I SA/Go 426/18

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2018-11-29

Skład orzekający: Jacek Niedzielski, Anna Juszczyk-Wiśniewska, Dariusz Skupień

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, utrzymujące w mocy postanowienie organu pierwszej instancji w przedmiocie uznania zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym za nieuzasadnione, zostało wydane z naruszeniem przepisów prawa procesowego, w szczególności poprzez niewystarczające uzasadnienie?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone postanowienie, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Głównym zarzutem było niewystarczające uzasadnienie postanowienia organu odwoławczego, które nie odniosło się do wcześniejszych, kategorycznych stwierdzeń organu dotyczących wadliwości obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Brak jasnego i klarownego przedstawienia przebiegu postępowania oraz faktów, dowodów i przyczyn odmowy mocy dowodowej innym dowodom, uniemożliwił stronie i sądowi ocenę podstaw rozstrzygnięcia.
Stan faktyczny
Wojskowy Oddział Gospodarczy wniósł skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które utrzymało w mocy postanowienie organu pierwszej instancji uznające zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej za nieuzasadnione. Skarżący podniósł zarzuty dotyczące m.in. nieistnienia obowiązku, niedopuszczalności egzekucji, błędnego naliczenia należności oraz naruszenia procedury zawiadomienia dłużnika. Organy obu instancji dwukrotnie uchylały postanowienia organu pierwszej instancji z powodu braków w materiale dowodowym i niewystarczającego uzasadnienia. Ostatecznie, w zaskarżonym postanowieniu, organ odwoławczy utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji, uznając zarzuty za bezzasadne, co zostało zakwestionowane przez stronę skarżącą.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie w całości i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej kwotę 100 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Niedzielski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Anna Juszczyk-Wiśniewska Sędzia WSA Dariusz Skupień Protokolant Starszy asystent sędziego Marta Świetlik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 listopada 2018 r. sprawy ze skargi Wojskowego Oddziału Gospodarczego na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym 1. uchyla zaskarżone postanowienie w całości; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Skarżący Wojskowy Odział Gospodarczy wniósł skargę na postanowienie Wojewódzkiego Kolegium Odwoławczego z [...] lipca 2018 r., utrzymujące w mocy postanowienie Zarządu Międzygminnego Związku Gospodarki Odpadami Komunalnymi z [...] czerwca 2018 r. w sprawie uznania za nieuzasadnione zarzutów w przedmiocie prowadzonej egzekucji administracyjnym na podstawie tytułu wykonawczego nr [...]. Zaskarżone postanowienie wydane zostało m.in. na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2017r., poz. 1257 t.j.) oraz art. 33, 34 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t. j. Dz.U. z 2017 r., poz. 1201 ze zm.). Uzasadniając rozstrzygnięcie organ odwoławczy przedstawił dotychczasowy przebieg postepowania wskazując, że postanowieniem z dnia [...] czerwca 2018 r. nr [...] Zarząd Międzygminnego Związku Gospodarki Odpadami Komunalnymi, działając jako wierzyciel i w odpowiedzi na pismo Naczelnika Urzędu Skarbowego , wydał postanowienie w sprawie zajęcia stanowiska przez wierzyciela, w którym uznał zarzuty zobowiązanego za nieuzasadnione. W dniu [...] grudnia 2017 roku Zarząd Międzygminnego Związku Gospodarki Odpadami Komunalnymi działając jako wierzyciel i w odpowiedzi na pismo Naczelnika Urzędu Skarbowego nr [...] wydał postanowienie w sprawie zajęcia stanowiska przez wierzyciela, na które zobowiązany wniósł zażalenie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem [...] uchyliło zaskarżone postanowienie w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. W kolejnym postanowieniu z dnia [...] kwietnia 2018 r. organ pierwszej instancji podtrzymał swoje stanowisko uznając w pełni za nieuzasadnione zarzuty [...] Wojskowego Oddziału Gospodarczego. Dodatkowo wyjaśnił, że tytuł wykonawczy nr [...] z dnia [...].10.2017 r. obejmuje okres od 01/2014 do 09/2017 oraz że postępowanie w sprawie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie opadami komunalnymi za okres od [...] stycznia 2014 r. do [...] września 2017 r. zakończone zostało wydaniem dnia [...] grudnia 2017 r. decyzji określające nr [...], która utrzymana została w mocy ostateczną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Zobowiązany wniósł zażalenie na postanowienie wierzyciela nr [...] do Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem nr [...] z dnia [...] maja 2018 r. uchyliło zaskarżone postanowienie w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. SKO uwzględniło zażalenie wskazując, że w aktach sprawy brak jest tytułów wykonawczych, przez co materiał dowodowy przedłożony przez organ pierwszej instancji jest niepełny oraz że uzasadnienie zaskarżonego aktu administracyjnego jest niewystarczające, gdyż brak jest informacji, czy po wydaniu decyzji z dnia [...].12.2017 r. organ zastosował odpowiedni tryb przewidziany dla aktualizacji tytułu wykonawczego. Organ odwoławczy wskazał również na brak możliwości weryfikacji prawidłowości działania wierzyciela w kwestii rzekomej zmiany/podmiany tytułów wykonawczych. Dalej wskazano, że wierzyciel uzupełnił akta sprawy o uwierzytelnione tytuły wykonawcze nr [...] i nr [...] Wyjaśnił również, że w dniu wydania decyzji, tj. [...] grudnia 2017 r. aktualizowanie tytułu wykonawczego nr [...] byłoby działaniem bezprzedmiotowym z uwagi na wyegzekwowanie kwot wynikających z tego tytułu i przekazanie ich do wierzyciela w dniu [...] listopada 2017 r. Tytuł wykonawczy widniał zarówno w organie egzekucyjnym jak i u wierzyciela jako rozliczony i zakończony. Wobec tego zmiana podstawy prawnej nie miałaby w tym momencie żadnego wpływu na przeprowadzone postępowanie egzekucyjne. Organ pierwszej instancji zaprzeczył jakoby dokonał niedopuszczalnego czynu polegającego na zarzucanej przez zobowiązanego podmianie pierwotnego tytułu wykonawczego na tytuł wykonawczy wynikający z ostatecznej decyzji. Tytuł wykonawczy nr [...] dnia [...].10.2017 r. wystawiony został w oparciu o złożoną dnia [...].04.2013 r. pierwszą deklarację. Następnie w toku czynności sprawdzających, zauważając niezastosowanie procedury z art. 6m ust. 2a ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminie doręczył zobowiązanemu zawiadomienie, o którym mowa we wskazanym artykule tejże ustawy. W konsekwencji, wypełniając dyspozycję art. 6m ust. 2b ustawy ucpg oraz mając na uwadze uzasadnione wątpliwości co do danych zawartych w deklaracji i działając na podstawie art. 6o ustawy ucpg. Zarząd Związku określił w drodze decyzji wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za okres objęty tytułem wykonawczym nr [...] z dnia [...].10.2017r., tj. od 01/2014 do 09/2017. Wobec powyższego nastąpiła zmiana formalnej podstawy prawnej tytułu wykonawczego oraz wysokości zobowiązania. Jednakże nie oznacza to nieistnienia w ogóle zobowiązania. Organ przytoczył treść wyroku WSA w Gdańsku z dnia 07.07.2015r. (I SAB/Gd 10/15) "samo zobowiązanie podatkowe nadal istnieje, a jego wysokość jest obiektywnie znana, bowiem jest równa kwocie należnej w świetle przepisów prawa. W takiej też kwocie zobowiązanie podatkowe powstało i stało się wymagalne w określonym ustawą podatkową terminie płatności na podstawie złożonej pierwotnie deklaracji. Obowiązek istniał w momencie wszczęcia postępowania egzekucyjnego, a korekta deklaracji (tu: decyzja) nie zmienia okoliczności jego istnienia lecz może jedynie przesądzić o wysokości zobowiązania podatkowego". W niniejszej sprawie tytuł wykonawczy nr [...] z dnia [...].10.2017 r. obejmował należności w wysokości wynikającej z pierwotnie złożonej deklaracji. Z kolei tytuł wykonawczy [...] z dnia [...].03.2018 r. wystawiony na ten sam okres co tytuł [...] z dnia [...].10.2017 r. (od 01/2014 do 09/2017) był jedynie jego uzupełnieniem i obejmował kwoty stanowiące różnicę pomiędzy kwotami wyegzekwowanymi na podstawie pierwszego tytułu a kwotami wynikającymi z decyzji z dnia [...].12.2017r. Nie zastosowano trybu aktualizacji pierwszego tytułu z uwagi na jego wyegzekwowanie i zakończenie przed wydaniem decyzji. Skarżący Wojskowy Odział Gospodarczy wniósł zażalenie na postanowienie organu pierwszej instancji, w którym podniósł, że już dwukrotnie skutecznie wnosił środki odwoławcze od postanowień organu pierwszej instancji. Podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko przedstawione w zażaleniach z [...] grudnia 2017 r. oraz [...] kwietnia 2018 r., że zarówno na dzień wystawienia przez wierzyciela tytułu wykonawczego, na podstawie deklaracji, jak i na dzień wszczęcia postępowania egzekucyjnego nie istniał obowiązek określony w tytule wykonawczym z uwagi na złożenie korekty , a nie nowej deklaracji zmieniającej, niezastosowanie przepisów art. 6 ust. 1b w zw. z art. 6c ust. 4 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, wobec Skarżącego jako jednostki organizacyjnej posiadającej nieruchomości Jednostki [...]. Zarzucono, że w ramach niniejszego postępowania egzekucyjnego doszło do niedopuszczalnego połączenia tytułów wykonawczych, uzupełnienie jednego tytułu drugim tytułem wykonawczym w ramach jednego postępowania egzekucyjnego, co stanowiło naruszenie art. 28b ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Podniesiono również zarzut zaniechania, przez wierzyciela, procedury zawiadomienia dłużnika, o której mowa w art. 6m ust. 2a ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, co skutkowało nieprawidłowym naliczeniem wysokości należności głównej i odsetek za zwłokę od lipca 2015 r. Takim zawiadomieniem nie mogło być zawiadomienie z [...] września 2017 r. ( niemalże dwa lata po uchwale o zmianie stawek). Zarzucono również naruszenie art. 272 Ordynacji podatkowej oraz art. 123 § 2 Kpa, poprzez niewystarczające uzasadnienie postanowienia z [...] czerwca 2018 r., które nie stanowi realizacji wytycznych SKO zawartych w postanowieniu z [...] maja 2018 r. Zaskarżonym postanowieniem organ odwoławczy utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazano, że przepis art. 33 pkt 1-10 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji przewiduje zamknięty katalog sytuacji, które mogą być podstawą do wniesienia zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. W szczególności podstawą zarzutu może być: wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku; odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak 'wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej; określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4; błąd co do osoby zobowiązanego; niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym; niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego; brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1; zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego; prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny; niespełnienie wymogów określonych w art. 27. Za bezpodstawny uznał organ zarzut naruszenia art. 123 § 2 Kpa, poprzez niewystarczające uzasadnienie postanowienia, skutkujące brakiem realizacji wytycznych SKO zawartych w postanowieniu uchylającym tj. z [...] maja 2018 r. W jego ocenie organ pierwszej instancji szczegółowo przedstawił stan faktyczny wskazując jednoznacznie podstawę istnienia obowiązku podatkowego objętego zarówno tytułem wykonawczym nr [...] z dnia [...].10.2017 r. jak i [...] z dnia [...].03.2018r. Wyjaśnienia organu są jasne i precyzyjne. Nie budzi już żadnych wątpliwości, iż obowiązek podatkowy zawarty w tytułach istniał/istnieje, tj. Tytuł wykonawczy nr [...] z dnia [...].10.2017 r. obejmował należności w wysokości wynikającej z pierwotnie złożonej deklaracji. Z kolei tytuł wykonawczy [...] z dnia [...].03.2018 r. wystawiony na ten sam okres co tytuł [...] z dnia [...].10.2017 r. (od 01/2014 do 09/2017) był jedynie jego uzupełnieniem i obejmował kwoty stanowiące różnicę pomiędzy kwotami wyegzekwowanymi na podstawie pierwszego tytułu a kwotami wynikającymi z decyzji z dnia [...].12.2017r. Podkreślono, że kwota dochodzona przymusowo w postępowaniu egzekucyjnym wymieniona w tytule wykonawczym na podstawie deklaracji wcale nie musi odpowiadać kwocie zobowiązania podatkowego zadeklarowanej przez podatnika. W tytule wykonawczym wierzyciel wskazuje bowiem nieuiszczoną jeszcze kwotę zobowiązania podatkowego, a zatem istniejącą w tym momencie kwotę zaległości, nie zaś kwotę, w jakiej zobowiązanie zostało zadeklarowane lub określone decyzją organu [...] wystawiony na podstawie decyzji ostatecznej obejmuje kwoty, o jakie zwiększono wysokość opłaty w stosunku do pierwszej deklaracji i przekazał do urzędu skarbowego wraz z wnioskiem o wszczęcie egzekucji. Powyższe wskazuje więc na istnienie obowiązku objętego przedmiotowym tytułem wykonawczym. W dniu wydania decyzji, tj. [...] grudnia 2017 r. aktualizowanie tytułu wykonawczego nr [...] byłoby działaniem bezprzedmiotowym z uwagi na wyegzekwowanie kwot wynikających z tego tytułu i przekazanie ich do wierzyciela w dniu [...] listopada 2017 r. Przedmiotowy tytuł pozostawał zarówno w organie egzekucyjnym jak i u wierzyciela jako rozliczony. Wobec powyższego nie naruszono art. 28b ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Organ odwoławczy zwrócił również uwagę, że procedura doręczenia zawiadomienia, o którym mowa w art. 6m ust. 2a ucpg została zachowana. W przypadku jednak wydania decyzji określającej wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi (utrzymanej w całości w mocy decyzją ostateczną Samorządowego Kolegium Odwoławczego) i wszczęcie egzekucji na jej podstawie, fakt ten przestaje być znaczący w sprawie (6m ust. 2b ucpg). Zawiadomienie o zmianie wysokości opłaty od [...] lipca 2015 r. załączone zostało przez zobowiązanego do pisma w przedmiocie zgłoszenia zarzutów w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Fakt ten nie może więc być uznany za brak wymagalności obowiązku z innego powodu na podstawie art. 33 § 1 pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Postanowienie powyższe zostało zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. W skardze podniesiono zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego oraz przepisów prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: - art, 2 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu w czystości i porządku w gminach (Dz.U. z 2018 r., poz. 1454), zwanej dalej u.c.p.g, poprzez błędne uznanie, że adresatem uchylonej wyrokiem tutejszego Sądu z dnia 1 sierpnia 2018 r. sygn. akt I SA/Go 217/18 decyzji Zarządu Międzygminnego Związku Gospodarki Odpadami Komunalnymi z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...] jest skarżący jako strona postępowania podatkowego, podczas gdy WOG jako jednostka organizacyjna Skarbu Państwa nie jest właścicielem nieruchomości w rozumieniu tej ustawy; - art. 33 § 1 pkt 1 i pkt 6 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2018 r., poz. 1314) zwanej dalej u.p.e.a., przez uznanie za bezzasadne zarzutów wynikających z tych przepisów; - art. 7, art, 77 oraz art, 80 k.p.a. w związku z art, 18 u.p.e.a, poprzez niedokładne i niewyczerpujące wyjaśnienie stanu faktycznego i prawnego sprawy; - art. 124 § 2 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a., polegające na niepełnym rozpoznaniu sprawy oraz niewyczerpującym uzasadnieniu faktycznym postanowienia; - art, 8 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a., polegające na naruszeniu zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej; - art. 6m ust. 2a i 2b u.c.p.g, poprzez uznanie, że doszło do objęcia skarżącego nowymi stawkami opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za pojemnik 1,100 litrów z kwoty 150,00 złotych na kwotę 173,00 złote za okres od [...] lipca 2015 r. do [...] września 2017r. pomimo zaniechania wystosowania przez organ I instancji do skarżącego uprzednio zawiadomienia, o którym mowa w art. 6m 2a u.c.p.g; - art. 6 ust, 1b w zw. z art, 6c ust. 2 i ust. 4 w zw. z art, 3 ust, 2a u.c.p.g. w zw. z § 1 uchwały nr [...] Zgromadzenia Związku z dnia z dnia [...] stycznia 2013r. w sprawie postanowienia o odbieraniu odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne w związku z przepisami u.o.i.n, poprzez jego błędną wykładnię; - art. 28 b u.p.e.a., poprzez dokonanie uzupełnienia, łączenia tytułów wykonawczych [...] z dnia [...] października 2017r. i [...] z dnia [...] marca 2018 r., a nie sporządzenie zmienionego tytułu wykonawczego. Wskazując na powyższe zarzuty wniesiono o uchylenie postanowień organów obu instancji oraz zasądzenie kosztów postepowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna. Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2016, poz. 1066) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie natomiast z art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (teks jedn. Dz. U 2018 r., poz. 1302 ze zm. – w skrócie: "P.p.s.a.") wojewódzki sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a). Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy administracyjnej, a sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 P.p.s.a.). W wyniku przeprowadzonej kontroli legalności zaskarżonego postanowienia, mając na uwadze stan faktyczny i prawny sprawy, sformułowane zarzuty oraz argumenty uzasadnienia skargi, Sąd stwierdził, że istnieją podstawy do wyeliminowania zaskarżonego postanowienia z obrotu prawnego. Przypomnieć należy, że postępowanie przed organami obejmowało swym zakresem wniesione przez Skarżącego zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Skarżący oparł wniesione w dniu [...] października 2017 r. zarzuty na dwóch podstawach: nieistnieniu obowiązku – art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a., oraz niedopuszczalności egzekucji administracyjnej art. 33 § 1 pkt 6 u.p.e.a. Zarzuty te były przedmiotem rozpoznania organów obu instancji trzykrotnie. Postanowieniem z [...] marca 2018 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło postanowienie organu pierwszej instancji z [...] grudnia 2017 r. W uzasadnieniu wskazało na brak w aktach tytułu wykonawczego będącego podstawą wszczęcia egzekucji, wobec czego organ nie miał możliwości weryfikacji istnienia obowiązku zobowiązanego. Dalej wskazano, że w aktach sprawy znajduje się zawiadomienie z [...] września 2017 r., w którym Związek informuje zobowiązanego o zmianie od dnia [...] lipca 2015 r. stawki za gospodarowanie odpadami. Wskazano, że stosownie do art. 6m ust. 2a u.c.p.g. w przypadku uchwalenia nowej stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi wójt, burmistrz lub prezydent miasta zawiadamia właściciela nieruchomości o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi wyliczonej jako iloczyn nowej stawki opłaty i danych podanych w deklaracji. W takim przypadku właściciel nieruchomości nie jest obowiązany do złożenia nowej deklaracji i uiszcza opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi w wysokości podanej w zawiadomieniu. Niemniej w przypadku gdy właściciel nie uiszcza opłaty w wysokości podanej w zawiadomieniu, o którym mowa w ust. 2a, wójt, burmistrz lub prezydent miasta wydaje decyzje określającą wysokość tej opłaty, stosując wysokość opłaty podaną w zawiadomieniu. Zatem zawiadomienie, sporządzone w sytuacji uchwalenia nowej stawki opłat i w oparciu o dane wynikające ze złożonej deklaracji, eliminuje obowiązek złożenia nowej deklaracji dotyczącej zmiany wysokości należnej opłaty. W konsekwencji kwota należnej opłaty za okres uwzględniający nową stawkę, wynikać będzie jedynie z pisma organu podatkowego, nie będzie jednak ani decyzja wymiarową, ani tym bardziej deklaracja, które mogłyby potencjalnie stanowić podstawę wystawienia tytułu wykonawczego. Dalej organ stwierdził, że wobec nieuiszczenia należności przez Zobowiązanego wg nowych stawek, tytuł wykonawczy nie mógł obejmować należności za okres od [...] lipca 2015 r. Jeżeli jednak tytuł wykonawczy [...] obejmował powyższe należności oznacza to, że obowiązek określony w tym tytule jest niewymagalny, w konsekwencji zaskarżone postanowienie naruszało prawo w sposób uzasadniający wyeliminowanie go z obrotu prawnego. Kolejnym postanowieniem z [...] maja 2018 r. Kolegium ponownie uchyliło postanowienie organu pierwszej instancji w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia temu organowi. W uzasadnieniu wskazało, że materiał dowodowy przedłożony przez organ pierwszej instancji jest niepełny. Co więcej uzasadnienie organu nie czyni zadość wymaganiom jakie stawia przepis art. 123 § 2 Kpa. Uzasadnienie zaskarżonego aktu jest niewystarczające. Zobowiązany ani organ odwoławczy nie mogą domyślać się przebiegu zdarzeń prawnych ani domniemywać, że one nastąpiły. W aktach brak jest tytułów wykonawczych. Brak jest informacji czy po wydaniu decyzji z [...] grudnia 2017 r. organ zastosował odpowiedni tryb przewidziany dla aktualizacji tytułu wykonawczego. W tym względzie organ wskazał na treść art. 28 § 1 oraz 28 c u.p.e.a. W zaskarżonym do Sądu postanowieniu okoliczności wskazane przez organ odwoławczy, jako przyczyny uchylenia wcześniejszych postanowień organu pierwszej instancji, nie zostały praktycznie rozważone. Organ nie odniósł się do nich w swoich rozważaniach. Podkreślić należy, że zarzuty wniesione zostały w związku z określonym tytułem wykonawczym, w określonym dniu i powinny być rozpoznane w tak wyznaczonym zakresie. Zdarzenia zaistniałe później (po dacie wniesienia zarzutów) nie mogą wpływać na sposób ich oceny prze organ. Ze znajdującego się w aktach postępowania tytułu wykonawczego [...] wystawionego w dniu [...] października 2017 r. wynika, że postawą prawną jego wystawienia była deklaracja a tytuł obejmował należności za okres od [...].01.2014 do [...].09.2017. Przypomnieć zatem należy, że organ odwoławczy w postanowieniu z [...] marca 2018 r. wskazał, iż w aktach sprawy znajduje się zawiadomienie z [...] września 2017 r., w którym Związek informuje zobowiązanego o zmianie od dnia [...] lipca 2015 r. stawki za gospodarowanie odpadami. Organ podkreślił, że stosownie do art. 6m ust. 2a u.c.p.g. w przypadku uchwalenia nowej stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi wójt, burmistrz lub prezydent miasta zawiadamia właściciela nieruchomości o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi wyliczonej jako iloczyn nowej stawki opłaty i danych podanych w deklaracji. W takim przypadku właściciel nieruchomości nie jest obowiązany do złożenia nowej deklaracji i uiszcza opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi w wysokości podanej w zawiadomieniu. Niemniej w przypadku gdy właściciel nie uiszcza opłaty w wysokości podanej w zawiadomieniu, o którym mowa w ust. 2a, wójt, burmistrz lub prezydent miasta wydaje decyzje określającą wysokość tej opłaty, stosując wysokość opłaty podaną w zawiadomieniu. Zatem zawiadomienie, sporządzone w sytuacji uchwalenia nowej stawki opłat i w oparciu o dane wynikające ze złożonej deklaracji, eliminuje obowiązek złożenia nowej deklaracji dotyczącej zmiany wysokości należnej opłaty. W konsekwencji kwota należnej opłaty za okres uwzględniający nową stawkę, wynikać będzie jedynie z pisma organu podatkowego, nie będzie jednak ani decyzja wymiarową, ani tym bardziej deklaracja, które mogłyby potencjalnie stanowić podstawę wystawienia tytułu wykonawczego. Dalej organ stwierdził, że wobec nieuiszczenia należności przez Zobowiązanego wg nowych stawek, tytuł wykonawczy nie mógł obejmować należności za okres od [...] lipca 2015 r. Jeżeli jednak tytuł wykonawczy [...] obejmował powyższe należności oznacza to, że obowiązek określony w tym tytule jest niewymagalny, w konsekwencji zaskarżone postanowienie naruszało prawo w sposób uzasadniający wyeliminowanie go z obrotu prawnego. Tak kategoryczne stwierdzenie organu odwoławczego w jednoznaczny sposób przesądziło o wadliwości objętego tytułem obowiązku. Tym bardziej niezrozumiała jest zmiana stanowiska organu odwoławczego zawarta w zaskarżonym postanowieniu, gdzie w lakoniczny sposób wskazano, że procedura doręczenia zawiadomienia została zachowana. A w przypadku wydania decyzji określającej wysokość opłaty i wszczęcia egzekucji na jej podstawie, fakt ten przestaje mieć znaczenie w sprawie. Fakt ten nie może być uznany za brak wymagalności obowiązku z innego powodu na podstawie art. 33 § 1 pkt 2 u.p.e.a. Przypomnieć należy raz jeszcze, że tytuł wykonawczy [...] wystawiony został [...] października 2017 r., natomiast tytuł wykonawczy [...], którego postawą prawną była prawomocna decyzja z [...] grudnia 2017 r., dopiero w dniu [...] marca 2018 r. Zarzuty zostały zaś wniesione przez Skarżącego w dniu [...] października 2017 r. i na ten dzień winny być oceniane. Stosownie do art. 124 § 2 Kpa postanowienie, na które przysługuje zażalenie lub skarga do sądu administracyjnego oraz które zostało wydane na skutek zażalenia na postanowienie, powinno zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne. W związku z odesłaniem w art. 126 Kpa między innymi do art. 107 § 2–5 Kpa uzasadnienie postanowienia powinno spełniać takie same wymagania, jak uzasadnienie decyzji. W konsekwencji organ w uzasadnieniu postanowienia ma obowiązek wskazania faktów, które uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Uzasadnienie postanowienia musi zatem być spójne z treścią rozstrzygnięcia danej kwestii procesowej zawartego w sentencji tego postanowienia. Funkcją uzasadnienia jest wyjaśnienie rozstrzygnięcia stanowiącego dyspozytywną część postanowienia. Zadaniem uzasadnienia jest przekonanie strony o prawidłowości rozstrzygnięcia. Uzasadnienie postanowienia powinno być skonstruowane w sposób umożliwiający realizację zasady ogólnej przekonywania (art. 11 Kpa). Równocześnie uzasadnienie powinno umożliwić organowi nadzoru oraz sądowi administracyjnemu sprawdzenie prawidłowości toku rozumowania organu wydającego decyzję oraz motywów rozstrzygnięcia. Brak prawidłowego uzasadnienia postanowienia uniemożliwia bowiem stronie oraz Sądowi dokonanie oceny, podstaw rozstrzygnięcia, kontroli logiczności zawartych w nim wniosków. Jednym z istotnych czynników wpływających na umocnienie praworządności w administracji jest obowiązek organów administracyjnych należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, którymi kierowały się te organy w toku załatwiania spraw. Motywy te powinny znaleźć swój wyraz także w uzasadnieniu faktycznym i prawnym postanowienia, bowiem strony mają prawo znać argumenty i przesłanki podejmowanych decyzji. Bez zachowania tego elementu postanowienia strony nie mają możliwości obrony swoich słusznych interesów oraz prowadzenia polemiki z organem – zarówno w odwołaniu, jak też w skardze do Sądu. Niezależnie od powyższego, uzasadnienie stanowi jeden z warunków sine qua non skutecznej kontroli postanowienia administracyjnych przez Sąd. Prawidłowe uzasadnienie postanowienia ma – zdaniem Sądu – nie tylko znaczenie prawne, ale i wychowawcze, bowiem pogłębia zaufanie uczestników postępowania do organów administracyjnych (zob. wyrok NSA z 15 grudnia 1995 r., SA/Lu 2479/94, LEX nr 27106). Zaskarżone postanowienie wskazanych kryteriów nie spełnia. Organ nie przedstawił w nim w jasny, klarowny sposób przebiegu postepowania. Uzasadnienie faktyczne nie zawiera wskazania faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Uzasadnienie prawne ograniczyło się jedynie do przytoczenia przepisów prawa, jednak brak jest ich szerszego wyjaśnienia i odniesienia do ustalonego stanu faktycznego. Uzasadnienie jest dość lakoniczne, trudno jest prześledzić tok rozumowania organu oraz ocenić formułowane oceny, czy wnioski. Podkreślić należy, na co Sąd wskazał we wcześniejszej części uzasadnienia, że organ praktycznie nie odniósł się do stwierdzeń, nader kategorycznych, zawartych w swoich wcześniejszych rozstrzygnięciach. Rolą organu rozpoznającego sprawę ponownie będzie uwzględnienie oceny prawnej wynikającej z treści uzasadnienie niniejszego wyroku. W szczególności organ winien mieć na uwadze, przy sporządzaniu uzasadnienia postanowienia, treść art. art. 124 § 2 Kpa. Ze względu na rodzaj stwierdzonego naruszenia prawa Sąd na tym etapie postepowania nie odniósł się do wszystkich podniesionych w skardze zarzutów. Będzie to możliwe dopiero po wydaniu przez organ postanowienia zgodnego z zasadami wynikającymi z art. 124 § 2 Kpa. Z tych też przyczyn oraz na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. Sąd wobec stwierdzenia naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, uchylił zaskarżone postanowienie w całości. O kosztach postepowania orzekł na podstawie art. 200 P.p.s.a. ----------------------- YT

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło