IV SA/Gl 1166/14
PostanowienieWSA w Gliwicach2016-06-27
Skład orzekający: Teresa Kurcyusz-Furmanik, Renata Siudyka, Beata Kalaga-Gajewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wyłączenia sędziów od rozpoznania sprawy o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej zasiłku stałego, jeśli sędziowie ci brali udział w wydaniu wyroków w innych sprawach dotyczących zasiłku stałego?Ratio decidendi
Sędzia podlega wyłączeniu z mocy ustawy w ściśle określonych przypadkach, które tworzą katalog zamknięty. Wniosek o wyłączenie sędziego na podstawie art. 19 P.p.s.a. może być uwzględniony tylko wtedy, gdy istnieją okoliczności mogące wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności. W niniejszej sprawie, sędziowie, których dotyczył wniosek o wyłączenie, złożyli oświadczenia o braku takich okoliczności, a strona skarżąca nie przedstawiła dowodów podważających ich wiarygodność. Ponadto, sprawa, na którą powoływał się skarżący, dotyczyła innego przedmiotu postępowania i została prawomocnie zakończona, co nie uzasadnia wyłączenia sędziów na podstawie art. 18 § 1 pkt 6a) P.p.s.a.Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej zasiłku stałego. W trakcie postępowania skarżący złożył wniosek o wyłączenie sędziów WSA Stanisława Niteckiego i Beaty Kozickiej, argumentując, że brali oni udział w wydaniu wyroków w innych sprawach dotyczących zasiłku stałego. Sąd rozpoznał wniosek o wyłączenie sędziów.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o wyłączenie sędziego WSA Stanisława Niteckiego i sędziego WSA Beaty Kozickiej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Kurcyusz-Furmanik (spr.), Sędziowie: Sędzia WSA Renata Siudyka, Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska, , po rozpoznaniu w dniu 27 czerwca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. D. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej zasiłku stałego w kwestii wniosku skarżącego o wyłączenie sędziego WSA Stanisława Niteckiego, sędziego WSA Beaty Kozickiej p o s t a n a w i a: oddalić wniosek o wyłączenie sędziego WSA Stanisława Niteckiego, sędziego WSA Beaty Kozickiej .
Pismem z dnia 12 listopada 2014 r. M. D. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej zasiłku stałego.
Na rozprawie w dniu 13 czerwca 2016 r. skarżący złożył wniosek o wyłączenie sędziów, którzy uczestniczyli w wydaniu wyroków o zasiłek stały, które toczyły się pod sygnaturami IV SA/Gl 750/10, IV SA/Gl 460/11, IV SA/Gl 460/12, IV SA/Gl 683/12 oraz IV SA/Gl 835/14, nazwisk sędziów nie pamięta, a kwestię tę pozostawił do ustalenia sądowi. W piśmie z dnia 20 czerwca 2016 r. skarżący uzupełnił swój wniosek wskazując, iż wnosi o wyłączenie sędziego WSA Stanisława Niteckiego, oraz sędziego WSA Beaty Kozickiej albowiem wskazani sędziowie rozstrzygali w sprawie o sygn. IV SA/Gl 683/12, która dotyczyła przyznania zasiłku stałego. Zdaniem skarżącego uzasadnia to wyłączenie tych samych sędziów z mocy ustawy w sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji o zasiłek stały.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 18 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwana dalej w skrócie jako: "P.p.s.a." sędzia podlega wyłączeniu z mocy ustawy w sprawach:
1) w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki;
2) swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia;
3) osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli;
4) w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron;
5) w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą;
6) w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator;
6a) dotyczących skargi na decyzję lub postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty wydanych w postępowaniu administracyjnym nadzwyczajnym, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu sądowo-administracyjnym dotyczącym kontroli legalności decyzji albo postanowienia wydanych w postępowaniu administracyjnym zwyczajnym, brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie;
7) w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej.
Na mocy art. 18 § 3 P.p.s.a. również sędzia, który brał udział w wydaniu orzeczenia objętego skargą o wznowienie postępowania, nie może orzekać co do tej skargi.
Wskazane wyżej przyczyny wyłączenia sędziego tworzą katalog zamknięty, co uniemożliwia stosowanie w tym zakresie wykładni rozszerzającej. Tym samym, nie można wyłączyć sędziego z mocy ustawy w przypadkach innych niż przewidziane przez ustawodawcę, bez względu na subiektywne odczucia osób występujących w sprawie.
Niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18 P.p.s.a., w myśl art. 19 tej ustawy, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Powołany wyżej art. 19 P.p.s.a. nie wskazuje jakiego rodzaju okoliczności mogłyby uzasadniać podejrzenie braku bezstronności i tym samym wyłączenie sędziego. Wobec powyższego zasadność wniosku o wyłączenie sędziego zależy od okoliczności faktycznych, jakie w każdym konkretnym przypadku mogą mieć wpływ na sposób prowadzenia postępowania oraz na treść podejmowanego rozstrzygnięcia przez sędziego. Mogą to być więc okoliczności wynikające ze stosunku osobistego pomiędzy sędzią, a jedną ze stron jak również wszelkie obiektywnie zaistniałe okoliczności, dające podstawę do powstania wątpliwości, co do bezstronności sędziego.
Poza tym zgodnie z art. 22 § 1 i § 2 P.p.s.a., o wyłączeniu sędziego rozstrzyga sąd administracyjny, w którym sprawa się toczy. Postanowienie wydaje sąd w składzie trzech sędziów, na posiedzeniu niejawnym, po złożeniu wyjaśnienia przez sędziego, którego wniosek dotyczy.
W niniejszej sprawie z oświadczenia sędziego WSA Stanisława Niteckiego z dnia 15 czerwca 2016 r. oraz sędziego WSA Beaty Kozickiej z dnia 20 czerwca 2016 r. wynika, że nie istnieją ani przesłanki z art. 18 P.p.s.a. ani też okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w rozpoznawanej sprawie. Powyższe oświadczenia sędziów i ich prawdziwość nie budzą żadnych wątpliwości, że nie zachodzą okoliczności określone w art. 18 i art. 19 P.p.s.a. Albowiem zgodnie z ugruntowanym poglądem judykatury, który skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela, skoro sędzia, którego dotyczy wniosek, złożył oświadczenie, że nie zachodzą żadne okoliczności określone w ww. przepisach, dające podstawę do wyłączenia sędziego od rozpoznania sprawy i prawdziwość tego oświadczenia nie budzi żadnych wątpliwości, to wniosek o jego wyłączenie nie zasługuje na uwzględnienie. Autorytet moralny sędziego przemawia za wiarygodnością złożonego wyjaśnienia i jeżeli strona żądająca wyłączenia zaprzecza prawdziwości, obowiązana jest wskazać i udowodnić okoliczności, które by podważały wiarygodność oświadczenia sędziego (por. postanowienie NSA z dnia 6 maja 2011 r., sygn. akt I OZ 314/11, orzeczenie dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
W ocenie Sądu, okoliczność przedstawiona we wniosku M. D. nie stanowi o konieczności wyłączenia od rozpoznania wskazanych powyżej sędziów albowiem sprawa, na którą powołuje się skarżący o sygn. akt IV SA/Gl 683/12 dotyczyła postępowania administracyjnego w którym zaskarżono decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta B. z dnia [...] nr [...]. W sprawie o sygn. IV SA/Gl 683/12 sąd uchylił decyzję organu odwoławczego, a w zaleceniach prawnych wskazał na konieczność umorzenie postępowania w sprawie. Przedmiotem niniejszej sprawy jest odmowa wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] nr[...] . W wyniku wniesienia skargi od decyzji utrzymującej w mocy decyzję z dnia [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 14 października 2013 r., sygn. akt IV SA/Gl 460/12 oddalił skargę. Sprawa ta jest prawomocnie zakończona. Fakt braku podstawy wyłączenia w niniejszej sprawie potwierdza również treść 18 § 1 pkt 6a) P.p.s.a.
Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że zgłoszony wniosek o wyłączenie sędziego jest oczywiście nieuzasadniony.
Z tej przyczyny, Sąd, na podstawie art. 18 § 1 pkt 6a) i art. 22 § 1 oraz § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło