IV SA/Gl 716/08

WyrokWSA w Gliwicach2009-06-03

Skład orzekający: Tadeusz Michalik, Adam Mikusiński, Stanisław Nitecki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy można odmówić stwierdzenia choroby zawodowej z powodu upływu terminu na zgłoszenie podejrzenia choroby zawodowej, jeśli przepisy rozporządzenia dotyczące tego terminu są niezgodne z aktem wyższego rzędu?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organy sanitarne naruszyły prawo materialne i procesowe, odmawiając stwierdzenia choroby zawodowej z powodu upływu terminu. Sąd wskazał na niezgodność przepisów rozporządzenia dotyczących okresu zgłoszenia choroby zawodowej z Kodeksem pracy i Konstytucją RP, co czyniło przesłankę negatywną bezprzedmiotową.
Stan faktyczny
Skarżący J.L. domagał się stwierdzenia u niego choroby zawodowej w postaci obustronnego trwałego ubytku słuchu spowodowanego hałasem. Organy sanitarne obu instancji odmówiły stwierdzenia choroby zawodowej, wskazując na upływ ponad 17 lat od ustania narażenia zawodowego i brak dokumentacji medycznej z okresu narażenia, a także na negatywne orzeczenia lekarskie. Skarżący zakwestionował prawidłowość postępowania i brak ustalenia danych o natężeniu hałasu.
Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. oraz przyznanie od Skarbu Państwa zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Michalik Sędziowie Sędzia NSA Adam Mikusiński (spr.) Sędzia WSA Stanisław Nitecki Protokolant St. sekr. sąd. Magdalena Kurpis po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 czerwca 2009 r. sprawy ze skargi J.L. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej 1) uchyla zaskarżoną decyzję; 2) przyznaje od Skarbu Państwa adwokatowi A. M. tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu, kwotę [...]zł ([...]) obejmującą należny podatek od towarów i usług w wysokości [...]zł ([...]). Decyzją z dnia [...]r., nr [...], wydaną na podstawie art. 104 §1 i 2 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz w oparciu o art. 5 pkt 4a ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2006 r. Nr 122, poz. 851 ze zm.) Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w G. orzekł o braku podstaw do stwierdzenia u J.L. choroby zawodowej w postaci obustronnego trwałego ubytku słuchu typu ślimakowego spowodowanego hałasem, wymienionej w poz. 21 wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132, poz. 1115 ze zm.). W uzasadnieniu organ pierwszej instancji podniósł, iż ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że skarżący był zatrudniony: - w okresie od 13 maja 1952 r. do 30 sierpnia 1953 r. w Spółdzielni "A" w N. na stanowisku [...]; - w okresie od 1 września 1953 r. do 14 grudnia 1953 r. w Przedsiębiorstwie B w N. na stanowisku [...]; - w okresie od 16 stycznia 1954 r. do 15 lipca 1954 r. w Kopalni "C" w K., na stanowisku [...]; - w okresie od 17 kwietnia 1954 r. do 19 września 1962 r. w Spółdzielni "A" w K. (zakład zlikwidowany), na stanowiskach: [...]; - w okresie od 19 września 1962 r. do 25 kwietnia 1984 r. w Spółdzielni "A" w G., na stanowisku [...] pełniącego obowiązki [...],[...],[...],[...]; - w okresie od 26 kwietnia 1984 r. do 29 marca 1986 r., ponownie w Spółdzielni "A" w K., na stanowisku [...]; - w okresie od 1 kwietnia 1986 r. do 31 lipca 1989 r. w Spółdzielni "A" w Z. na stanowisku [...] oraz - w okresie od 1 sierpnia 1989 r. do 12 grudnia 1995 r. w Zakładzie "D" Sp. z o.o. w G. na stanowisku [...]. Wskazał także, iż podczas wykonywania pracy, wyżej wymieniony był narażony na hałas: - w okresie od 13 maja 1952 do 14 grudnia 1953 r. - brak danych; - w okresie od 16 stycznia 1953 r. do 15 lipca 1954 r. - brak pomiarów, jednak charakter stanowiska i warunki pracy [...]z dużym prawdopodobieństwem wskazują na narażenie na ponadnormatywny hałas; - w okresie od 17 kwietnia 1954 r. do 19 września 1962 r. - brak wyników pomiarów, według wyników porównawczych z roku 1988 możliwe natężenie hałasu wynoszące 74-85 dB - w okresie od 19 września 1962 r. do 1 maja 1977 r. - brak wyników pomiarów, według wyników porównawczych z lat 1988-2000 możliwe natężenie hałasu na stanowiskach związanych z pracą fizyczną wynoszące 70-91 dB; - w okresie od 2 maja 1977 r. do 17 stycznia 1982 r., w czasie zatrudnienia na stanowiskach związanych z pracą fizyczną (w [...]) według wyników porównawczych z lat 1988 - 1998 możliwe natężenie hałasu wynoszące 72-85 dB. Z kolei pracując na stanowiskach [...] skarżący mógł przebywać na halach produkcyjnych maksymalnie do 1 godziny na zmianę roboczą, rozłożoną w kilkukrotnych cyklach 10-15 minutowych, zaś w pozostałym czasie pracy wykonywał czynności biurowe; - w okresie od 18 stycznia 1982 r. do 25 kwietnia 1984 r., w czasie pracy w [...], według wyników porównawczych z lat 1988-2000, możliwe natężenie hałasu na stanowiskach związanych z pracą fizyczną wynoszące 70-91 dB; - w okresie od 26 kwietnia 1984 r. do 29 marca 1986 r. - brak wyników pomiarów, według wyników porównawczych z roku 1988 możliwe natężenie hałasu wynoszące 74-85 dB; - w okresie od 1 kwietnia 1986 r. do 31 lipca 1989 r.: 73-83 dB; - w okresie od 1 sierpnia 1989 r. do 12 grudnia 1995 r.: brak wyników pomiarów, według oświadczeń skarżącego prowadząc wówczas własną działalność gospodarczą nie pracował w narażeniu na ponadnormatywny hałas. Mając na względzie powyższe organ pierwszej instancji podkreślił, że J.L. pracował w narażeniu zawodowym do dnia [...] lipca 1989 r., natomiast został skierowany do uprawnionej jednostki orzeczniczej z podejrzeniem choroby zawodowej na własne żądanie dopiero [...] lutego 2007 r. a więc aż 17 i pół roku później. Równocześnie skarżący nie przedstawił dokumentacji medycznej pozwalającej dokonać oceny stanu jego słuchu w okresie narażenia na hałas. Tymczasem, po myśli §2 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r., rozpoznanie choroby zawodowej może nastąpić u byłego pracownika po ukończeniu pracy w narażeniu zawodowym nie później, niż w okresie, który został ustalony w wykazie chorób zawodowych, a który dla chorób słuchu wynosi dwa lata. Organ sanitarny dodał, że także dwie orzekające w sprawie specjalistyczne jednostki medyczne, to jest Poradnia Chorób Zawodowych w S. Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w K. - w orzeczeniu nr [...] z dnia [...]r. oraz Przychodnia Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. - w orzeczeniu nr [...] z dnia [...]r. stwierdziły brak podstaw do rozpoznania u J.L. choroby narządu słuchu o charakterze zawodowym. Jakkolwiek bowiem stwierdziły u wyżej wymienionego obustronne odbiorcze uszkodzenie słuchu, to jednak nie uznały zawodowego charakteru tego schorzenia z uwagi na przekroczony termin zgłoszenia podejrzenia choroby zawodowej. W odwołaniu do Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. J.L. dał wyraz swemu niezadowoleniu z rozstrzygnięcia zapadłego w pierwszej instancji oraz zażądał przyznania zadośćuczynienia za uszczerbek na zdrowiu doznany w związku z wykonywaną pracą. Równocześnie zaakcentował, że przepracował 46 lat i wyłączną przyczyną powstania u niego znacznego ubytku słuchu było zatrudnienie w warunkach narażenia na hałas. Decyzją z dnia [...]r., nr [...], wydaną na podstawie art. 138 §1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie stanowiące przedmiot odwołania. W uzasadnieniu organ drugiej instancji podkreślił, że do stwierdzenia choroby zawodowej konieczne jest orzeczenie przez kompetentną placówkę służby zdrowia istnienia występującego schorzenia, jako choroby zakwalifikowanej do odpowiedniej pozycji wykazu chorób zawodowych, a nadto wykazanie związku przyczynowego pomiędzy środowiskiem pracy i rozpoznaną chorobą, a mianowicie, że narażenie na czynnik szkodliwy, który wywołał to schorzenie istniało w czasie i miejscu pracy, w związku z wykonywanym zawodem. Mając na względzie powyższe przyznał, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy potwierdza fakt, iż J.L. w okresie pracy zawodowej świadczonej na rzecz różnych pracodawców w latach 1954-1989 był zatrudniony w warunkach stwarzających ryzyko powstania przewlekłego urazu akustycznego. Podniósł jednak, że placówki diagnostyczne pierwszego i drugiego stopnia, w których skarżący był badany, w swych orzeczeniach stwierdziły, iż brak jest podstaw medyczno-orzeczniczych do rozpoznania choroby zawodowej narządu słuchu. Równocześnie organ odwoławczy wywiódł, że okoliczności sprawy nie uzasadniają, kwestionowania tych orzeczeń, gdyż zostały one oparte na specjalistycznych badaniach lekarskich i wydano je zgodnie ze stosownymi przepisami rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. Nadto Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K. podniósł, że występujący u skarżącego niedosłuch, zgodnie z obowiązującymi kryteriami diagnostyczno-orzeczniczymi nie upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej, gdyż zgodnie z przepisami cytowanego aktu wykonawczego, jest ono możliwe jedynie w sytuacji, gdy zgłoszenie podejrzenia choroby nastąpiło w okresie zatrudnienia w narażeniu zawodowym lub w czasie nie dłuższym niż dwa lata od ustania tego narażenia. Tymczasem w przypadku strony zgłoszenie podejrzenia spornej choroby nastąpiło na długo po upływie tego okresu, a równocześnie brak jest dokumentacji medycznej pozwalającej ocenić stan słuchu w "okresie zakończenia narażenia zawodowego". W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach J.L. oświadczył, iż nie zgadza się z decyzją wydaną przez organ odwoławczy. Skarżący zażądał stwierdzenia choroby zawodowej oraz przyznania odszkodowania za doznany uszczerbek na zdrowiu w postaci ubytku słuchu. Nadto zakwestionował prawidłowość postępowania prowadzonego przez organy sanitarne wskazując na popełnione w jego toku uchybienie w postaci braku ustalenia danych o natężeniu hałasu na poszczególnych stanowiskach pracy. Poddał także krytyce pracę orzekających w sprawie placówek medycznych. W odpowiedzi na skargę Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K. wniósł o jej oddalenie nie znajdując podstaw do zmiany zajętego w sprawie stanowiska. Organ odwoławczy raz jeszcze podkreślił, iż lekarze orzecznicy kompetentnych placówek służby zdrowia nie uznali rozpoznanego u J.L. schorzenia za chorobę zakwalifikowaną do odpowiedniej pozycji wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do rozporządzenia z dnia 30 lipca 2002 r., a tym samym okoliczności sprawy nie uzasadniały wydania decyzji o stwierdzeniu choroby zawodowej. W swych kolejnych pismach datowanych na [...]r. i [...]r. skarżący powtórnie podniósł, iż nie zgadza się z wydanym w sprawie rozstrzygnięciem oraz wniósł o powołanie biegłego wywodząc, iż w przeprowadzonym postępowaniu nie wyjaśniono wszystkich istotnych okoliczności sprawy a w szczególności nie wykonano badań lekarskich płuc i serca oraz nie przesłuchano świadków: Z. i K. B. - pracowników, którzy byli zatrudnieni w podobnych warunkach oraz nie uwzględniono faktu, że w przeszłości chorował on na [...] i w latach 1983-1984 przebywał w związku z tą chorobą na leczeniu sanatoryjnym. Z kolei w piśmie procesowym z dnia [...]r., uczestnik postępowania "A. Z." Sp. z o. o. (następca prawny Spółdzielni "A" w Z.) - działający przez radcę prawnego – K.B. (kopia pełnomocnictwa stanowi kartę nr 24 akt sprawy), wniósł o oddalenie skargi wywodząc, że J.L. nie zgłaszał faktu uszkodzenia słuchu ani nie występował z jakimikolwiek roszczeniami z tego tytułu a nadto w zakresie działalności prowadzonej zarówno przez Spółkę, jak i wcześniej przez Spółdzielnię, nie stwierdzono żadnych szkodliwych natężeń hałasu przekraczających stosowne normy, mogących stwarzać ryzyko powstania u pracowników urazu słuchu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje. Na wstępie godzi się podnieść, że po myśli art. 3 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - zwanej dalej p.p.s.a., sądy administracyjne w zakresie swojej właściwości sprawują kontrolę działalności administracji publicznej stosując środki określone w ustawie. Zgodnie zaś z treścią art. 134 §1 przywołanej ustawy, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Z brzmienia art. 145 §1 p.p.s.a. wynika natomiast, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą zatem ulec uchyleniu wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli miało ono, bądź mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W tym kontekście uznano, że skarga w niniejszej sprawie zasługuje na uwzględnienie. Sądowa kontrola legalności, przeprowadzona stosownie do wskazań zawartych w art. 1 §2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) wykazała bowiem, że zaskarżone rozstrzygnięcie wydane zostało z naruszeniem prawa materialnego oraz przepisów postępowania, które miały wpływ na wynik sprawy, a tym samym nie może ono pozostać w obrocie prawnym. Pojęcie choroby zawodowej definiuje art. 4 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (Dz. U. Nr 199, poz. 1673 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem, za chorobę zawodową uważa się chorobę określoną w wykazie chorób zawodowych, o którym mowa w art. 237 §1 pkt 2 Kodeksu pracy, jeżeli została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy lub sposobem wykonywania pracy. Wykaz chorób zawodowych zawarty został w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132, poz. 1115). Materialnoprawne przesłanki stwierdzenia choroby zawodowej wyznacza natomiast §2 ust. 1 przywołanego aktu wykonawczego z dnia 30 lipca 2002 r., z którego wynika, że przez choroby zawodowe rozumie się schorzenia ujęte w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanymi "narażeniem zawodowym". O stwierdzeniu choroby zawodowej decyduje zatem, jak zgodnie przyjęły organy sanitarne obydwu instancji, zachowanie dwóch wymogów: zamieszczenie schorzenia w wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do przywołanego rozporządzenia oraz ustalenie, że zostało ono spowodowane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy lub w związku ze sposobem wykonywania pracy. Należy zaakcentować, że wystąpienie rzeczonych przesłanek lub ich brak, organ orzekający jest obowiązany ustalić zgodnie z przepisami K.p.a., zaś ocena działania czynnika szkodliwego powinna zostać dokonana z uwzględnieniem okoliczności wymienionych w §2 ust. 3 rozporządzenia z dnia 30 lipca 2002 r. Stosownie przy tym do §8 pkt 1 cytowanego aktu, podstawą wydania przez właściwego inspektora sanitarnego decyzji o stwierdzeniu lub odmowie stwierdzenia choroby zawodowej jest materiał dowodowy a w szczególności ocena narażenia zawodowego oraz dane zawarte w orzeczeniach lekarskich wyspecjalizowanych jednostek diagnostycznych wymienionych w §5 tego aktu. W niniejszej sprawie jest poza sporem, że skarżący pracował w warunkach związanych z narażeniem na hałas powodujący ryzyko powstania przewlekłego urazu akustycznego. Równocześnie wyżej wymieniony był badany w dwóch jednostkach medycznych, to jest w Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy w K. - Poradni Chorób Zawodowych w S. oraz w Instytucie Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. Lekarze orzecznicy każdej z tych placówek diagnostycznych dwukrotnie wykluczyli istnienie choroby zawodowej - obustronny trwały ubytek słuchu typu ślimakowego spowodowany hałasem. Należy tu zwrócić uwagę, że orzeczenia lekarskie placówek właściwych do rozpoznawania chorób zawodowych mają charakter opinii biegłego, zaś z powołanego wyżej §8 ust. 1 rozporządzenia z dnia 30 lipca 2002 r. wynika jednoznacznie, że organ sanitarny, jakkolwiek jest zobowiązany do uwzględnienia płynących z nich wniosków, to jednak nie powinien ich przyjmować bezkrytycznie. Jest bowiem władny do oceny orzeczenia lekarskiego pod kątem wymogów, jakim powinno ono odpowiadać, a w razie wątpliwości do wezwania biegłych lekarzy o jego uzupełnienie. Konkluzja taka koresponduje z treścią §8 ust. 2 cytowanego rozporządzenia, po myśli którego, jeżeli właściwy państwowy inspektor sanitarny uzna, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy jest niewystarczający do wydania decyzji, może żądać od lekarza, który wystawił orzeczenie lekarskie, uzupełnienia tego orzeczenia lub wystąpić do jednostki orzeczniczej drugiego stopnia o dodatkową konsultację oraz podjąć inne czynności niezbędne do uzupełnienia materiału dowodowego. W świetle powyższego godzi się wskazać, że organ odwoławczy był zobligowany do dokonania wnikliwej oceny wiarygodności sporządzonych w sprawie orzeczeń lekarskich w aspekcie rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Tymczasem obowiązek ten nie został w sprawie zachowany, co stanowi naruszenie zasady prawdy obiektywnej wynikającej z art. 7 i art. 77 §1 Kodeksu postępowania administracyjnego. W niniejszej sprawie zasadniczą przyczyną diagnozy wymienioną w orzeczeniu wydanym przez Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. a zarazem jednym z podstawowych motywów opisanych w orzeczeniu placówki pierwszego stopnia był fakt, iż narażenie zawodowe ustało w roku 1989 a równocześnie brak jest dokumentacji medycznej pozwalającej na ocenę stanu narządu słuchu z okresu rzeczonego narażenia. Uzasadniając swe decyzje organy obydwu instancji podniosły przy tym, że okoliczności sprawy wykluczają stwierdzenie choroby wymienionej w poz. 21 załącznika do rozporządzenia z dnia 30 lipca 2002 r. albowiem w myśl §2 ust. 2 cytowanego aktu wykonawczego okres, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej pomimo wcześniejszego zakończenia narażenia zawodowego wynosi dwa lata, tymczasem w niniejszym przypadku zgłoszenie podejrzenia choroby zawodowej u skarżącego nastąpiło ponad 17 lat po ustaniu narażenia. Odnosząc się do powyższego należy wskazać, iż zgodnie z przywołanym §2 ust. 2 rozporządzenia w sprawie wykazu chorób zawodowych..., zgłoszenie podejrzenia choroby zawodowej oraz jej rozpoznanie może nastąpić u pracownika lub byłego pracownika w okresie jego zatrudnienia w narażeniu zawodowym lub po zakończeniu pracy w takim narażeniu, nie później jednak niż w okresie, który został określony w wykazie chorób zawodowych. Istnieje tu jednak wyraźna nieścisłość albowiem w tabeli zawierającej rzeczony wykaz nie ma mowy o okresie, w jakim może nastąpić zgłoszenie lub rozpoznanie choroby zawodowej po zakończeniu pracy w narażeniu. Zamiast tego ujęto w niej kolumnę zatytułowaną, jako "okres, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej, pomimo wcześniejszego zakończenia narażenia zawodowego". Tymczasem trzeba zaakcentować, że zgodnie z art. 237 §1 pkt 2 i 3 Kodeksu pracy, Rada Ministrów została upoważniona do określenia wykazu chorób zawodowych oraz szczegółowych zasad postępowania dotyczących zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach. W konsekwencji, delegacja wynikająca z tego unormowania nie zawiera upoważnienia do określenia okresu wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych. Ponadto do takiego okresu nie nawiązuje §2 ust. 2 rozporządzenia z dnia 30 lipca 2002 r. Należy także zaznaczyć, że zgodnie ze stanowiskiem wyrażonym w orzecznictwie sądowym (patrz: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 kwietnia 2007 r. - sygn. akt II OSK 1614/06, niepubl.), analiza przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w zestawieniu z treścią przepisu art. 237 §1 Kodeksu pracy daje podstawę do stwierdzenia niezgodności z tym przepisem jako aktem wyższego rzędu - regulacji zawartej w załączniku do rozporządzenia (w formie tabelarycznej), w zakresie w jakim określono w nim okres wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych. Świadczy to o równoczesnym braku zgodności postanowień omawianego załącznika z art. 92 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Powyższy stan prawny daje zatem sądowi administracyjnemu podstawę do odmowy zastosowania w sprawie uregulowania zawartego w kolumnie drugiej tabeli wykazu chorób zawodowych. Nadto w przywołanym orzeczeniu stwierdzono, iż "przedmiotowe rozporządzenie nie wskazuje okresu, w jakim po zakończeniu pracy w narażeniu powinno nastąpić zgłoszenie podejrzenia choroby zawodowej oraz jej rozpoznanie, a więc regulacji do jakiej odsyła §2 ust. 2 rozporządzenia". To zaś oznacza, że ocena, czy strona zachowała termin do wystąpienia ze zgłoszeniem choroby czy też nie, staje się bezprzedmiotowa (por. również: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 czerwca 2007 r. sygn. akt II OSK 479/07 niepubl.). Mając na względzie powyższe Sąd uznał, że wskazana w orzeczeniach lekarskich oraz w uzasadnieniach rozstrzygnięć zapadłych w obydwu instancjach przesłanka negatywna do rozpoznania choroby zawodowej w postaci ustania zatrudnienia w 1989 r. przy równoczesnym braku udokumentowanych objawów chorobowych w okresie narażenia zawodowego oraz do dwóch lat od ustania tego narażenia, nie może mieć zatem zastosowania do oceny zawodowej etiologii schorzenia. W konsekwencji godzi się podnieść, że decyzja stanowiąca przedmiot skargi wydana została z naruszeniem prawa materialnego oraz przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Skutkiem rzeczonego naruszenia mogła być bowiem bezzasadna odmowa stwierdzenia choroby zawodowej. Dlatego w toku ponownego rozpoznania sprawy Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K. mając na uwadze zaprezentowaną wyżej ocenę prawną, zwróci się do Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. o wydanie orzeczenia lekarskiego, w którym placówka ta - uwzględniając wskazania płynące z niniejszego wyroku, raz jeszcze wypowie się co do etiologii rozpoznanego u skarżącego niedosłuchu. Następnie organ sanitarny ponownie oceni zgromadzony w sprawie materiał dowodowy pod kątem wiarygodności i spełnienia przepisanych przesłanek warunkujących stwierdzenie choroby zawodowej, w konsekwencji czego wyda decyzję, którą uzasadni uwzględniając treść przepisu art. 107 §3 Kodeksu postępowania administracyjnego. Niezależnie od powyższego, ustosunkowując się do zawartego w skardze wniosku o zasądzenie odszkodowania za doznany uszczerbek na zdrowiu, trzeba wyjaśnić, że w świetle obowiązujących przepisów sąd administracyjny nie jest władny do podjęcia rozstrzygnięcia w tym zakresie. Skarżący może natomiast realizować swoje roszczenia z omawianego tytułu na drodze cywilnoprawnej. Zważywszy wszystkie podniesione wyżej okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, działając na podstawie art. 132 i art. 145 §1 pkt 1 lit. a) i c) ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji. Równocześnie, mając na uwadze charakter tego aktu, Sąd odstąpił od orzeczenia na podstawie art. 152 p.p.s.a. w kwestii jego wykonalności. Zaskarżona decyzja jest bowiem rozstrzygnięciem utrzymującym w mocy decyzję odmawiającą stwierdzenia u strony choroby zawodowej a zatem nie podlega ona wykonaniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło