IV SA/Gl 1097/14
PostanowienieWSA w Gliwicach2018-08-09
Skład orzekający: Leszek Wolny
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu obejmują również zwrot kosztów dojazdu pełnomocnika do siedziby sądu, a jeśli tak, to w jakiej wysokości i czy podlegają opodatkowaniu VAT?Ratio decidendi
Koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu obejmują opłatę ustaloną zgodnie z przepisami rozporządzenia oraz niezbędne i udokumentowane wydatki pełnomocnika. Zwrot kosztów dojazdu do sądu, obliczony na podstawie stawki za kilometr, jest kosztem niezbędnym i udokumentowanym, jednak nie podlega podwyższeniu o podatek VAT, ponieważ podwyższeniu podlegają jedynie opłaty za czynności pełnomocnika.Stan faktyczny
Skarżący M. D. wniósł o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu przez radcę prawnego B. B. Wniosek obejmował koszty dwóch postępowań zażaleniowych oraz zwrot kosztów dojazdu do sądu. Pełnomocnik przedstawił spis niezbędnych i udokumentowanych wydatków, w tym koszty przejazdów do siedziby Sądu.Rozstrzygnięcie
Przyznano radcy prawnemu B. B. kwotę 357,20 zł tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu, w tym opłatę za postępowania zażaleniowe wraz z VAT oraz zwrot kosztów dojazdu do Sądu.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Leszek Wolny po rozpoznaniu w dniu 9 sierpnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego w kwestii wniosku pełnomocnika skarżącego o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu postanawia: przyznać radcy prawnemu B. B. kwotę 357,20 zł (trzysta pięćdziesiąt siedem zł 20 groszy) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu.
W dniu 1 sierpnia 2018 r. wpłynęło do tutejszego Sądu pismo radcy prawnego z urzędu B. B. określone, jako uzupełnienie wniosku o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej wraz ze spisem niezbędnych i udokumentowanych wydatków radcy prawnego.
Jako wydatki niezbędne określił pełnomocnik z urzędu dwukrotny przejazd do siedziby Sądu 74 km samochodem o pojemności silnika 1591,00 cm3 (w dniach: 22 sierpnia 2016 r. i 5 grudnia 2016 r.).
Wnioskiem objął również pełnomocnik koszty dwóch postępowań zażaleniowych, toczących się w sprawach o sygn. akt: I OZ 1273/17 i I OZ 1847/17. Pełnomocnik z urzędu oświadczył, że w obu tych sprawach opłata nie została zapłacona ani w całości, ani w części.
Rozpoznając wniosek zważono, co następuje:
Artykuł 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2018 r., poz. 1302) –zwanej dalej w skrócie "P.p.s.a." stanowi, że pełnomocnik procesowy wyznaczony w ramach przyznanego prawa pomocy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
W rozpoznanym przypadku mają zastosowanie przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1715 ze zm.) – zwanej dalej w skrócie "rozporządzeniem". Jak wynika z § 2 tego aktu, koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują: opłatę ustaloną zgodnie z przepisami niniejszego rozporządzenia oraz niezbędne i udokumentowane wydatki radcy prawnego ustanowionego z urzędu. W treści § 4 ust. 1 sformułowano zasadę, zgodnie z którą opłatę ustala się w wysokości określonej w rozdziałach 2-4 tego aktu. Z kolei ustęp 2 przywołanego przepisu umożliwia ustalenie opłaty w wysokości wyższej, a nieprzekraczającej 150 % opłaty ustalonej w ust. 1 uzależniając to od uwzględnienia nakładu pracy radcy prawnego, w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu; wartości przedmiotu sprawy; wkładu radcy prawnego w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie oraz od stopnia zawiłości sprawy, w szczególności trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenia i przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności.
Odnośnie dwukrotnego postępowania zażaleniowego (w sprawach I OZ 1273/17 i I OZ 1847/17) przyznać należało pełnomocnikowi z urzędu kwotę 240 zł (2 x 120 zł) na podstawie § 21 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia.
Kwotę tą podwyższono – stosownie do § 4 ust. 3 powołanego rozporządzenia – o podatek od towarów i usług obliczony według stawki 23 %, wynoszący 55,20 zł.
Odnośnie zwrotu kosztów dojazdu do Sądu wniosek pełnomocnika z urzędu również został uwzględniony.
Należy zwrócić uwagę, że zgodnie ze stanowiskiem judykatury, podczas przyznawania zwrotu tego rodzaju wydatków nie powinno się przejawiać nadmiernego rygoryzmu, jeżeli chodzi o sposób ich udokumentowania. Pełnomocnik przedstawił wyliczenie odległości na podstawie liczby przejechanych kilometrów (37,1 km – dwukrotnie) co trzeba uznać za wystarczające. Kwota zwrotu kosztów dojazdu zamknie się w kwocie 62 zł. Wspomnianą wyżej kwotę ustalono przy zastosowaniu stawki za przejechany kilometr, wynikającej z § 2 pkt 1 lit. b) rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 25 marca 2002 r. w sprawie warunków ustalania oraz sposobu dokonywania zwrotu kosztów używania do celów służbowych samochodów osobowych, motocykli i motorowerów niebędących własnością pracodawcy (Dz. U. nr 27, poz. 271 ze zm.). Stawka ta (wynosząca dla samochodów o pojemności skokowej powyżej 900 cm3 0,8358 zł) ma bowiem walor zobiektyzowany i należy po nią sięgnąć także w przypadku zasądzania kosztów przejazdu stron, co wynika z art. 205 § 3 P.p.s.a., który odsyła do zasad określonych w przepisach działu tytułu III ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. z 2010 r., nr 90, poz. 594 ze zm.).
Kwota ta nie została powiększona o należny podatek od towarów i usług. Zgodnie bowiem z przytoczonym już § 4 rozporządzenia podwyższeniu takiemu podlegają tylko opłaty za czynności pełnomocnika z urzędu. Brak więc podstaw do podwyższenia pozostałej części przyznanego wynagrodzenia, stanowiącej niezbędne, udokumentowane wydatki.
Wziąwszy pod uwagę wskazane wyżej okoliczności, pełnomocnikowi strony skarżącej należało przyznać wynagrodzenie we wskazanej wyżej kwocie i zwrot kosztów dojazdu do siedziby Sądu, w oparciu o przepis art. 250 P.p.s.a., w związku z art. 258 § 2 pkt 8 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło