III SA/Gl 930/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie : Sędzia WSA Barbara Orzepowska-Kyć po rozpoznaniu w dniu 5 grudnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi H.S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie egzekucji należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej w zakresie wniosku o zmianę postanowienia z dnia 18 lipca 2011 r. o odmowie przyznania prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu postanawia : odmówić zmiany postanowienia z dnia 18 lipca 2011 r. o odmowie przyznania prawa pomocy. Postanowieniem z dnia 1 czerwca 2011 r. referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy stronie skarżącej w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego. W następstwie wniesienia sprzeciwu od tego postanowienia, Sąd postanowieniem z dnia 18 lipca 2011 r. odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Postanowienie to stało się prawomocne, ponieważ Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 22 września 2011 r. oddalił zażalenie H.S. na postanowienie tutejszego Sądu. W odpowiedzi na nadesłany odpis postanowienia NSA skarżący złożył ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia z kosztów sądowych (wniosek został nadany w urzędzie pocztowym w dniu [...] r.). Strona skarżąca w podniosła, że w związku z otrzymaniem postanowienia NSA jest zmuszona do złożenia ponownego wniosku o przyznanie pomocy prawnej oraz że nie zmieniły się okoliczności dotyczące jej sytuacji materialnej. Skarżący do w/w wniosku nie załączył żadnych dokumentów na poparcie swojego stanowiska dodając iż zostały już złożone oświadczenia o stanie majątkowym. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W pierwszej kolejności należy podkreślić, że strona skorzystała już z możliwości złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy. Prawomocnym postanowieniem tutejszego Sądu, wniosek ten został oddalony. Stosownie do art. 252 i 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) – zwanej dalej "P.p.s.a." – wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i o dochodach. Wniosek ten powinien być złożony na urzędowym formularzu. Jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i jej możliwości płatniczych lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie w zakreślonym terminie dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego i dochodów. Z powyższej regulacji wynika, że we wniosku i w zgromadzonym materiale dowodowym powinny być zawarte dokładne i rzetelne dane, które umożliwiają pełną ocenę stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych wnioskodawcy. To sprawą wnioskodawcy jest wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy. Jednocześnie na Sądzie nie ciąży obowiązek prowadzenia dochodzeń w sytuacji, gdy wnioskodawca uchyla się od podania stosownych danych umożliwiających pełną ocenę jego sytuacji majątkowej oraz możliwości płatniczych. Jest to stanowisko powszechnie akceptowane zarówno w doktrynie, jak i w orzecznictwie sądów administracyjnych (postanowienia WSA w Gdańsku z dnia 4 stycznia 2004 r., II SA/Gd 758/04; z dnia 13 stycznia 2005 r., I SA/Gd 523/04; z dnia 27 lipca 2005 r., I SA/Gd 335/05). Kolejny wniosek o prawo pomocy złożony przez stronę skarżącą (nadany w urzędzie pocztowym w dniu [...]r.) należy w istocie uznać za wniosek o zmianę postanowienia tutejszego Sądu z dnia 18 lipca 2011 r. odmawiającego przyznanie prawa pomocy stronie skarżącej w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych. W przedmiotowej sprawie istotna jest dla rozstrzygnięcia norma zawarta w art. 165 P.p.s.a., która stanowi, że postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Warunkiem przyznania prawa pomocy w określonej sprawie jest więc wyczerpujące udokumentowanie stanu majątkowego wnioskodawcy, wskazującego na zasadność uwzględnienia wniosku o prawo pomocy. To samo odnosi się – tym bardziej – do ponownego wniosku o prawo pomocy. Prawomocne orzeczenie w przedmiocie prawa pomocy może być zmienione, na co wskazuje treść art. 165 P.p.s.a. Musi jednak nastąpić zmiana okoliczności sprawy – stanu majątkowego strony i jej możliwości płatniczych. Kwestie te muszą być udokumentowane w tak samo rzetelnym stopniu, jak w pierwotnym wniosku o prawo pomocy. Dodać należy, że strona skarżąca w całym postępowaniu dotyczącym przyznania prawa pomocy zastosowała się jedynie częściowo do pierwszego wezwania z dnia 14 marca 2011 r. Natomiast strona nie zastosowała się zupełnie do wezwania z dnia 19 kwietnia 2011 r. i nie nadesłała odpowiedzi na to wezwanie. Nie nadesłano też żadnych dokumentów wraz ze sprzeciwem z [...]r. Strona nie powołała żadnych nowych okoliczności kształtujących stan faktyczny sprawy w zakresie rozpoznania wniosku o prawo pomocy. Kwestia ta jak już wcześniej wspomniano, była podnoszona przez stronę skarżącą i podlegała rozpoznaniu zarówno przez Sąd I jak i II instancji. Wskazać też trzeba, że strona skarżąca w ogóle nie dołączyła do tego wniosku z [...]r. żadnych dokumentów. Mając na uwadze powyższe okoliczności faktyczne i prawne Sąd działając na podstawie art. 165 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.