I SA/Go 334/16
PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2016-11-18
Skład orzekający: Zbigniew Kruszewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka prawa handlowego może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, jeśli nie przedstawiła pełnej dokumentacji obrazującej jej aktualną sytuację majątkową, mimo wezwania sądu?Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych przez spółkę prawa handlowego podlega oddaleniu, jeśli strona nie wykazała braku środków wystarczających na pokrycie kosztów sądowych, nie przedstawiając wymaganych dokumentów obrazujących jej aktualny stan majątkowy, a podnoszone okoliczności (np. strata bilansowa) nie stanowią samodzielnej podstawy do przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
Spółka "O" sp. z o.o. wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej. W uzasadnieniu wskazała na stratę z działalności, debet na rachunku i konieczność finansowania bieżących wydatków. Sąd wezwał spółkę do złożenia dodatkowych dokumentów finansowych, jednak spółka ich nie przedstawiła. W konsekwencji sąd oddalił wniosek.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielko-polskim - Zbigniew Kruszewski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 18 listopada 2016 r. wniosku "O" sp. z o.o. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi "O" sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nadpłaty w podatku od gier na automatach o niskich wygranych za miesiące od lipca do listopada 2010 r. postanawia: oddalić wniosek.
W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi określonego na 2.000 zł skarżąca spółka wniosła o przyznanie prawa pomocy, precyzując w piśmie przewodnim do wniosku, że wniosek obejmuje żądanie zwolnienia od kosztów sądowych.
W uzasadnieniu wniosku stwierdzono, że spółka nie ma środków wystarczających na poniesienie kosztów sądowych, ponieważ ponosi stratę z działalności gospodarczej, posiada również debet na rachunku bankowym. Stwierdzono również, że poniesienie kosztów sądowych uniemożliwi sfinansowanie innych wydatków spółki, w tym wynagrodzeń dla pracowników.
W oświadczeniu o majątku i dochodach podano, że kapitał zakładowy spółki wynosi 1.000.000 zł, według ostatniego bilansu wartość środków trwałych spółki wynosi 2.402.377,77 zł oraz że spółka wykazała stratę bilansową wynoszącą 1.443.682,95 zł. Do wniosku dołączono bilans i rachunek zysków i strat za 2015 rok oraz wyciąg z rachunku bankowego za okres od [...] czerwca 2016 r.
Na podstawie zarządzenia z 19 października 2016 r. spółkę wezwano do złożenia w terminie 7 dni dokumentów obrazujących sytuację finansową spółki: deklaracji w podatku od towarów i usług, zeznania podatkowego za 2015 rok, zestawienia przychodów i kosztów ich uzyskania za ostatnie 6 miesięcy, aktualnych wyciągów z rachunków bankowych oraz oświadczenia o zawartych umowach leasingu. Wezwanie doręczono pełnomocnikowi spółki 28 października 2016 r.
Do dnia posiedzenia niejawnego do tut. sądu nie wpłynęły żądane dokumenty.
W tym stanie rzeczy wniosek skarżącej podlegał oddaleniu.
Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 – dalej: "p.p.s.a."), prawo pomocy w zakresie częściowym, czyli takim o jakie ubiegała się skarżąca przysługuje osobie prawnej w razie wykazania, że strona występująca z wnioskiem nie ma środków wystarczających na poniesienie pełnych kosztów postępowania.
Dokumenty znajdujące się w aktach sprawy nie dawały podstaw do przyjęcia, że zachodzą podstawy do zwolnienia od kosztów sadowych w jakiejkolwiek części.
Do wniosku o przyznanie prawa pomocy dołączono wyłącznie dokumenty finansowe spółki za 2015 rok oraz wyciąg z rachunku bankowego za czerwiec 2016 roku. Dokumenty nie były miarodajne dla ustalenia obecnej sytuacji majątkowej spółki.
Oświadczenie o majątku i dochodach spółki, za wyjątkiem wskazania kwoty ujemnego salda rachunku bankowego, zawierało informacje nie odnoszące się do aktualnej sytuacji majątkowej spółki.
Dlatego na podstawie art. 255 p.p.s.a. pełnomocnika spółki wezwano do złożenia dokumentów wymienionych we wcześniejszym fragmencie uzasadnienia. Spółka nie zastosowała się do wezwania. Konsekwencją tego zaniechania był brak dowodów koniecznych do oceny czy istnieją przesłanki uzasadniające przyznanie prawa pomocy.
Z uwagi jednak na argumenty uzasadnienia wniosku skarżącej spółki, należy podkreślić, iż w orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd o konieczności rygorystycznego podchodzenia do przesłanek prawa pomocy wynikających z art. 246 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny w licznych orzeczeniach podkreślał, że o istnieniu przesłanek prawa pomocy w przypadku stron będących osobami prawnymi nie przesądza nawet zerowy (bądź ujemny) stan rachunków bankowych czy kasy oraz fakt obciążenia komorniczego rachunków bankowych strony (zob. np. post. NSA: z 30 maja 2008 r., z 9 kwietnia 2009 r. I FZ 66/09 opubl. LEX). Przyjmuje się też, że samodzielną podstawą do przyznania prawa pomocy nie jest deklarowanie przez spółkę straty z prowadzonej działalności gospodarczej (zob. np. post. NSA z 7 stycznia 2014 r. II FZ 1236/13, z 25 września 2014 r. II OZ 975/14, z 15 października 2014 II GZ 655/14 opubl. LEX)
Łącznie należało uznać, że skarżąca spółka nie wykazała braku środków wystarczających na pokrycie kosztów sadowych, ponieważ nie przedstawiła informacji obrazujących jej aktualny stan majątkowy, a okoliczności podnoszone we wniosku nie mogą stanowić samodzielnej podstawy zwolnienia od kosztów w jakiejkolwiek części. Dlatego postanowiono o oddaleniu wniosku o przyznanie prawa pomocy (art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło