutów skargi i zawnioskowanych wyników ostatnich badań skarżącego wskazać należy, że zgodnie z wykazem | |
|chorób zawodowych okres, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej, pomimo | |
|wcześniejszego zakończenia pracy w narażeniu zawodowym, w przypadku ubytku słuchu wynosi 2 lata, natomiast wnioskowane przez stronę | |
|skarżącą przeprowadzone wyniki badań oceniają stan narządu słuchu po upływie 2 lat od zakończenia pracy w ekspozycji zawodowej na | |
|hałas, co nie spełnia prawnego kryterium rozpoznania choroby zawodowej narządu słuchu. Powyższe wynika także z kwestionowanych | |
|orzeczeń lekarzy orzeczników obu instancji. | |
| | |
| | |
W świetle zatem przedstawionych okoliczności chybione były zarzuty skargi.
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a., oddalił skargę uznając ją za bezzasadną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło