III SA/Gl 739/15
WyrokWSA w Gliwicach2015-09-30
Skład orzekający: Krzysztof Wujek, Barbara Orzepowska-Kyć, Marzanna Sałuda
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej, złożony z brakami formalnymi i uzupełniony po terminie, powinien być traktowany jako złożony w terminie, czy też opóźnienie w złożeniu kompletnego wniosku uzasadnia zastosowanie sankcji w postaci redukcji płatności?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej, który zawierał braki formalne (niekompletne załączniki graficzne) i został uzupełniony po terminie, nie może być traktowany jako złożony w terminie. Przepisy szczególne (art. 23 rozporządzenia Komisji WE nr 1122/2009) mają pierwszeństwo przed ogólnymi przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczącymi zachowania terminu. W związku z tym, zastosowanie 13% redukcji płatności z tytułu opóźnienia w złożeniu kompletnego wniosku było prawidłowe.Stan faktyczny
Rolnik J. Z. złożył wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2014. Wniosek ten, złożony w terminie, zawierał braki formalne, w tym brakujące załączniki graficzne. Po wezwaniu organu, braki zostały uzupełnione, ale wniosek w tej skorygowanej formie wpłynął po ustawowym terminie. W związku z tym, organ pierwszej instancji przyznał płatności pomniejszone o 13% z tytułu opóźnienia. Dyrektor ARiMR utrzymał tę decyzję w mocy. Rolnik zaskarżył decyzję, argumentując, że termin powinien być liczony od daty pierwotnego nadania wniosku, a nie od daty uzupełnienia braków.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krzysztof Wujek, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Orzepowska-Kyć, Sędzia WSA Marzanna Sałuda (spr.), Protokolant Referent - stażysta Barbara Urban, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 września 2015 r. przy udziale - sprawy ze skargi J. Z. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w C. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie płatności obszarowych oddala skargę.
Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w C. decyzją z dnia [...] roku nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2013 roku poz.267, dalej k.p.a.), art. 10 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 9 maja 2008 roku o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz.U. nr 98 poz.634 ze zm.), art. 20 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 173), § 2, § 3, § 11 pkt 1, § 18 ust. 3, §23 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2013 r. poz. 361 ze zm.) {rozporządzenie rolnośrodowiskowe) po rozpatrzeniu odwołania od decyzji nr [...] z dnia [...] r. o przyznaniu płatności rolnośrodowiskowej w pomniejszonej wysokości dla J. Z. utrzymał w mocy decyzję nr [...] z dnia [...] r. wydaną przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w M. .
J. Z. działając poprzez pełnomocnika złożył do Biura Powiatowego ARiMR w M. wiosek o przyznanie płatności na rok 2014. Wniosek złożony za pośrednictwem Poczty Polskiej wpłynął w dniu 19.05.20014 r. (data stempla pocztowego placówki nadawczej - 15.05.2014 r.).
W ramach wniosku Strona wystąpiła o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej z tytułu realizacji:
- pakietu 2 - Rolnictwo ekologiczne wariant 2.1 – Uprawy rolnicze(z certyfikatem zgodności)na powierzchni 17,86 ha i wariant 2.3 -Trwałe użytki zielone (z certyfikatem zgodności) na powierzchni 8,23 ha,
- pakietu 3 - Ekstensywne trwałe użytki zielone wariant 3.1.2 - Ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach na obszarach Natura 2000 na powierzchni 2,38 ha,
- pakietu 4- Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych
poza obszarami Natura 2000 wariant 4.1 - Ochrona siedlisk lęgowych ptaków na powierzchni 6,95 ha,
- pakietu 5 Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych na obszarach Natura 2000 wariant 5.1 - Ochrona siedlisk lęgowych ptaków - NATURA 2000 na powierzchni 68,49 ha.
Wniosek poddany został kontroli zgodności i kompletności, w wyniku której ustalono, że Rolnik nie dostarczył lub nie podpisał załączników graficznych dla działek rolnych: A, AA, AB, AC, AD, AE, AF, AG, AH, Al, B, C, D, E, F, G, H, I, K, L, M, N, O, R, S, T, U, W, X, Y, Z. Stwierdzono także, że wybrany numer wariantu 3.1.2 Ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach na obszarach Natura 2000 na działce rolnej AC, AE, AF, Al nie został zadeklarowany w sekcji IIA w części szczegółowej wniosku oraz wybrany numer wariantu 4.1 Ochrona siedlisk lęgowych ptaków na działce rolnej D, F, I nie został zadeklarowany w sekcji IIA w części szczegółowej wniosku.
Na wezwanie z dnia 21.05.2014 r. pełnomocnik Strony uzupełnił stwierdzone braki formalne składając w dniu 03.06.2014 r. korektę do wniosku wraz z załącznikami graficznymi.
W dniu 10.06.2014 r. pełnomocnik Strony złożył dokument oznaczony jako Zmiana do Wniosku.
Jednostka Certyfikująca - "A" Sp. z o.o. potwierdziła że J. Z. realizował pakiet 2 - Rolnictwo ekologiczne wariant 2.1 - Uprawy rolnicze (z certyfikatem zgodności) i wariant 2.3 - Trwałe użytki zielone (z certyfikatem zgodności) na deklarowanych do płatności działkach rolnych.
W wyniku kontroli administracyjnej wniosku stwierdzono, że zadeklarowana powierzchnia działki rolnej L (1,21 ha) jest większa niż maksymalny kwalifikowany obszar uprawniony do płatności określony w systemie identyfikacji działek rolnych dla działki ewidencyjnej nr [...] (1,20 ha), w granicach której została zlokalizowana ta działka rolna. Konsekwencją powyższego ustalenia jest stwierdzenie, że powierzchnia przekraczająca ten obszar (0,01 ha) stanowi powierzchnię nie uprawnioną do płatności, która podlega wykluczeniu jako powierzchnia zawyżona.
W oparciu o Wniosek Strony, wyniki kontroli administracyjnej danych, dane przekazane przez "A" Sp. z o.o. oraz wyjaśnienia złożone przez Stronę w postępowaniu przed Kierownikiem Biura Powiatowego ARiMR w M. ustalono, że powierzchnia deklarowana przez Stronę do płatności z tytułu realizacji pakietów:
2 - Rolnictwo ekologiczne wariant 2.3 - Trwale użytki zielone (z certyfikatem zgodności),
3 - Ekstensywne trwałe użytki zielone wariant 3.1.2 - Ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach na obszarach Natura 2000, 4 - Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych poza obszarami Natura 2000 wariant 4.1 - Ochrona siedlisk lęgowych ptaków i 5 - Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych na obszarach Natura 2000 wariant 5.1 - Ochrona siedlisk lęgowych ptaków - NATURA 2000 jest w całości uprawniona do płatności. Natomiast powierzchnia deklarowana do płatności z tytułu realizacji pakietu 2 - Rolnictwo ekologiczne wariant 2.1 - Uprawy rolnicze (z certyfikatem zgodności) 17,86 ha jest o 0,01 ha większa niż powierzchnia uprawniona do tej płatności - 17,85 ha.
Ustalono ponadto, że wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2014 dla Pana J. Z. został złożony w dniu 03.06.2014 r., a więc 13 dni roboczych po terminie składania wniosków.
Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w M. wydał w dniu [...] r. decyzję nr [...] , którą przyznał Stronie płatność rolnośrodowiskową do powierzchni deklarowanej w ramach poszczególnych wariantów. Płatności zostały pomniejszone o 13 % z tytułu złożenia kompletnego wniosku po terminie zgodnie z art. 23 ust. 1 akapit 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. stanowiącym, że wniosek o przyznanie przedmiotowych płatności może zostać złożony w terminie 25 dni kalendarzowych po terminie składania wniosków, jednak za każdy dzień roboczy opóźnienia stosowana jest redukcja w wysokości 1% kwoty płatności.
W odwołaniu od decyzji Strona podniosła iż złożyła Wniosek z zachowaniem pierwotnego terminu, a uzupełnienie braków formalnych Wniosku na wezwanie organu nie może być utożsamiane z wniesieniem poprawki z inicjatywy Producenta.
Organ odwoławczy nie uwzględnił odwołania i stwierdził iż wydana decyzja jest prawidłowa.
Wskazał, iż zgodnie z §2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2013 r. poz. 361 ze zm.) {rozporządzenia rolnośrodowiskowego) płatność rolnośrodowiskową przyznaje się rolnikowi (...) jeżeli:
1) został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności;
2) łączna powierzchnia posiadanych przez niego działek rolnych w rozumieniu przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, na których jest prowadzona działalność rolnicza w rozumieniu art. 2 lit. c rozporządzenia nr 73/2009, (...) wynosi co najmniej 1 ha;
3) realizuje 5-letnie zobowiązanie rolnośrodowiskowe, o którym mowa w art. 39 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. Urz. UE L 277 z 21.10.2005, str. 1, z późn. zm.), (...) obejmujące wymogi wykraczające ponad podstawowe wymagania, w ramach określonych pakietów i ich wariantów, zgodnie z planem działalności rolnośrodowiskowej;
4) spełnia warunki przyznania płatności rolnośrodowiskowej w ramach określonych pakietów lub ich wariantów określone w rozporządzeniu.
Wskazał iż stosownie do postanowień § 11 ust. 1 rozporządzenia rolnośrodowiskowego w przypadku pakietów 2 - Rolnictwo ekologiczne, 3 - Ekstensywne trwałe użytki zielone, 4 - Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych poza obszarami Natura 2000 oraz 5 - Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych na obszarach Natura 2000 płatność rolnośrodowiskowa jest przyznawana do działek rolnych.
Stosownie zaś do §18 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia rolnośrodowiskowego wysokość płatności rolnośrodowiskowej w danym roku ustala się jako iloczyn stawek płatności za hektar gruntu i powierzchni działek rolnych po uwzględnieniu zmniejszeń lub wykluczeń wynikających ze stwierdzonych nieprawidłowości lub niezgodności. Przy ustalaniu wysokości płatności rolnośrodowiskowej przysługującej do działek rolnych uwzględnia się powierzchnię tych działek, nie większą jednak niż maksymalny kwalifikowany obszar, o którym mowa w art. 6 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia nr 1122/2009, określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. (§ 18 ust. 3)
Organ odwoławczy stwierdził, iż w rozpatrywanej sprawie kontrola administracyjna danych wykazała, że zadeklarowana powierzchnia działki rolnej L (1,21 ha) jest większa niż maksymalny kwalifikowany obszar uprawniony do płatności określony w systemie identyfikacji działek rolnych dla działki ewidencyjnej nr [...] (1,20 ha). Powierzchnia przekraczająca obszar uprawniony do płatności określony w systemie identyfikacji działek rolnych (0,01 ha) stanowi powierzchnię nie uprawnioną do płatności, która podlega wykluczeniu jako powierzchnia zawyżona.
Wskazując na art. 16 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. Urz. UE L 25, z 28.01.2011, str. 8 ze zm.) stanowiącego, że jeżeli różnica między całkowitym zatwierdzonym obszarem a całkowitym obszarem zadeklarowanym we wniosku o płatność w przypadku danego środka wynosi do 0,1 hektara włącznie, zatwierdzony obszar uważa się za równy obszarowi zadeklarowanemu. W konsekwencji w odniesieniu do powierzchni deklarowanej do płatność z tytułu realizacji pakietów 2 - Rolnictwo ekologiczne wariant 2.3 - Trwałe użytki zielone (z certyfikatem zgodności),3 - Ekstensywne trwałe użytki zielone wariant 3.1.2 - Ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach na obszarach Natura 2000, 4 - Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych poza obszarami Natura 2000 wariant 4.1 - Ochrona siedlisk lęgowych ptaków i 5 - Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych na obszarach Natura 2000 wariant 5.1 - Ochrona siedlisk lęgowych ptaków - NATURA 2000 stwierdził, że deklarowana powierzchnia jest w całości uprawniona do płatności.
Organ przywołał treść art. 61 § 1 i § 3 k.p.a regulujących kwestie daty wszczęcia postępowania administracyjnego na żądanie strony oraz zakres wymagań jakie winno spełniać żądanie.
Przywołał § 23 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2013 r. poz. 361 ze zm.) (rozporządzenie rolnośrodowiskowe) określający jakie elementy winien zawierać wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej, poza elementami podania określonymi w k.p.a. a to
1) numer identyfikacji podatkowej (NIP) lub numer identyfikacyjny w krajowym rejestrze urzędowym podmiotów gospodarki narodowej (REGON), jeżeli zostały nadane, a w przypadku osoby fizycznej również numer ewidencyjny powszechnego elektronicznego systemu ewidencji ludności (PESEL), natomiast jeżeli osoba ta nie posiada obywatelstwa polskiego - kod kraju, numer paszportu lub innego dokumentu tożsamości;
2) numer identyfikacyjny nadany zgodnie z ustawą z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz. U. z 2012 r. poz. 86);
3) wskazanie realizowanych pakietów lub wariantów, z podaniem łącznej powierzchni działek rolnych, na których są one realizowane;
4) charakterystykę gospodarstwa rolnego, a w przypadku pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 1 również liczbę zwierząt w gospodarstwie, o których mowa w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. Nr 213, poz. 1397), oraz ich liczbę w przeliczeniu na duże jednostki przeliczeniowe (DJP) przy użyciu współczynnika ustalonego zgodnie z załącznikiem do tego rozporządzenia, obliczoną według stanu na dzień 15 marca roku, w którym jest składany ten wniosek;
5) oświadczenie o:
a) powierzchni działek ewidencyjnych,
b) sposobie wykorzystywania działek rolnych, w szczególności z podaniem rośliny uprawnej,
c) liczbie zwierząt ras lokalnych;
6) oświadczenia oraz informacje, jakie powinny być zawarte we wniosku o przyznanie jednolitej płatności obszarowej w rozumieniu ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2012 r. poz. 1164 i 1529 oraz z 2013 r. poz. 311), określone w przepisach wydanych na podstawie art. 25 ust. 6 tej ustawy, niewymienione w pkt 1, 2 i 5;
7) oświadczenia i zobowiązania rolnika związane z realizacją zobowiązania rolnośrodowiskowego, w tym zobowiązanie do przechowywania planu działalności rolnośrodowiskowej oraz innych dokumentów dotyczących spełniania warunków przyznania płatności rolnośrodowiskowej lub związanych z tą płatnością przez okres realizacji zobowiązania rolnośrodowiskowego oraz przez okres pięciu lat od dnia zakończenia realizacji tego zobowiązania;
8) informację o załącznikach dołączonych do wniosku.
Podniósł, iż stosownie do postanowień § 25 ust. 2 ww. rozporządzenia rolnik zaznacza na materiale graficznym udostępnionym przez ARiMR:
1) granice działek rolnych, na których realizuje poszczególne pakiety i warianty objęte zobowiązaniem rolnośrodowiskowym, oraz występujące w jego gospodarstwie rolnym i określone w planie działalności rolnośrodowiskowej trwałe użytki zielone oraz elementy krajobrazu rolniczego nieużytkowane rolniczo, o których mowa w § 4 ust. 2 pkt 1,
2) część działki rolnej, która ma pozostać nieskoszona w danym roku - w przypadku realizacji pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 4 lub 5,
3) miejsca na działce rolnej, w których są zasadzone poszczególne drzewa odmian wymienionych w ust. 3 pkt 3 załącznika nr 4 do rozporządzenia lub odmian tradycyjnie uprawianych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przed 1950 r. - w przypadku realizacji wariantu czwartego pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 6
- a następnie dołącza ten materiał graficzny do wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej, począwszy od drugiego roku realizacji zobowiązania rolnośrodowiskowego.
Stwierdził, iż w myśl § 23 ust. 2 rozporządzenia rolnośrodowiskowego wniosek o przyznanie pierwszej płatności rolnośrodowiskowej i kolejnych płatności rolnośrodowiskowych składa się do kierownika biura powiatowego Agencji, właściwego ze względu na miejsce zamieszkania albo siedzibę rolnika, w terminie określonym do składania wniosków o przyznanie płatności bezpośredniej w rozumieniu przepisów o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego.
Podniósł, iż zgodnie z art. 18 ust. 1, 2 i 3 ww. ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego w związku z art. 22 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. Urz. UE L 316 z 02.12.2009, str. 65 ze zm.): Płatności obszarowe są przyznawane na wniosek rolnika. Wniosek o przyznanie płatności obszarowych składa się w terminie od dnia 15 marca do dnia 15 maja a termin, o którym mowa w ust. 2, nie podlega przywróceniu.
Wskazał, że zgodnie z art. 23 ust. 1 akapit 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. wniosek o przyznanie przedmiotowych płatności może zostać złożony w terminie 25 dni kalendarzowych po terminie składania wniosków, jednak za każdy dzień roboczy opóźnienia stosowana jest redukcja w wysokości 1% kwoty płatności. Art. 23 ust. 1 akapit 2 ww. rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 stanowi natomiast, że bez uszczerbku dla jakichkolwiek środków szczególnych podejmowanych przez państwa członkowskie odnośnie do potrzeby składania jakichkolwiek dokumentów uzupełniających w wyznaczonym czasie w celu umożliwienia ustalenia terminów oraz przeprowadzenia skutecznych kontroli, pierwszy akapit stosuje się również odnośnie do dokumentów, umów oraz oświadczeń, które należy przedstawić właściwym organom (...), jeśli takie dokumenty, umowy lub oświadczenia stanowią o kwalifikowalności do przedmiotowej pomocy. W tym przypadku zmniejszenie płatności będzie odnosiło się do kwoty wypłacanej w ramach przedmiotowej pomocy. Stosownie natomiast do art. 23 ust. 1 akapit 3 tego rozporządzenia Jeżeli opóźnienie wynosi ponad 25 dni kalendarzowych, wniosek uznaje się za niedopuszczalny".
Podniósł, iż w przypadku, kiedy wniosek nie spełnia wymagań formalnych, termin doręczenia żądania organowi administracji publicznej należy liczyć od daty usunięcia braków formalnych, bowiem wszczęcie postępowania administracyjnego może spowodować tylko żądanie strony niedotknięte brakami formalnymi, a dla wniosków składanych osobiście w momencie ich przyjmowania pracownik ARiMR przeprowadza kontrolę wizualną wniosku, załączników graficznych i innych załączników (wymaganych w zależności od rodzaju płatności, o które ubiega się rolnik). Kontrola wizualna nie jest przeprowadzana dla wniosków składnych za pośrednictwem Poczty Polskiej czy przesyłek kurierskich.
Wskazał iż skoro zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 173) z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach Unii Europejskiej, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy k.p.a., to co do zasady wezwanie do uzupełnienia braków formalnych winno zostać wystosowane do rolnika.
Podsumowując organ odwoławczy stwierdził, iż skoro złożenie kompletnego wniosku o przyznanie płatności na rok 2014 przez J. Z. do Biura Powiatowego ARiMR w M. nastąpiło w dniu 03.06.2014 r. tym samym zastosowanie 13 % redukcji płatności, to jest w wysokości 1% płatności za każdy dzień opóźnienia w złożeniu kompletnego wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej jest prawidłowe.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach pełnomocnik strony zarzucił organowi odwoławczemu
- naruszenie przepisów prawa procesowego tj. art.8 k.p.a. poprzez naruszenie zasady pogłębiania zaufania do organów administracji,
- naruszenie przepisów prawa procesowego tj. art. 9 k.p.a. poprzez nieinformowanie skarżącego o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie jego praw i obowiązków,
- naruszenie przepisów prawa procesowego tj. art. 11 k.p.a. poprzez naruszenie zasady przekonywania,
- naruszenie przepisu prawa procesowego tj. art. 57 § 5 pkt. 2 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i w konsekwencji przyjęcie, iż strona złożyła wniosek o przyznanie płatności po terminie, w sytuacji gdy wniosek został nadany w urzędzie pocztowym w dniu 15.05.2014 r. i zgodnie z powołanym przepisem - termin uważa się za zachowany - jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe,
- naruszenie przepisów prawa procesowego tj. art:. 64 § 2 k.p.a. w zw. z art. 23 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonywania rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) Nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina, a które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na przyjęciu, iż w przypadku uzupełniania braków formalnych wniosku/podania za datę złożenia samego podania przyjmuje się dzień uzupełnienia wniosku/podania nie zaś dzień pierwotnego jego złożenia,
- błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, iż uzupełnienie przez skarżącego braków formalnych wniosku wskutek wystosowanego przez organ wezwania z dnia 22 maja 2014 r., należy traktować jako złożenie samego wniosku po terminie, w sytuacji gdy w przypadku uzupełnienia braków formalnych wniosku w terminie, za chwilę złożenia samego wniosku przyjmuje się dzień złożenia wniosku a nie moment uzupełnienia jego braków formalnych,
- naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 23 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonywania rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) Nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina, poprzez jego zastosowanie w sytuacji gdy przepis ten, nie powinien był być w ogóle przez organ zastosowany, bowiem nie dotyczy on sytuacji uzupełnienia wniosku wskutek wystosowanego przez organ wezwania do usunięcia braków formalnych wniosku, a odnosi się jedynie do złożenia przez stronę wniosku po terminie, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca.
W konsekwencji wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej jej decyzji organu pierwszej instancji i przekazanie sprawy organowi I instancji celem merytorycznego rozpoznania i o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i wskazując ponownie na treść art. 23 ust. 1 akapit 2 rozporządzenia Komisji ( WE) nr 1122/2009 stwierdził iż przepis ten stanowił podstawę prawną do redukcji płatności w sytuacji, albowiem strona w terminie określonym do składania wniosków o przyznanie płatności bezpośredniej w rozumieniu przepisów o płatnościach w ramach wsparcia bezpośredniego nie złożyła kompletnego wniosku o przyznanie płatności.
W piśmie procesowym pełnomocnik podkreślił, iż wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej został nadany za pośrednictwem polskiej placówki pocztowej w terminie skoro nadano w dniu 15 maja 2014 przesyłkę zawierającą ten wniosek. Zatem od tej chwili czynność uzyskuje moc prawną, nie zaś jak to organ przyjął w sprawie od daty konwalidacji czynności czyli z momentem uzupełnienia wniosku o brakujące elementy w postaci dołączenia wypełnionych i podpisanych załączników graficznych. Powołał się także na wyrok WSA w Gliwicach III SA/GL 55/15 na potwierdzenie swoich argumentów .
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Podstawą prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 26 stycznia 2007r. o płatnościach w ramach systemu wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2012r. poz.1164 z późn. zm.), rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działalności "Program rolnośrodowiskowy" objętego programem Rozwoju obszarów wiejskich na lata 2007 – 2013 (DZ.U. z 2013r. poz.361 z późn. zm.), rozporządzenia Komisji Europejskiej nr 65/2011 z 27 stycznia 2011r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz.U.UE.L.2011.25.8.) oraz rozporządzenia Komisji Europejskiej (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz.UE.L.2009.316.65).
Zgodnie z treścią § 23 ust. 1 rozporządzenia z 13 marca 2013r. wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej, poza elementami podania określonymi w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego, z wyłączeniem adresu, zawiera:
1) numer identyfikacji podatkowej (NIP) lub numer identyfikacyjny w krajowym rejestrze urzędowym podmiotów gospodarki narodowej (REGON), jeżeli zostały nadane, a w przypadku osoby fizycznej również numer ewidencyjny powszechnego elektronicznego systemu ewidencji ludności (PESEL), natomiast jeżeli osoba ta nie posiada obywatelstwa polskiego - kod kraju, numer paszportu lub innego dokumentu tożsamości;
2) numer identyfikacyjny nadany zgodnie z ustawą z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz. U. z 2012 r. poz. 86);
3) wskazanie realizowanych pakietów lub wariantów, z podaniem łącznej powierzchni działek rolnych, na których są one realizowane;
4) charakterystykę gospodarstwa rolnego, a w przypadku pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 1 również liczbę zwierząt w gospodarstwie, o których mowa w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. Nr 213, poz. 1397), oraz ich liczbę w przeliczeniu na duże jednostki przeliczeniowe, o których mowa w tym rozporządzeniu, zwane dalej "DJP", przy użyciu współczynnika ustalonego zgodnie z załącznikiem do tego rozporządzenia, obliczoną według stanu na dzień 15 marca roku, w którym jest składany ten wniosek;
5) oświadczenie o:
a) powierzchni działek ewidencyjnych,
b) sposobie wykorzystywania działek rolnych, w szczególności z podaniem rośliny uprawnej,
c) liczbie zwierząt ras lokalnych;
6) oświadczenia oraz informacje, jakie powinny być zawarte we wniosku o przyznanie jednolitej płatności obszarowej w rozumieniu ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2012 r. poz. 1164 i 1529 oraz z 2013 r. poz. 311), określone w przepisach wydanych na podstawie art. 25 ust. 6 tej ustawy, niewymienione w pkt 1, 2 i 5;
7) oświadczenia i zobowiązania rolnika związane z realizacją zobowiązania rolnośrodowiskowego, w tym zobowiązanie do przechowywania planu działalności rolnośrodowiskowej oraz innych dokumentów dotyczących spełniania warunków przyznania płatności rolnośrodowiskowej lub związanych z tą płatnością przez okres realizacji zobowiązania rolnośrodowiskowego oraz przez okres pięciu lat od dnia zakończenia realizacji tego zobowiązania;
8) informację o załącznikach dołączonych do wniosku.
Wniosek o przyznanie pierwszej płatności rolnośrodowiskowej i kolejnych płatności rolnośrodowiskowych składa się do kierownika biura powiatowego Agencji, właściwego ze względu na miejsce zamieszkania albo siedzibę rolnika, w terminie określonym do składania wniosków o przyznanie płatności bezpośredniej w rozumieniu przepisów o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. (ust. 2. ).
W myśl § 25. 1. Agencja udostępnia rolnikowi, który złożył wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej, materiał graficzny z oznaczeniem co najmniej granic i numerów działek ewidencyjnych, na których jest realizowane zobowiązanie rolnośrodowiskowe, oraz z oznaczeniem granic położonych na obszarze jego gospodarstwa rolnego:
1) rezerwatów przyrody, parków krajobrazowych, parków narodowych i obszarów Natura 2000 utworzonych na podstawie ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody oraz obszarów, o których mowa w art. 33 ust. 2 tej ustawy,
2) obszarów szczególnie narażonych
- nie później niż do dnia 14 marca roku następującego po roku, w którym rolnik złożył wniosek o przyznanie pierwszej płatności rolnośrodowiskowej.
2. Rolnik zaznacza na materiale graficznym:
1) granice działek rolnych, na których realizuje poszczególne pakiety i warianty objęte zobowiązaniem rolnośrodowiskowym, oraz występujące w jego gospodarstwie rolnym i określone w planie działalności rolnośrodowiskowej trwałe użytki zielone oraz elementy krajobrazu rolniczego nieużytkowane rolniczo, o których mowa w § 4 ust. 2 pkt 1, 2) część działki rolnej, która ma pozostać nieskoszona w danym roku - w przypadku realizacji pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 3, 4 lub 5,
3) miejsca na działce rolnej, w których są zasadzone poszczególne drzewa odmian wymienionych w ust. 3 pkt 3 załącznika nr 4 do rozporządzenia lub odmian tradycyjnie uprawianych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przed 1950 r. - w przypadku realizacji wariantu czwartego pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 6
- a następnie dołącza ten materiał graficzny do wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej, począwszy od drugiego roku realizacji zobowiązania rolnośrodowiskowego.
W myśl art. 18 ust.2 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego wniosek o przyznanie płatności obszarowych, płatności do krów i owiec oraz płatności do tytoniu składa się w terminie od dnia 15 marca do dnia 15 maja. Zgodnie z treścią art.18 ust.3 wymienionej ustawy termin, o którym mowa w ust. 2, nie podlega przywróceniu.
W myśl art.23 rozporządzenia nr 1122/2009 w związku z art.8 ust.3 rozporządzenia nr 65/2011 z wyjątkiem przypadków siły wyższej oraz okoliczności nadzwyczajnych, o których mowa w art. 75, złożenie wniosku o przyznanie pomocy na mocy niniejszego rozporządzenia po wyznaczonym terminie prowadzi do zmniejszenia kwoty płatności, do której uprawniony byłby rolnik gdyby złożył wniosek w terminie, o 1 % za każdy dzień roboczy.
Bez uszczerbku dla jakichkolwiek środków szczególnych podejmowanych przez państwa członkowskie odnośnie do potrzeby składania jakichkolwiek dokumentów uzupełniających w wyznaczonym czasie w celu umożliwienia ustalenia terminów oraz przeprowadzenia skutecznych kontroli, pierwszy akapit stosuje się również odnośnie do dokumentów, umów oraz oświadczeń, które należy przedstawić właściwym organom zgodnie z art. 12 i 13, jeśli takie dokumenty, umowy lub oświadczenia stanowią o kwalifikowalności do przedmiotowej pomocy. W tym przypadku zmniejszenie płatności będzie odnosiła się do kwoty wypłacanej w ramach przedmiotowej pomocy. Jeśli opóźnienie wynosi ponad 25 dni kalendarzowych, wniosek uznaje się za niedopuszczalny.
Zgodnie zaś z art. 12 rozporządzenia nr 1122/ 2009 pojedynczy wniosek zawiera wszystkie informacje niezbędne do ustalenia kwalifikowalności do pomocy, w szczególności:
a) tożsamość rolnika;
b) system lub systemy pomocy, których dotyczy wniosek;
c) identyfikację uprawnień do płatności zgodnie z systemem identyfikacji i rejestracji przewidzianym w art. 7 do celów systemu płatności jednolitej;
d) szczegóły pozwalające na identyfikację wszystkich działek rolnych w gospodarstwie, ich powierzchnię wyrażoną w hektarach z dokładnością do dwóch miejsc po przecinku, ich położenie i, w stosownych przypadkach, ich użytkowanie oraz informację, czy dana działka rolna jest nawadniana;
e) oświadczenie rolnika, że jest świadomy warunków przedmiotowych systemów pomocy.
2. W celu identyfikacji uprawnień do płatności, o których mowa w ust. 1 lit. c), wcześniej ustalone formularze przekazane rolnikowi zgodnie z art. 19 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 73/2009, zawierają identyfikację uprawnień do płatności zgodną z systemem identyfikacji i rejestracji przewidzianym w art. 7 niniejszego rozporządzenia;
3. W celu identyfikacji wszystkich działek rolnych w gospodarstwie, o których mowa w ust. 1 lit. d), wcześniej ustalone formularze przekazane rolnikowi zgodnie z art. 19 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 73/2009, zawierają informację na temat maksymalnego obszaru kwalifikowalnego przypadającego na działkę referencyjną do celów systemu płatności jednolitej lub systemu jednolitej płatności obszarowej. Ponadto materiały geograficzne przekazane rolnikowi zgodnie z tym przepisem określają granice działek referencyjnych oraz ich jednoznaczną identyfikację, natomiast rolnik wskazuje położenie każdej działki rolnej. (...).
Z wymienionych przepisów wynika, że wnioski o przyznanie płatności obszarowych na dany rok winny być składane od dnia 15 marca do dnia 15 maja danego roku i termin ten nie podlega przywróceniu. Jedynie w wyjątkowych sytuacjach wniosek może być złożony później co skutkuje zmniejszeniem kwoty płatności o 1 % za każdy dzień roboczy opóźnienia ale opóźnienie to nie może być większe niż 25 dni kalendarzowych od upływu wymaganego terminu (tzn. do 10 czerwca danego roku).
Jak wynika z akt w dniu 15 maja 2014r. J. Z. złożył wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowych na 2014r. wskazując, iż jest to wniosek kontynuacyjny do pakietów rolnośrodowiskowych w latach 2012-2017. Wniosek ten zawierał braki formalne gdyż J. Z. nie dostarczył lub nie podpisał załączników graficznych dla działek rolnych: A, AA, AB, AC, AD, AE, AF, AG, AH, Al, B, C, D, E, F, G, H, I, K, L, M, N, O, R, S, T, U, W, X, Y, Z. Również wybrany numer wariantu 3.1.2 Ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach na obszarach Natura 2000 na działce rolnej AC, AE, AF, Al nie został zadeklarowany w sekcji IIA w części szczegółowej Wniosku oraz wybrany numer wariantu 4.1 Ochrona siedlisk lęgowych ptaków na działce rolnej D, F, I nie został zadeklarowany w sekcji IIA w części szczegółowej Wniosku.
Skorygowany prawidłowo sporządzony wniosek wraz z wymaganymi, podpisanymi załącznikami graficznymi do w/w działek rolnych został złożony w dniu 3.06.2014 r., a zatem po upływie wymaganego terminu, co uzasadniało w konsekwencji zastosowanie redukcji płatności rolnośrodowiskowej za 2014r. w łącznej wysokości 13 % czyli o 1 % za każdy dzień roboczy. Skoro bowiem zmniejszenie kwoty płatności, do której uprawniony byłby rolnik gdyby złożył wniosek w terminie, o 1 % za każdy dzień roboczy stosuje się także odnośnie dokumentów, umów, oraz oświadczeń, które należy przedstawić właściwemu organowi zgodnie z art. 12 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009, gdy stanowią one kwalifikowalności do przedmiotowej pomocy, a taka sytuacja w odniesieniu do braku wypełnionych bądź podpisanych załączników jako oświadczeń wiedzy rolnika o stanie gruntu deklarowanego do płatności miała miejsce w sprawie, prawidłową jest sporna decyzja organu odwoławczego. Organy nie mogły uznać, jak to wywodzi w skardze pełnomocnik, iż czynność złożenia wniosku uzyskuje moc od chwili jego dokonania, zgodnie z regulacjami art. 57 k.p.a. czyli w dniu 15 maja 2014r., a nie z chwilą konwalidacji braków. Skoro bowiem w normie art. 23 rozporządzenia Komisji (WE) 1122/2009 uregulowano skutki złożenia wniosku zawierających braki co do informacji niezbędnych do ustalenia kwalifikowalności do pomocy, a takie braki niewątpliwie we wniosku o płatność zaistniały w sprawie nie mogły mieć zastosowanie reguły ogólne wynikające z przepisów k.p.a. Przepisy art. 23 rozporządzenia Komisji jako szczególne, wobec regulacji ogólnych z k.p.a. miały zastosowanie w sprawie W konsekwencji niezasadne są twierdzenia ze skargi, iż w sprawie czynność- złożenie wniosku uzyskała moc od dnia jej dokonania. W konsekwencji także niezasadne są zarzuty naruszenia regulacji z art. 23 rozporządzenia Komisji (WE) 1122/2009 oraz art. 64 § 2 k.p.a. Zostały one bowiem prawidłowo zastosowane w sprawie Nie może zasługiwać na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 9 kp.a., który to nakłada na organ administracji publicznej obowiązek należytego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych mających wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków. Z art. 21 ust. 1 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich wynika, iż z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach, o których mowa w art. 1 pkt 1, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnej stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej. 2. W postępowaniu w sprawie dotyczącej przyznania pomocy organ, przed którym toczy się postępowanie: 1) stoi na straży praworządności; 2)jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy; 3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania. Z powyższej normy wynika zatem, iż na żądanie stron organ udziela niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków. Takowego zaś żądania wobec organów o okolicznościach faktycznych i prawnych mających wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków strona postępowania nie zgłaszała zatem i po stronie organów nie było obowiązku niezbędnych pouczeń w tym zakresie. Sąd nie dopatrzył się także po stronie organów naruszeń w zakresie art. 11 i art. 9 k.p.a. Organ I instancji w uzasadnieniu faktycznym decyzji w sposób jednoznaczny podał motywy podjętej decyzji oraz w uzasadnieniu prawnym wyjaśnił zastosowane podstawy prawne z przytoczeniem przepisów prawa, które to stanowisko następnie zostało przez organ odwoławczy w decyzji odwoławczej podzielone w całości .
W tym stanie rzeczy, gdy rozpoznając sprawę Sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego, bądź przepisów postępowania administracyjnego mogących mieć wpływ na wynik sprawy na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło