III SA/Gl 883/21

WyrokWSA w Gliwicach2021-09-07

Skład orzekający: Anna Apollo, Barbara Orzepowska-Kyć, Marzanna Sałuda

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy ocena wniosku o dofinansowanie projektu w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego, oparta na danych z zewnętrznej strony internetowej niepowiązanej z wnioskodawcą, narusza zasady rzetelności i przejrzystości postępowania?
Ratio decidendi
Ocena projektu dokonana przez ekspertów na podstawie danych z zewnętrznej strony internetowej, która nie należała do wnioskodawcy, narusza zasady rzetelności i przejrzystości postępowania, o których mowa w art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej. Taka ocena nie może się ostać w obrocie prawnym, a naruszenie miało istotny wpływ na wynik oceny, co skutkuje koniecznością przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia.
Stan faktyczny
Strona skarżąca wniosła skargę na decyzję Zarządu Województwa o nieuwzględnieniu protestu dotyczącego oceny merytorycznej wniosku o dofinansowanie projektu w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego. Skarżąca zarzuciła, że ocena wniosku w kryterium dotyczącym działalności w branżach narażonych na skutki COVID-19 została przeprowadzona nierzetelnie, opierając się na danych z zewnętrznej strony internetowej, a nie na informacjach zawartych we wniosku. Organ odwoławczy nie uwzględnił protestu, uznając ocenę za prawidłową. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną.
Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, w związku z czym przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia Zarządowi Województwa. Zasądził od organu na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Apollo Sędziowie Sędzia WSA Barbara Orzepowska-Kyć (spr.) Sędzia WSA Marzanna Sałuda Protokolant Monika Rał po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 września 2021 r. sprawy ze skargi A z siedzibą w B. na rozpatrzenie protestu przez Zarząd Województwa [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie oceny merytorycznej wniosku o dofinansowanie środkami unijnymi realizacji projektu w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2014-2020 1. stwierdza, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny; 2. przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia Zarządowi Województwa [...]; 3. zasądza od Zarządu Województwa [...] na rzecz strony skarżącej kwotę [...] (słownie: [...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zarząd Województwa [...] (dalej: organ, IZ) uchwałą z [...] r. nr [...] , nie uwzględnił protestu wniesionego przez A Sp. z o.o. (dalej: wnioskodawca, spółka, strona, skarżąca) dotyczącego oceny wniosku nr [...] , złożonego w ramach konkursu nr [...] . W podstawie prawnej organ powołał art. 58 ust. 1 w zw. z art. 53 ust. 1 ustawy o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 818, dalej: ustawa wdrożeniowa). Z akt administracyjnych wynika, że skarżący [...] r. złożył do Instytucji Organizującej Konkurs - B w C. (dalej: B lub lOK), wniosek o dofinansowanie pod tytułem: "Dywersyfikacja prowadzonej działalności oraz wprowadzenie innowacyjnej gamy usług sposobem na wzrost konkurencyjności Spółki." Wniosek pozytywnie przeszedł etap oceny formalnej i został zakwalifikowany do etapu oceny merytorycznej. Wniosek pozytywnie przeszedł etap oceny merytorycznej, jednakże ze względu na niewystarczające środki na dofinansowanie wszystkich projektów, nie został wybrany do dofinansowania. Średnia liczba punktów uzyskanych podczas oceny merytorycznej wyniosła 20,5. Szczegółowe informacje na temat oceny wniosku o dofinansowanie zostały zamieszczone w załączonych do pisma lOK kopiach kart oceny merytorycznej. Wniosek o dofinansowanie projektu został umieszczony na liście ocenionych projektów w części: Wnioski ocenione pozytywnie - niewybrane do dofinansowania, pod pozycją nr 162 zgodnie z Uchwałą Zarządu Województwa [...] nr [...] z [...] r. Wnioskodawca pismem z [...] r., wniósł protest na wynik oceny merytorycznej wniosku w ramach kryterium: Prowadzenie działalności w branżach szczególnie narażonych na negatywne skutki wystąpienia COVID-19 (kryterium strategiczne dodatkowe - oceniane po osiągnięciu w kryteriach punktowych podstawowych minimum 12 punktów. Zdaniem wnioskodawcy eksperci w sposób nierzetelny ocenili projekt w ramach wskazanego kryterium ponieważ negatywną ocenę projektu oparto w zasadzie wyłącznie o dane znajdujące się na stronie internetowej przedsiębiorstwa, która nie należy do wnioskodawcy. Wnioskodawcą w ramach projektu jest A Spółka z o.o. Natomiast w uzasadnieniu oceny eksperci powołali się na dane znajdujące się na stronie internetowej [...], która dotyczy działalności prowadzonej przez inny podmiot prawa handlowego, a to spółkę A Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością sp. komandytowa, o czym świadczą m.in. dane rejestrowe podane już na głównej stronie dostępnej pod adresem [...]. Ponadto ekspert w ramach KOP 2 powołał się błędnie także na inne projekty unijne, których nie realizuje wnioskodawca. Następnie wnioskodawca zaznaczył, że we wniosku jednoznacznie wskazano, że prowadzi dominująca działalność w branży usług rehabilitacyjnych tj. branży kwalifikującej się zgodnie z przedmiotowym kryterium do branż usług szczególnie narażonych na negatywne skutki wystąpienia COVID-19. Wynika to z Pola B.8: Spółka działa od roku 2012 obecnie prowadząc rehabilitację stacjonarną i w domu pacjenta. Do obecnych procesów Firma posiada niezbędną aparaturę medyczną, w tym aparat do magnetoterapii, ultradźwięków, laser biostymulacyjny oraz stoły rehabilitacyjne. Działalność prowadzona jest w budynku, gdzie udzielane są inne usługi medyczne - poradnia lekarza rodzinnego oraz gabinety specjalistyczne. Zasięg obecnej działalności dotyczy miasta B. Spółka na bieżąco analizuje i śledzi zapotrzebowanie na usługi medyczne, analizuje najnowsze technologie, dzięki czemu zrodziła się idea niniejszego projektu. Decyzja o jego realizacji została podjęta również w związku z obecną sytuacją epidemiologiczną, która uniemożliwiła w dużej mierze świadczenie dotychczasowych usług rehabilitacyjnych. COVID-19 wpłynął znacząco negatywnie na ilość wykonywanych zabiegów rehabilitacyjnych, zarówno w domu pacjenta oraz w ośrodku, na ilość zabiegów takich jak masaż czy terapia manualna, gdzie niezbędny jest fizyczny kontakt terapeuty z pacjentem przez dotyk. Projekt odpowiada na problem, z jakim w ostatnim czasie mierzy się Firma tj. spadek zainteresowania usługami rehabilitacyjnymi z uwagi na zagrożenie COVID i obostrzenia, jakie w tym względzie zostały wprowadzone. Pole B.10: Dominującą branżą, w której działalność prowadzi obecnie wnioskodawca jest rehabilitacja. Wnioskodawca podejmuje się działań zmierzających do przebranżowienia. Pole B.14: Firma zorganizowała i posiada pełną infrastrukturę do świadczenia dotychczasowych usług. Posiada pomieszczenia przystosowane do świadczenia usług medycznych w budynku, gdzie udzielane są inne usługi medyczne - poradnia lekarza rodzinnego oraz gabinety specjalistyczne. Obecnie prowadzi rehabilitację stacjonarną i w domu pacjenta. Posiada niezbędną aparaturę medyczną tj. aparat do magnetoterapii, ultradźwięków, laser biostymulacyjny oraz stoły rehabilitacyjne. W ramach tego projektu Firma podejmuje się przebranżowienia. /.../ Opisywany projekt jest odpowiedzią na zdiagnozowaną potrzebę wnioskodawcy, ale również rynku, co zostało wykazane w pozostałej części wniosku. Projekt odpowiada również na problem, z jakim w ostatnim czasie mierzy się Firma tj. spadek zainteresowania usługami rehabilitacyjnymi z uwagi na zagrożenie COVID i obostrzenia, jakie w tym względzie zostały wprowadzone. Zaistniała sytuacja wymusiła konieczność wprowadzenia bardziej atrakcyjnej oferty. Pole B.16: W ostatnim czasie skutki zaistniałego kryzysu są mocno odczuwalne przez wnioskodawcę. Odnotowano spadek przychodów o ponad 50%. Klienci zrezygnowali z usług z uwagi na strach przed zakażeniem, następnie również wprowadzono częściowy zakaz rehabilitacji. Kolejnym problemem ograniczającym przyjmowanie pacjentów stał się ograniczony dostęp do środków ochrony osobistej takich jak maseczki, rękawiczki, kombinezony fartuchy i środki odkażające. Pole B.22: W rezultacie realizacji projektu nastąpi zmiana profilu działalności wynikająca z konieczności przebranżowienia. Podmiot dotychczas zajmował się rehabilitacja, planuje w projekcie uruchomić stomatologie. Realizacja projektu wynika z konieczności dostosowania się do sytuacji na rynku, również w związku z obecną sytuacją pandemii COVID. Projekt dotyczy wsparcia inwestycyjnej działalności celem utrzymania konkurencyjności przedsiębiorstwa (Firma inwestuje w aktywa umożliwiające wprowadzenie atrakcyjnej oferty). Strona podniosła, że z załącznika obowiązkowego wniosku, jakim jest "Dokument obrazujący spadek dochodów", wynikało, że spółka odnotowała spadek obrotów o co najmniej 75% w stosunku do obrotów generowanych w okresie poprzedzających 6 miesięcy. Zdaniem strony, jeśli eksperci mieli jakiekolwiek wątpliwości odnośnie treści Wniosku lub przedłożonego załącznika - mogli zwrócić się do wnioskodawcy o dodatkowe wyjaśnienia, czego nie uczyniono. Stanowi to naruszenie punktu 5.3.6 Regulaminu konkursu. Wobec zaniechania wezwania do udzielenia dalszych wyjaśnień strona, w oparciu o art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, zgłosiła zarzut braku rzetelnej, przejrzystej a zarazem i bezstronnej oceny projektu. Wniosła o uwzględnienie protestu i przekazanie projektu do ponownej oceny w ramach omawianego kryterium, w wyniku której projekt winien otrzymać 5 punktów. Organ uchwałą z [...] r. nr [...] , nie uwzględnił protestu. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia protestu organ wskazał, że z kopii kart oceny merytorycznej (dalej KOM), w zakresie kryterium: Prowadzenie działalności w branżach szczególnie narażonych na negatywne skutki wystąpienia COVID-19 (kryterium strategiczne dodatkowe) wynika, że obaj eksperci przyznali 0 pkt na 5 możliwych do uzyskania, przedstawiając następujące uzasadnienia: KOM 1. Przedsiębiorstwo ubiegające się o wsparcie nie prowadzi dominującej działalności w branżach szczególnie narażonych na negatywne skutki wystąpienia COVID-19. Obszar działalności gospodarczej wnioskodawcy: Opieka zdrowotna. Przedmiotem działalności wnioskodawcy jest praktyka lekarska ogólna. Wnioskodawca m.in. w pkt. B.14 twierdzi, że: "Obecnie prowadzi rehabilitację stacjonarną i w domu pacjenta". Ekspert zapoznał się m.in. z informacjami znajdującymi się na stronie internetowej wnioskodawcy pod adresem [...], z których jednoznacznie wynika, że dominującą działalnością wnioskodawcy nie są usługi rehabilitacyjne, a praktyka lekarska ogólna i specjalistyczna: "Aktualnie w ramach ambulatoryjnej opieki specjalistycznej proponujemy naszym pacjentom 23 poradnie specjalistyczne oraz dostęp do podstawowej opieki zdrowotnej". KOM 2. Z uwagi na to, że przedsiębiorstwo nie znajduje się w grupie szczególnie zagrożonych branż np.: usługi rehabilitacyjne (wnioskodawca mimo stwierdzenia np. w pkt B.22, że: "Podmiot dotychczas zajmował się rehabilitacją, planuje w projekcie uruchomić stomatologię") rzeczywiście realizuje działalność stomatologiczna zamiast rehabilitacyjną: "Praktyka lekarska ogólna (PKD 8621ZJ)", co więcej ze strony internetowej [...] wynika, że: " W ramach poradni stomatologicznej A zajmujemy się leczeniem oraz profilaktyką chorób zębów, przyzębia i jamy ustnej. Posiadamy umowy z NFZ na świadczenie usług stomatologicznych oraz w zakresie chirurgii stomatologicznej." Na tejże stronie nie można znaleźć ani poradni ani cennika dot. rehabilitacji. Mimo, że wnioskodawca realizuje projekt unijny "Kompleksowa rehabilitacja lecznicza pacjentów z zaburzeniami psychicznymi" oraz "Usługi zdrowotne dla niesamodzielnych w B." trudno stwierdzić, że wnioskodawca jest z branży usług rehabilitacyjnych. Organ nie zgodził się z zarzutem, że eksperci w sposób nierzetelny ocenili projekt w ramach wskazanego kryterium ponieważ ze sporządzonych uzasadnień wynika, że negatywną ocenę projektu w ramach przedmiotowego kryterium oparto w zasadzie wyłącznie o dane znajdujące się na stronie internetowej przedsiębiorstwa, która nie należy do wnioskodawcy. Rację przyznał organ wnioskodawcy, że strona internetowa, na którą powołali się eksperci dotyczy działalności prowadzonej przez inny podmiot niż wnioskodawca. Jednakże, biorąc pod uwagę uzasadnienia oceny przedstawione przez ekspertów, organ stwierdził, że informacje ze strony internetowej [...], nie były główną przesłanką oceny w przedmiotowym kryterium, a jedynie jej uzupełnieniem bez wpływu na przyznaną ocenę. Z uzasadnień obu ekspertów wynika bowiem, że zgodnie z zapisami wniosku stwierdzili, że przedmiotem działalności wnioskodawcy jest praktyka lekarska ogólna (pkt A.1.1 Kod i nazwa przeważającego rodzaju działalności wg PKD). W pkt. B.8 i B.10. wnioskodawca podał, że dominującą branżą jest rehabilitacja, więc eksperci dokonali weryfikacji tych zapisów, czego dali wyraz w ocenie. Wnioskodawca nie udowodnił jednoznacznie, że działalnością dominującą są usługi rehabilitacyjne. PKD wnioskodawcy i przedstawiona struktura zatrudnienia we wniosku sugerują szerszy zakres działalności wnioskodawcy. We wniosku brak jest również informacji jaką część przychodów firmy stanowią usługi rehabilitacyjne, a jaką pozostała działalność firmy. Reasumując organ stwierdził, że dokonana ocena była zgodna z prawem i że tryb odwoławczy nie może być traktowany przez wnioskodawcę jako możliwość uzupełnienia wniosku, złożenia dodatkowych wyjaśnień, dokumentów, itp. Wszelkie bowiem informacje, które mogą stanowić podstawę do oceny projektu powinny być przedstawione na etapie aplikowania i tylko takie zostaną ostatecznie wzięte pod uwagę. Strona zaskarżyła do sądu administracyjnego nieuwzględnienie protestu, zarzucając naruszenie: art. 37 ust. 1 i ust. 2, art 58 ust. 2 i ust. 3 ustawy wdrożeniowej, poprzez brak rzetelnej i przejrzystej oceny projektu, w ramach kryterium "Prowadzenie działalności w branżach szczególnie narażonych na negatywne skutki wystąpienia COVID-19 - Kryterium punktowe dodatkowe strategiczne - oceniane po osiągnięciu w kryteriach punktowych podstawowych (minimum 12 pkt)", co spowodowało stwierdzenie niespełnienia tego kryterium. Skarżąca wniosła o uwzględnienie skargi oraz stwierdzenie, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję. W uzasadnieniu skargi strona podniosła te same argumenty co w proteście, dodatkowo wskazując, że z dokumentacji konkursowej nie wynika, że dominującą działalność przedsiębiorcy ustala się w oparciu o dany kod PKD, ani też o przedmiot przeważającej działalności przedsiębiorcy wskazany w rejestrze przedsiębiorców KRS (zarzut naruszenia art. 37 ust. 2 ustawy wdrożeniowej). Ustalenie takie winno być poczynione w oparciu o właściwe treści zawarte we wniosku o dofinansowanie. Z powoływanych przez oceniających, jak i organ treści wniosku wynika, iż działalnością skarżącego są usługi rehabilitacyjne. Wynika to z punktów B.8., B.14 i B.22 wniosku o dofinansowanie, gdzie skarżący wprost potwierdził, że prowadzi działalność w zakresie usług rehabilitacyjnych. Z dokumentacji konkursowej nie wynika również, że dominującą działalność przedsiębiorcy ustala się w oparciu o strukturę zatrudnienia w przedsiębiorstwie, czy też poprzez udzielenie we wniosku informacji jaką cześć przychodów firmy stanowią usługi rehabilitacyjne, a jaką pozostała działalność wnioskodawcy, jak twierdzi organ w wyniku rozstrzygnięciu protestu. Z dokumentacji konkursowej nie wynika, że skarżący ma dodatkowo udokumentować fakt, że dominującą działalnością przedsiębiorcy jest działalność w branży rehabilitacyjnej. Wbrew twierdzeniom organu, wystarczające jest oświadczenie skarżącego w tym zakresie, zawarte w punkcie B.10. wniosku, znajdujące dodatkowe oparcie w treści punktów B.8, B.14 i B.22 wniosku, co potwierdza fakt, że skarżący nie był wzywany do udzielenia dodatkowych wyjaśnień w tymże zakresie. Ponadto w ocenie skarżącego, argumentem rozstrzygającym o zasadności wniesionej skargi jest to, że organ dokonał nieuprawnionej samodzielnej a w rezultacie ponownej oceny projektu, kiedy to oceny spełnienia kryteriów merytorycznych wniosku o dofinansowanie, zgodnie z punktem 5.3.2 Regulaminu konkursu dokonują członkowie KOP. Każdy wniosek oceniany jest przez co najmniej dwóch oceniających. Oceniający jednak nie dokonali ustalenia dominującej działalności skarżącego w oparciu o powołany przez organ kod PKD. Dopiero organ w rozstrzygnięciu protestu powołał się na to, że "PKD wnioskodawcy oraz przedstawiona struktura zatrudnienia we wniosku sugerują szerszy zakres działalności wnioskodawcy. We wniosku brak jest również informacji jaka cześć przychodów firmy stanowią usługi rehabilitacyjne, a jaka pozostałą działalność wnioskodawcy". Argumenty nie zostały przedstawione na etapie oceny projektu przez oceniających, a co za tym idzie skarżący został w sposób nieuprawniony pozbawiony możliwości odniesienia się do nich na etapie wnoszonego protestu. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny ustalił i zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej, czy celowościowej. Badana jest wyłącznie legalność aktu administracyjnego, czyli prawidłowość zastosowania przepisów prawa do zaistniałego stanu faktycznego, trafność ich wykładni oraz prawidłowość przyjętej procedury. W przepisie art. 3 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, dalej określanej skrótem P.p.s.a), określony został przez ustawodawcę katalog spraw, w których działalność administracji publicznej poddana została kontroli sądowej, przy czym na zasadzie art. 3 § 3 P.p.s.a., sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Takim przepisem szczególnym jest art. 61 ust. 1 ustawy z 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (t. jedn. Dz. U. z 2020 r. poz. 818, dalej zwanej ustawą wdrożeniową). Zgodnie z art. 61 ust. 1 ustawy wdrożeniowej w przypadku nieuwzględnienia protestu, negatywnej ponownej oceny projektu lub pozostawienia protestu bez rozpatrzenia, w tym w przypadku o którym mowa w art. 66 ust. 2 pkt 1 ustawy wdrożeniowej, wnioskodawca może wnieść skargę do sądu administracyjnego zgodnie z art. 3 § 3 P.p.s.a. W wyniku rozpatrzenia skargi, sąd może stosownie do art. 61 ust. 8 ustawy wdrożeniowej: uwzględnić skargę stwierdzając, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję zarządzającą lub pośredniczącą (pkt 1a); orzec, że pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione, przekazując sprawę do rozpatrzenia przez właściwą instytucję zarządzającą lub pośredniczącą (pkt 1b); oddalić skargę w przypadku jej nieuwzględnienia (pkt 2); umorzyć postępowanie w sprawie, jeżeli jest ono bezprzedmiotowe (pkt 3). Z powyższego wynika, że kontroli sądów administracyjnych poddana jest ocena projektów, zgłaszanych przez wnioskodawców ubiegających się o dofinansowanie w ramach systemu realizacji regionalnych programów operacyjnych, dokonywana przez właściwą instytucję zarządzającą programami operacyjnymi w realizacji takich programów, po wyczerpaniu środków odwoławczych. W niniejszej sprawie kontroli sądowoadministracyjnej poddane zostało rozstrzygnięcie zawarte w informacji Instytucji Zarządzającej - Zarządu Województwa Śląskiego o nieuwzględnieniu protestu skarżącego od pozytywnego wyniku oceny merytorycznej wniosku o dofinansowanie projektu lecz nie satysfakcjonującego skarżącego, który zakwestionował punktację jednego kryterium, a w konsekwencji finalną ocenę wniosku. Zgodnie z treścią art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, właściwa instytucja przeprowadza wybór projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz zapewnia wnioskodawcom równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania. W wymienionym przepisie określono ogólne zasady dotyczące wszystkich trybów wyłaniania projektów do dofinansowania. Wymienione w tym przepisie zasady przejrzystości, rzetelności i bezstronności wyboru projektów oraz równości wnioskodawców w dostępie do informacji o zasadach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania dotyczą każdego etapu konkursu - począwszy do momentu przygotowywania regulaminu konkursu i formularza aplikacyjnego. Zasady te dotyczą także uzasadnienia stanowiska czy to na etapie oceny formalnej czy merytorycznej projektu jak też na etapie oceny słuszności zarzutów protestu. Zasady te mają charakter normatywny i stanowią gwarancję równego traktowania wszystkich potencjalnych beneficjentów pomocy unijnej. Podkreślić także należy, że wynikająca z art. 37 ustawy wdrożeniowej zasada przejrzystości, rzetelności i bezstronności wyboru projektów oraz równości traktowania wnioskodawców w dostępie do informacji o zasadach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania ma charakter normatywny i stanowi gwarancję równego traktowania wszystkich potencjalnych beneficjentów pomocy unijnej, znajdując umocowanie w zasadzie równego dostępu do pomocy, wywodzącej się z traktatowej zasady równości. Zasada przejrzystości reguł oceny projektów wymieniona w art. 37 ust. 1 przywołanej ustawy ma ponadto charakter instrumentalny w relacji do zasady równości, realizuje się przede wszystkim w obowiązku powszechnie dostępnej i pełnej informacji o trybie i warunkach wyboru projektów. Rzetelność związana jest natomiast z ustanowieniem jasnych i zrozumiałych dla wnioskodawców kryteriów wyboru projektów, zgodności postępowania właściwej instytucji z ustanowionymi w danym trybie regułami oraz wszechstronnym uzasadnieniem wyboru (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 4 sierpnia 2016 r., sygn. akt II GSK 3435/16 i 22 marca 2017 r., sygn. akt II GSK 339/17, publ.: CBOSA). Zauważyć także należy, że ustawa wdrożeniowa nie zawiera definicji zasady rzetelności. Została ona jednak sformułowana w "Wytycznych w zakresie trybów wyboru projektów na lata 2014-2020", w Rozdziale 4 pkt 1 lit. a, dotyczącym ogólnych warunków wyboru projektów. Stosownie do Wytycznych, właściwa instytucja podczas procesu wyboru projektów zobowiązana jest do przestrzegania zasady rzetelności, rozumianej jako obowiązek zgodnej z ustanowionymi regułami oceny każdego projektu. Podstawową metodą realizacji tej zasady rzetelności jest ocenianie projektów na podstawie danych zawartych, opisanych we wnioskach aplikacyjnych. To bowiem gwarantuje także równe traktowanie wszystkich uczestników konkursu. Wreszcie, w myśl art. 57 ustawy wdrożeniowej właściwa instytucja rozpatruje protest, weryfikując prawidłowość oceny projektu w zakresie kryteriów i zarzutów, o których mowa w art. 54 ust. 2 pkt 4 i 5. Zgodnie z ostatnio wymienionymi przepisami protest zawiera wskazanie kryteriów wyboru projektów, z których oceną wnioskodawca się nie zgadza, wraz z uzasadnieniem oraz wskazanie zarzutów o charakterze proceduralnym w zakresie przeprowadzonej oceny, jeżeli zdaniem wnioskodawcy naruszenia takie miały miejsce, wraz z uzasadnieniem. Konsekwencja takiego formalistycznego podejścia do protestu i jego granic jest to, że sąd badając kwestię zgodności z prawem dokonanej oceny projektu jest związany oceną nie zakwestionowaną przez wnioskodawcę w proteście. Odnosząc się do zarzutów skargi, zasadnym jest podkreślenie, że w sprawach, przedmiotem których jest ocena projektu, dokonywana w oparciu o przepisy ustawy wdrożeniowej, poza powszechnie obowiązującymi przepisami prawa unijnego i krajowego wzorzec kontroli stanowią również postanowienia systemu realizacji programu operacyjnego w rozumieniu art. 6 § 1 i 2 ustawy wdrożeniowej. Z uwagi na fakt, że w świetle ostatniego z powołanych przepisów katalog dokumentów mogących wejść w skład systemu realizacji jest otwarty, na system ten składają się różnego rodzaju dokumenty, w tym Regulamin Konkursu, określający - w myśl art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy wdrożeniowej - kryteria wyboru projektu (por. np. wyrok NSA z 27 czerwca 2017 r., II GSK 1517/17, publ.: CBOSA). Należy bowiem mieć na uwadze, że wnioskodawca - przystępując do naboru wniosków o dofinansowanie - zna jego zasady naboru i wyraża akceptację dla tych warunków, a chcąc uzyskać wsparcie ze środków unijnych, godzi się postępować ściśle według tych zasad. De facto postanowienia zawarte w szeroko pojmowanych dokumentach systemu realizacji projektu mogą więc stanowić podstawę praw i obowiązków wnioskodawców (por. Komentarz do ustawy o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020, pod red. R. Poździka; Wyd. sejmowe, 2016; komentarz do art. 6 teza 4-5 i powołane tam orzecznictwo). Załącznikami do Regulaminu konkursu, do którego aplikował skarżący była instrukcja wypełniania wniosku oraz wzór umowy o dofinansowanie projektu w ramach tego konkretnego konkursu, wraz z załącznikami. Są to dokumenty wiążące tak wnioskodawcę, jak i IZ oraz sąd rozpoznający niniejszą sprawę. Odnosząc się do spornej kwestii, tj. oceny projektu i otrzymania przez wnioskodawcę 0 punktów w kryterium: "Prowadzenie działalności w branżach szczególnie narażonych na negatywne skutki wystąpienia COVID-19 (kryterium strategiczne dodatkowe - oceniane po osiągnięciu w kryteriach punktowych podstawowych minimum 12)", stwierdzić przyjdzie, że zarzuty skargi są zasadne. To oznacza, że dokonaną w tym zakresie ocenę uznać należy za naruszającą art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej. Słusznie wskazała strona skarżąca, że oceniający przeprowadzili ocenę wniosku w zakresie spornego kryterium w oparciu o informacje uzyskane w Internecie ze strony, która nie należała do wnioskodawcy. Pierwszy oceniający wskazał, że wnioskodawca nie prowadzi dominującej działalności w branżach szczególnie narażonych na negatywne skutki wystąpienia COVID-19. Przedmiotem działalności wnioskodawcy jest praktyka lekarska ogólna. Oceniający przyznał, że wnioskodawca m.in. w pkt. B.14 twierdzi, że "Obecnie prowadzi rehabilitację stacjonarną i w domu pacjenta", jednakże po zapoznaniu się m.in. z informacjami znajdującymi się na stronie internetowej nie należącej do wnioskodawcy, stwierdził, że jednoznacznie z nich wynika, że dominującą działalnością wnioskodawcy nie są usługi rehabilitacyjne, a praktyka lekarska ogólna i specjalistyczna, po czym zacytował fragment opisu z tej strony i stwierdził brak podstaw do przyznania punktu za ww. aspekt. Drugi oceniający również stwierdził, że przedsiębiorstwo nie znajduje się w grupie szczególnie zagrożonych branż np.: usługi rehabilitacyjne. Zacytował dane z pkt. B.22 wniosku i stwierdził, że wnioskodawca rzeczywiście realizuje działalność stomatologiczna zamiast rehabilitacyjną: "Praktyka lekarska ogólna (PKD 8621ZJ)". Następnie przywołał fragment opisu ze strony internetowej innego podmiotu, argumentując, że na tej stronie nie można znaleźć ani poradni ani cennika dot. rehabilitacji. Następnie błędnie wskazał, że wnioskodawca realizuje projekt unijny "Kompleksowa rehabilitacja lecznicza pacjentów z zaburzeniami psychicznymi" oraz "Usługi zdrowotne dla niesamodzielnych w B." i ocenił, że trudno stwierdzić, że wnioskodawca jest z branży usług rehabilitacyjnych - przyznając 0 pkt. Niewątpliwie oceny te nie są wyczerpujące ani rzetelne. Oceny nie odnoszą się do treści zawartych w punkcie B.8. ani B.10 wniosku gdzie wnioskodawca, oświadcza że dominującą branżą, w której prowadzi obecnie działalność jest rehabilitacja i podejmuje się działań zmierzających do przebranżowienia. Weryfikacja zapisów wniosku dokonana została w oparciu o dane zamieszczone na stronie internetowej nienależącej do wnioskodawcy. Ocena wniosku powinna wskazywać motywy, które legły u podstaw przyznania określonej ilości punktów za kryterium wyboru operacji. Motywy te powinny być tak ujęte, aby strona mogła poznać tok rozumowania poprzedzającego wydanie rozstrzygnięcia oraz zrozumieć i w miarę możliwości zaakceptować zasadność przesłanek faktycznych i prawnych, jakimi kierował się organ przy ocenianiu. Z uwagi na fakt, że ocena została dokonana w oparciu o nieprawdziwe dane brak jest logicznego związku pomiędzy przywołanymi motywami a rozstrzygnięciem. Słuszny jest zatem zarzut skargi naruszenia art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej. Nieprawidłowa jest również weryfikacja tej oceny dokonana przez IZ RPO WSL. Organ weryfikując ocenę dodatkowo wskazuje, że o dominującej działalności prowadzonej przez skarżącego, tj.: Działalność lekarska ogólna", świadczy przedstawiona struktura zatrudnienia w przedsiębiorstwie oraz brak wskazania jaka cześć przychodów firmy stanowa usługi rehabilitacyjne, a jaka pozostała działalność wnioskodawcy. Słusznie wskazała strona skarżąca, że z dokumentacji konkursowej nie wynika, że dominującą działalność przedsiębiorcy ustala się w oparciu o strukturę zatrudnienia w przedsiębiorstwie czy też poprzez udzielenie we wniosku informacji jaka cześć przychodów firmy stanowi usługi rehabilitacyjne, a jaka pozostała działalność wnioskodawcy. Zasadnie strona powołała się na Instrukcję wypełniania wniosku, argumentując, że kod PKD wskazany we wniosku w części A.1.1. jest wypełniany automatycznie przez System LSI obsługujący proces składania wniosków o dofinansowanie i służy jedynie celom informacyjnym. Słusznie też zarzucił skarżący, że jeśli eksperci mieli wątpliwości co do informacji wskazanych we wniosku, to zgodnie z zapisami punktu 5.3.6 Regulaminu Konkursu, mieli prawo wezwania wnioskodawcy do wyjaśnień w ramach oceny poszczególnych kwestii/zagadnień, w sytuacji gdy uznali, że jest to niezbędne do przeprowadzenia oceny wniosku o dofinansowanie. Dokonując ponownej oceny projektu stosownie do treści art. 58 ust. 3 u.z.r.p. poprzez powtórną jego weryfikację w zakresie kryteriów i zarzutów protestu, o których mowa w art. 54 ust. 2 pkt 4 i 5, IZ RPO WSL, jeszcze raz przeanalizuje zapisy wniosku zawarte w pkt: B.8, B.10, B.14, B.16, B.22 i ponownie rozważy, czy w świetle złożonych przez stronę dokumentów zasadnym jest wezwanie strony o dodatkowe wyjaśnienia, celem zweryfikowania tych informacji. W ocenie Sądu, weryfikacja zapisów wniosku nie może się odbywać w oparciu o zapisy strony internetowej należącej do innej osoby prawnej, co nastąpiło w rozpoznawanej sprawie. Taka ocena dokonana przez obu oceniających narusza zasady przejrzystości, rzetelności i bezstronności, zatem nie może się ostać w obrocie prawnym. Mając na uwadze powyższe na podstawie art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a ustawy wdrożeniowej Sąd w pkt 1 sentencji wyroku orzekł, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, w związku z czym przekazano sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi. Na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a w pkt 3 sentencji wyroku orzeczono o kosztach postępowania.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło