IV SA/Gl 173/15

WyrokWSA w Gliwicach2015-12-02

Skład orzekający: Teresa Kurcyusz - Furmanik, Beata Kalaga - Gajewska, Renata Siudyka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy policjant może zostać zwolniony ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji w sytuacji, gdy popełnienie czynu o znamionach przestępstwa jest oczywiste, mimo trwającego postępowania karnego i braku prawomocnego wyroku sądu?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zwolnienie policjanta ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji jest dopuszczalne, gdy popełnienie czynu o znamionach przestępstwa jest oczywiste i uniemożliwia pozostanie w służbie, nawet jeśli postępowanie karne nie zostało zakończone prawomocnym wyrokiem. Organ administracji publicznej nie rozstrzyga o winie, lecz ocenia, czy czyn nosi znamiona przestępstwa i czy jego popełnienie jest oczywiste na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego.
Stan faktyczny
Skarżący A.B., młodszy aspirant Policji, został oskarżony o prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości 29 sierpnia 2014 r. Wobec niego wszczęto postępowanie dyscyplinarne i wydano rozkaz personalny o zwolnieniu ze służby z natychmiastową wykonalnością na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji. Skarżący kwestionował decyzję, podnosząc naruszenie zasady domniemania niewinności i niewłaściwe ustalenie stanu faktycznego.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Kurcyusz - Furmanik Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga - Gajewska (spr.) Sędzia WSA Renata Siudyka Protokolant Monika Rał po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi A.B. na decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji oddala skargę. W dniu 2 września 2014 roku Prokurator Prokuratury Rejonowej w C. wydał postanowienie, w którym przedstawił skarżącemu A.B. wówczas młodszemu aspirantowi detektywowi Wydziału Kryminalnego I Komisariatu Policji Komendy Miejskiej Policji w C., zarzut o to, że w dniu 29 sierpnia 2014 r. w C. znajdując się w stanie nietrzeźwości z wynikiem badań zawartości alkoholu w wydychanym powietrzu: o godz. 16,39 - 0,96 mg/l; o godz. 16,45 - 1,05 mg/l; o godz. 17,41 - 0,96 mg/l; o godz. 17,42 - 0,92 mg/l, prowadził pojazd mechaniczny w ruchu lądowym drogą publiczną, tj. o przestępstwo z art. 178a § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks kamy (Dz. U. z 1997 r., nr 88, poz. 553 z późn. zm., zwanej dalej w skrócie jako: "K.k"). W dniu [...] roku postanowieniem Komendanta Miejskiego Policji w C. Nr [...] wszczęto z urzędu postępowanie dyscyplinarne w sprawie zwolnienia skarżącego ze służby w Policji. Komendant Miejski Policji w C., na podstawie rozkazu personalnego nr [...] z dnia [...] roku, zwolnił skarżącego ze służby w Policji z dniem 28 listopada 2014 roku i w oparciu o art. 108 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 z późn. zm., zwanej dalej w skrócie: "K.p.a.") nadał temu rozkazowi rygor natychmiastowej wykonalności. Jako materialnoprawną podstawę zwolnienia wskazano art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t.j.: Dz. U. z 2011 r. nr 287, poz. 1687 z późn. zm.), zgodnie z którym policjanta można zwolnić ze służby w przypadku popełnienia czynu o znamionach przestępstwa albo przestępstwa skarbowego, jeżeli popełnienie czynu jest oczywiste i uniemożliwia jego pozostanie w służbie oraz wykazanie w toku postępowania administracyjnego oczywistości popełnienia czynu o znamionach przestępstwa, określonego w art. 178a § 1 K.k., którego charakter dyskwalifikuje skarżącego jako funkcjonariusza Policji, uniemożliwiając tym samym dalsze pozostanie w służbie. W odwołaniu z dnia 24 listopada 2014 roku A.B. zarzucił organowi pierwszej instancji, iż wydał rozkaz personalny z rażącym naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego i prawa materialnego, czym naruszył zasadę domniemania niewinności i uznania administracyjnego. Domagał się zwolnienia ze służby ze względu na stan zdrowia z chwilą uprawomocnienia się orzeczenia o jego całkowitej niezdolności do służby, na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 1 ustawy o Policji a nie w trybie natychmiastowym, tym bardziej, że w sprawie wadliwie uznano, że zaistniała przesłanka "oczywistości" popełnienia przestępstwa, wymieniona w art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, w związku z tym, jego zdaniem postępowanie dyscyplinarne powinno być umorzone z powodu bezprzedmiotowości. Cytując uzasadnienia wyroków sądów administracyjnych podniósł, iż organ nie uzasadnił w wyczerpujący sposób popełnienia przez niego czynu karalnego. Po rozpatrzeniu odwołania, [...] Komendant Wojewódzki Policji w K., decyzją z dnia [...] r. o Nr [...] utrzymał w mocy rozkaz personalny organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy wyjaśnił, że w oparciu o art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, policjanta można zwolnić ze służby w przypadku popełnienia czynu o znamionach przestępstwa lub przestępstwa skarbowego, jeżeli popełnienie czynu jest oczywiste i uniemożliwia pozostanie w służbie. Przytoczony przepis stanowi podstawę fakultatywnego zwolnienia policjanta ze służby. By jednak przepis ten mógł stać zostać zastosowany, muszą zaistnieć dwie niezbędne przesłanki, tj. popełnienie przestępstwa lub przestępstwa skarbowego musi być oczywiste, czyli nie budzić żadnych wątpliwości, a charakter czynu zabronionego uniemożliwia pozostanie policjanta w służbie. Powyższe okoliczności stanowią przedmiot badania przez organ będący przełożonym do spraw osobowych, w ramach postępowania administracyjnego. Na organie ciąży zatem obowiązek prowadzenia postępowania z zachowaniem zasady prawdy obiektywnej. Powyższe wiąże się z prowadzeniem postępowania w sposób, który zapewni wszechstronne rozpoznanie sprawy m. in. poprzez zgromadzenie kompletnego materiału dowodowego. Przeprowadzona analiza akt, zdaniem organu odwoławczego wykazała, iż zgromadzony w sprawie materiał dowodowy zebrany został zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej oraz należytą starannością. Zatem organ I instancji w sposób prawidłowy przeprowadził postępowanie administracyjne w sprawie zwolnienia ze służby i dokonał oceny dowodów z zachowaniem reguł określonych w K.p.a. nie przekraczając granic uznania administracyjnego. W oparciu o zgromadzone dowody i poczynione ustalenia można w sposób oczywisty i bezsporny ustalić fakt popełnienia przez skarżącego czynu o znamionach przestępstwa z art. 178a § 1 K.k. Decydujące znaczenie dowodowe należy przypisać złożonym w toku postępowania przygotowawczego i administracyjnego zeznaniom świadków zdarzenia, tj. T.R. oraz funkcjonariuszy – P. J. i M.L. Na podstawie ich zeznań ustalono, że skarżący w dniu 29 sierpnia 2014 r. w C. znajdując się w stanie nietrzeźwości prowadził pojazd mechaniczny marki [...] o nr rej. [...] i został zatrzymany za wyjazdem z ul. [...], w zatoczce autobusowej przystanku MPK, na prawej jezdni ul. [...], w kierunku ul. [...]. Świadek T.R. ok. godz. 15,40 poinformował Komisariat Policji I w C. o tym, iż kierujący tym samochodem jest najprawdopodobniej pod wpływem alkoholu i stwarza zagrożenie w ruchu drogowym. Skierowani w ten rejon policjanci zastali zgłaszającego T.R., który wskazał im w zatoczce stojący z włączonym silnikiem pojazd marki [...]. Był w nim obecny tylko skarżący, który miał głowę opartą o kierownicę i spał. Po zapukaniu w szybę przez policjantów ocknął się i opuścił szybę, ale nie reagował na polecenia. Przeprowadzone wówczas u skarżącego w radiowozie badania zawartości alkoholu w wydychanym powietrzu wykazały o godz. 16,39 - 0,96 mg/l i o godz. 16,45 - 1,05 mg/l. Następne badania zostały przeprowadzone w Komendzie Miejskiej Policji w C. podały wynik 0,92 mg/l w pierwszym badaniu i 0,92 mg/l w drugim badaniu. W Stacji Pogotowia Ratunkowego skarżący odmówił podaniu się badaniu krwi na zwartość alkoholu, a później zgłosił, iż leczy się psychiatrycznie i ma myśli samobójcze, dlatego lekarz skierował go na konsultację psychiatryczną do Szpitala Miejskiego przy ul. [...] w C. Mając na uwadze powyższe należy uznać, iż przesłanka oczywistości popełnienia czynu o znamionach przestępstwa, której brak zarzucił skarżący organowi I instancji, została ponad wszelką wątpliwość udowodniona w toku postępowania administracyjnego, co uniemożliwia korzystanie przez niego z nieposzlakowanej opinii. Tym samym utracił wymagany przepisami prawa przymiot, niezbędny do pełnienia służby w charakterze funkcjonariusza Policji. Wystarczająca okazała dokumentacja z podjętych w tej sprawie czynności, tj. notatki urzędowe i protokoły, które zostały przez organ I instancji włączone do materiału dowodowego. Stanowisko skarżącego, iż powinien być zwolniony ze służby na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji jest zdaniem organu odwoławczego nieuprawnione, bowiem on sam nie zgłosił wystąpienia ze służby na tej podstawie, do czego obliguje art. 43 ust. 1 tej samej ustawy o Policji. Pismem z dnia 8 stycznia 2015 r., pełnomocnik skarżącego złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z dnia [...] r., wnosząc o jej uchylenie w całości i poprzedzającego ją rozkazu personalnego organu pierwszej instancji oraz zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego. Zarzucił rozstrzygnięciu naruszenie przepisów prawa materialnego, w szczególności art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i błędną wykładnię oraz przepisów Konstytucji RP, zwłaszcza art. 3, art. 31, art. 32, art. 42 ust. 3 i art. 87 ust. 1, nakazujących urzeczywistnianie zasad sprawiedliwości społecznej, domniemania niewinności, uzasadnionych oczekiwań, niedyskryminacji i nierównego traktowania. Dodatkowo, zdaniem pełnomocnika skarżącego, organy obu instancji zaniechały przeprowadzenia postępowania dowodowego i w rezultacie nieprawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy, co znalazło wyraz w uzasadnieniu niekompletnych uzasadnień ich rozstrzygnięć, czym naruszona została zasada domniemania niewinności i uznania administracyjnego, a także ogólnych zasad postępowania administracyjnego, zawartych w rozdziale 4 K.p.a. Sam fakt nie przyznania się do winy przez skarżącego i brak dowodów na okoliczność popełnienia przez niego zarzucanego mu czynu wskazuje, że nie spełniona została przesłanka z art. 178a § 1 K.k. Powołując się na wyroki Trybunału Konstytucyjnego, w tym na wyrok z dnia 13 lutego 2007 r. w sprawie o sygn. akt K 46/05 uznał, iż dopuszczone są wyższe wymagania personalne, kwalifikacyjne i charakterologiczne wobec kandydatów do służby w Policji, ale z drugiej strony bardzo specyficznie są ukształtowane zasady utraty przez nich statusu pracowniczego, celem wyeliminowania jakichkolwiek dowolności, na co zwraca uwagę sam ustawodawca, który w art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji użył zwrotu, iż policjanta można zwolnić ze służby w przypadku popełnienia czynu o znamionach przestępstwa. Oznacza to, że zwolnienie ma charakter fakultatywny i pozostawione zostało uznaniu administracyjnemu. W sprawie powinien być zatem uwzględniony zarówno interes społeczny, jak i własny interes policjanta (art. 7 K.p.a.). Ponadto, popełnienie czynu musi być "oczywiste", zatem muszą istnieć określone dowody na jego zaistnienie. Powyższe stanowisko poparł również Sąd Najwyższy uchwałą z dnia 28 września 2006 r. o sygn. akt I KZP 8/06 podnosząc, iż zasada niewinności obowiązuje każdy organ, co również potwierdza orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego. Dodatkowo, dopiero toczące się postępowanie karne oraz treść wyroku sądu pozwoliłaby na pełniejsze wyjaśnienie stanu faktycznego i jednoznaczne uznanie "oczywistości" popełnienia przez skarżącego zarzucanego mu czynu. Tymczasem z uwagi na treść art. 42 ust. 3 Konstytucji RP każdego uważa się za niewinnego, dopóki wina nie zostanie stwierdzona prawomocnym wyrokiem sądu. Wwszystkie podniesione okoliczności świadczą o naruszeniu przez organy orzekające w sprawie podstawowych zasad postępowania administracyjnego, zwłaszcza art. 6-11, art. 15-16, art. 75-77 § 1, art. 80-81 i art. 107 § 1 K.p.a. W piśmie z dnia 28 stycznia 2015 r. sam skarżący uzupełnił zarzuty skargi podnosząc, iż nie stwierdzono prawomocnym wyrokiem, aby dopuścił się jakiegokolwiek czynu zabronionego i oświadczył, iż nie prowadził pojazdu pod wpływem alkoholu oraz domagał się uwzględnienia w jego sprawie art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji. Powołując się na uzasadnienia wyroków sądów administracyjnych podniósł, iż organ nie uzasadnił w wyczerpujący sposób popełnienia przez niego zarzucanego mu czynu. W odpowiedzi na skargę organ, uznając skargę za niezasadną, wniósł o jej oddalenie. Na rozprawie w dniu 2 grudnia 2015 r. dwie pełnomocniczki organu odwoławczego podtrzymały stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oraz poinformowały, że nieprawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w C. z dnia [...] r. zakończyła się sprawa karna. Sam skarżący natomiast potwierdził, iż nie występował do organu z wnioskiem o wystąpienie ze służby mimo, iż w dniu [...] r. zostało wydane orzeczenie o jego niezdolności do służby. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2014 r. poz. 1647), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta, stosownie do § 2 powołanego artykułu, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jest więc to kontrola legalności rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i procesowym. Po myśli art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie jako "p.p.s.a.", sądy administracyjne w zakresie swojej właściwości sprawują kontrolę działalności administracji publicznej stosując środki określone w ustawie. Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Z brzmienia art. 145 § 1 p.p.s.a. wynika natomiast, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas w zależności od rodzaju naruszenia uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Zaskarżona decyzja może ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy też procesowego, jeżeli miało ono, bądź mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W tym kontekście uznano, że skarga w niniejszej sprawie nie zasługuje na uwzględnienie. Sądowa kontrola legalności zaskarżonej decyzji wykazała bowiem, że odpowiada ona wymogom obowiązujących przepisów prawa. Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowił art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, zgodnie z którym, policjanta można zwolnić ze służby między innymi w przypadku popełnienia czynu o znamionach przestępstwa albo przestępstwa skarbowego, jeżeli popełnienie czynu jest oczywiste i uniemożliwia jego pozostanie w służbie. Stosownie do art. 43 ust. 3 ustawy o Policji zwolnienie policjanta ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 może nastąpić po zasięgnięciu opinii organizacji zakładowej związku zawodowego policjantów. Oczywistość popełnienia czynu nie została zdefiniowana w ustawie o Policji, gdyż każdorazowo musi ona znajdować potwierdzenie w okolicznościach indywidualnej sprawy. Pojęcie to należy rozumieć jako dające się ustalić w sposób niewątpliwy, bezsporny, pewny i niebudzący wątpliwości. Każdorazowo zatem "oczywistość" musi znajdować potwierdzenie w okolicznościach faktycznych i można mówić o niej jedynie wówczas, gdy taki, a nie inny przebieg zdarzeń wynika z ustalonych okoliczności w sposób tak ewidentny, że wykluczone jest rozważanie innych wariantów (por. wyrok NSA z dnia 16 maja 2007r. sygn. I OSK 1077/06, publ. Lex nr 342501, wyrok NSA z dnia 13 grudnia 2012r. sygn. akt I OSK 735/12, publ. Lex nr 1366523, wyrok WSA w Opolu z dnia 19 września 2013 r. sygn. akt II SA/Op 284/13, publ. Lex nr 1393234). Policjantom przysługuje wprawdzie zwiększona ochrona trwałości stosunku służbowego, na co zwrócono uwagę w skardze, jednak nie ma ona charakteru bezwzględnego i nie sięga tak daleko, jak tego oczekuje skarżący. Ustawodawca w interesie policjantów szczegółowo określa dopuszczalne przyczyny zwolnienia ich ze służby. Jednocześnie dostrzega również potrzebę prowadzenia racjonalnej polityki kadrowej w interesie Policji oraz konieczność jej wyposażenia w instrumenty prawne niezbędne do podejmowania działań zmierzających do budowania autorytetu państwa i zaufania obywateli. Należy zwrócić uwagę, że szczególny charakter służb mundurowych umożliwia odmienne i bardziej rygorystyczne, niż w przypadku pozostałych zawodów i funkcji, ukształtowanie statusu służbowego, w tym jego utraty. Wśród służb mundurowych, Policja wyróżnia się bowiem zakresem przydzielonych jej zadań, które mają charakter wieloaspektowy. Jest przede wszystkim formacją uzbrojoną służącą społeczeństwu i przeznaczoną do utrzymania bezpieczeństwa i porządku publicznego. Istotne znaczenie ma w praworządnym państwie umożliwienie skutecznego wykonywania przez Policję zadań z zakresu bezpieczeństwa państwa i jego obywateli. Publiczny wymiar Policji powoduje też, że w znaczącym stopniu jej działania kształtują autorytet organów państwa i zaufanie do funkcjonariuszy. Z tego właśnie względu wymagania w stosunku do policjantów muszą być tak wysokie. Na powyższe wielokrotnie zwracał uwagę Trybunał Konstytucyjny (por. wyrok z dnia 19 października 2004 r. sygn. akt K 1/04, publ. OTK-A 2004/9/93, Lex 127308). W swych orzeczeniach Trybunał Konstytucyjny wskazywał na natężenie zjawiska korupcji w strukturach organów władzy publicznej oraz na to, że nieuczciwość i brak wiarygodności osób realizujących służbę publiczną szkodzi zaufaniu publicznemu i podważa autorytet państwa. Istnienie wątpliwości co do zachowania przymiotów niezbędnych do sprawowania funkcji publicznych przez policjantów nie może w okresie toczącego się jeszcze niezakończonego postępowania karnego pozbawiać organów możliwości stosowania pozakarnych dolegliwości. Takie środki prawne nie są tożsame ze stosowaniem sankcji karnych. Z uwagi na karnoprawną zasadę domniemania niewinności nie jest dopuszczalne jedynie uznanie winy i pociągnięcie do odpowiedzialności karnej bez postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem karnym. Takich konstytucyjnych gwarancji nie można rozciągać na inne procedury ustawowe, których celem nie jest wymierzenie sankcji karnych. Zasada domniemania niewinności nie może być rozumiana tak szeroko, by wykluczała wiązanie z samym faktem toczącego się postępowania karnego jakichkolwiek konsekwencji prawnych, które w innych procedurach mogą oddziaływać na sytuację podejrzanego lub oskarżonego. W takich przypadkach, nawet zanim zapadnie prawomocny wyrok w sprawie karnej, możliwe jest ograniczenie dostępu określonych osób do służby publicznej a także wykluczenie konkretnej osoby z grona funkcjonariuszy publicznych. Z tego powodu dowodem w postępowaniu dotyczącym zwolnienia policjanta ze służby z uwagi na oczywiste popełnienie czynu o znamionach przestępstwa albo przestępstwa skarbowego mogą być także dowody zebrane na potrzeby innego postępowania, w tym postępowania karnego. Organ prowadzący postępowanie administracyjne nie jest zatem związany zasadą bezpośredniości rozumianą jako obowiązek oparcia, przez orzekający w sprawie sąd, ustaleń faktycznych na bezpośrednio przeprowadzonych dowodach w czasie rozprawy i może oprzeć swoje rozstrzygnięcie na dowodzie z zeznań świadka, czy wyjaśnień oskarżonego utrwalonych przez inny organ procesowy w innym postępowaniu - karnym lub karno - skarbowym (por. wyrok NSA z dnia 31 stycznia 2012 r. sygn. I OSK 1206/11, publ. Lex nr 1113237). Dodatkowo należy zauważyć, że art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji stanowi fakultatywną podstawę zwolnienia policjanta ze służby. Ustawodawca nadając mu charakter uznaniowy pozostawił decyzję o zwolnieniu ze służby ocenie właściwego organu. Dlatego też kontrola sądowa aktu administracyjnego o charakterze uznaniowym jest ograniczona do zbadania, czy orzeczenie takie nie nosi znamion dowolności. Sąd nie jest uprawniony do badania innych przesłanek podejmowania decyzji, w tym - względów celowości czy słuszności, jak również do sądu nie należy ciężar i zasadność merytorycznej oceny, czy w danym przypadku niemożliwe jest pozostawienie w służbie funkcjonariusza (por. wyrok WSA w Poznaniu sygn. akt IV SA/Po 236/10 z dnia 16 września 2010 r., publ. Lex nr 758458). Stąd też rozstrzygnięcie podejmowane na podstawie tego przepisu powinno uwzględnić zarówno interes społeczny, jak i słuszny interes skarżącego, o czym mowa w ogólnej zasadzie procesowej zawartej w art. 7 K.p.a. Jednakże z drugiej strony, organ Policji orzekając o zwolnieniu funkcjonariusza policji ze służby na podstawie cytowanego przepisu, nie wchodzi w kompetencje uprawnionych organów ścigania oraz właściwego sądu powszechnego i nie przesądza o winie funkcjonariusza, to jest o tym, czy popełnił on przestępstwo. Rolą organu Policji, jako organu administracji publicznej jest bezsprzeczne ustalenie, czy funkcjonariusz popełnił czyn noszący znamiona przestępstwa i czy popełnienie tego czynu jest oczywiste. Użycie bowiem sformułowania czyn noszący "znamiona przestępstwa", a nie sformułowania "przestępstwa" sprawia, iż poza zakresem zainteresowania organu pozostają okoliczności różnicujące czyn noszący znamiona przestępstwa od przestępstwa, takie jak stopień społecznej szkodliwości, który w przypadku przestępstwa musi być wyższy niż znikomy (art. 1 § 2 K.k.), czy też wystąpienie po stronie sprawcy okoliczności wyłączających winę (art. 1 § 3 K.k.). Organ Policji zatem ani nie musi ustalać, czy funkcjonariusz popełnił przestępstwo (do czego zresztą nie jest uprawniony), ani czekać na rozstrzygnięcie w tej sprawie właściwego sądu powszechnego. W rozpoznawanej sprawie, w ocenie Sądu, organ prawidłowo przyjął, że w sprawie zaistniały przesłanki z art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, dające podstawę do zwolnienia skarżącego ze służby, bo choć postępowanie karne nie zastało jeszcze zakończone, organ zbadał i ocenił na podstawie dostępnego mu materiału dowodowego, że popełnienie tego czynu jest oczywiste. Oczywistość ta wynika z przeprowadzonych w sprawie karnej dowodów i wyrażeniu zgody na udostępnienie tych akt przy rozpatrywaniu sprawy dyscyplinarnej skarżącego (sygn. akt [...]) oraz innych dowodów w postaci: licznych notatek służbowych (urzędowych), książki dyspozytora, protokołu zatrzymania skarżącego, sprawozdania, protokołów przesłuchań świadków oraz samego skarżącego, protokołów oględzin miejsca i rzeczy, czterech protokołów z przebiegu badania stanu trzeźwości urządzeniem elektronicznym, zaświadczenia lekarskiego ze Stacji Pogotowia Ratunkowego w C., protokołu pobrania krwi, jak również postanowień o zastosowaniu środka zapobiegawczego w postaci zawieszenia w czynnościach służbowych z dniem [...] r. i o dopuszczeniu przeprowadzenia dowodów z dnia [...] r. Z zebranego na podstawie art. 75 K.p.a. materiału dowodowego wynika, że skarżący w dniu 29 sierpnia 2014 r. w C. znajdując się w stanie nietrzeźwości prowadził pojazd mechaniczny w ruchu lądowym drogą publiczną, tj. o przestępstwo z art. 178a § 1 K.k. Powyższe wynika z zeznań świadków (T.R. oraz funkcjonariuszy – P.J. i M.L.) i potwierdzone zostało w zebranej w sprawie dokumentacji. Na podstawie ich zeznań ustalono, że skarżący w dniu 29 sierpnia 2014 r. w C. znajdując się w stanie nietrzeźwości prowadził pojazd mechaniczny marki [...] o nr rej. [...] i został zatrzymany za wyjazdem z ul. [...], w zatoczce autobusowej przystanku MPK, na prawej jezdni ul. [...], w kierunku ul. [...]. Świadek T.R. ok. godz. 15,40 poinformował Komisariat Policji I w C. o tym, iż kierujący tym samochodem jest najprawdopodobniej pod wpływem alkoholu i stwarza zagrożenie w ruchu drogowym. Skierowani w ten rejon policjanci zastali zgłaszającego zdarzenie świadka T.R., który wskazał im w zatoczce stojący z włączonym silnikiem pojazd marki [...]. Był w nim obecny tylko skarżący, który miał głowę opartą o kierownicę i spał. Po zapukaniu w szybę przez policjantów ocknął się i opuścił szybę, ale nie reagował na polecenia. Przeprowadzone wówczas u skarżącego w radiowozie badania zawartości alkoholu w wydychanym powietrzu wykazały o godz. 16,39 - 0,96 mg/l i o godz. 16,45 - 1,05 mg/l. Następne badania zostały przeprowadzone w Komendzie Miejskiej Policji w C. podały wynik 0,92 mg/l w pierwszym badaniu i 0,92 mg/l w drugim badaniu. Dodać w tym miejscu należy, że zgodnie z treścią art. 178a § 1 K.k., kto, znajdując się w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego, prowadzi pojazd mechaniczny w ruchu lądowym, wodnym lub powietrznym, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2, zaś w myśl art. 115 § 16 pkt 2 K.k., stan nietrzeźwości w rozumieniu kodeksu zachodzi, gdy zawartość alkoholu w 1 dm³ wdychanego powietrza przekracza 0,25 mg albo prowadzi do stężenia przekraczającego tę wartość. Zatem na dzień wydania rozkazu personalnego przez organ pierwszej instancji organ dysponował wiedzą, że skarżący popełnił czyn o znamionach przestępstwa i w świetle wskazanego już wyżej postanowienia prokuratora oraz mając na uwadze przeprowadzony pomiar zawartości alkoholu w wydychanym powietrzu u skarżącego, dokonany dwukrotnie przez przybyłych na miejsce zdarzenia policjantów, popełnienie tego czynu było oczywiste. Dla uznania, że zaistniały przesłanki do zastosowania art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji nie jest bowiem konieczne przyznanie się do winy, jeżeli z całokształtu okoliczności sprawy wynika oczywistość popełnienia czynu. Niezależnie od powyższego stwierdzić należy, że zgodnie z art. 43 ust. 1 ustawy, zwolnienie policjanta ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy, może nastąpić po zasięgnięciu opinii organizacji zakładowej związku zawodowego policjantów, a w myśl art. 25 ustawy, służbę w Policji może pełnić obywatel polski o nieposzlakowanej opinii, który nie był skazany prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe, korzystający z pełni praw publicznych, posiadający co najmniej średnie wykształcenie oraz zdolność fizyczną i psychiczną do służby w formacjach uzbrojonych, podległych szczególnej dyscyplinie służbowej, której gotów jest się podporządkować, a także dający rękojmię zachowania tajemnicy stosownie do wymogów określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych. Nie budzi również wątpliwości fakt, że Zarząd Wojewódzki w K. NSZZ Policjantów w decyzji z dnia [...] r. nr [...] wskazał, iż nie wnosi sprzeciwu w przedmiocie trybu zwolnienia skarżącego ze służby w Policji, na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji. W ocenie składu orzekającego, organ odwoławczy wystarczająco wykazał również, że brak jest możliwości pozostawienia skarżącego w służbie. Należy bowiem przyznać za organem odwoławczym, że policjantów obowiązują szczególnie rygorystyczne wymagania w zakresie przestrzegania prawa, a sam fakt naruszenia obowiązującego porządku prawnego stanowi sprzeniewierzenie się ich obowiązkom. Policjant, na którym ciąży zarzut popełnienia przestępstwa nie cieszy się już nieposzlakowaną opinią, zatem nie spełnia już podstawowego warunku wskazanego w art. 25 ust 1 ustawy o Policji, niezbędnego do pełnienia w niej służby. W tym stanie rzeczy, Sąd oceniając niniejszą sprawę według określonych wyżej kryteriów doszedł do wniosku, że organy obu instancji nie uchybiły obowiązującym przepisom prawa i działając w zakresie uznania administracyjnego miały podstawy do podjęcia decyzji o zwolnieniu skarżącego ze służby. Co niezwykle istotne, organy orzekające w sprawie nie tylko przedstawiły zebrany w sprawie materiał dowody, ale również rozważyły jego moc dowodową, a w jego wyniku doszły do przekonania, że spełnione zostały przesłanki zastosowania danej normy w sprawie. Stan faktyczny sprawy nie pozostawia wątpliwości, co do prawidłowości wydanego rozstrzygnięcia. Skutkuje to ustaleniem oczywistości popełnionego czynu oraz odniesieniem się do zarzutów skarżącego, co daje rękojmię prawidłowości wydania decyzji o zwolnieniu skarżącego ze służby. Kwestia ustaleń faktycznych bezspornie wynika z uzasadnienia decyzji i nie pozostaje w sferze domniemań. Organy prawidłowo uznały, że w związku z trwającym postępowaniem karnym, interes służby, tożsamy z interesem społecznym, uzasadnia konieczność niezwłocznego rozwiązania ze skarżącym stosunku służbowego. Jednocześnie Sąd z urzędu nie dopatrzył się naruszenia zasad konstytucyjnych, prawa materialnego, czy procesowego, uzasadniających przyjęcie odmiennego stanowiska. Jeszcze raz należy zaznaczyć, że odpowiedzialność, o jakiej mowa w art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, stanowi odpowiedzialność niezależną od odpowiedzialności karnej. Jak bowiem zasadnie wywiedziono w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 20 listopada 2012 r., sygn. akt II SA/Po 837/12 (dostępnym w internetowej Baza Orzeczeń NSA), organ Policji orzekając o zwolnieniu funkcjonariusza policji ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji nie wchodzi w kompetencje uprawnionych organów ścigania oraz właściwego sądu powszechnego i nie przesądza o winie funkcjonariusza, to jest o tym czy popełnił on przestępstwo. Rolą organu Policji, jako organu administracji publicznej jest bezsprzeczne ustalenie, czy funkcjonariusz popełnił czyn noszący znamiona przestępstwa i czy popełnienie tego czynu jest oczywiste. Należy podkreślić, że organy Policji, podejmując rozstrzygnięcie o zwolnieniu skarżącego ze służby wyjaśniły, że w sprawie przeszkodą do uwzględnienia słusznego interesu funkcjonariusza był interes społeczny, tzn. dobro Policji, któremu to interesowi ustawodawca dał normatywny wyraz w treści art. 25 ust. 1 ustawy o Policji, stawiając wymóg, aby funkcjonariusze tworzący tę służbę mieli nieposzlakowaną opinię. Zdaniem Sądu, w przedmiotowej sprawie nie naruszono także przepisów postępowania, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik rozstrzygnięcia. Organy administracji obu instancji wyczerpująco ustaliły istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą, przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego (art. 7, art. 77 § 1 K.p.a.), oceniły zebrany w toku postępowania materiał dowodowy (art. 75 § 1 w związku z art. 80 K.p.a.), a także uzasadniły swoje rozstrzygnięcie zgodnie z wymaganiami art. 107 § 3 K.p.a. Również zarzut dotyczący naruszenia art. 108 § 1 K.p.a. okazał się niezasadny, bowiem organy wystarczająco uzasadniły rozkaz personalny w części dotyczącej nadania rygoru natychmiastowej wykonalności, wskazując, że w okolicznościach niniejszej sprawy pozostawanie policjanta w służbie, na którym ciąży zarzut popełnienia przestępstwa godzi w interes służby, a tym samym w interes społeczny. W tym stanie rzeczy, skoro zaskarżona decyzja odpowiada prawu, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło