III SAB/Gl 241/19
PostanowienieWSA w Gliwicach2019-08-05
Skład orzekający: Małgorzata Jużków
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny jest właściwy do rozpoznania skargi na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie ustalenia uprawnień i wypłaty zasiłku chorobowego?Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania skargi na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie ustalenia uprawnień i wypłaty zasiłku chorobowego. Sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych, w tym dotyczące ustalenia uprawnień i wypłaty świadczeń, podlegają właściwości sądów powszechnych, a przepisy Kodeksu postępowania cywilnego regulują tryb odwoławczy od decyzji ZUS oraz w przypadku jego bezczynności. Przepisy te stanowią lex specialis w stosunku do przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wyłączając tym samym kognicję sądów administracyjnych.Stan faktyczny
A. B. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. w przedmiocie ustalenia uprawnień i wypłaty zasiłku chorobowego. Organ wniósł o odrzucenie skargi. Sąd uznał, że sprawa nie podlega jego kognicji, ponieważ dotyczy ubezpieczeń społecznych, a właściwość w tym zakresie mają sądy powszechne.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Jużków po rozpoznaniu w dniu 5 sierpnia 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. B. (B.) na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. w przedmiocie ustalenia uprawnień i wypłaty zasiłku chorobowego postanawia: odrzucić skargę.
Pismem z dnia 27 marca 2019 r., A. B. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. w przedmiocie ustalenia uprawnień i wypłaty zasiłku chorobowego.
W udzielonej odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Rozpoznając sprawę sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada, czy przedmiot skargi podlega kontroli tego sądu. Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne został określony w ustawie z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.) – dalej powoływanej jako p.p.s.a., zgodnie z którą sądy administracyjne w zakresie swej właściwości sprawują kontrolę pod względem legalności, to jest zgodności z prawem, działań lub zaniechań organów administracji publicznej.
Kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne ma charakter ograniczony, gdyż objęte są nią jedynie działania administracyjne wskazane w ustawie.
Zgodnie z art. 3 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a.
Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach.
Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy należy podkreślić, że jak już wskazano na wstępie, z treści skargi wynika, że skarżąca oczekuje od organu ustalenia uprawnień i wypłaty zasiłku chorobowego. Zdaniem Sądu, skarga nie podlega kognicji sądów administracyjnych, gdyż sprawa, której dotyczy żądanie skarżącej nie należy do kategorii spraw o których mowa w art. 3 ustawy p.p.s.a.
|Jednocześnie wyjaśnić należy, że bezczynność organu administracji publicznej jakim niewątpliwie jest ZUS poddana została kontroli sądu |
|powszechnego. Do takiego wniosku prowadzi wykładnia przepisu art. 83 ust 2 ustawy z dnia 13 października 1998 r o systemie ubezpieczeń |
|społecznych (Dz. U. nr 137, poz. 887 ze zm ) zgodnie z którym od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych przysługuje odwołanie do właściwego|
|sądu w terminie i według zasad określonych w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego. Natomiast zgodnie z art. 83 ust 3 tej ustawy |
|odwołanie do sądu przysługuje również w razie nie wydania decyzji w terminie 2 miesięcy, licząc od dnia zgłoszenia wniosku o świadczenie lub|
|inne roszczenia. Wskazać należy, że przepis art. 83 ust. 1 i 2 ustawy stanowi lex specialis w stosunku do art. 3 § 2 p.p.s.a. i wyłącza |
|kognicję sądów administracyjnych w sprawach decyzji dotyczących indywidualnych spraw z zakresu ubezpieczeń społecznych (por. postanowienie |
|NSA z 5 grudnia 2008 r., I OSK 1852/07, http//:orzeczenia.nsa.gov.pl). Nie każda zatem sprawa dotycząca działalności organów administracji |
|publicznej, a takimi są sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych, może być rozpoznana przez sąd administracyjny. Jeżeli bowiem istnieje |
|przepis szczególny, w myśl którego właściwy jest sąd powszechny, to charakter sprawy ma znaczenie drugorzędne (por. postanowienie NSA z 24 |
|listopada 2008 r., I OSK 1373/08, powołana strona internetowa). Stosownie do wskazanych przepisów stronie niezadowolonej z orzeczenia ZUS |
|służy prawo wniesienia odwołania do sądu powszechnego oraz prawo zwrócenia się o ochronę do tego sądu przysługuje również w razie |
|bezczynności organu. W świetle poczynionych rozważań należało uznać, że sprawa dotycząca kwestii ustalenia uprawnień i wypłaty zasiłku |
|chorobowego przez ZUS jest sprawą z zakresu ubezpieczeń społecznych, w której wyłączony został sądowoadministracyjny tryb zaskarżenia. |
|Sprawa ta nie należy więc do właściwości wojewódzkiego sądu administracyjnego, a zatem bezczynność w tego rodzaju sprawach nie może stanowić|
|tym samym przedmiotu rozstrzygnięcia sądu administracyjnego, co uzasadniało odrzucenie skargi. |
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy p.p.s.a., skargę należało uznać za niedopuszczalną i odrzucić, o czym orzeczono w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło