I SA/Go 880/10
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2010-10-13
Skład orzekający: Dariusz Skupień, Joanna Wierchowicz, Jacek Niedzielski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odmowa przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji podatkowej była zasadna w sytuacji kwestionowania prawidłowości doręczenia decyzji i braku uprawdopodobnienia braku winy strony?Ratio decidendi
Sąd uznał, że odmowa przywrócenia terminu do wniesienia odwołania była prawidłowa, ponieważ strona nie uprawdopodobniła, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy. Kwestionowanie prawidłowości doręczenia decyzji nie czyni wniosku o przywrócenie terminu zasadnym, gdyż sprawa prawidłowości doręczenia jest rozstrzygana w odrębnym postępowaniu.Stan faktyczny
M.B. złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej dotyczącej zobowiązania podatkowego za 2005 rok. Decyzja została doręczona na adres firmy, gdzie M.B. już nie pracowała, a pełnomocnik strony wskazał ten adres jako miejsce doręczeń. Organ odmówił przywrócenia terminu, uznając doręczenie za skuteczne. M.B. zaskarżyła postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do WSA w Gorzowie Wielkopolskim.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej odmowę przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Skupień (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Joanna Wierchowicz Sędzia WSA Jacek Niedzielski Protokolant Sekretarz sądowy Danuta Chorabik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 października 2010 r. sprawy ze skargi M.B. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę.
M.B. wniosła pismem z dnia [...] lipca 2010 r. skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] czerwca 2010 r. Nr [...] wydanej w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.
W sprawie wystąpił następujący stan faktyczny.
Pismem z dnia [...] kwietnia 2010 r. Pani M.B. wystąpiła do Dyrektora Izby Skarbowej z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] marca 2010 r. nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005r. w kwocie 307.806 zł. Przedmiotowy wniosek zawierał również odwołanie od w/w. decyzji.
W uzasadnieniu Podatniczka wyjaśniła, iż zaskarżona decyzja została doręczona
w dniu 29.03.2010 r. do sekretariatu firmy "H" w [...], podczas gdy ona od dłuższego czasu nie jest pracownicą ww. firmy, była natomiast adresowana imiennie do Niej na adres ul. [...]. Podniosła, iż osobiście otrzymała decyzję dopiero w dniu 22.04.2010 r., kiedy została poinformowana, że wpłynęło upomnienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o zapłatę należności wynikającej z przedmiotowej decyzji. W związku z powyższym stwierdza, iż decyzja nie została Jej skutecznie dostarczona.
Dyrektor Izby Skarbowej po rozpatrzeniu wniosku i zebranego w sprawie materiału dowodowego postanowieniem z dnia [...].06.2010 r. nr [...] odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] marca 2010 r. nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005 r. w kwocie 307.806 zł. Zarzuty i argumenty zawarte we wniosku organ odwoławczy uznał za bezzasadne, co znalazło odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Przedmiotowe postanowienie zostało wadliwie doręczone, co zostało potwierdzone przez Pocztę Polską w piśmie z dnia [...].06.2010 r. Podatniczka faktycznie odebrała ww. postanowienie i w dniu 16 czerwca 2010 r. zaskarżyła je do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. Sprawa została rozpoznana przez tutejszy Sąd pod sygnaturą I SA/Go 609/10. Prawidłowo doręczono postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...].06.2010 r. nr [...] zgodne z przepisami Ordynacji podatkowej w dniu 02.07.2010 r., jest ono rozpoznawane w tym postępowaniu pod sygnaturą I SA/Go 880/10.
W skardze z dnia 16.07.2010 r. pełnomocnik Skarżącej radca prawny P.S. wnosi o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości, wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej nr [...] z dnia [...].03.2010 r. oraz o zasądzenie
na rzecz Skarżącej zwrotu kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przypisanych. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuca naruszenie przepisów postępowania, w szczególności:
1. art. 219 w związku z art. 211 oraz art. 145 § 1 i § 2, art. 148 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez przyjęcie, iż decyzja z dnia [...] marca 2010r.
nr [...] została doręczona stronie skarżącej skutecznie w dniu 29 marca 2010 r.,
2. art. 162 § 1 w/w. ustawy poprzez przyjęcie, iż brak jest przesłanek do przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od w/w. decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej podczas, gdy uchybienie terminu nastąpiło bez winy skarżącej, ze względu na wadliwe doręczenie przedmiotowej decyzji.
W uzasadnieniu skargi pełnomocnik skarżącej wskazał, że postanowieniem
z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] marca 2010 r. nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005 r. w kwocie 307.806 zł. Od powyższego postanowienia Skarżąca w dniu [...] czerwca 2010 r. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Pismem z dnia [...] czerwca 2010 r. M.B. ponownie otrzymała zaskarżone już postanowienie z informacją, iż wcześniejsze doręczenie nie było prawidłowe. Podnosi, iż nie neguje twierdzeń organu podatkowego zawartych w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia odnośnie ewentualnej odpowiedzialności pełnomocnika i konieczności dochowania należytej staranności przy jego wyborze, pozostają one jednak bez związku z przedmiotową sprawą, gdyż ani Strona ani jej pełnomocnik nie odebrali skutecznie decyzji w dniu 29 marca 2010 r. w rozumieniu regulacji zawartych w Ordynacji podatkowej.
Zauważa następnie, iż doręczanie pism osobom fizycznym reguluje art. 148 § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej. Doręczenie to powinno nastąpić przy zachowaniu kolejności czynności wymienionych w wym. przepisie. Doręczenie do miejsca pracy powinno zatem nastąpić tylko wówczas, gdy strona wskazała właśnie to miejsce jako adres
do doręczeń. W przypadku wskazania przez stronę miejsca pracy jako adresu
do doręczeń, a więc miejsca wykonywania obowiązków zawodowych, doręczenie powinno odbyć się pod wskazanym tak adresem, przez doręczenie adresatowi,
a w dalszej kolejności osobie upoważnionej przez pracodawcę do odbioru korespondencji. Dopiero niemożność doręczenia pisma we wskazany sposób uprawnia doręczyciela do zastosowania trybu przewidzianego w art. 148 § 3 Ordynacji podatkowej, tj. do doręczenia pisma w każdym miejscu, gdzie się adresata zastanie. Podkreślił, że pismo można uznać za doręczone bez jego faktycznego wydania danej osobie fizycznej tylko w przypadkach zaistnienia okoliczności,
z którymi ustawa wiąże taki skutek. Z powyższego wynika, że podmiot doręczający pismo osobie fizycznej w pierwszej kolejności doręcza je osobiście adresatowi
w mieszkaniu lub w miejscu pracy. W razie nieobecności adresata w miejscu pracy doręczenie może nastąpić także do rąk osoby upoważnionej przez pracodawcę
do odbioru korespondencji. W związku z powyższym podniósł, że w niniejszej sprawie strona - osoba fizyczna jako adres wskazała ul. [...], który jest jednocześnie jej miejscem zamieszkania. Na ten adres powinno zostać dokonane doręczenie, przy założeniu braku pełnomocnika. Wywodzi, iż skoro organ podatkowy sam uznał, iż doręczenie postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania nie było prawidłowe to tym samym należy uznać, iż doręczenie decyzji z dnia [...] marca 2010 r. nr [...] był również nieprawidłowe. Doręczenie bowiem pism w obu przypadkach nastąpiło w analogiczny sposób. Podnosi także, iż zgodnie z art. 145 § 2 Ordynacji podatkowej, jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się temu pełnomocnikowi. Przepis ten nie dopuszcza żadnych wyjątków i zgodnie z przyjętą zasadą oficjalności doręczeń obarcza organy prowadzące postępowanie obowiązkiem doręczenia wszystkich pism procesowych ustanowionemu w sprawie pełnomocnikowi. Ustanowiony przez stronę pełnomocnik powinien mieć zapewniony czynny udział w postępowaniu, tak samo jak strona postępowania, gdyby działała samodzielnie. Podkreślił, że w niniejszej sprawie pełnomocnik, ustanowiony przez stronę, wskazał jako adres do doręczeń adres firmy, w której jest zatrudniony. Strona zaś podała jako swój adres miejsce, w którym jest zameldowana. Tymczasem organ podatkowy doręczył pismo imiennie wskazując skarżącą, zaś jako adres do doręczeń wskazał adres firmy, w której zatrudniony był pełnomocnik. W ten sposób doszło do naruszenia zasad warunkujących skuteczne doręczenie pism w toku postępowania podatkowego. Wg pełnomocnika w celu prawidłowego doręczenia należało przesyłać pismo na wskazany przez stronę adres zamieszkania, a w przypadku ustanowienia przez stronę pełnomocnika pisma powinny być adresowane imiennie na pełnomocnika pod wskazany przez niego adres do doręczeń i odebrane przez niego osobiście. Zarzucił, że w przedmiotowej sprawie nie może być mowy o prawidłowym doręczeniu. Zaskarżona decyzja została doręczona na adres firmy H - ul. [...]. Jako adresata wskazano skarżącą M.B., która jako adres zamieszkania wskazała ul. [...]. Podnosi, iż skuteczne doręczenie miałoby miejsce, gdyby decyzja została zaadresowana imiennie na pełnomocnika J.D. na wskazany w pełnomocnictwie adres: ul. [...] i była odebrana przez niego osobiście.
W dalszej części skargi pełnomocnik wyjaśnia, iż w przypadku gdyby Sąd uznał doręczenie decyzji pełnomocnikowi za skuteczne to niedotrzymanie przez stronę terminu do wniesienia odwołania było niezawinione, a wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania wraz z odwołaniem został złożony w ustawowym siedmiodniowym terminie od dnia ustania przyczyny uchybienia. Decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] marca 2010 r. przesłano na adres spółki H przy ul. [...]. Korespondencję odebrano w sekretariacie. W związku z faktem, iż była adresowana na Panią M.B. - decyzja nie została przekazana jej pełnomocnikowi J.D., który był tam zatrudniony jako główny księgowy. W tym czasie nie pracowała już także M.B., więc i jej pismo to nie zostało doręczone. Nie otrzymała także na ten temat żadnej informacji. Skarżąca o przedmiotowej decyzji dowiedziała się dopiero [...] kwietnia 2010 r., kiedy otrzymała upomnienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o zapłatę należności wynikające z w/w. decyzji. Wniosek o przywrócenie terminu został złożony w dniu 28 kwietnia 2010 r. Stwierdził, że w przedmiotowej sprawie decyzja, nie została pełnomocnikowi przekazana (doręczona), bowiem nie była do niego adresowana. Strona nie może zatem ponosić negatywnych konsekwencji nieprecyzyjnego zaadresowania przez organ podatkowy pisma. Nie jest także winą pełnomocnika fakt, iż strona nie otrzymała decyzji, gdyż on również nie miał na ten temat żadnych wiadomości. Strona niezwłocznie po otrzymaniu informacji o decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej podjęła działania mające na celu przywrócenie terminu i wniesienie odwołania. Skarżąca nie kwestionuje, iż pełnomocnik przez nią ustanowiony był zatrudniony w firmie H jako główny księgowy i jako adres do doręczeń wskazano adres firmy, podnosi jednak, iż przedmiotowa decyzja
nie została mu nigdy doręczona. Mając na uwadze powyższe wniosek
o przywrócenie terminu jest w jej ocenie uzasadniony.
Dyrektor Izby Skarbowej w udzielonej odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Skarga nie jest zasadna.
Na wstępie należy podkreślić, że przedmiotem tego postępowania jest postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] wydane w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.
Zgodnie z treścią art. 162 § 1 Ordynacji podatkowej, w razie uchylenia terminowi należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni,
że uchybienie nastąpiło bez jego winy.
Zatem jedną z istotnych przesłanek jest złożenie przez stronę wniosku
o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności. Przywrócenie terminu następuje bowiem wyłącznie na wniosek strony, organ nie może przywrócić terminu z urzędu.
We wniesionej skardze, strona w punktach I, II (na str. 3 do 5) podniosła kwestie dotyczące regulacji art. 148 § 1 - § 3 oraz art. 148 § 2 Ordynacji podatkowej.
Jednak regulacje te odnoszące się do zagadnienia związanego z prawidłowością doręczenia skarżącej decyzji i są przedmiotem innego rozpoznawanego przed tutejszym Sądem postępowania dotyczącego postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...] stwierdzającego uchybienie terminowi do wniesienia odwołania.
Oznacza to, że przedmiotem postępowania dotyczącego wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania nie może być kwestia prawidłowości doręczenia stronie skarżącej decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] marca 2010 r., gdyż będzie to rozstrzygane przez tutejszy Sąd w postępowaniu prowadzonym pod sygnaturą I SA/Go 881/10.
W punkcie III wniesionej skargi strona skarżąca podniosła, że decyzja Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] marca 2010 r., została przesłana na adres H spółka z o.o. przy ul. [...], odebrana została w sekretariacie w związku z tym, że była adresowana na Panią M.B. nie została przekazana jej pełnomocnikowi J.D., który był tam zatrudniony jako główny księgowy.
Strona podniosła, że skoro przesyłka nie była adresowana do pełnomocnika skarżącej J.D., nie została mu doręczona. O decyzji skarżąca dowiedziała się 22 kwietnia 2010 r., kiedy otrzymała upomnienie od Naczelnika Urzędu Skarbowego dotyczącą zapłaty należności wynikającej z decyzji Dyrektora UKS z [...] marca 2010 r.
Z przedstawionej powyżej argumentacji wynika, że strona w dalszym ciągu kwestionowała prawidłowość doręczenia decyzji.
Samo złożenie wniosku o przywrócenie terminu w sytuacji, gdy strona kwestionuje prawidłowość doręczenia decyzji wskazuje na jego bezprzedmiotowość.
Ponadto skarżąca nie uprawdopodobniła, że uchybienie terminu do wniesienia odwołania nastąpiło bez jej winy.
Przy tym należy pamiętać, że przez pojęcie winy rozumie się także winę nieumyślną. Strona w postępowaniu przed organem podatkowym pierwszej instancji była reprezentowana przez pełnomocnika J.D., decyzja została wysłana na adres wskazany przez stronę, był on miejscem pracy pełnomocnika skarżącej. Strona skarżąca i jej pełnomocnik wybrali taki sposób doręczenia wysyłanych przez organ pierwszej instancji pism. Powinni zatem zadbać aby osoba, która zajmuje się odbieraniem korespondencji doręczyła ją pełnomocnikowi skarżącej, który w firmie "H" pełnił funkcję głównego księgowego.
Wbrew twierdzeniu strony skarżącej, z posiadanego zwrotnego potwierdzenia odbioru decyzji z dnia [...].03.2010 r. wynika, że przesyłka była adresowana
na pełnomocnika J.D., co wynika z zapisu "Pani M.B. rep. przez Pana Pełnomocnika J.D. ul [...]", przy czym jako adres do doręczenia wskazano miejsce pracy pełnomocnika ul. [...], a nie miejsce zamieszkania skarżącej ul. [...]. (k. 395 v akt adm.).
Biorąc pod uwagę, że strona skarżąca nie uprawdopodobniła zgodnie z wymogami art. 162 § 1 Ordynacji podatkowej braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania, na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę należało oddalić.
Jacek Niedzielski Dariusz Skupień Joanna Wierchowicz
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło