III SAB/Gl 241/19

PostanowienieWSA w Gliwicach2019-08-05

Skład orzekający: Małgorzata Jużków

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny jest właściwy do rozpoznania skargi na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie ustalenia uprawnień i wypłaty zasiłku chorobowego?
Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania skargi na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie ustalenia uprawnień i wypłaty zasiłku chorobowego. Sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych, w tym dotyczące ustalenia uprawnień i wypłaty świadczeń, podlegają właściwości sądów powszechnych, a przepisy Kodeksu postępowania cywilnego regulują tryb odwoławczy od decyzji ZUS oraz w przypadku jego bezczynności. Przepisy te stanowią lex specialis w stosunku do przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wyłączając tym samym kognicję sądów administracyjnych.
Stan faktyczny
A. B. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. w przedmiocie ustalenia uprawnień i wypłaty zasiłku chorobowego. Organ wniósł o odrzucenie skargi. Sąd uznał, że sprawa nie podlega jego kognicji, ponieważ dotyczy ubezpieczeń społecznych, a właściwość w tym zakresie mają sądy powszechne.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Jużków po rozpoznaniu w dniu 5 sierpnia 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. B. (B.) na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. w przedmiocie ustalenia uprawnień i wypłaty zasiłku chorobowego postanawia: odrzucić skargę. Pismem z dnia 27 marca 2019 r., A. B. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. w przedmiocie ustalenia uprawnień i wypłaty zasiłku chorobowego. W udzielonej odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Rozpoznając sprawę sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada, czy przedmiot skargi podlega kontroli tego sądu. Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne został określony w ustawie z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.) – dalej powoływanej jako p.p.s.a., zgodnie z którą sądy administracyjne w zakresie swej właściwości sprawują kontrolę pod względem legalności, to jest zgodności z prawem, działań lub zaniechań organów administracji publicznej. Kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne ma charakter ograniczony, gdyż objęte są nią jedynie działania administracyjne wskazane w ustawie. Zgodnie z art. 3 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy należy podkreślić, że jak już wskazano na wstępie, z treści skargi wynika, że skarżąca oczekuje od organu ustalenia uprawnień i wypłaty zasiłku chorobowego. Zdaniem Sądu, skarga nie podlega kognicji sądów administracyjnych, gdyż sprawa, której dotyczy żądanie skarżącej nie należy do kategorii spraw o których mowa w art. 3 ustawy p.p.s.a. |Jednocześnie wyjaśnić należy, że bezczynność organu administracji publicznej jakim niewątpliwie jest ZUS poddana została kontroli sądu | |powszechnego. Do takiego wniosku prowadzi wykładnia przepisu art. 83 ust 2 ustawy z dnia 13 października 1998 r o systemie ubezpieczeń | |społecznych (Dz. U. nr 137, poz. 887 ze zm ) zgodnie z którym od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych przysługuje odwołanie do właściwego| |sądu w terminie i według zasad określonych w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego. Natomiast zgodnie z art. 83 ust 3 tej ustawy | |odwołanie do sądu przysługuje również w razie nie wydania decyzji w terminie 2 miesięcy, licząc od dnia zgłoszenia wniosku o świadczenie lub| |inne roszczenia. Wskazać należy, że przepis art. 83 ust. 1 i 2 ustawy stanowi lex specialis w stosunku do art. 3 § 2 p.p.s.a. i wyłącza | |kognicję sądów administracyjnych w sprawach decyzji dotyczących indywidualnych spraw z zakresu ubezpieczeń społecznych (por. postanowienie | |NSA z 5 grudnia 2008 r., I OSK 1852/07, http//:orzeczenia.nsa.gov.pl). Nie każda zatem sprawa dotycząca działalności organów administracji | |publicznej, a takimi są sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych, może być rozpoznana przez sąd administracyjny. Jeżeli bowiem istnieje | |przepis szczególny, w myśl którego właściwy jest sąd powszechny, to charakter sprawy ma znaczenie drugorzędne (por. postanowienie NSA z 24 | |listopada 2008 r., I OSK 1373/08, powołana strona internetowa). Stosownie do wskazanych przepisów stronie niezadowolonej z orzeczenia ZUS | |służy prawo wniesienia odwołania do sądu powszechnego oraz prawo zwrócenia się o ochronę do tego sądu przysługuje również w razie | |bezczynności organu. W świetle poczynionych rozważań należało uznać, że sprawa dotycząca kwestii ustalenia uprawnień i wypłaty zasiłku | |chorobowego przez ZUS jest sprawą z zakresu ubezpieczeń społecznych, w której wyłączony został sądowoadministracyjny tryb zaskarżenia. | |Sprawa ta nie należy więc do właściwości wojewódzkiego sądu administracyjnego, a zatem bezczynność w tego rodzaju sprawach nie może stanowić| |tym samym przedmiotu rozstrzygnięcia sądu administracyjnego, co uzasadniało odrzucenie skargi. | Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy p.p.s.a., skargę należało uznać za niedopuszczalną i odrzucić, o czym orzeczono w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło