IV SAB/Gl 78/15

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 1 czerwca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K.B. na bezczynność Prezydenta Miasta W. w przedmiocie jednorazowej zapomogi z tytułu urodzenia dziecka w kwestii wniosku pełnomocnika skarżącej o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej postanawia: przyznać radcy prawnemu A.K. (K.) kwotę 354,21 zł (trzysta pięćdziesiąt cztery zł 21/100) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu; Postanowieniem z dnia 18 stycznia 2016 r. starszy referendarz sądowy uwzględnił wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy ustanawiając dla niej radcę prawnego z urzędu. Pełnomocnik wyznaczony w tych ramach przez Okręgową Izbę Radców Prawnych w K. - radca prawny A.K. w dniu 19 lutego 2016 r. przeglądał akta niniejszej sprawy, z kolei w dniu 3 marca 2016 r. nadał do Sądu pismo procesowe datowane na 2 marca 2016 r., w którym uzupełnił skargę K.B. popierając swoje stanowisko obszerną argumentacją. Równocześnie zażądał przyznania kosztów udzielonej pomocy prawnej. Postanowieniem z dnia 7 kwietnia 2016 r. tutejszy Sąd odrzucił skargę. W uzasadnieniu tego orzeczenia podniesiono, iż K.B. nie poprzedziła swej skargi wyczerpaniem stosownego trybu zaskarżenia, a mianowicie nie złożyła zażalenia w trybie art. 37 K.p.a. Pismem z dnia 17 maja 2016 r. radca prawny A.K. ponownie wniósł o przyznanie kosztów udzielonej pomocy prawnej składając oświadczenie, że nie zostały one uiszczone w całości ani w części. W tym zakresie pełnomocnik strony zażądał przyznania wynagrodzenia, o którym mowa w § 15 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 490 ze zm.), w wysokości 150 % stawki minimalnej przewidzianej za sprawę, a nadto: kosztów dojazdu do tutejszego Sądu własnym samochodem osobowym w dniu 19 lutego 2016 r., w kwocie 59,01 zł, kosztów dojazdu do miejsca zamieszkania skarżącej, tym samym samochodem, celem spotkania z nią i omówienia stanowiska w sprawie, w kwocie 43,13 zł oraz kosztów korespondencji wysłanej do skarżącej i do Sądu, w kwocie ogółem 14,50 zł. W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje. Artykuł 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) stanowi, że pełnomocnik procesowy wyznaczony w ramach przyznanego prawa pomocy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. W rozpoznanej sprawie zastosowanie mają zasady określone w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu. Stosownie do treści § 15 tego aktu wykonawczego, koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę, w wysokości nie wyższej niż 150 % stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3-4 oraz niezbędne, udokumentowane wydatki radcy prawnego. Zgodnie przy tym z § 2 ust. 1 wspomnianego rozporządzenia, zasądzając opłatę za czynności radcy prawnego z tytułu zastępstwa prawnego, sąd bierze pod uwagę nakład pracy radcy prawnego, a także charakter sprawy i wkład pracy radcy prawnego w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia. Mając powyższe na uwadze, pełnomocnikowi skarżącej przyznano kwotę 354,21 zł, na którą składa się: 240 zł - wynagrodzenie za udział w postępowaniu sądowym pierwszej instancji w wysokości stawki minimalnej wskazanej w § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c) przywołanego rozporządzenia z dnia 28 września 2002 r., którą to kwotę podwyższono - stosownie do § 2 ust. 3 tego aktu - o podatek od towarów i usług obliczony według stawki 23 %, wynoszący 55,20 zł. W ocenie rozpoznającego wniosek brak jest podstaw do przyznania pełnomocnikowi strony wynagrodzenia w wysokości zgodnej z jego żądaniem, czyli wynoszącej 150 % przedmiotowej stawki. Uznano tak przede wszystkim dlatego, że skarga w niniejszej sprawie została odrzucona z powodu niespełnienia przez skarżącą wymogu, o którym mowa w art. 52 § 1 p.p.s.a., a w rezultacie nie można się zgodzić, aby działania podejmowane w tej sprawie przez wnioskodawcę miały zasadniczy wpływ na przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia tej sprawy. 59,01 zł - zwrot ujętych w sporządzonym przez pełnomocnika strony spisie kosztów dojazdu z Żor (siedziba Kancelarii radcy prawnego A.K.) do tutejszego Sądu (odległość 35,3 km), w dniu 19 lutego 2016 r., celem zapoznania się z aktami sprawy - jego stawiennictwo potwierdza notatka służbowa stanowiąca kartę nr 73 akt sprawy. W tym miejscu przyjdzie zwrócić uwagę, iż zgodnie ze stanowiskiem judykatury, podczas przyznawania zwrotu tego rodzaju wydatków nie można przejawiać nadmiernego rygoryzmu, jeżeli chodzi o sposób ich udokumentowania. Pełnomocnik przedstawił wyliczenie odległości na podstawie liczby przejechanych kilometrów (w obie strony 70,6 km), co trzeba uznać za wystarczające. Wspomnianą wyżej kwotę 59,01 zł ustalono - jak zasadnie przyjął wnioskujący - przy zastosowaniu stawki za przejechany kilometr, wynikającej z § 2 pkt 1 lit. b) rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 25 marca 2002 r. w sprawie warunków ustalania oraz sposobu dokonywania zwrotu kosztów używania do celów służbowych samochodów osobowych, motocykli i motorowerów niebędących własnością pracodawcy (Dz. U. nr 27, poz. 271 ze zm.). Stawka ta (wynosząca dla samochodów o pojemności skokowej pow. 900 cm3 0,8358 zł) ma bowiem walor zobiektyzowany i należy po nią sięgnąć także w przypadku zasądzania kosztów przejazdu stron, co wynika z art. 205 § 3 p.p.s.a., który odsyła do zasad określonych w przepisach działu tytułu III ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. z 2010 r., nr 90, poz. 594 ze zm.). Brak jest natomiast podstaw do przyznania wnioskodawcy kosztów jego dojazdu do miejsca zamieszkania skarżącej, który - zgodnie z jego oświadczeniem - miał miejsce w dniu 29 lutego 2016 r. Chociaż bowiem - jak już wspomniano powyżej - w zakresie dokumentowania tych kosztów nie można przejawiać nadmiernego rygoryzmu, to jednak obowiązujące przepisy wykluczają ich przyznanie w sytuacji, gdy pełnomocnik w ogóle ich nie udokumentuje. Konkluzja taka wynika wprost zarówno z art. 250 p.p.s.a. jak i z § 15 pkt 2 rozporządzenia z dnia 28 września 2002 r., gdzie mowa wyłącznie o "udokumentowanych" wydatkach. Reprezentujący stronę radca prawny nie zachował tego wymogu odnośnie kosztów przejazdu do miejsca zamieszkania K.B., gdyż nie potwierdził faktu rzeczonego wyjazdu jakimkolwiek dokumentem, a równocześnie (inaczej niż ma to miejsce w przypadku jego dojazdu do Sądu w dniu 19 lutego 2016 r.) żaden taki dokument nie znajduje się w aktach sprawy. Nie ma również podstaw do przyznania pełnomocnikowi skarżącej zwrotu poniesionych przezeń kosztów korespondencji z Sądem oraz ze skarżącą. Trzeba bowiem podkreślić, iż zgodnie z utrwalonym poglądem judykatury, który rozpoznający niniejszy wniosek w pełni podziela, zakres wydatków profesjonalnego pełnomocnika nie może być rozszerzany na wydatki drobne i zwykle występujące przy okazji prowadzenia procesu sądowego, do których zaliczają się między innymi koszty korespondencji. Przyjmuje się, że tego typu wydatki są rekompensowane pełnomocnikowi w ramach przyznanego mu wynagrodzenia (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 marca 2012 r., sygn. akt II FZ 30/12 oraz postanowienia Wojewódzkich Sądów Administracyjnych: w Opolu z dnia 28 września 2005 r., sygn. akt I SA/Op 73/05 i w Gdańsku, z dnia 19 lutego 2015 r., sygn. akt I SA/Gd 663/14 - wszystkie orzeczenia dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Mając na względzie powyższe postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 8 p.p.s.a. Wydając niniejsze postanowienie uwzględniono nadto treść § 22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U., poz. 1805). Z przepisu tego wynika bowiem, że chociaż niniejsze - nowe - rozporządzenie weszło w życie z dniem 1 stycznia 2016 r., to jednak w sprawach wszczętych i niezakończonych przed tą datą, stosuje się przepisy dotychczasowe, do czasu zakończenia postępowania w danej instancji.