IV SAB/Gl 101/15
WyrokWSA w Gliwicach2015-11-26
Skład orzekający: Szczepan Prax, Renata Siudyka, Beata Kalaga - Gajewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Domu Pomocy Społecznej pozostawał w bezczynności w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, mimo podjęcia przez niego czynności zmierzających do udzielenia informacji i wezwania wnioskodawcy do wskazania formy i sposobu jej przekazania?Ratio decidendi
Organ pozostawał w bezczynności, ponieważ nie udostępnił wnioskowanej informacji publicznej w ustawowym terminie, ani nie wydał decyzji o odmowie jej udzielenia. Wezwanie wnioskodawcy do wskazania formy i sposobu przekazania informacji, w sytuacji gdy dostęp do informacji jest co do zasady bezpłatny, nie zwalnia organu z obowiązku rozpatrzenia wniosku i udostępnienia informacji.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej w postaci protokołów z przeglądów okresowych obiektów budowlanych. Wniosek został przekazany do Dyrektora Domu Pomocy Społecznej (DPS), który wezwał skarżącego do wskazania formy i sposobu przekazania informacji. Skarżący wniósł skargę na bezczynność organu. Organ argumentował, że wezwanie było uzasadnione obszernością materiału i możliwością obciążenia wnioskodawcy kosztami. Skarżący podniósł, że organ nie udzielił informacji w ustawowym terminie, a po złożeniu skargi otrzymał kserokopię protokołów.Rozstrzygnięcie
1) zobowiązał Dyrektora Domu Pomocy Społecznej "[...]" w T. do załatwienia wniosku skarżącego z dnia [...]; 2) stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3) zasądził od Dyrektora Domu Pomocy Społecznej "[...]" w T. na rzecz skarżącego kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Szczepan Prax Sędziowie Sędzia WSA Renata Siudyka (spr.) Sędzia WSA Beata Kalaga - Gajewska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 26 listopada 2015 r. sprawy ze skargi M.K. na bezczynność Dyrektora Domu Pomocy Społecznej "[...]" w T. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1) zobowiązuje Dyrektora Domu Pomocy Społecznej "[...]" w T. do załatwienia wniosku skarżącego z dnia [...]; 2) stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3) zasądza od Dyrektora Domu Pomocy Społecznej "[...]" w T. na rzecz skarżącego kwotę [...] złotych (słownie: [...] złotych [...]) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
W dniu 24 sierpnia 2015 r. M. K. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na bezczynność Dyrektora Domu Pomocy Społecznej "[...]" w T. przedmiocie informacji publicznej , o udostępnienie której wystąpił.
Stan faktyczny wynikający z nadesłanych akt administracyjnych przedstawia się następująco.
M. K. w piśmie z dnia 7 maja 2015 r., zwrócił się do Starosty [...] o udostępnienie informacji publicznej w postaci protokołów z przeglądów okresowych obiektów budowlanych z ostatnich 24 miesięcy, według załączonego wykazu. W piśmie z dnia 21 lipca 2015 r. skarżący zauważył, że za stan obiektów budowlanych odpowiada właściciel/zarządca, a miejsce przechowywania dokumentacji nie zwalnia z obowiązku udzielenia informacji publicznej. Domagał się nadto udzielenia żądanej informacji publicznej i stwierdził, że zwłoka spowoduje jego wystąpienie na drogę sądową.
Pismem z dnia 30 lipca 2015 r. Starosta [...] za pismem przewodnim przekazał wniosek skarżącego do rozpatrzenia Dyrektorowi Domu Pomocy Społecznej "[...]" w T. (dalej Dyrektor DPS).
Pismem z dnia 13 sierpnia 2015 r. Dyrektor DPS zwróciła się do skarżącego z prośbą o wskazanie formy i sposobu przekazania wnioskowanej informacji.
W dniu 24 sierpnia 2015 r. skarżący wniósł, za pośrednictwem Dyrektora DPS, skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, na bezczynność tego organu w udostępnieniu informacji publicznej we wskazanym zakresie.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor DPS wniósł o jej odrzucenie względnie oddalenie. Organ przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania i zauważył, że zapytanie (wezwanie do uzupełnienia wniosku z dnia 13 sierpnia 2015 r.) zostało wystosowane zgodnie z art. 14 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 782 ze zm., dalej zwanej "u.d.i.p.") gdyż skarżący we wniosku skierowanym do Starosty [...] nie wskazał sposobu i formy udostępnienia informacji. Dalej Dyrektor DPS podkreślił, że materiał żądany przez skarżącego jest obszerny, a zatem niezbędnym było w pierwszej kolejności uzyskanie informacji co do sposobu i formy udzielenia informacji, bowiem organ musiał również rozważyć ewentualne obciążenie skarżącego opłatami w wysokości odpowiadającej kosztom związanym ze wskazanym we wniosku sposobem udostępnienia informacji publicznej.
Dyrektor DPS stwierdził, że wbrew stanowisku skarżącego, gdyby nie udzielił informacji publicznej to wówczas wydałby decyzję zgodnie z art. 16 u.d.i.p., a tego nie uczynił gdyż oczekiwał na uzupełnienie wniosku przez skarżącego. Dalej wskazując na orzeczenia sądów administracyjnych zauważył, że organ, udostępniając informację publiczną, zobligowany jest do posłużenia się jedną z form przewidzianą w art. 12 u.d.i.p. Stwierdził nadto, że z bezczynnością podmiotu mamy do czynienie wówczas, gdy organ zobowiązany nie podejmuje żadnych czynności, odmawia udzielenia takiej informacji w nieprzewidzianej dla tej czynności formie prawnej, względnie nie podejmuje żadnej innej czynności uzasadnionej przepisami u.d.i.p.
W piśmie procesowym z dnia 8 października 2015 r. skarżący stwierdził, że pismem z dnia 5 maja 2015 r. zwrócił się do Starosty [...] wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej i już na tym etapie organ nie udzielił informacji publicznej w ustawowym terminie. Podkreślił nadto, że zarówno Starosta [...], jak i podległe mu jednostki wymienione w wykazie, nie wywiązały się w terminie z obowiązku udzielenia informacji publicznej. Zauważył, że po złożeniu skargi zarządca nie miał problemów ze zrozumieniem wniosku i przesłał kserokopię protokołów pismem z dnia 1 września 2015 r. Dalej stwierdził, że wnioskowana informacja publiczna, wobec braku wskazania przez skarżącego innej formy powinna być udostępniona w formie ustnej lub pisemnej (art.10 ust.1 i ust. 2 u.d.i.p.). Zdaniem skarżącego już na etapie właścicielskim nastąpiła bezczynność organu. Podkreślił, że skoro zgodnie z art. 12 ust. 2 u.d.i.p podmiot udostępniający informację publiczną jest obowiązany zapewnić możliwość kopiowania informacji publicznej albo jej wydruku lub przesłania informacji publicznej albo przeniesienia jej na odpowiedni, powszechnie stosowany nośnik informacji, to nie było przeszkód do realizacji wniosku w formie zwykłej. Skarżący wniósł także o zasądzenie kosztów postępowania sądowego.
W piśmie procesowym z dnia 23 października 2015 r. Dyrektor DPS stwierdził, że wbrew twierdzeniom zawartym w piśmie procesowym skarżącego z dnia 8 października 2015 r., organ nie wysłał pisma w dniu 1 września 2015 r. oraz nie przesyłał protokołów, które wymienia skarżący. Odnosząc się do informacji skarżącego, że korzystał on ze strony internetowej Powiatu [...] celem uzyskania informacji o jednostkach organizacyjnych tego powiatu, Dyrektor DPS zauważył, iż na tej stronie w zakładce "Instrukcja dostępu do informacji publicznych" znajduje się druk wniosku o udostępnienie informacji, gdzie wskazuje się między innymi na sposób i formę udzielenia informacji publicznej. Zaakcentował również, że skarżący takowego wniosku nie złożył do Starostwa powiatowego, ani też nie złożył stosownej informacji do DPS, a Dyrektor DPS postępował zgodnie z art. 14 u.d.i.p.
W piśmie procesowym z dnia 16 listopada 2015 r. skarżący stwierdził, że powoływanie się na druk/formularz umieszczony na stronie internetowej nie zwalnia organu od udzielenia odpowiedzi lub ignorowania wnioskodawcy. Zauważył, że skoro Dyrektor DPS uznał, że prawidłowe było złożenie wniosku o udzielenie informacji publicznej do Starostwa powiatowego i domaga się "zachowania odpowiedniego druku", to w ocenie skarżącego, takie zachowanie uznać należy za przekroczenie prawa i to poza brakiem dochowania terminu ustawowego do udzielenia informacji publicznej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647, z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Na zasadzie art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a., kontrola ta obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 a.
W niniejszej sprawie skarżący wniósł w dniu 28 sierpnia 2015 r. skargę na bezczynność Dyrektora Domu Pomocy "[...]" w T. w udostępnieniu informacji publicznej, podkreślając, że ten nie udzielił informacji publicznej zgodnie z wnioskiem
Uwzględniając zatem przedmiot sprawy wskazać należy, że dostęp do informacji publicznej reguluje przywołana wcześniej ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2014 r., poz. 782, z późn. zm.- dalej "u.d.i.p.").
Jednakże istotną kwestią z punktu widzenia tego rodzaju skargi jest przede wszystkim występowanie podstawy prawnej do określonego zachowania się organu (podmiotu) wobec przedstawionego żądania strony. Powyższe determinuje zakres kontroli sądu, sprowadzającej się w tym wypadku do sprawdzenia, czy sprawa podlega załatwieniu przez organ w drodze określonego przez ustawodawcę aktu administracyjnego lub czynności. W myśl bowiem art. 149 § 1 P.p.s.a., w brzmieniu mającym zastosowanie w niniejszej sprawie sprzed jego nowelizacji, sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
W kwestii natomiast dopuszczalności skargi podnieść należy, że wniesienie skargi na bezczynność organów nie zostało przez ustawodawcę ograniczone żadnym terminem. Ponadto, skarga na bezczynność w przedmiocie informacji publicznej nie musi być poprzedzona żadnym środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej. Dla skutecznego wniesienia takiej skargi nie jest też wymagane uprzednie wezwanie organu do usunięcia naruszenia prawa (por. m.in. wyroki NSA: z dnia 21 lipca 2011 r., sygn. akt I OSK 678/11, LEX nr 1082797; z dnia 23 kwietnia 2010 r., sygn. akt I OSK 646/10, LEX nr 672923; z dnia 24 maja 2006 r., sygn. akt I OSK 601/05, LEX nr 236545; postanowienie NSA z dnia 31 marca 2008 r., sygn. akt I OSK 262/08, LEX nr 1028759; wyrok WSA w Szczecinie z dnia 13 marca 2014 r., sygn. akt II SAB/Sz 13/14, LEX nr 1443751). W związku z powyższym skargę na bezczynność w niniejszej sprawie uznać należało za dopuszczalną.
Na wstępie przytoczyć należy przepisy Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, która reguluje zakres podmiotowy i przedmiotowy jej stosowania, a także tryb i procedurę udostępniania informacji publicznej.
Prawo do informacji zostało zagwarantowane w art. 61 Konstytucji RP. Obejmuje ono, między innymi, dostęp do dokumentów. Ograniczenie tego prawa może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w odrębnych ustawach przesłanki dotyczące ochrony wolności i praw innych osób oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa (art. 61 ust. 3 Konstytucji RP). W myśl art. 61 ust. 4 Konstytucji RP, tryb udzielania informacji, o których mowa w tym artykule określają ustawy i realizację powyższego przepisu stanowi właśnie ustawa o dostępie do informacji publicznej.
Zgodnie z art. 1 u.d.i.p., każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu i ponownemu wykorzystywaniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie, jednak przepisy ustawy nie naruszają przepisów innych ustaw określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi. Informacją publiczną będzie każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań publicznych. Informacja publiczna dotyczy sfery faktów (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 18 listopada 2004 r., II SAB/Wa 166/04, opub. w LEX nr 164699). Jest nią treść dokumentów wytworzonych przez organy władzy publicznej i podmioty niebędące organami administracji publicznej, treść wystąpień i ocen przez nie dokonywanych, niezależnie do jakiego podmiotu są one kierowane i jakiej sprawy dotyczą (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 31 sierpnia 2005 r., II SA/Wa 1009/05, opub. w LEX nr 188310). Informację publiczną stanowi treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do podmiotu wykonującego zadania publiczne.
Zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p., udostępnianie informacji publicznej na wniosek winno nastąpić bez zbędnej zwłoki, nie później niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z wyjątkiem sytuacji przewidzianej w art. 13 ust. 2 i art. 15 ust. 2 tej ustawy. Ustawa nie przewiduje żadnej szczególnej formy udzielenia informacji publicznej i dlatego jej udostępnienie następuje w drodze czynności materialno-technicznej. Forma decyzji zastrzeżona została przez ustawodawcę w art. 16 ust. 1 u.d.i.p. i dotyczy odmowy udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenia postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 u.d.i.p.
Mając na uwadze powyższe regulacje przyjąć należy, że bezczynność organu w udostępnieniu informacji publicznej występuje wtedy, gdy zobowiązany do udzielenia tej informacji organ nie podejmuje w terminie - wskazanym w art. 13 u.d.i.p - odpowiednich czynności, tj. nie udostępnia informacji w formie czynności materialno- technicznej lub nie wydaje decyzji o odmowie jej udzielenia. W przypadku natomiast, gdy informacja o jaką ubiega się zainteresowany nie ma charakteru informacji publicznej, organ nie pozostaje w zwłoce w zakresie udostępnienia informacji publicznej. Stąd, aby można było mówić o bezczynności podmiotu zobowiązanego należy przede wszystkim stwierdzić, iż ciąży na nim wynikający z przepisów prawa obowiązek wszczęcia postępowania i podjęcia w nim stosownej czynności (odpowiedniego rozstrzygnięcia), a dopiero później, iż obowiązku tego, w nakazanym prawem terminie, nie wypełnił. Dlatego też, w sprawie ze skargi na bezczynność w przedmiocie udzielenia informacji publicznej sąd administracyjny musi ocenić, jakie działania organ podjął w celu załatwienia wniosku, czy dokonał tego w prawem wymaganej formie, a jeśli udzielił żądanej informacji, czy została ona udzielona w pełni, a więc czy wywiązał się ze wszystkich obowiązków nałożonych ustawą (por. wyrok NSA z dnia 17 kwietnia 2013 r., I OSK 3109/12, LEX nr 1368964). W przypadku wniesienia skargi na bezczynność organu, przedmiotem sądowej kontroli nie jest więc określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak, w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie ma znaczenia okoliczność wskazująca na powody, dla których określony akt nie został podjęty lub czynność dokonana a w szczególności, czy bezczynność została spowodowana zawinioną lub też niezawinioną opieszałością podmiotu, czy też wiąże się z jego przeświadczeniem, że stosowny akt lub czynność w ogóle nie powinna zostać dokonana, przy czym w postępowaniu sądowoadministracyjnym wywołanym wniesieniem skargi na bezczynność możliwe są różne rozstrzygnięcia.
Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest bezczynność organu – Dyrektora Domu Pomocy Społecznej "[...]w T., dotycząca udostępnienia informacji publicznej w związku z wnioskiem skarżącego z dnia 7 maja 2015 r. do Starosty [...] o protokoły z przeglądów okresowych obiektów budowlanych z ostatnich 24 miesięcy, według załączonego wykazu. Wykaz ten obejmował 24 obiekty budowlane, w tym pod pozycją 20 wymieniony był Dom Pomocy Społecznej "[...]" w T. Pismem z dnia 30 lipca 2015 r. Starosta [...] przesłał wniosek celem załatwienia według właściwości do Domu Pomocy Społecznej "[...]" w T. ( data wpływu 30 lipca 2015 r.). Dyrektor DPS pismem z dnia 13 sierpnia 2015 r. zwrócił się do skarżącego o wskazanie formy sposobu przekazania wnioskowanych informacji.
W skardze z dnia 24 sierpnia 2015 r. skarżący podniósł, że nie udzielono mu informacji publicznej zgodnie z wnioskiem oraz obowiązującymi przepisami u.d.i.p.
Dyrektor DPS w odpowiedzi na skargę wskazał, iż nie uchyla się od udzielenia wnioskowanej informacji, ale wskazanie przez skarżącego sposobu i formy udzielenia informacji publicznej, pozwoli organowi rozważyć ewentualne obciążenie go opłatami w wysokości odpowiadającej kosztom związanym ze wskazanym we wniosku sposobem udostępnienia informacji publicznej, bowiem wnioskowana dokumentacja jest obszerna.
Z art. 10 u.d.i.p. wynika, że informacja publiczna, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej lub centralnym repozytorium, jest udostępniana na wniosek w formie ustnej lub pisemnej bez pisemnego wniosku. Forma wniosku jest dowolna: może być zarówno pisemna jak i ustna, a także elektroniczna. Na organie władzy publicznej lub innym podmiocie spoczywa wówczas obowiązek rozpatrzenia takiego wniosku na podstawie ustawowych przesłanek regulujących dostęp do informacji publicznej i w terminie wskazanym w ustawie. Pisemny wniosek składany w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej nie musi odpowiadać żadnym szczególnym wymogom formalnym. Tak więc druk/formularz "Wniosek o udzielenie informacji publicznej" znajdujący się na stronie internetowej BIP Powiatu tarnogórskiego należy traktować jako druk pomocniczy, informacyjny dla wnioskujących o udzielenie informacji publicznej. Nie stanowi on podania w rozumieniu art. 63 k.p.a., gdyż na tym etapie postępowania nie stosuje się przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Wniosku nie trzeba uzasadniać, bowiem art. 2 ust. 2 tej u.d.i.p. zwalnia osobę wykonującą prawo do informacji publicznej z obowiązku wykazania interesu prawnego lub faktycznego (wyjątek dotyczy jedynie uzyskania informacji przetworzonej - art. 3 ust. 1 pkt 1). Niemniej minimalne wymogi odnośnie takiego wniosku muszą obejmować jasne sformułowanie, z którego wynika, co jest przedmiotem żądania udostępnienia informacji publicznej, niezbędne jest bowiem wykazanie, że żądana informacja ma charakter informacji publicznej. Wola podmiotu korzystającego z prawa dostępu do informacji publicznej w tym przedmiocie musi być jednoznacznie wyrażona. Tylko bowiem wówczas organ, do którego skierowano wniosek ma obowiązek jego rozpatrzenia w trybie i na warunkach określonych w ustawie o dostępie do informacji publicznej. Tak też było w rozpatrywanej sprawie. Skarżący bowiem wystąpił bowiem z pisemnym wnioskiem i nie wskazał szczególnej formy udostępnienia żądanej informacji publicznej.
Wniosek skarżącego z dnia 7 maja 2015 r. organ powinien rozpoznać na zasadach przewidzianych w ww. ustawie o dostępie do informacji publicznej. Żądana przez niego informacja ma charakter informacji publicznej, co nie było kwestionowane, a podmiot, do którego się zwrócił jest zobowiązany do udzielenia mu informacji publicznej. Skoro zatem do dnia wydania wyroku wniosek skarżącego nie został załatwiony w sposób przewidziany przepisami ww. ustawy o dostępie do informacji publicznej, oznacza to, że bezczynność podmiotu zobowiązanego nie ustała.
Odnosząc się do twierdzeń organu, iż prośba skierowana do skarżącego o wskazanie formy i sposobu przekazania informacji publicznej spowodowana był tym, że być może koniecznym będzie obciążenie skarżącego opłatami w wysokości odpowiadającej kosztom związanym ze wskazanym we wniosku sposobem udostępnienia informacji publicznej należy podkreślić, że dostęp do informacji publicznej jest co do zasady bezpłatny, o czym stanowi art. 7 ust. 2 u.d.i.p. Ustawa pozwala na odstąpienie od zasady bezpłatności tylko w sytuacji przewidzianej w art. 15 ust. 1, który stanowi, że jeżeli w wyniku udostępnienia informacji publicznej na wniosek podmiot obowiązany do udostępnienia ma ponieść dodatkowe koszty związane ze wskazanym we wniosku sposobem udostępnienia lub koniecznością przekształcenia informacji w formę wskazaną we wniosku, podmiot ten może pobrać od wnioskodawcy opłatę w wysokości odpowiadającej tym kosztom. Zgodnie z art. 15 ust. 2 u.d.i.p. udostępnienie informacji zgodnie z wnioskiem następuje po upływie 14 dni od dnia powiadomienia wnioskodawcy, chyba że wnioskodawca dokona w tym terminie zmiany wniosku w zakresie sposobu lub formy udostępnienia informacji albo wycofa wniosek.
W piśmiennictwie oraz w orzecznictwie podkreśla się, że z tego powodu, iż ktoś nie uiścił opłaty nie można wydać decyzji o odmowie udzielenia informacji publicznej, bądź pozostawić wniosek o jej udzielenie bez rozpoznania.
Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 5 marca 2013 r. sygn. akt I OSK 781/13 wskazał, że podmiot udostępniający daną informację nie może "z góry żądać" wniesienia tej opłaty. Regulacja art. 15 ust. 2 u.d.i.p. przewiduje realizację obowiązku udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem także w przypadku braku odpowiedzi ze strony wnioskodawcy na zawiadomienie podmiotu zobowiązanego o wysokości opłaty związanej z udostępnieniem żądanej informacji (czyli bez wniesienia opłaty). Oznacza to, że z powodu braku wniesienia opłaty podmiot zobowiązany nie będzie mógł ani odmówić udostępnienia informacji, ani też pozostawić sprawy (wniosku) bez rozpoznania (zob. M. Jaśkowska, Dostęp do informacji publicznych w świetle orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, Toruń 2002, s. 63). Organ nie może uzależnić udostępnienia informacji publicznej od uiszczenia opłaty, skoro powstanie obowiązku uiszczenia opłaty w wysokości odpowiadającej kosztom związanym ze wskazanym we wniosku sposobem udostępnia informacji i wezwanie strony do uiszczenia tej opłaty, powoduje jedynie przesunięcie terminu udostępnienia tej informacji w zakresie określonym w przepisie art. 15 ust. 2 u.d.i.p. W orzecznictwie podkreśla się przy tym, że kwestia pobrania opłat za udostępnienie informacji publicznej na podstawie ww. art. 15 ust. 1 u.d.i.p. ma charakter uznaniowy. Z treści powyższego przepisu wynika bowiem jedynie możliwość, a nie obowiązek ich ustalenia i to przy spełnieniu dodatkowej przesłanki, jaką jest "poniesienie dodatkowych kosztów". Nadto przepis ten dotyczy wyłącznie rzeczywistych kosztów poniesionych przez organ, co oznacza, że będą one różne przy realizacji konkretnych wniosków o udostępnienie informacji publicznej (tak np. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w wyroku z dnia 29 maja 2013 r. sygn. akt II SA/Sz 338/13).
Zauważyć w tym miejscu należy, że skarżący we wniosku o udostępnienie informacji publicznej nie wskazał formy w jakiej informacja ma być udostępniona, a zatem w realiach rozpatrywanej sprawy należy przyjąć, że winna ona być udostępniona na piśmie.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach - na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 P.p.s.a. orzekł jak w punkcie 1 sentencji wyroku.
Stosownie do treści art. 149 § 1a P.p.s.a., Sąd w punkcie 2 wyroku stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Dokonując tej oceny Sąd uwzględnił okoliczność, że wniosek skarżącego z dnia 7 maja 2015 r. wpłynął do Dyrektora Domu Pomocy Społecznej "[...]" w T. w dniu 30 lipca 2015 r., a przed tym dniem skarżony organ nie miał możliwości rozpatrzenia wniosku. Sąd miał na uwadze, iż organ pismem z dnia 13 sierpnia 2015 r. podjął czynności zmierzające do udzielenia informacji publicznej zgodnie z wnioskiem skarżącego.
O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 P.p.s.a., zasądzając od organu na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania w postaci uiszczonego w sprawie wpisu sądowego od skargi (100 zł).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło