IV SA/Gl 356/04
WyrokWSA w Gliwicach2004-06-25
Skład orzekający: Zofia Borowicz, Stanisław Nitecki, Beata Kalaga-Gajewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy rozstrzygnięcie nadzorcze stwierdzające nieważność uchwały rady gminy, oparte na zarządzeniu zastępczym o wygaśnięciu mandatu radnego, które nie stało się prawomocne, jest zgodne z prawem?Ratio decidendi
Rozstrzygnięcie nadzorcze stwierdzające nieważność uchwały rady gminy, oparte na zarządzeniu zastępczym o wygaśnięciu mandatu radnego, które nie stało się prawomocne, jest niezgodne z prawem. Zarządzenie zastępcze, podobnie jak inne rozstrzygnięcia nadzorcze, staje się wykonalne dopiero z chwilą jego prawomocności, która następuje po upływie terminu do wniesienia skargi do sądu administracyjnego lub z datą jej oddalenia lub odrzucenia. Dopóki zarządzenie zastępcze nie jest prawomocne, nie może stanowić podstawy do stwierdzenia nieważności uchwały rady gminy.Stan faktyczny
Wojewoda Śląski wydał zarządzenia zastępcze stwierdzające wygaśnięcie mandatów dwóch radnych. Następnie stwierdził nieważność uchwały Rady Miasta R. dotyczącej przejęcia zadań z zakresu ochrony zabytków, argumentując, że uchwała została podjęta pod przewodnictwem radnego, którego mandat wygasł, a także przez osobę nieuprawnioną i z naruszeniem przepisów o głosowaniu. Gmina R. zaskarżyła rozstrzygnięcie nadzorcze, podnosząc, że zarządzenia zastępcze nie stały się prawomocne w momencie podejmowania uchwały, co czyniło je niewykonalnymi i nie mogło stanowić podstawy do stwierdzenia nieważności uchwały.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Ś. i zasądził od Wojewody Ś. na rzecz Gminy R. zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia NSA Zofia Borowicz /spr./ Sędzia WSA Stanisław Nitecki Asesor WSA Beata Kalaga-Gajewska Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Wita po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 czerwca 2004 r. sprawy ze skargi Gminy R. na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Ś. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie przejęcia zadań z zakresu ochrony zabytków 1) uchyla zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze, 2) zasądza od Wojewody Ś. na rzecz Gminy R. kwotę [...] /[...]/ złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Zarządzeniami zastępczymi z dnia [...]. nr [...] i nr [...] Wojewoda Ś. działając na podstawie art. 98a ust. 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym /t.j. z 2001 r. Dz.U. Nr 142, poz. 1591 ze zm./, stwierdził wygaśnięcie mandatu radnego T. A. W. oraz wygaśnięcie mandatu radnej M. J. W..
Uchwałą nr [...] Rada Miasta R. z dnia [...] wyraziła zgodę na zawarcie porozumienia z Wojewodą Ś. dotyczącego przejęcia spraw z zakresu ochrony zabytków w gminie R., upoważniając Prezydenta Miasta do zawarcia w.w. porozumienia.
Odpis powyższej uchwały doręczono organowi nadzoru w dniu [...]. Pismem z dnia [...] wydanym z up. Wojewody Ś. zawiadomiono Radę Miasta R. o wszczęciu postępowania nadzorczego w sprawie stwierdzenia nieważności powyższej uchwały.
Następnie zaskarżonym rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia [...] nr [...] Wojewoda Ś. stwierdził nieważność uchwały nr [...] Rady Miasta R. z dnia [...] w sprawie przejęcia zadań z zakresu ochrony zabytków jako sprzecznej z przepisami art. 14 i 19 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym. W uzasadnieniu organ nadzoru wskazał, iż sesję Rady Miasta R. otworzył i prowadził T. W., którego mandat wygasł z mocy prawa w dniu [...], co organ ten stwierdził zarządzeniem zastępczym z dnia [...]. Zatem zdaniem organu, obrady prowadziła osoba nie będąca radnym, stąd też na sesji w dniu [...] /nieformalnym zebraniu radnych/, nie zapadła w sposób prawem przewidziany żadna uchwała. Konieczność stwierdzenia nieważności uchwały nr [...] zachodzi jedynie z powodu zapewnienia pewności obrotu prawnego, gdyż w rzeczywistości uchwała ta nie zapadła.
Ponadto organ nadzoru stanął na stanowisku, że nawet gdyby hipotetycznie założyć, że zarządzenie zastępcze nie podlegało wykonaniu do czasu upływu terminu do wniesienia skargi bądź oddalenia lub odrzucenia skargi przez Sąd, to sesja Rady Miasta R. w dniu [...] i tak została zwołana przez osobę nieuprawnioną. Sesję tę zwołał bowiem Wiceprzewodniczący Rady Z. C. w sytuacji, gdy nie miała miejsca nieobecność Przewodniczącego Rady T. W. /art. 19 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym/.
Organ nadzoru wywiódł w dalszej części, że zakwestionowana uchwała nie zapadła w sposób przewidziany prawem, gdyż z analizy Protokołu Nr [...], z sesji wynika, że nad przyjęciem uchwały głosowało [...] osób, jednakże tylko [...] z nich posiadało status radnego Rady Miasta. Zgodnie z przepisem art. 17 pkt 3 ustawy o samorządzie gminnym w skład rady wchodzą radni w liczbie 23. Tym samym naruszono art. 14 cyt. ustawy. Wreszcie, organ nadzoru podał, że uchwała ta została podpisana przez osobę nieuprawnioną, bowiem podpisał ją również T. W., czym naruszono § 59 statutu Miasta R.. Stąd też w ocenie organu nadzoru, przedmiotowa uchwała została podjęta z naruszeniem prawa, co uzasadnia stwierdzenie jej nieważności w trybie art. 91 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym.
Powyższe rozstrzygnięcie nadzorcze doręczono Radzie Miasta R. w dniu [...], który to organ samorządu terytorialnego w dniu [...] podjął uchwałę Nr [...] w sprawie wniesienia skargi do sądu administracyjnego.
W skardze do sądu administracyjnego, która wpłynęła do organu nadzoru w dniu [...] Gmina R. działając w oparciu o uchwałę Rady Miasta z dnia [...], wniosła o uchylenie rozstrzygnięcia nadzorczego z dnia [...] oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Skarżąca przede wszystkim zrelacjonowała przebieg dotychczasowego postępowania, podkreślając przy tym, że na podstawie uchwały Rady Miasta R. Nr [...] z dnia [...] na zarządzenie zastępcze stwierdzające wygaśnięcie mandatu radnego Rady Miejskiej R. T. W. została złożona skarga do Sądu administracyjnego i sprawa ta oczekuje na rozpoznanie pod sygnaturą akt 3 II SA/Ka 3311/03 Skarżąca wywiodła, że w tym stanie nie jest możliwe nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności innym środkom nadzorczym, jakim jest zarządzenie zastępcze wydane na podstawie art. 98a ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym. Stąd też stosownie do treści art. 98 ust. 5 tej ustawy, rozstrzygnięcie staje się prawomocne dopiero z upływem terminu do wniesienia skargi bądź z datą oddalenia lub odrzucenia skargi przez sąd. Oznacza to, że przewodniczący rady gminy lub jego zastępcy, co do których wydano zarządzenie zastępcze w sprawie wygaśnięcia mandatu radnego, mogą skutecznie zwoływać sesje rady gminy i mu przewodniczyć do czasu uprawomocnienia się rozstrzygnięcia. Oznacza to, że każdy radny, co do którego wydano omawiane zarządzenie zastępcze, może uczestniczyć w sesjach rady gminy i korzystać w pełni z praw radnego, a przede wszystkim może skutecznie głosować. Zatem, zdaniem skarżącej bezzasadny jest też zarzut naruszenia art. 14 ustawy o samorządzie gminnym, gdyż wszystkie głosy za przyjęciem uchwały w liczbie [...] były ważne.
W ocenie skarżącej brak też podstaw do stwierdzenia, że sesja została zwołana przez osobę nieuprawnioną, skoro w myśl ustawy o samorządzie gminnym do kompetencji przewodniczącego rady należy organizowanie prac rady, a więc m.in. uprawnienie do wyznaczenia swojemu zastępcy określonego zakresu spraw do bezpośredniego prowadzenia lub nadzorowania, które to zadania zwykle wykonywane są pod nieobecność przewodniczącego.
Organ nadzoru, którego działania zaskarżono, wniósł o oddalenie skargi jako nieuzasadnionej.
Zdaniem organu, przepis art. 98 ust. 5 ustawy o samorządzie gminnym nie przystaje bowiem do charakteru prawnego zarządzenia zastępczego, dlatego też w niniejszej sprawie nie może być w ogóle stosowany. Zatem wydane przez wojewodę zarządzenie zastępcze winno z dniem doręczenia właściwej radzie, spowodować wykluczenie ze składu organu osoby, której mandat wygasł z mocy prawa, gdyż taki właśnie natychmiastowy skutek wywołuje uchwala rady gminy, podjęta w tym przedmiocie, na co wskazuje wykładnia celowościowa. Organ nadzoru wskazał też na konsekwencje wydania wyroku oddalającego skargę gminy na zarządzenie zastępcze, które do tego czasu nie zostałoby wykonane. Zdaniem organu, o tym, że zarządzenie zastępcze wywołuje skutki prawne z chwilą jego doręczenia, świadczy również treść art. 191 Ordynacji wyborczej, a także uregulowania zawarte w § 3 rozporządzenia MSWiA z dnia 18 marca 2002 r. w sprawie współdziałania wojewodów z Krajowym Biurem Wyborczym /Dz.U. Nr 37, poz. 350/.
Nadto organ nadzoru wskazał, że na przewodniczącym rady ciąży obowiązek wykazania, że radny Z. C. został przez niego wyznaczony do wykonywania zadań przewodniczącego, co oznacza, że jedynie pisemne wyznaczenie Wiceprzewodniczącego może stanowić dowód na tę okoliczność. Zarzucił też, że wypowiedź T. W. w publikacji prasowej pt. "Wojewodo, to już kpina", która ukazała się w N. R. dowodzi, że powodem zwołania sesji Rady Miasta R. przez Z. C. nie była nieobecność T. W..
Pełnomocnik skarżącej na rozprawie sądowej podtrzymał zarzuty i wnioski zawarte w skardze, wyjaśniając, że przewodniczący rady miasta w tej sprawie, tak jak to czynił dotychczas w innych sprawach, w czasie wykonywania obowiązków służbowych upoważnił wiceprzewodniczącego Z. C. do wykonywania jego obowiązków w zakresie zwołania sesji rady miasta.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga musiała odnieść skutek, gdyż zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze zapadło z naruszeniem prawa.
W pierwszym rzędzie wyjaśnić należy, że w ramach niniejszego postępowania nie podlegały kontroli sądowej inne akty nadzorcze, a mianowicie zarządzenia zastępcze o stwierdzeniu wygaśnięcia mandatu radnego T. W. oraz wygaśnięciu mandatu radnej M. J. W..
Zgodnie z art. 85 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym /t.j. Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm./ nadzór nad działalnością gminną sprawowany jest na podstawie kryterium zgodności z prawem.
W myśl natomiast art. 91 ust. 1 powołanej ustawy, uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne. O nieważności takiej uchwały lub zarządzenia orzeka organ nadzoru w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia doręczenia uchwały lub zarządzenia.
Orzeczenie o nieważności uchwały organu gminy zapada, gdy uchwała taka pozostaje w wyraźnej sprzeczności z określonym przepisem prawa, w razie ustalenia, że jest ona dotknięta wadą kwalifikowaną, polegającą na tego rodzaju sprzeczności uchwały z prawem, która jest czymś więcej niż tylko nieistotnym naruszeniem prawa. Dlatego też orzeczenia organów nadzoru powinny mieć zawsze nie budzącą wątpliwości podstawę prawną. Stwierdzić bowiem należy, iż tylko w przypadku istotnego naruszenia prawa w uchwale organu gminy, organ nadzoru może sięgnąć do swoich uprawnień przewidzianych w art. 91 cyt. ustawy. Istotnym jest, że nadzór ma charakter prawny i środki nadzoru mogą być stosowane tylko w przypadkach i zakresie określonym ustawowo. Aby zatem zastosować przewidziany przez ustawę środek nadzoru, właściwy organ musi w sposób nie budzący wątpliwości wykazać sprzeczność postanowień badanej uchwały z prawem, wyjaśniając sens przepisów, które w jego ocenie zostały naruszone oraz wypływające z nich dyrektywy /nakazy i zakazy/.
Przystępując do oceny zgodności z prawem zaskarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego Wojewody Ś., należy mieć na uwadze, że rozstrzygnięcie to nawiązuje do wydanego przez Wojewodę zarządzenia zastępczego z dnia [...] Nr [...], stwierdzającego wygaśnięcie mandatu Przewodniczącego Rady Miasta R. – T. W.. Zdaniem organu nadzoru właśnie ta okoliczność stanowi o sprzeczności z prawem uchwały podjętej pod przewodnictwem tegoż radnego.
Zgodnie z art. 98a ustawy o samorządzie gminnym, jeżeli właściwy organ gminy, wbrew obowiązkowi wynikającemu z przepisów art. 190 ust. 2 i 6 i art. 194 ust. 1 ustawy z dnia 16 lipca 1998 r. – Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw /Dz.U. Nr 95, poz. 602 ze zm./, art. 26 ust. 2 i 5 ustawy z dnia 20 czerwca 2002 r. o bezpośrednim wyborze wójta, burmistrza i prezydenta miasta /Dz.U. Nr 113, poz. 984 ze zm./ oraz art. 5 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ograniczeniu prowadzenia działalności gospodarczej przez osoby pełniące funkcje publiczne, w zakresie dotyczącym odpowiednio wygaśnięcia mandatu radnego /.../, nie podejmuje uchwały /.../, wojewoda wzywa organ gminy do podjęcia odpowiedniego aktu w terminie 30 dni. W razie bezskutecznego upływu wskazanego terminu, wojewoda, po powiadomieniu ministra właściwego do spraw administracji publicznej, wydaje zarządzenie zastępcze.
W myśl natomiast art. 98a ust. 3 ustawy o samorządzie gminnym, w takim przypadku stosuje się odpowiednio regulację określoną w art. 98 ustawy, zgodnie z którą rozstrzygnięcia organu nadzorczego dotyczące gminy podlegają zaskarżeniu do sądu administracyjnego z powodu niezgodności z prawem, w terminie 30 dni od dnia ich doręczenia. Do złożenia skargi uprawniona jest gmina lub związek międzygminny, których interes prawny, uprawnienie albo kompetencja zostały naruszone. Podstawą do wniesienia skargi jest uchwała lub zarządzenie organu, który podjął uchwałę lub zarządzenie, albo którego dotyczy rozstrzygnięcie nadzorcze. Do postępowania w tych sprawach stosuje się odpowiednio przepisy o zaskarżaniu do sądu administracyjnego decyzji o indywidualnych sprawach z zakresu administracji publicznej.
Wskazać należy wszakże, iż rozstrzygnięcie nadzorcze wojewody jest aktem administracyjnym szczególnego rodzaju, nie będącym decyzją załatwiającą sprawę indywidualną z zakresu administracji publicznej /art. 1 pkt 1 k.p.a./. Wobec tego nie mają do niego zastosowania przepisy k.p.a. regulujące wykonalność /skuteczność/ decyzji administracyjnych. Przepis art. 98 ust. 4 ustawy o samorządzie gminnym nakazuje jedynie odpowiednie stosowanie do rozstrzygnięcia nadzorczego przepisów k.p.a. w kwestii zaskarżania do sądu administracyjnego decyzji w indywidualnych sprawach z zakresu administracji publicznej. To odesłanie nie obejmuje zatem regulacji k.p.a., dotyczących wykonalności decyzji administracyjnych. Wykonalność /skuteczność/ rozstrzygnięcia nadzorczego wojewody należy więc łączyć z jego prawomocnością. Zgodnie z ogólnie przyjętą konwencją terminologiczną ustawodawca użył pojęcia "prawomocność" w stosunku do rozstrzygnięcia nadzorczego, mając na uwadze jego niezaskarżalność do sądu administracyjnego. Przyjęta zatem przez art. 98 ust. 5 ustawy o samorządzie gminnym konstrukcja prawomocności rozstrzygnięcia nadzorczego powoduje, że w sytuacji wniesienia skargi, bez rozpoznania sprawy przez sąd, zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze nie uzyska przymiotu prawnej skuteczności. Mówiąc inaczej, jego moc wiążąca jest niejako "zawieszona w czasie" do dnia oddalenia skargi przez sąd. W ten sposób przepis art. 98 ust. 5 ustawy o samorządzie gminnym, mówiący o przesłankach prawomocności rozstrzygnięcia nadzorczego, daje gminie tymczasową ochronę prawną przed skutkami nieprawomocnych a kwestionowanych przez nią ingerencji organu nadzorczego. Nie podważa to oczywiście faktu wywołania skutków prawnych przez prawomocne rozstrzygnięcie nadzorcze z mocą ex tunc. Za tak rozumianą koncepcją prawomocności Naczelny Sąd Administracyjny opowiedział się m.in. w orzeczeniach z dnia 21 marca 1991 r. nr SA/Wr 168/91 /ONSA 1991 r. Nr 1, poz. 28/, 16 września 1993 r. nr SA/Kr 1501/93 /ONSA 1994 r. Nr 4, poz. 134/ i 1 czerwca 2000 r. nr II SA 1331-1332/00 /OSP 2000, Nr 9/.
Dopełnienie powyższych regulacji stanowi art. 78 Konstytucji, gwarantujący stronom możliwość skorzystania z dwuinstancyjnego postępowania w procedurach odbiegających od k.p.a. Wreszcie sformułowana w art. 165 ust. 2 Konstytucji zasada, wg której "samodzielność jednostek samorządu terytorialnego podlega ochronie sądowej", jest instytucjonalnym zapewnieniem jednostkom samorządu terytorialnego również tymczasowej ochrony przed ingerencją organów nadzoru do czasu upływu terminu zaskarżenia ich aktów bądź oddalenia lub odrzucenia skargi przez Sąd. Ta zasada musi być traktowana jako wskazówka interpretacyjna przepisów dotyczących wykonalności aktów nadzoru nad działalnością samorządu terytorialnego.
Konkludując, wykonalność rozstrzygnięcia nadzorczego należy więc łączyć z jego prawomocnością. Nie jest ono wykonalne przed upływem terminów określonych w art. 98 ust. 5 ustawy o samorządzie gminnym.
W niniejszej sprawie istotnym jest przede wszystkim, iż regulacja określona w art. 98 znajduje odniesienie również do wydawanych przez wojewodę zarządzeń zastępczych. Jak już bowiem wskazano, zgodnie z brzmieniem art. 98a ust. 3 ustawy – przepis art. 98 stosuje się odpowiednio do wydawanych przez wojewodę zarządzeń zastępczych. Odpowiednie zastosowanie tego przepisu oznacza, że zarządzenie zastępcze staje się materialnie prawomocne, a więc i wykonalne, z upływem terminu do wniesienia skargi do sądu, bądź z datą jej oddalenia lub odrzucenia przez sąd. Stanowisko to jest utrwalone i powszechnie akceptowane w judykaturze, a jego aktualność potwierdza Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 20 kwietnia 2004 r. sygn. akt OZ 67/04 /nie publ./.
Wydane przez Wojewodę Ś. zarządzenie zastępcze z dnia [...] o stwierdzeniu wygaśnięcia mandatu radnego T. W. nie stało się prawomocne i nie wywołało skutków prawnych w czasie podejmowania na sesji Rady Miasta R. z dnia [...] uchwały nr [...] w sprawie przejęcia zadań z zakresu ochrony zabytków. Zarządzenie zastępcze, stanowiące przesłankę wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego z dnia [...] zostało bowiem w ustawowym terminie w dniu [...] zaskarżone do sądu administracyjnego /sygn. akt 3 II SA/Ka 3311/03/ i sąd ten – w dacie podejmowania uchwały, której dotyczy zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze – nie odrzucił, ani też nie oddalił skargi. Podobna sytuacja odnosiła się do zarządzenia zastępczego z dnia [...] o stwierdzeniu wygaśnięcia mandatu radnej M. J. W.. Dodać przy tym należy, że wyrokiem z dnia 20 kwietnia 2004 r. wydanym w sprawie o sygn. akt 3 II SA/Ka 3310/03 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił zarządzenie zastępcze Wojewody [...] nr [...] w przedmiocie wygaśnięcia mandatu radnej M. J. W..
Należy też zwrócić uwagę, że aczkolwiek w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego organ nadzoru zarzucał, iż na sesji rady miasta R. w dniu [...], dwóch radnych, w ocenie tego organu, nie było uprawnionych do udziału w głosowaniu to jednakże w ustaleniach faktycznych zawartych w uzasadnieniu tego aktu, nie wskazał wyraźnie, że chodzi o radną M. W.. Jedynie z treści załączonych do skargi akt administracyjnych można domniemywać, że organ nadzoru w tym wypadku miał na myśli osobę tej radnej.
Powyższe oznacza zatem, że w.w. zarządzenia zastępcze na dzień podjęcia zakwestionowanej przez organ nadzoru uchwały rady miasta nie uzyskały jeszcze atrybutu prawomocności i w związku z tym nie były wykonalne.
W oparciu o powyższe nie można zatem zgodzić się ze stanowiskiem Wojewody dotyczącym natychmiastowej wykonalności zarządzenia zastępczego, zwłaszcza zaś z zawartym w odpowiedzi na skargę stwierdzeniem, że ust. 5 art. 98 ustawy o samorządzie gminny, nie znajduje zastosowania do zarządzeń zastępczych, gdyż – jak uzasadnia organ nadzoru – przepis ten "nie przystaje do charakteru prawnego zarządzenia zastępczego". Zauważenia wymaga zwłaszcza, iż pogląd ten pozostaje w sprzeczności z literalną treścią art. 98a ust. 3 ustawy, wyraźnie wskazującą na odpowiednie stosowanie do zarządzeń zastępczych wojewody przepisu art. 98, w tym również regulacji dotyczących prawomocności rozstrzygnięć nadzorczych. Gdyby natomiast miało być tak, jak przyjęto w zaskarżonym rozstrzygnięciu, to wówczas ustawodawca wyraźnie zastrzegłby w tym przepisie, że do zarządzeń zastępczych regulacja zawarta w ust. 5 art. 98 ustawy nie znajduje zastosowania.
Niezasadnym jest również stwierdzenie organu nadzoru, jakoby sesja z dnia [...] nie była sesją Rady Miasta, a tylko "nieformalnym zebraniem radnych". Sytuacja bowiem zwołania sesji przez osobę nieuprawnioną miałaby miejsce dopiero wówczas, gdyby zarządzenie zastępcze w sprawie wygaśnięcia mandatu radnego uzyskało przymiot prawomocności.
Odnosząc się do stanowiska Wojewody w kwestii braku uprawnienia wiceprzewodniczącego Rady Miasta – Z. C. do zwołania sesji Rady Miasta, z uwagi na obecność na tejże sesji Przewodniczącego Rady – T. W., stwierdzić należy, iż zarówno z treści art. 19 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym, jak i § 26 ust. 3 Statutu Miasta R., wynika, że przewodniczący może wyznaczyć do wykonywania swoich zadań wiceprzewodniczącego, co stanowi jego prerogatywę, z której może w każdej sytuacji skorzystać. Jak trafnie zauważył Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 17 stycznia 2001 r. sygn. akt II SA 1525/00, zagadnienie przejmowania obowiązków przewodniczącego rady gminy przez jego zastępców należy do problematyki czysto regulaminowej. Zatem, formalny brak upoważnienia udzielonego wiceprzewodniczącemu Rady Miasta do zwołania sesji w dniu [...] tylko z tego powodu nie może wpływać na ważność obrad i podjętych tego dnia uchwał. Wbrew więc twierdzeniom Wojewody stwierdzone uchybienie nie ma charakteru "istotnego naruszenia prawa", stąd pozostaje bez wpływu na ważność uchwały objętej zaskarżonym rozstrzygnięciem nadzorczym.
Całokształt rozważań w ostateczności prowadzi do akceptacji stanowiska strony skarżącej, iż organ nadzoru niezasadnie stwierdził nieważność uchwały Rady Miasta R. z dnia [...], gdyż procedura podejmowania tej uchwały nie pozostaje w sprzeczności z prawem. Stwierdzić natomiast należy, iż zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze, opierające się na wykonalności zarządzeń zastępczych o wygaśnięciu mandatu Przewodniczącego Rady Miasta R. oraz radnej M. W., nie mając uzasadnienia prawnego narusza art. 9 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym.
W tym stanie rzeczy skarga okazała się usprawiedliwiona, co skutkuje uchyleniem zaskarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego na podstawie art. 148 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/.
Zgodnie z art. 152 powołanej ustawy, w razie uwzględnienia skargi sąd w wyroku określa, czy i w jakim zakresie zaskarżony akt lub czynność nie mogą być wykonane.
Rozstrzygnięcie to traci moc z chwilą uprawomocnienia się wyroku. Akt nadzoru objęty niniejszym postępowaniem nie podlegał wykonaniu do czasu jego uprawomocnienia się, a zatem z chwilą uchylenia tegoż aktu bezprzedmiotowym stało się orzekanie w przedmiocie jego wykonalności, jak również o zakresie wykonalności po jego uchyleniu.
Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania sądowego, sprowadzające się do kosztów zastępstwa procesowego strony skarżącej, obejmujących wynagrodzenie pełnomocnika oraz zwrot kosztów dojazdu, oparte zostało na przepisach art. 200, art. 205 § 2 i 3 i 209 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w związku z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c/ rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu /Dz.U. Nr 163, poz. 1349 ze zm./ mając na uwadze jednorodzajowość spraw w granicach stawki minimalnej.
SJ/
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło