III SO/Gl 6/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Herman po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 27 września 2017 r. sprawy z wniosku A. sp. z o.o. w C. o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług. postanawia: oddalić wniosek. Pismem z dnia [...] r. A. Sp. z o.o. w C. (dalej: "wnioskodawca" albo "Spółka"), wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego paliw silnikowych za wrzesień 2016 r Decyzja ta została zaskarżona do Sadu i sprawa ze skargi na nią została zarejestrowana pod sygnaturą III SA/Gl 793/17. W uzasadnieniu wniosku stwierdzono, że wykonanie decyzji nią objętej doprowadziłoby do utraty prowadzonej działalności gospodarczej polegającej na handlu olejami smarowymi. Przychody wnioskodawcy w ostatnich miesiącach nie przekraczają kosztów prowadzenia działalności, podczas gdy kwoty zaległości podatkowych za sierpień i wrzesień 2016 r. wynoszą odpowiednio [...] zł i [...] zł. Wnioskodawca nie dysponuje wolnymi środkami pieniężnymi, oczekuje jedynie na zwrot zabezpieczenia akcyzowego w związku z zakończeniem prowadzenia składu podatkowego. Do wniosku dołączono dokumenty jak ewidencję środków trwałych, bilans i rachunek zysków i strat za okres od stycznia do lipca 2017 r., kopię deklaracji VAT-7 za czerwiec 2017 r. oraz potwierdzenie złożenia zabezpieczenia akcyzowego. Zostały one dołączone do akt toczącej się równolegle sprawy III SO/Gl 5/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 z późn. zm.) – zwanej dalej w skrócie p.p.s.a. – sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Z przepisu tego wynika, że sąd może wstrzymać wykonanie danego aktu administracyjnego uzależniając to od zdarzeń przyszłych, będących spodziewanym skutkiem wykonania aktu lub czynności albo w drodze egzekucji administracyjnej albo w wyniku działań osób trzecich realizujących swoje uprawnienia lub obowiązki. Będące podstawą wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu przesłanki niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków są pojęciami nieostrymi, co wiąże się z koniecznością konkretyzacji zawartej w nich ogólnej normy i nadania im treści z uwzględnieniem okoliczności faktycznych każdej indywidualnej sprawy. Szkoda, o jakiej mowa w przepisie art. 61 § 3 p.p.s.a., to taka szkoda, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (por. postanowienie NSA z dnia 20 grudnia 2004 r., sygn.. akt GZ 138/04, dostępne na stronie internetowej: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Z kolei trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości , przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Obowiązkiem strony, która wnosi o udzielenie jej ochrony tymczasowej w postaci wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, jest przedstawienie Sądowi tez, twierdzeń oraz dokumentów, które uprawdopodobnią zasadność uwzględnienia wniosku. Przepis art. 61 § 3 p.p.s.a. został bowiem tak skonstruowany, ze ciężar wykazania, iż okoliczności w nim wskazane istotnie zaistniały, spoczywa na osobie wnioskującej o ochronę tymczasową. Wnioskodawca powinien zatem wskazać, ze w sytuacji faktycznej, w jakiej się znajduje, wykonanie decyzji powodować będzie znaczną szkodę bądź trudne do odwrócenia skutki (por. postanowienie NSA z dnia 4 października 2010 r., sygn. akt II FZ 460/10). Od uprawdopodobnienia niebezpieczeństwa wystąpienia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków zależy orzeczenie Sądu. Brak wskazania we wniosku tych przyczyn uniemożliwia Sądowi merytoryczną ocenę (por. postanowienie NSA z dnia 18 maja 2004 r., sygn.. akt FZ 65/04). Jednocześnie należy zauważyć, że wobec braku należytego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu rolą Sadu nie jest działanie za stronę i poszukiwanie dowodów na poparcie twierdzeń wnioskodawcy. To na wnioskodawcy spoczywa obowiązek szczególnie wnikliwego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu, tj. wskazanie, że zaskarżona decyzja w razie wykonania mogłaby narazić ją na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowani trudnych do odwrócenia skutków, tak aby przekonać Sąd o zasadności zastosowania ochrony tymczasowej (por. postanowienie NSA z dnia 6 marca 2012 r. o sygn. akt I OZ 116/12). W ocenie Sądu, Spółka nie wykazała w treści złożonego wniosku konkretnych okoliczności, z których wynikałoby, że wykonanie zaskarżonej decyzji może spowodować dla niej znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki. Z przedłożonego przez skarżącą rachunku zysków i strat wynika (z uwagi na brak oznaczenia okresów oparto się na wyjaśnieniu w treści wniosku i analizie porównawczej z innymi dokumentami) wynika ze za okres od stycznia do lipca 2017 r. Spółka poniosła stratę w wysokości [...] zł. Należy jednak zauważyć, że sam fakt wygenerowania straty w określonym przedziale czasu nie uzasadnia wstrzymania wykonania poddanej sądowej kontroli decyzji, bowiem strata z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej powstaje wskutek nadwyżki kosztów uzyskania nad przychodem i nie stanowi automatycznie o braku środków finansowych. Powstanie straty nie oznacza jeszcze utraty płynności finansowej (por. postanowienie NSA z dnia 19 czerwca 2012 r., sygn. akt I GZ 105/12). Na marginesie rok 2016 Spółka zamknęła zyskiem w wysokości [...] zł co wskazuje raczej na przejściowy a nie trwały spadek przychodów i pozwala założyć, że wnioskodawca winien dysponować wolnymi środkami pieniężnymi z tego okresu. Ponadto podkreślenia wymaga, że do oceny zasadności wniosku konieczne jest dysponowanie przez Sąd aktualnymi i pełnymi danymi o stanie majątkowym spółki. Zweryfikowanie przez Sąd tego, czy wykonanie decyzji odbędzie się z uszczerbkiem dla majątku skarżącej, prowadząc do powstania znacznej szkody, bądź powodując trudne do odwrócenia skutki, musi odbywać się z uwzględnieniem szczegółowych informacji o jej aktualnej sytuacji majątkowej (posiadanym majątku ruchomym i nieruchomym), wysokości środków pieniężnych zgromadzonych na rachunkach bankowych, kwotach posiadanych wierzytelności, wysokości uzyskiwanych dochodów i ponoszonych wydatków. Takich pełnych danych spółka nie przedłożyła. Nie można tym samym zweryfikować, czy skarżąca rzeczywiście nie dysponuje środkami umożliwiającymi pokrycie należności orzeczonej decyzją, a co się z tym wiąże, ze wykonanie decyzji wiązałoby się z wyrządzeniem skarżącej znacznej szkody lub prowadziło do spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (por. postanowienie NSA z dnia 3 listopada 2015 r., sygn. akt II GZ 639/15). W kontekście powyższego Sąd zauważa, że przedstawiona przez wnioskodawcę dokumentacja nie pozwala na precyzyjne ustalenie sytuacji majątkowej Spółki. W oparciu o przedłożony rachunek zysków i strat oraz bilans nie jest bowiem możliwe ustalenie, czy skarżąca ma problemy z terminowym regulowaniem swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych. Sąd zaznacza, że do wniosku nie dołączono żadnych dokumentów w oparciu, o które możliwe byłoby ustalenie wartości środków pieniężnych będących w posiadaniu Spółki (np. wyciągów z rachunków bankowych). Z uwagi na powyższe Sąd nie ma możliwości ustalenia, czy wykonanie decyzji, nakładającej obowiązek zapłaty podatku od towarów i usług za wrzesień 2016 r. w kwocie [...] zł skutkować będzie takim uszczerbkiem w środkach skarżącej, który spowoduje zachwianie jej płynności finansowej. Sąd zauważa ponadto, że z przedłożonego przez Spółkę bilansu wynika, iż dysponuje ona aktywami o wartości [...] zł, a to oznacza, że spółka dysponuje majątkiem o znacznej wartości, który może zostać spieniężony. Nie umknęło uwadze tutejszego Sądu, że Spółka oczekuje na zwrot zabezpieczenia akcyzowego w kwocie [...] zł oraz dysponuje nadwyżką podatku od towarów i usług naliczonego nad należnym. Ma więc możliwości zarówno pokrycia kosztów objętych decyzją należności jak i ewentualnego pokrycia strat poniesionych wskutek egzekucji. Na koniec należy zaznaczyć, że każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności jest dolegliwością finansową, wpływającą w określony sposób na funkcjonowanie zobowiązanego, jednak co do zasady, nie oznacza to wyrządzenia szkody, poza tym ma niewątpliwie charakter odwracalny. W sytuacji wygrania sporu sądowego bowiem wnioskodawcy zostaną zwrócone wszelkie kwoty pieniężne. W tej sytuacji jego obowiązkiem jest wykazanie, że na skutek zapłaty spornej kwoty grozi mu szkoda, której rozmiary przekraczają zwykłe następstwa zapłaty, bądź też, że do odwrócenia skutku wykonania zaskarżonej decyzji nie wystarczy zwrot zapłaconej dobrowolnie bądź wyegzekwowanej należności wraz z odsetkami (Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 20 maja 2014r., sygn. akt II GSK 1020/14), czego w niniejszej sprawie zabrakło. Mając na uwadze powyższe okoliczności nie sposób przyjąć, że Spółka wywiązała się z ciążącego na niej obowiązku wywiedzenia, że wykonanie zaskarżonego aktu może skutkować dla niej niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Nie przedłożono bowiem dokumentów pozwalających na precyzyjne i kompleksowe ustalenie sytuacji majątkowej i finansowej wnioskodawcy. Na koniec wskazać należy, że rozpatrując wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu Sąd winien mieć na uwadze interesy wszystkich stron postępowania, także i organu, który stoi na straży przestrzegania przepisów prawa, dba także o to by nie doszło do nieuzasadnionego uszczuplenia wpływu do budżetu państwa należności publicznoprawnych. Wobec powyższego, mając na uwadze wszystkie podniesione już okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach działając na podstawie powołanego wyżej art. 61 § 3 i § 5 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił jak w sentencji.