IV SA/Gl 1012/12
PostanowienieWSA w Gliwicach2014-10-14
Skład orzekający: Tadeusz Michalik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie udokumentowała swojej sytuacji materialnej i dochodowej pomimo wezwania sądu?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, ponieważ strona skarżąca nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Pomimo wezwania do udokumentowania źródeł dochodu i wydatków, strona nie przedstawiła wystarczających danych, co uniemożliwiło sądowi ocenę jej rzeczywistej sytuacji materialnej.Stan faktyczny
Skarżący M.C. wniósł skargę na decyzję Prokuratora Okręgowego w G. w przedmiocie informacji publicznej. W toku postępowania złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Sąd wezwał skarżącego do uzupełnienia wniosku poprzez przedstawienie dokumentów dotyczących jego sytuacji materialnej, dochodów i wydatków. Skarżący nie przedstawił wymaganych dokumentów, co skutkowało odmową przyznania prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Odmówić przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Tadeusz Michalik po rozpoznaniu w dniu 14 października 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M.C. na decyzję Prokuratora Okręgowego w G. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie informacji publicznej w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych p o s t a n a w i a: odmówić przyznania prawa pomocy.
Pismem z dnia 29 października 2012 r. M.C. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na decyzję Prokuratora Okręgowego w G. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie informacji publicznej.
Zarządzeniem z dnia 17 czerwca 2013 r. pozostawiono wniosek skarżącego o wyłączenie wszystkich sędziów tut. Sądu bez rozpoznania z uwagi na nieuzupełnienie jego braków formalnych poprzez wskazanie imion i nazwisk sędziów, których wniosek dotyczy oraz uprawdopodobnienie przyczyn ich wyłączenia.
W piśmie z dnia 8 lipca 2013 r. skarżący złożył zażalenie na zarządzenie z dnia 17 czerwca 2013 r.
Następnie postanowieniem z dnia 18 października 2013 r Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu oddalił kolejny wniosek o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach od rozpoznania przedmiotowej sprawy.
Natomiast postanowieniem z dnia 28 maja 2014 r. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na postanowienie tut. Sądu z dnia 6 marca 2014 r., na mocy którego odmówiono przyznania prawa pomocy skarżącemu.
Zarządzeniem Zastępcy Przewodniczącego Wydziału z dnia 2 lipca 2014 r. wezwano M.C. do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia z dnia 8 lipca 2013 r. w terminie 7 dni, pod rygorem jego odrzucenia.
W odpowiedzi na wyżej wymienione wezwanie skarżący złożył kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych.
Ponieważ oświadczenia zawarte w urzędowym formularzu "PPF" Sędzia sprawozdawca uznał za niewystarczające do oceny sytuacji rodzinnej i materialnej skarżącego wezwał M.C. pismem z dnia 18 września 2014 r.: po pierwsze, do wskazania i udokumentowania źródeł dochodu, w szczególności wyjaśnienia kwestii skąd czerpie środki na swoje utrzymanie po drugie, do podania orientacyjnej miesięcznej wysokości kosztów związanych z zakupem żywności, środków czystości, odzieży i obuwia oraz leków po trzecie, do wskazania jaki tytuł prawny przysługuje mu do mieszkania lub domu, w którym zamieszkuje oraz po czwarte, do podania i udokumentowania miesięcznej wysokości kosztów ponoszonych opłat za tzw. media.
We wskazanym terminie skarżący, pomimo nadesłania pisma z dnia 6 października 2014 r., nie podał ani tym bardziej nie udokumentował danych, o które został wezwany.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. 2012 r., poz. 270 ze zm.) zwanej dalej w skrócie P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Poza tym przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt. 2 P.p.s.a.). Natomiast art. 255 P.p.s.a. stanowi, że jeśli oświadczenie strony zawarte we wniosku, okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego.
Analizując orzecznictwo sądów administracyjnych należy zauważyć, iż rozstrzygnięcie sądu w kwestii przyznania prawa pomocy zawsze zależy od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (por. postanowienie NSA z dnia 4 stycznia 2013 r. sygn. akt II OZ 1145/12, LEX nr 1274447). Tym samym to na osobie ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy ciąży obowiązek należytego przedstawienia swojej sytuacji materialnej, a zatem posiadanego majątku, uzyskiwanych dochodów oraz wydatków. Nie budzi również wątpliwości, że w sytuacji, gdy przedstawione przez wnioskodawcę okoliczności faktyczne wydają się niewiarygodne lub niekompletne, wspomniany powyżej obowiązek nie jest wypełniony. To z kolei powoduje, że sąd nie może ocenić sytuacji materialnej wnioskodawcy i jest zmuszony odmówić przyznania prawa pomocy (por. postanowienie NSA z dnia 9 stycznia 2013 r. sygn. akt I FZ 555/12, LEX nr 1273752).
Z akt sprawy wynika, że M.C. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych uzasadniając go brakiem jakichkolwiek dochodów oraz nieposiadaniem majątku w szczególności nieruchomości, zasobów pieniężnych, czy przedmiotów wartościowych. Jednocześnie skarżący twierdzi, że prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe. Zauważyć należy, iż pomimo wezwania do wskazania m.in. źródeł utrzymania skarżący nie wyjaśnił tej kwestii, dlatego też Sąd uznał za niewystarczające do przyznania prawa pomocy dotychczasowe oświadczenia skarżącego.
W związku z powyższym, w ocenie Sądu, skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, dlatego też na mocy art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło