IV SA/Gl 156/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Kozicka, , , po rozpoznaniu w dniu 27 maja 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P.T. na decyzję Rektora Akademii im. [...] w C. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie przyjęcia na studia stacjonarne trzeciego stopnia w kwestii wniosku skarżącego o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi p o s t a n a w i a odmówić przywrócenia terminu. Pismem z dnia 27 grudnia 2013 r. P.T. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na decyzję Rektora Akademii im. [...] w C. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie liczby punktów przyznanych w postępowaniu rekrutacyjnym na studia doktoranckie na kierunku historia. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału IV z dnia 4 lutego 2014 r. skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 200 zł pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie zostało doręczone skarżącemu w dniu 19 lutego 2014 r. (doręczenie zastępcze w trybie art. 72 § 1 P.p.s.a dorosłemu domownikowi – ojcu), co wynika z dokumentu zwrotnego potwierdzenia odbioru znajdującego się w aktach sądowych (k. 19). Pismem z dnia 18 marca 2014 r., nadanym pocztą w tym samym dniu, skarżący wniósł o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Jako uzasadnienie wniosku wskazał wypadek komunikacyjny i hospitalizację. Do wniosku dołączył kserokopię karty informacyjnej leczenia szpitalnego z dnia [...] oraz zaświadczenie lekarskie ZUS ZLA. Z dokumentów wynika, że od [...] do [...] skarżący przebywał w Szpitalu Powiatowym w M. w związku z doznanym wypadkiem komunikacyjnym (rozpoznano u niego stłuczenie głowy oraz krwiak przymózgowy, a wypisano go ze szpitala w stanie ogólnym dobrym), jednocześnie od [...] do [...] skarżący był niezdolny do pracy, przez co otrzymał zwolnienie lekarskie (ze wskazaniem, że chory może chodzić). Ponadto strona w dniu 18 marca 2014 r. uiściła wpis od skargi w kwocie 200 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 86 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - zwanej dalej w skrócie jako "P.p.s.a."), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się, zgodnie z art. 87 P.p.s.a., do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, przy czym w tym piśmie należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Przywrócenie terminu możliwe jest wyłącznie w sytuacji, gdy uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony. Przepis art. 86 § 1 P.p.s.a. jednakże nie określa, według jakich kryteriów należy oceniać zachowanie strony. Ocena braku winy została pozostawiona uznaniu sądu, co daje możliwość uwzględnienia wszystkich istotnych okoliczności. Według ugruntowanego orzecznictwa jako kryterium przy ocenie winy w uchybieniu terminu procesowego przyjmuje się obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. Obowiązkiem strony jest dochowanie szczególnej staranności przy dokonywaniu wszelkich czynności procesowych i przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Ponadto to na stronie ciąży wykazanie należytej staranności w uprawdopodobnieniu braku winy w uchybieniu danego terminu. W konsekwencji przywrócenie terminu może mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku, nie ryzykując zdrowiem lub życiem własnym bądź innych, lub nie narażając siebie bądź innych na poważne straty majątkowe. Dla przykładu okolicznością wskazującą na brak winy osoby zainteresowanej w niedochowaniu terminu jest m.in.: przerwa w komunikacji, nagła choroba, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar (vide wyrok WSA w Łodzi z dnia 10 grudnia 2010 r., II SA/Łd 1199/10, Lex nr 755754). W niniejszej sprawie nie zostały spełnione przesłanki uzasadniające przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego. W ocenie Sądu przeszkoda, która obiektywnie uniemożliwiła skarżącemu dopełnienie uchybionej czynności procesowej była związana bezpośrednio z jego hospitalizacją w szpitalu w dniach od [...] do [...]. Doznane w wyniku wypadku komunikacyjnego obrażenia rzeczywiście mogły usprawiedliwiać zaniechanie uiszczenia wpisu sądowego. Tym niemniej skarżący został wypisany ze szpitala w dniu [...] w stanie ogólnym dobrym i od tego dnia mógł uchybionej czynności dokonać. Sam bowiem fakt otrzymania przez skarżącego zwolnienia lekarskiego od świadczenia pracy w okresie od [...] do [...] nie może zostać uznany za przyczynę usprawiedliwiającą niedokonanie w terminie uchybionej czynności procesowej, gdyż za taką może zostać uznana taka przyczyna, która rzeczywiście i obiektywnie uniemożliwia dokonanie takiej czynności. Należy zaznaczyć, że nie można w każdym wypadku utożsamiać niezdolności do pracy z niezdolnością do dokonania czynności procesowych. Wszystko zależy do indywidualnych okoliczności faktycznych. Z przedstawionego zwolnienia lekarskiego nie wynika natomiast, aby istniały dolegliwości, które powodowały niezdolność uniemożliwiająca dokonanie nieskomplikowanej czynności procesowej polegającej na uiszczeniu wpisu lub posłużenie w tym zakresie osobami trzecimi. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych samo przedstawienie zaświadczenia lekarskiego nie może być jedyną okolicznością uzasadniającą pozytywne rozpoznanie wniosku i przywrócenie terminu (postanowienie NSA z dnia 26 czerwca 2012 r., sygn. akt II OZ 534/12, dostępne w internetowej bazie orzeczeń sądów administracyjnych – "CBO"). Konieczne jest w tym zakresie uprawdopodobnienie, że stan zdrowia miał bezpośredni wpływ na dokonane zaniechanie (postanowienie NSA z dnia 25 listopada 2011 r., sygn. akt II FZ 643/11 i 24 lutego 2012 r., II FZ 858/11 – dostępne w "CBO"). Dodatkowo jak wynika z postanowienia NSA z dnia 5 września 2013 r. II FZ 746/13 (również dostępne w "CBO"), nie każda choroba jest przeszkodą do dokonania określonej czynności procesowej, jest nią z reguły nagła choroba, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą. Nawet choroba, która wymaga leżenia, nie uzasadnia przywrócenia terminu, jeżeli można dokonać czynności procesowej przy pomocy, np. domowników. Wypada zwrócić uwagę, że z przedstawionego przez skarżącego zaświadczenia lekarskiego wynika, że w okresie od [...] do [...] choroba nie wymagała przez niego leżenia. Skarżący oprócz tego dokumentu nie przedstawił natomiast innych okoliczności, które uniemożliwiły mu uiszczenie spóźnionego wpisu sądowego. Wypadek komunikacyjny skutkujący pobytem w szpitalu był niewątpliwie zdarzeniem nagłym, jednakże skarżący nie uprawdopodobnił, aby przyczyna usprawiedliwiająca uchybienie terminu trwała także po zakończeniu jego hospitalizacji. Jak wynika z przywołanego orzecznictwa skarżący nie wykazał, że nie mógł uchybionej czynności dokonać sam lub przy pomocy innych osób. Na marginesie można wskazać, że wobec powszechności internetu i bankowości elektronicznej uiszczenie wpisu sądowego nie jest skomplikowane, nie wymaga dużego nakładu czasu i może nastąpić nawet bez konieczności opuszczenia mieszkania. Dlatego też na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.