I SA/Go 78/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Skowrońska – Pastuszko (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Barbara Rennert Sędzia WSA Alina Rzepecka Protokolant Sekretarz sądowy Anna Szymczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 kwietnia 2015 r. sprawy ze skargi Powiatu na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za wrzesień 2009 r. postanawia: na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. 2012 r. poz. 270) zawiesić postępowanie w sprawie. Decyzją z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] września 2014 r. określającą Powiatowi zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za wrzesień 2009 r. Zaskarżona decyzja została wydana na podstawie art. 233 § 1 pkt 1, art. 21 § 3a Ordynacji podatkowej oraz art. 5 ust. 1 pkt 1, art. 7 ust. 1, art. 8 ust. 1, art. 15 ust. 1 i 2, art. 19 ust. 1 i ust. 4, art. 29 ust. 1, art. 86 ust. 1 i 2 pkt 1 lit. a, ust. 10 pkt 1 i pkt 3, ust. 11, ust. 12, ust. 13, art. 90, art. 99 ust. 12, art. 87 ust. 1, art. 106 ust. 1, art. 109 ust. 3 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 54, poz.535 ze zm.). Organ odwoławczy nie podzielił w niej poglądu skarżącego, że status jednostek budżetowych wyklucza możliwość uznania je za samodzielnych podatników VAT. W skardze do Sądu Powiat zarzucił naruszenie: 1. art. 15 ust. 1 i 2 w zw. z art. 86 ust. 1 i 13 oraz art. 87, art. 90, art. 99, art. 103 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług przez błędną ich wykładnię i w konsekwencji bezzasadne utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji; 2. art. 120 i art. 121 Ordynacji podatkowej przez naruszenie zasad postępowania podatkowego określonych w tych przepisach. Skarżący podniósł, że jego jednostki budżetowe nie prowadzą samodzielnej działalności gospodarczej, w związku z czym ma on prawo do odliczenia VAT naliczonego wynikającego z zakupów dokonanych bezpośrednio przez te jednostki budżetowe oraz wystawionych na nie faktur VAT. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Termin rozprawy został wyznaczony na 29 kwietnia 2015 r. W piśmie procesowym z [...] kwietnia 2015 r. Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o zawieszenie przez Sąd postępowania na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej P.p.s.a. argumentując, że rozpoznanie sprawy zależy od wyniku toczącego się postępowania przed Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej zainicjowanego pytaniem prejudycjalnym Naczelnego Sądu Administracyjnego (postanowienie z dnia 10 grudnia 2013 r., sygn. akt I FSK 311/12) następującej treści: "Czy w świetle art. 4 ust. 2 w związku z art. 5 ust. 3 Traktatu o Unii Europejskiej (wersja skonsolidowana - Dz. Urz. UE z 2012 r., Nr C 326, s. 13 i nast.) jednostka organizacyjna gminy (lokalnego organu władzy w Polsce) może być uznana za podatnika VAT w sytuacji, gdy wykonuje czynności w charakterze innym niż organ władzy publicznej w rozumieniu art. 13 dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE z 2006 r., Nr L 347, s. 1 i nast. ze zm.), pomimo że nie spełnia warunku samodzielności (niezależności) przewidzianego w art. 9 ust. 1 tej dyrektywy?". Dyrektor Izy Skarbowej podkreślił, że w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji stwierdził, że Powiat nieprawidłowo w prowadzonych rejestrach dla potrzeb podatku od towarów i usług oraz korekcie deklaracji VAT-7 za wrzesień 2009r. wykazał sprzedaż i zakupy swoich jednostek budżetowych. W ocenie organu ewentualna odpowiedź TSUE na zadane pytanie ma istotne znaczenie dla kierunku rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, gdyż konieczność uwzględnienia oczekiwanego orzeczenia TSUE przez WSA w Gorzowie Wielkopolskim wynika z zasady pierwszeństwa prawa wspólnotowego. Powiat, któremu przekazano odpis wyżej wymienionego pisma organu, nie ustosunkował się do wniosku w przedmiocie zawieszenia postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W rozpoznawanej sprawie zasadne jest zawieszenie postępowania sądowego na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a. do czasu zakończenia postępowania w przedmiocie pytania prejudycjalnego skierowanego przez Naczelny Sąd Administracyjny, sygn. akt I FSK 311/12, tj. postępowania toczącego się przed Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej w sprawie C-276/14. Naczelny Sąd Administracyjny zapytał czy w świetle art. 4 ust. 2 w zw. z art. 5 ust. 3 Traktatu o Unii Europejskiej (wersja skonsolidowana - Dz. Urz. UE z 2012 r., Nr C 326, s. 13 i nast.) jednostka organizacyjna gminy (lokalnego organu władzy w Polsce) może być uznana za podatnika VAT w sytuacji, gdy wykonuje czynności w charakterze innym niż organ władzy publicznej w rozumieniu art. 13 dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE z 2006 r., Nr L 347, s. 1 i nast. ze zm.), pomimo że nie spełnia warunku samodzielności (niezależności) przewidzianego w art. 9 ust. 1 tej dyrektywy. Wyrok Trybunału Sprawiedliwości ma znaczenie dla niniejszej sprawy, gdyż w świetle powołanej w skardze oraz pytaniu prejudycjalnym uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 czerwca 2013 r., sygn. akt I FPS 1/13 - wiążącej wszystkie składy sędziowskie na zasadzie art. 269 P.p.s.a. - jednostki budżetowe organów samorządu terytorialnego nie mogą być traktowane jako odrębni podatnicy podatku od towarów i usług. Na obecnym etapie postępowania orzekający w sprawie Sąd, nie kwestionując poglądu wyrażonego w powyższej uchwale, zwraca jednak uwagę, że uchwała ta w istocie rozstrzyga zaistniały problem tylko w części odnoszącej się do regulacji art. 9 ust. 1 dyrektywy 2006/112/WE Rady. Przesądzono w niej, że na gruncie krajowych regulacji dotyczących VAT gminna jednostka budżetowa nie jest podatnikiem VAT z uwagi na brak cechy samodzielności prowadzonej działalności gospodarczej. Pozostaje jednak nadal niejasne, czy na gruncie prawa unijnego cecha taka jest zawsze konieczna w odniesieniu do podmiotów prawa publicznego dokonujących czynności mieszczących się w sferze VAT. W uzasadnieniu pytania prejudycjalnego skierowanego przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 10 grudnia 2013 r. podniesiono również, że z punktu widzenia systemu VAT dla oceny, czy dokonywane przez podmiot prawa publicznego czynności podlegają opodatkowaniu czy też wyłączeniu z opodatkowania, zasadniczym kryterium staje się charakter tych czynności. Powyższe oznacza, że w sytuacji gdy podmiot prawa publicznego nie działa jako organ władzy publicznej należałoby uznać (wnioskując a contrario z art. 13 ust. 1 akapit pierwszy dyrektywy 2006/112 w związku z art. 9 ust. 1 tej dyrektywy), że działa on w charakterze podatnika VAT dokonując czynności mieszczących się w sferze VAT (opodatkowanych lub zwolnionych). Przy takim założeniu kryterium samodzielności określone w art. 9 ust. 1 dyrektywy 2006/112/WE nie miałoby w pełni zharmonizowanego charakteru, skoro to do państw członkowskich, w ramach przyznanej im autonomii instytucjonalnej, należy określenie odpowiednich podmiotów prawa publicznego. Samodzielność ta niejako "nadawana" byłaby podmiotom prawa publicznego przez dane państwo. W dotychczasowym orzecznictwie Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej nie wypowiedział się wprost co do relacji między kryterium samodzielności zawartym w ogólnej definicji podatnika określonej w art. 9 ust. 1 dyrektywy 2006/112 a szczególnymi regulacjami określonymi w art. 13 tej dyrektywy. Mając na uwadze, że argumentacja skarżącego oparta została na założeniu, że powiat i jego jednostka budżetowa nie są odrębnymi podatnikami podatku od towarów i usług, Sąd doszedł do wniosku, że zasadne jest zawieszenie postępowania sądowego w niniejszej sprawie. W orzecznictwie przyjmuje się, że interpretacja dokonywana przez Trybunał Sprawiedliwości ma pierwszeństwo przed uchwałami Naczelnego Sądu Administracyjnego wiążącymi inne sądy administracyjne na podstawie art. 269 P.p.s.a. (por. wyrok NSA z dnia 27 czerwca 2013 r., sygn. akt I FSK 720/13 i powołane tam orzecznictwo). Pytania prejudycjalne są bowiem środkiem służącym zapewnieniu jednolitości (spójności) stosowania prawa unijnego w zakresie tych przepisów krajowych, które podlegają procesowi harmonizacji. Powyższa argumentacja dotycząca zaistnienia przesłanki do zawieszenia postępowania do czasu udzielenia odpowiedzi przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, znajduje także potwierdzenie w postanowieniu z dnia 18 listopada 2014 r., wydanym przez NSA w sprawie I FSK 926/14 zawieszającym postępowanie oraz postanowieniu z dnia 26 lutego 2015 r., oddalającym wniosek o podjęcie zawieszonego postępowania. Uwzględniając powyższe Sąd, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.