I SA/Go 303/09
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2009-10-27
Skład orzekający: Dariusz Skupień, Barbara Rennert, Alina Rzepecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy warunek podania numeru i daty faktury w dokumencie stwierdzającym zapłatę za produkty rolne, określony w art. 116 ust. 6 pkt 3 ustawy o VAT, jest zgodny z Konstytucją RP i prawem wspólnotowym, a jego niespełnienie może skutkować odmową prawa do zwiększenia podatku naliczonego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że przepis art. 116 ust. 6 pkt 3 ustawy o VAT, który uzależnia prawo do zwiększenia podatku naliczonego od podania numeru i daty faktury w dokumencie zapłaty, jest niezgodny z Konstytucją RP i prawem wspólnotowym. W szczególności, sąd powołał się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego, który uznał analogiczny przepis za niekonstytucyjny, naruszający zasady demokratycznego państwa prawnego, ochrony własności, proporcjonalności i równości wobec prawa. W konsekwencji, sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organ podatkowy naruszył art. 116 ust. 6 ustawy o VAT, stosując zbyt rygorystyczne wymogi formalne.Stan faktyczny
Skarżąca spółka "B" złożyła deklarację VAT za grudzień 2005 r., wykazując znaczną nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym, z czego część miała być zwrócona na rachunek bankowy. Po kontroli podatkowej, organ I instancji określił prawidłową nadwyżkę, kwestionując rozliczenie faktur VAT RR z powodu braku daty wystawienia faktury na dokumentach zapłaty. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Spółka zaskarżyła decyzję, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym przepisów unijnych i Konstytucji RP, powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego.Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej oraz określenie, że decyzja nie może być wykonana.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dariusz Skupień Sędziowie: Sędzia WSA Barbara Rennert (spr.) Sędzia WSA Alina Rzepecka Protokolant: referent Anna Szymczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 października 2009 r. sprawy ze skargi "B" spółki z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za grudzień 2005 r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.
Skarżąca, "B" spółka z ograniczoną odpowiedzialnością wniosła skargę na decyzją Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...], wydanej w przedmiocie podatku od towarów i usług za grudzień 2005 r.
Z akt sprawy wynika że :
Składając deklarację VAT–7 dla podatku od towarów i usług za miesiąc grudzień 2005 r., skarżąca wykazała podatek należny w kwocie 178.029 zł, kwotę podatku naliczonego do odliczenia w wysokości 535.702 zł, nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym w kwocie 357.673 zł i kwotę do zwrotu na rachunek bankowy wskazany przez podatnika w wysokości 129.541 zł oraz kwotę do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy w wysokości 228.132 zł.
W kwietniu 2006 r. przeprowadzono u skarżącej kontrolę podatkową w zakresie zasadności zwrotu podatku od towarów i usług za grudzień 2005 r., a postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2006 r. organ I instancji wszczął wobec spółki postępowanie podatkowe w tym zakresie.
Dnia [...] grudnia 2008 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego wydał decyzję określającą skarżącej nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym w podatku od towarów i usług w wysokości 143.684 zł, w tym kwotę zwrotu w wysokości 129,541 zł i kwotę do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy w wysokości 14.323 zł.
Organ stwierdził że, skarżąca błędnie rozliczyła w deklaracji za grudzień 2005r. faktury korygujące o numerach [...]; nie rozliczyła w tej deklaracji faktury nr [...]; zaniżyła za miesiąc grudzień wewnątrzwspólnotową dostawę towarów w wyniku błędnego ujęcia faktury korygującej nr [...]; błędnie rozliczyła dostawy towarów wynikające z faktur o numerach [...]; zawyżyła podatek naliczony o kwoty zryczałtowanego zwrotu podatku w wysokości 93.968,65 zł przez odliczenie 5 % tego zwrotu wynikającego z faktur VAT RR, gdy na bankowych dokumentach nie podano daty wystawienia faktury; zaniżyła podatek naliczony do odliczenia w wyniku błędnego rozliczenia faktur VAT nr [...]; zawyżenie podatku naliczonego do odliczenia przez rozliczenia podatku wynikającego z faxu duplikatu faktury, błędne wykazanie nadwyżki z poprzedniej deklaracji.
Według organu podatkowego, wobec braku na dokumentach stwierdzających dokonanie zapłaty, daty wystawienia faktur VAT RR potwierdzających nabycie produktów rolnych, skarżąca nie ma prawa do zwiększenia podatku naliczonego o zryczałtowany zwrot podatku wynikający z wymienionych faktur VAT RR.
Zdaniem organu podatkowego nieprawidłowe rozliczenie faktur VAT RR spowodowało zawyżenie przez spółkę podatku naliczonego o kwoty zryczałtowanego zwrotu podatku w kwocie 93.968,65 zł.
Na skutek złożonego odwołania od decyzji organu I instancji, Dyrektor Izby Skarbowej decyzją z dnia [...] kwietnia 2009 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego.
Powyższą decyzję zaskarżyła do tut. Sądu spółka, wnosząc o jej uchylenie. Zaskarżonej decyzji zarzuciła:
- naruszenie prawa procesowego: art. od 281 do 291 Ordynacji podatkowej, dotyczących kontroli podatkowej w zakresie prawidłowości samoobliczenia podatkowego uregulowanego oraz art. od 120 do 200 Ordynacji podatkowej dotyczących postępowania podatkowego,
- naruszenie przepisów prawa materialnego: ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - art. 87, art. 99 i art. 116 poprzez określenie fikcji podatkowej za miesiąc grudzień 2005 r. w wysokości 14.323 zł jako kwoty do przeniesienia na następny miesiąc rozliczeniowy,
- naruszenie Dyrektywy 2006/112/WR Rady Europy z dnia 28 listopada 2006r. - art. 167, art. 394, art. 395 przez naruszenie zasady neutralności VAT,
- naruszenie art. 14 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności z dnia 4 listopada 1950 r. - art. 12, art. 34, art. 39, art. 43 TWE stosując wobec spółki dyskryminację podatkową,
- naruszenie regulacji wspólnotowych usług płatniczych to jest dyrektywy nr 97/5/WE, 97/489/EC, 2000/12/WE, 2002/65/WE, 2006/48/WE, 3005/0245/COD.
W uzasadnieniu skarżąca powołała się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 października 2008 r. wydany w sprawie K 16/07. Nadto podniosła, że w przepisach wspólnotowych dotyczących usług płatniczych podano, iż jednoznaczny identyfikator usług płatniczych nie zawiera obowiązku zamieszczania numeru i daty faktury na przelewach elektronicznych.
Skarżąca również wniosła na podstawie art. 234 TWE o skierowanie przez Sąd do TSWE w trybie prejudycjalnym pytania czy art. 4 pkt. 15 i inne Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie usług płatniczych w ramach rynku wewnętrznego z dnia 1 grudnia 2005 r. 2005/0245/CO wyłącza obowiązek zamieszczenia numeru i daty faktury, o którym mowa w art. 116 ust. 6 p. 3 ustawy o VAT.
Już w toku postępowania skarżąca wniosła o zwrócenie się do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym o następującej treści: czy art. 116 ust. 6 pkt 3 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług jest zgodny z art. 64 ust. 1 i 3 w zw. z art. 21 ust. 1, art. 31 ust. 3, art. 32 ust. 1 i art. 2 Konstytucji RP.
W odpowiedzi na skargę, Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie wskazując, że zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie.
Organ wskazał, że warunki określone w art. 86 ust. 2 i w art. 116 ust. 7 ustawy o VAT muszą być spełnione dla wykorzystania prawa do zwiększenia podatku naliczonego o zryczałtowany zwrot podatku. Dlatego też w przypadku gdy z dokumentu potwierdzającego dokonanie zapłaty nie wynika data wystawienia faktury VAT RR, a jedynie numer tej faktury należy uznać, że nabywca nie spełnił wszystkich niezbędnych warunków do skutecznego zwiększenia podatku naliczonego o zryczałtowany zwrot podatku.
Z tego też względu nieprawidłowe rozliczenie faktur VAT RR spowodowało zawyżenie podatku naliczonego o kwoty zryczałtowanego zwrotu podatku w łącznej wysokości 93.968,65 zł, bowiem wobec braku wskazania daty wystawienia faktur potwierdzających nabycie produktów rolnych skarżąca nie ma prawa zwiększania podatku naliczonego o zryczałtowany zwrot podatku. Tym samym organ I instancji nie naruszył art. 116 ust. 6 ustawy o VAT, co potwierdza wyrok NSA z dnia 13 kwietnia 2005 r. FSK 1652/04, a także wyrok NSA z dnia 13 marca 2003 r. SA/Bd 467/03.
Zdaniem Dyrektora nieuzasadniony jest również zarzut naruszenia art. 87 i art. 99 ustawy o VAT, bowiem wobec stwierdzonych nieprawidłowości Naczelnik Urzędu Skarbowego zgodnie z art. 99 ust. 12 w decyzji z dnia [...] grudnia 2008 r. dokonał określenia prawidłowej wysokości zwrotu różnicy podatku oraz prawidłowej różnicy podatku, o której mowa w art. 87 ust. 1 ustawy o VAT.
Nadto, zdaniem organu, art. 116 ust. 6 ustawy o VAT nie narusza zasady neutralności podatku od towarów i usług, gdyż nie pozbawia podatnika prawa do odliczenia a jedynie określa warunki na jakich może on to prawo zrealizować.
Brak jest podstaw do przyjęcia, iż naruszono art. 394 i 395 Dyrektywy VAT bowiem nie miały one zastosowania w sprawie. Natomiast zarzut naruszenia art. 167 jest niezasadny bowiem określa on moment powstania obowiązku podatkowego, natomiast art. 116 ust. 6 ustawy o VAT określa jedynie warunki w jakich może podatnik prawo zrealizować.
Ponieważ skarżąca nie wskazała na czym polega jej dyskryminacja w zakresie naruszenia art. 14 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, organ wyjaśnił, że powołane przez skarżącą przepisy art. 12, art. 34, art. 39 i art. 43 TWE nie odnoszą się do danego stanu faktycznego.
Nadto, organ podatkowy stwierdził, że brak jest podstaw do uznania, iż naruszono przepisy art. 281 do 291 ordynacji podatkowej.
Zdaniem organu podatkowego przytoczony wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 22 maja 2007 r. SK 36/06 do niniejszej sprawy nie ma zastosowania, bowiem TK orzekał o niezgodności art. 33b ust. 4 pkt. 3 ustawy o VAT z 1993 r. z art. 64 ust. 1 i 3 w zw. z art. 21 ust. 1, art. 31 ust. 3, art. 32 ust. 1 i art. 2 Konstytucji RP. Niezgodność ta dotyczyła przedpłat za nabywane produkty rolne dokonanych przed wystawieniem faktury VAT RR.
Brak jest również możliwości odniesienia się do zarzutu naruszenia przepisów wskazanych Dyrektyw, bowiem skarżąca nie sprecyzowała, które z artykułów organ naruszył.
Sąd zważył:
Skarga okazała się uzasadniona.
Kontrola wojewódzkiego sądu administracyjnego obejmuje wszystkie kwestie związane z procesem stosowania prawa w postępowaniu administracyjnym, a więc to, czy organ dokonał prawidłowych ustaleń, co do obowiązywania zastosowanej normy prawnej, czy normę tę właściwie zinterpretował i nie naruszył zasad ustalania określonych faktów za udowodnione. Ponadto zgodnie z art. 134 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga może być uwzględniona, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, czy też ewentualnie kwalifikowanych przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 2 i 3 p.p.s.a.
Jak wynika z treści skargi zarzuty skarżącej koncentrują się na błędnym zdaniem organu podatkowego zwiększeniu przez skarżącą podatku naliczonego o zryczałtowany zwrot podatku na podstawie wystawianych faktur VAT RR, w sytuacji gdy na bankowych dokumentach zapłaty na rzecz rolnika ryczałtowego skarżąca nie wskazała daty wystawienia faktury, wskazując jedynie numer faktury.
Zgodnie z art. 116 ust. 6 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.) zryczałtowany zwrot podatku zwiększa u nabywcy produktów rolnych kwotę podatku naliczonego, o której mowa w art. 86 ust. 2, w rozliczeniu za miesiąc, w którym dokonano zapłaty, pod warunkiem że :
1. nabycie produktów rolnych jest związane z dostawą opodatkowaną,
2. zapłata należności za produkty rolne, obejmująca również kwotę zryczałtowanego zwrotu podatku, nastąpiła na rachunek bankowy rolnika ryczałtowego nie później niż 14. dnia, licząc od dnia zakupu, z wyjątkiem przypadku, gdy rolnik zawarł umowę z podmiotem nabywającym produkty rolne określającą dłuższy termin płatności,
3. w dokumencie stwierdzającym dokonanie zapłaty, o której mowa w pkt 2, zostaną podane numer i data wystawienia faktury potwierdzającej nabycie produktów rolnych.
Zdaniem organu podatkowego warunki wymienione w art. 116 ust. 6 ustawy o VAT winny być spełnione łącznie, aby nabywca produktów rolnych mógł zwiększyć kwotę podatku naliczonego.
Celem powyższego przepisu jest zwolnienie sprzedawców produktów rolnych z obowiązków administracyjnych związanych z rozliczaniem podatku z jednoczesnym przeniesieniem tych obowiązków nabywcę produktów rolnych.
Przyjęte rozwiązanie zapewnienia realizację uprawnienia nabywcy produktów od rolnika ryczałtowego, do odzyskania naliczonego rolnikowi podatku. Jednakże celem tej instytucji nie jest stworzenie barier, które uniemożliwią odzyskania naliczonego podatku, a jedynie weryfikacja płatności zryczałtowanego zwrotu podatku.
Regulacja art. 116 ust. 6 pkt 3 ustawy o VAT realizuje postulat określony w art. 26 ust. 7 VI Dyrektywy VAT, stanowiący że "państwa członkowskie wprowadzą wszelkie niezbędne przepisy w celu prawidłowej weryfikacji płatności zryczałtowanego zwrotu podatku rolnikom ryczałtowym".
Skarżąca negując decyzję organu podatkowego, powołuje się na poparcie swoich twierdzeń na wyrok TK z dnia 22 maja 2007 r. wydany w sprawie SK 36/06, natomiast organ podatkowy kwestionuje przydatność tego orzeczenia dla rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie.
Jednakże wbrew twierdzeniom organu podatkowego powyższy wyrok ma znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy.
W wyroku tym Trybunał Konstytucyjny oceniał zgodności art. 33b ust. 4 pkt 3 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym ( Dz. U. Nr 11, poz. 50, ze zm.), w brzmieniu obowiązującym przed dniem 26 marca 2002 r., w zakresie w jakim określa zasady zwiększania u nabywcy produktów rolnych kwoty podatku naliczonego, z art. 64 ust. 1 i 3 w związku z art. 21 ust. 1, art. 31 ust. 3 oraz art. 2 Konstytucji RP oraz przepisu art. 33b ust. 4 pkt 3 ustawy o podatku o towarów i usług oraz podatku akcyzowym, w brzmieniu obowiązującym przed dniem 26 marca 2002 roku, z art. 32 ust. 1 w związku z art. 2 Konstytucji RP.
Trybunał orzekł, że przepis art. 33b ust. 4 pkt 3 ustawy o podatku od towarów i usług i podatku akcyzowym w zakresie, w jakim pozbawia podatnika dokonującego przedpłaty rolnikowi ryczałtowemu za nabywane produkty rolne przed wystawieniem faktury VAT RR uprawnień przewidzianych w tym przepisie, jest niegodny z art. 64 ust. 1 i 3 w związku z art. 21 ust. 1, art. 31 ust.3, art. 32 ust. 1 i art. Konstytucji RP.
Zauważyć należy, że przepis art. 33b ust. 4 pkt 3 ustawy o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym z 8 stycznia 1993 r. jest analogiczny z przepisem art. 116 ust. 6 pkt 3 obowiązującej ustawy o podatku od towarów i usług z dnia 11 marca 2004 r.
Nadto w uzasadnieniu wyroku Trybunał Konstytucyjny podkreślił, iż "Stwierdzenie niekonstytucyjności normy prawnej zawartej w art. 33b ust. 4 pkt 3 ustawy o VAT nie pozostaje jednak bez znaczenia dla stosowania normy tożsamej zamieszczonej w art. 116 ust. 6 pkt 3 ustawy z 11 marca 2004 r. Wyrok obala bowiem domniemanie konstytucyjności tej normy i choć nie deroguje obecnie obowiązującego przepisu, w którym jest ona zamieszczona, to jednak wymusza nowy sposób interpretowania jego treści."
Tak więc zgodnie z powyższym, należy przy rozstrzygnięciu w niniejszej sprawie uwzględnić argumentację i motywy zawarte w uzasadnieniu przywołanego wyroku TK.
Trybunał Konstytucyjny w powyższym wyroku obalił domniemanie zgodności z Konstytucją RP przepisu art. 116 ust. 6 pkt 3 ustawy o podatku od towarów i usług, w zakresie w jakim pozbawia on podatnika dokonującego przedpłaty rolnikowi ryczałtowemu za nabywane produkty rolne przed wystawieniem faktury VAT RR uprawnień do odliczenia podatku naliczonego, kwestionując go jako niezgodny z zasadą demokratycznego państwa prawnego, zasadą ochrony własności i zasadą proporcjonalności oraz zasadą równości wobec prawa, zawierający warunek podania w dokumencie stwierdzającym dokonanie zapłaty numeru i daty wystawienia faktury. Jak podkreślono, ustawodawca przekroczył w powyższym wypadku konieczny i racjonalny pułap wymagań formalnych stawianych podatnikowi, który pragnie skorzystać z obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego. Ingerencja bowiem w sferę praw i wolności określona w art. 31 ust. 3 Konstytucji RP winna być rozumiana jako wymóg stosowania takich środków prawnych, które będą skuteczne, a więc rzeczywiście będą służyły realizacji zamierzonych przez prawodawcę celów, jak również niezbędne, w tym sensie, że chronić będą określone wartości w sposób bądź w stopniu, który nie mógłby być osiągnięty przy zastosowaniu innych środków, jak również korzystanie ze środków jak najmniej uciążliwych dla podmiotów, których prawa lub wolności ulegną ograniczeniu.
Ingerencja w sferę statusu jednostki musi więc pozostawać w racjonalnej i odpowiedniej proporcji do celów, których ochrona uzasadnia dokonane ograniczenie.
Powyższa ocena prawna dokonana przez Trybunał Konstytucyjny ma bezpośredni wpływ również na ocenę sytuacji prawnej podatnika działającego w warunkach opisanych przepisem art. 116 ust. 6 ustawy VAT, a więc takiego który nabywając produkty rolne wystawia fakturę VAT i dokonuje zapłaty całej kwoty nie później niż czternastego dnia licząc od dnia zakupu, bowiem wskazane kategorie podatników są to podmioty podobne.
W tej mierze Sąd podziela poglądy wyrażone w wyroku NSA z dnia 7 kwietnia 2009 r. I FSK 281/08 i wyroku WSA w Lublinie z dnia 16 listopada 2007 r. I SA/LU 532/07. Jak wskazano w tychże wyrokach w obydwu wypadkach dokonuje on zapłaty za dostarczone przez rolnika ryczałtowego produkty rolne we wskazanym terminie płatności. Brak jest podstaw, aby różnicować ich sytuację prawną. Sprzeciwiałoby się to bowiem konstytucyjnej zasadzie równości. Podważając bowiem obowiązek podawania przez podatnika dokonującego przedpłaty w dokumencie stwierdzającym dokonanie zapłaty numeru i daty wystawienia faktury, z tych samych względów zakwestionować go należy również w stosunku do podatnika, który nabywając produkty rolne wystawia fakturę VAT i dokonuje zapłaty we wskazanym terminie. Brak jest więc jakichkolwiek podstaw, aby sytuację wskazanych podmiotów można było w procesie stosowania prawa różnicować.
Wobec zakwestionowania domniemania konstytucyjności przepisu art. 116 ust. 6 ustawy o VAT, w zakresie odnoszącym się do warunków, od spełnienia których uzależniona jest realizacja uprawnienia podatnika do odliczenia podatku naliczonego, treść jego ulega w związku z powyższym zawężeniu do przesłanek określonych w pkt 1 i 2, jako wystarczających, niezbędnych i proporcjonalnych do wykonywania tych uprawnień.
Bankowy dowód zapłaty (polecenie przelewu), o którym mowa w przepisie art. 116 ust. 6 pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług wskazuje na jej tytuł, identyfikując w szczegółowy sposób dokonywaną płatność, w szczególności przez wskazanie właśnie numeru faktury. Tym samym też, w niezbędnym i wystarczającym zakresie gwarantuje realizację celu, o którym stanowi przepis art. 26 ust. 7 VI Dyrektywy, tj. prawidłową weryfikację przez organy podatkowe płatności zryczałtowanego zwrotu podatku.
Z akt sprawy wynika, że organ podatkowy szczegółowo zestawił wszystkie faktury VAT RR wystawione na rzecz rolników ryczałtowych oraz przyporządkował dowody zapłat do poszczególnych faktur VAT RR . W ten sposób zagwarantowana została zasada neutralności podatku od towarów i usług dla podatników i realizacja prawa do odliczenia podatku naliczonego.
Wykładnia przepisu art. 116 ust. 6 ustawy o VAT jest zgodna z prawem wspólnotowym, w zakresie w którym wynika z niego zasada neutralności podatku od towarów i usług stanowiąca istotę postanowień VI Dyrektywy. W orzecznictwie Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości wskazywano, że wszelkie odstępstwa od tej zasady muszą mieć swoje źródło przede wszystkim w Dyrektywie, a jakiekolwiek ograniczenie prawa do odliczeń ma wpływ na poziom obciążeń podatkowych i musi być stosowane w podobny sposób we wszystkich Państwach Członkowskich, co prowadzi do wniosku, że odstępstwa od zasady ogólnej dopuszczalne są wyłącznie pod warunkiem, iż przewidują je wprost przepisy Dyrektywy.
Przytoczyć w tej mierze należy orzeczenie ETS z 14 lipca 1988 r. w połączonych sprawach 123 i 330/87, z którego wynika, iż wymóg uwzględnienia na fakturze danych, jako warunek wykonania prawa do odliczenia, musi być ograniczony do tego, co jest konieczne dla zapewnienia prawidłowego poboru podatku od wartości dodanej oraz umożliwienia nadzoru ze strony organów skarbowych, a dane te z powodu ich ilości lub technicznego charakteru nie mogą skutkować tym, że wykonanie prawa do odliczenia będzie praktycznie niemożliwe lub nadmiernie utrudnione. "Państwa Członkowskie mogą uzależnić prawo do odliczenia od posiadania faktury, która musi zawierać określone dane, konieczne dla zapewnienia poboru podatku od wartości dodanej i umożliwienia nadzoru ze strony organów skarbowych. Jednak dane te nie mogą, z powodu ich ilości lub technicznego charakteru, sprawiać by wykonywanie prawa do odliczenia było praktycznie niemożliwe lub nadmiernie utrudnione." (wyrok w sprawie 123 Lea Orion J. Martini, Ł. Karpiesiuk, VAT w orzecznictwie Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości, Warszawa 2005).
Tym samym należy uznać, iż organ podatkowy naruszył art. 116 ust. 6 ustawy o VAT.
Ponownie rozpatrując sprawę, organy podatkowe, w ustalonym stanie faktycznym winny uwzględnić wskazaną wykładnię przepisu art. 116 ust. 6 ustawy VAT.
Dodać należy, że zarzut naruszenia art. 167, art. 394, art. 395 IV Dyrektywy VAT okazał się bezprzedmiotowy, bowiem przepisy powyższe nie mają zastosowania w sprawie, gdyż odnoszą się one do innego przedmiotu.
Bezprzedmiotowe okazały się również zarzuty naruszenia art. 12, art. 34, art. 39, art. 43 TWE, ponieważ nie dotyczą one przedmiotu postępowania.
Nadto, wobec zapadłego rozstrzygnięcia, bezprzedmiotowym stał się wniosek o skierowanie pytania do Trybunału Konstytucyjnego czy art. 116 ust. 6 jest zgodny z odpowiednimi przepisami Konstytucji RP, jak również wniosek zawarty w skardze co do wyłączenia obowiązku zamieszczania numeru i daty faktury na przelewach elektronicznych.
Nie ma podstaw również do uznania, aby postępowanie organów podatkowych wyczerpywało przesłanki określone w art. 14 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i podstawowych Wolności, bowiem skarżąca musi wypełnić warunki określone w art. 116 ust. 6 ustawy o VAT tak samo jak każdy inny podmiot, a więc brak jest podstaw do osądu, że którykolwiek z podmiotów jest preferencyjne traktowany w porównaniu z skarżącą.
Wobec powyższego, Sąd na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a) oraz art. 152 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania nie orzeczono wobec braku wniosku w tym zakresie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło