I SA/Go 543/11
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2011-10-27
Skład orzekający: Joanna Wierchowicz, Stefan Kowalczyk, Alina Rzepecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o stwierdzenie nadpłaty w podatku akcyzowym, złożony po upływie terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, ale przed upływem 5 lat od złożenia deklaracji, może zostać uznany za złożony w terminie?Ratio decidendi
Sąd uznał, że termin do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty w podatku akcyzowym jest terminem prawa materialnego i wygasa po upływie 5 lat od dnia złożenia deklaracji, a nie od daty przedawnienia zobowiązania podatkowego. Wniosek złożony po tym terminie, nawet jeśli przed upływem terminu przedawnienia zobowiązania, nie może być uwzględniony. Sąd oddalił skargę, uznając, że organ zasadnie odmówił wszczęcia postępowania, choć z innych przyczyn niż wskazane w uzasadnieniu postanowienia.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o stwierdzenie nadpłaty w podatku akcyzowym za rok 2005, wskazując na niepowstanie obowiązku podatkowego i wnosząc o zwrot kwoty 3.209,00 zł. Naczelnik Urzędu Celnego odmówił wszczęcia postępowania, uznając wniosek za złożony po terminie przedawnienia zobowiązania podatkowego. Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Skarżący zaskarżył postanowienie, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących daty złożenia wniosku i możliwości wszczęcia postępowania.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Wierchowicz Sędziowie Sędzia WSA Stefan Kowalczyk (spr.) Sędzia WSA Alina Rzepecka Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Baczuń po rozpoznaniu w dniu 27 października 2011 r. na rozprawie sprawy ze skargi D.C. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty w podatku akcyzowym oddala skargę.
I SA / Go 543/11
U Z A S A D N I E N I E
Skarżący, D.C. złożył skargę na postanowienie Dyrektora Izby Celnej z dnia [...].04.2011 roku, utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Celnego, z dnia [...].01.2011 roku którym to postanowieniem odmówiono skarżącemu wszczęcia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nadpłaty w podatku akcyzowym.
Z akt sprawy wynika że :
Skarżący, D.C. w dniu [...].12.2010 roku złożył wniosek o stwierdzenie nadpłaty w podatku akcyzowym w związku z niepowstaniem obowiązku podatkowego w zakresie podatku akcyzowego za rok 2005.
Skarżący przesłał również korektę deklaracji uproszczonej z dnia [...].12.2010 roku nabycia wewnątrzwspólnotowego AKCU.
W treści wniosku skarżący wnosił o zwrot kwoty nadpłaty w podatku akcyzowym w wysokości 3.209,0 złotych z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego olejów smarowych.
Naczelnik Urzędu Celnego postanowieniem z dnia [...].01.2011 roku odmówił wszczęcia postępowania w tym przedmiocie.
Na skutek złożonego zażalenia Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia [...].04.2011 roku utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...].01.2011 roku.
W uzasadnieniu wskazał, iż termin płatności zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym od nabytych wewnątrzwspólnotowo olejów smarowych, upłynął w dniu [...].10.2005 roku.
W związku z tym organ uznał na podstawie art. 70 § 1 i art. 79 § 2 ordynacji podatkowej, że w dniu [...].12.2010 roku doszło do przedawnienia zobowiązania podatkowego, a w konsekwencji upłynął termin do złożenia wniosku o zwrot nadpłaty w podatku akcyzowym.
Nadto wskazał, iż wniosek o stwierdzenie nadpłaty doręczono do Urzędu Celnego w dniu 4.01.2011 roku, a więc po terminie przedawnienia zobowiązania podatkowego, który upłynął w dniu [...].12.2010 roku. Wobec powyższego organ na podstawie art. 165a § 1 w zw. z art. 79 § 1 ordynacji podatkowej odmówił wszczęcia postępowania.
Organ odnosząc się do argumentów skarżącego wywiódł, że przepis art. 12 § 6 pkt. 2 ordynacji podatkowej nie ma zastosowania do ustalenia daty wszczęcia postępowania, bowiem z godnie z art. 165 § 3 ordynacji podatkowej datą wszczęcia postępowania jest dzień doręczenia żądania organowi podatkowemu.
Od powyższej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego złożył skarżący wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...].01.2011 roku.
W skardze zarzucił postanowieniu :
- naruszenie art. 233 w zw. z art. 120 ordynacji podatkowej poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonego postanowienia,
- naruszenie art. 165a § 1 ordynacji podatkowej poprzez odmowę wszczęcia postępowania mimo braku przesłanek do takiej odmowy,
- naruszenie art. 165 § 3 ordynacji podatkowej w zw. z art. 165a § 1 ordynacji podatkowej poprzez przyjęcie, że postępowanie nie może zostać wszczęte na wniosek podatnika zgodnie z art. 72 § 1 pkt 1 ordynacji podatkowej,
- naruszenie art. 12 § 6 pkt 2 ordynacji podatkowej.
W uzasadnieniu wskazał, że data wszczęcia postępowania określona w art. 165 § 3 ordynacji podatkowej nie jest równoznaczna z datą złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty. Datą złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty jest bowiem zgodnie z art. 12 § 6 pkt 2 ordynacji podatkowej data nadania wniosku w polskiej placówce pocztowej.
Wskazał, iż termin określony w art. 165 § 3 ordynacji podatkowej został skierowany do organów podatkowych i dotyczy ustalenia początku biegu terminów ale w stosunku do działań i podejmowanych czynności przez organy podatkowe.
Natomiast art. 12 § 6 pkt. 2 ordynacji podatkowej nie ma zastosowania do organów podatkowych, bowiem zgodnie z nim, termin uważa się za zachowany o ile przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej.
Organ podatkowy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w wydanym orzeczeniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje :
Sąd dokonał kontroli zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji pod względem jej zgodności z prawem w świetle art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Zgodnie z art. 145 § 1 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd administracyjny uchyla decyzję w całości lub w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).
Również brak było podstaw do stwierdzenia, że zachodzą ustawowe przyczyny do stwierdzenia nieważności decyzji czy jej wydania z rażącym naruszeniem prawa określone w art. 145 § 1 pkt 2 i 3 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dodać również należy, że stosownie do art. 134 1 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Mając na względzie powyższy wzorzec kontroli sądowo administracyjnej, Sąd rozpoznający niniejszą sprawę stwierdził, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Skarżący w skardze zawarł zarzut naruszenia art. 165a § 1, a także art. 165 § 3 w zw. z art. 165a § 1 ordynacji podatkowej, zarzucając błędne przyjęcie, iż w niniejszej sprawie nie może zostać wszczęte postępowanie podatkowe na wniosek skarżącego o którym mowa w art. 72 § 1 pkt. 1 ordynacji podatkowej, jak również naruszenie art. 12 § 6 pkt. 2 ordynacji podatkowej.
Otóż zdaniem Sądu zarzut naruszenia powyższych przepisów okazał się uzasadniony, co jednak nie uczyniło skargi zasadną.
Jak wynika z akt sprawy wniosek o stwierdzenie nadpłaty został złożony w dniu 31.12.2010 roku, natomiast wpłynął do organu w dniu 4.01.2011 roku.
Zdaniem organu prawo do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty, na skutek przedawnienia upłynęło w dniu [...].12.2010 roku, bowiem wniosek ten został doręczony organowi w dniu 4.01.2011 roku. Z tego też względu brak było podstaw do wszczęcia postępowania o stwierdzenie nadpłaty, toteż zgodnie z art. 165a § 1 ordynacji podatkowej zasadnym była odmowa wszczęcia postępowania.
Uzasadniając powyższy pogląd, organ odwołał się do art. 165 § 3 ordynacji podatkowej, uznając że datą wszczęcia postepowania na żądanie strony jest data wpływu żądania do organu podatkowego. Uznał również że do strony w zakresie ustalenia daty wszczęcia postępowania nie ma zastosowania art. 12 § 6 pkt 2 ordynacji podatkowej.
Należy wskazać iż termin do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty jest terminem prawa materialnego skutkującym - w przypadku jego uchybienia- utratą prawa podatnika do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty / Ordynacja podatkowa, Komentarz, B. Adamiak, J. Borkowski, R. Mastalski, J. Zubrzycki. Wyd. UNIMEX Wrocław 2009).
Jednak zadaniem Sądu w sprawie znajdują zastosowanie przepisy art. 79 § 2 pkt 2 ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym w dacie powstania dochodzonej nadpłaty, a więc w 2005 r., a nie art. 79 § 2 w brzmieniu obowiązującym w dacie wniesienia wniosku o stwierdzenie nadpłaty.
W dniu 1 stycznia 2009 r. weszła w życie nowelizacja ordynacji podatkowej (ustawa z dnia 7 listopada 2008 r. o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw - Dz. U. Nr 209, poz. 1318), na mocy której zmieniono § 2 art. 79, który obowiązywał od dnia 1 stycznia 2003 r.
Natomiast w przypadku przepisów materialnoprawnych, jeżeli przepisy intertemporalne inaczej nie stanowią, do zdarzeń zaistniałych przed wejściem w życie nowej ustawy stosuje się przepisy obowiązujące w dniu zaistnienia zdarzenia tj. w tym przypadku w dniu powstania nadpłaty ( por. wyrok NSA z dnia 14 maja 2009 r., sygn. akt I FSK 660/09, wyrok NSA z dnia 26 lutego 2010 r., sygn. akt I FSK 194/09/.
Natomiast ustawa z dnia 7 listopada 2008 r. wprowadzająca zmianę § 2 art. 79 ordynacji podatkowej nie zawierała przepisów intertemporalnych, tak więc do terminu złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości ma zastosowanie art. 79 § 2 pkt 2 ordynacji podatkowej w brzmieniu z 2005 r.,
Zgodnie więc z powyższym przepisem prawo do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty wygasa w przypadkach, o których mowa w art. 75 § 2 pkt 1 lit. a i b oraz w pkt 2 lit. a i b - po upływie 5 lat od dnia złożenia deklaracji.
Zgodnie natomiast z brzmieniem art. 75 § 2 pkt 1 lit. b w zw. z art. 75 § 1 w brzmieniu na dzień powstania nadpłaty podatnikom, których zobowiązanie podatkowe powstaje w sposób przewidziany w art. 21 § 1 pkt 1 ustawy przysługuje prawo złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty podatku, jeżeli w deklaracji, wykazali zobowiązanie podatkowe nienależne lub w wysokości większej od należnej i wpłacili zadeklarowany podatek.
Skarżący był uprawniony więc do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty z zachowaniem pięcioletniego terminu od dnia złożenia deklaracji, ale nie, do upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, na co wskazywał organ.
Jak wynika z akt sprawy deklaracja została złożona przez skarżącego w dniu 5.10.2005 roku, natomiast wniosek o stwierdzenie nadpłaty został złożony w dniu 31.12.2010 roku, w dacie nadania wniosku u operatora pocztowego. Jak więc wynika z wskazanych okoliczności termin do złożenia wniosku upłynął z dniem 6.10.2010 roku, a więc prawo do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty wygasło.
Dodać należy, wbrew twierdzeniom organu, że zgodnie z art. 79 § 2 ordynacji podatkowej prawo do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty wygasa po upływie terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego. Jednak pojęcie "złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty" zawarte w art. 79 § 2 pkt 2 ordynacji podatkowej, jak również zawarte w art. 79 § 2 ordynacji podatkowej nie jest tożsame z datą wszczęcia postępowania, czy datą fizycznego dotarcia podania do organu.
Przepis art. 79 § 2 pkt 2 ordynacji podatkowej, jak również w art. 79 § 2 ordynacji podatkowej w brzmieniu obecnym odnosi się nie do organu, a jego adresatem jest podatnik, któremu wyznacza się konkretny termin materialny do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty. W tym przypadku termin "złożenie wniosku" należy rozumieć również jako jego nadanie w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego, zgodnie z treścią art. 12 § 6 pkt 2 w zw. z § 4 ordynacji podatkowej / wyrok WSA w Krakowie z dnia 7.12.2010 roku I SA/Kr 1529/10 Lex 749195 /.
W tym stanie rzeczy uznać należało iż organ zasadnie odmówił wszczęcia postępowania co do stwierdzenia nadpłaty, jednak z innych przyczyn niż wskazał w uzasadnieniu postanowienia.
W tym stanie rzeczy zgodnie z art. 151 prawa o postepowaniu przed sądami administracyjnymi skargę należało oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło