I SAB/Go 30/11
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2011-09-08
Skład orzekający: Alina Rzepecka, Anna Juszczyk-Wiśniewska, Dariusz Skupień
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w przedmiocie kontroli prawidłowości rozliczeń z tytułu podatku VAT za grudzień 2009 r. jest zasadna, gdy organ nie zakończył postępowania w ustawowym terminie, ale zawiadomił stronę o przyczynach opóźnienia i wyznaczył nowy termin?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność jest niezasadna, gdy organ podatkowy nie zakończył postępowania w terminie, ale wywiązał się z obowiązku zawiadomienia strony o przyczynach niedotrzymania terminu oraz wskazał nowy termin załatwienia sprawy. Konieczność zebrania pełnego materiału dowodowego i prowadzenie czynności kontrolnych uzasadnia przedłużenie postępowania, które nie stanowi bezczynności organu.Stan faktyczny
Skarżąca spółka złożyła skargę na bezczynność Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w sprawie kontroli rozliczeń VAT za grudzień 2009 r., zarzucając niedotrzymanie ustawowego terminu załatwienia sprawy. Organ wszczął postępowanie kontrolne w styczniu 2010 r., ale nie zakończył go w terminie, powołując się na konieczność zebrania dodatkowych dowodów i prowadzenia czynności kontrolnych, w tym związanych z podejrzeniem przestępstw karuzelowych. Organ zawiadomił stronę o przyczynach opóźnienia i wyznaczył nowy termin zakończenia postępowania.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę na bezczynność Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alina Rzepecka Sędziowie Sędzia WSA Anna Juszczyk- Wiśniewska (spr.) Sędzia WSA Dariusz Skupień Protokolant st. sekretarz sądowy Anna Głowacka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 września 2011 r. sprawy ze skargi "P’ sp. z o.o. na bezczynność Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w przedmiocie kontroli prawidłowości rozliczeń z tytułu podatku od towarów i usług za grudzień 2009 r. oddala skargę.
Skarżąca "P" Spółka z o.o. wniosła skargę na bezczynność Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w prowadzonym przez ten organ postępowaniu kontrolnym wszczętym postanowieniem z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...].
W uzasadnieniu podniosła, że organ nie załatwił sprawy w terminie wskazanym w art. 141 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa. W szczególności zarzuciła, że organ nie wykonuje przewidzianych prawem obowiązków, polegających na podejmowaniu czynności zmierzających do załatwienia sprawy.
Skarżąca stwierdziła, że zarówno Generalny Inspektor Kontroli Skarbowej, który rozpoznał ponaglenie, jak również Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej nie podali jakie jeszcze dodatkowe czynności mają być zebrane. Kontrola dotyczy grudnia 2009 r. i dotyczy 10 faktur sporządzonych w ramach wewnątrzwspólnotowej dostawy. Strona podniosła, że w sprawie zostały złożone dokumenty CMR, tarcze tachometrów a właściciele firm oraz kierowcy złożyli zeznania, ponadto uzasadnienie Generalnego Inspektora Kontroli Skarbowej było w swojej treści ogólnikowe.
Skarżąca spółka podniosła, że wyżej wskazane organy nie podały jakie dalsze czynności mają zostać przeprowadzone, co z kolei uniemożliwia zweryfikowanie zasadności o nie zakończeniu postępowania kontrolnego w terminie a wręcz uzasadnia zarzut prowadzenia postępowania kontrolnego w sposób opieszały.
Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w udzielonej odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie, a z ostrożności procesowej o jej oddalenie. Wnosząc o odrzucenie skargi wskazał, że dotyczyła ona bezczynności organu administracji publicznej i do jej wniesienia niezbędne jest uprzednie wezwanie organu do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 4 i art. 53 § 2 P.p.s.a.) czego skarżący nie uczynił, wobec tego skargę należało odrzucić.
Organ podniósł, że postępowanie kontrolne wobec "P" Sp. z o.o., w zakresie prawidłowości rozliczeń z tytułu podatku od towarów i usług za grudzień 2009 r., wszczęte zostało w dniu [...] stycznia 2010 r. na podstawie postanowienia Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej nr [...] z dnia [...] stycznia 2010 r.
Z dołączonej do pisma Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z [...].02.2010 r. kserokopii deklaracji VAT - 7 za grudzień 2009 r. wynika, że w deklaracji tej Spółka wykazała kwotę nadwyżki z poprzedniej deklaracji - podatek do odliczenia w wysokości 6.471 zł. Ponieważ prawidłowa kwota zobowiązania podatkowego lub kwota zwrotu za listopad 2009r. określona zostanie w wyniku czynności przeprowadzonych w postępowaniu nr [...] w zakresie prawidłowości rozliczeń z tytułu podatku od towarów i usług za okres od lipca 2009r. do listopada 2009r., to zakończenie postępowania w zakresie VAT za grudzień 2009r. uzależnione jest od rozstrzygnięcia w postępowaniu dotyczącym VAT za okres od lipca do listopada 2009 r.
Organ wskazał, że przyczyną niezakończenia przedmiotowego postępowania kontrolnego jest konieczność dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. W związku z tym organ kontroli skarbowej zwrócił się między innymi do właściwych organów kontroli skarbowej z wnioskiem o przeprowadzenie szeregu kontroli sprawdzających u podmiotów świadczących usługi transportowe na rzecz strony oraz podjął czynności zmierzające do zweryfikowania transakcji przeprowadzonych pomiędzy kontrolowanym a jego zagranicznymi kontrahentami.
Zawiadomieniem z dnia [...] kwietnia 2011 r. wydanym na podstawie art. 140 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa organ kontroli skarbowej wyznaczył termin zakończenia postępowania kontrolnego na dzień 29 czerwca 2011 r., uzasadniając go koniecznością wyjaśnienia istotnych dla sprawy okoliczności zakupu i sprzedaży towarów, w tym grodzi, fryzów dębowych, methocelu, poprzez badanie rzetelności dokumentów znajdujących się u kontrahentów, a także przesłuchania świadka.
Na rozprawie w dniu 8 września 2011r. pełnomocnik organu przedłożył zawiadomienie wyznaczające kolejny termin zakończenia postępowania kontrolnego na dzień 28.10.2011 r. Ponadto pełnomocnik organu wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga nie jest zasadna, podlegała zatem oddaleniu. Na wstępie należy rozstrzygnąć wniosek organu dotyczący odrzucenia wniesionej skargi. Jest on niezasadny, albowiem z regulacji art. 52 § 3 i § 4 wynika, że jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawach będących przedmiotem skargi, skargę na akt lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu – w terminie czternastu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności – do usunięcia naruszenia prawa.
W przypadku innych aktów, jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi i nie stanowi inaczej, należy również przed wniesieniem skargi do sądu wezwać na piśmie właściwy organ do usunięcia naruszenia prawa. Termin, o którym mowa w § 3 nie ma zastosowania.
W rozpoznawanej sprawie dotyczącej zarzucenia bezczynności Dyrektorowi Urzędu Kontroli Skarbowej, zastosowanie ma regulacja z art. 141 § 1 Ordynacji podatkowej tj. ponaglenie, które ma charakter "środka zaskarżenia" w rozumieniu regulacji z art. 52 P.p.s.a., albowiem dopiero po skorzystaniu z tego środka zaskarżenia dopuszczalne jest wniesienie skargi do sądu administracyjnego (tak WSA w Łodzi w postanowieniu z 16 maja 2006, I SAB/Łd 1/06, podobnie NSA w wyroku
z 17 lutego 2000 I SA/Łd 660/98, OPP 2001, nr 1, s. 59).
Oznacza to, że w rozpoznawanych sprawach dotyczących bezczynności organów do których ma zastosowanie regulacja z art. 141 § 1 Ordynacji podatkowej, nie ma zastosowania regulacja z art. 52 § 4 P.p.s.a. a tym samym brak jest podstaw do odrzucenia skargi.
Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas,
gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności.
Załatwienie sprawy wymagającej przeprowadzenia postępowania dowodowego powinno nastąpić bez zbędnej zwłoki, jednak nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, chyba że przepisy niniejszej ustawy stanowią inaczej (art. 139 § 1 Ordynacji podatkowej). Do terminów określonych w § 1-3 nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa podatkowego dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu (art. 139 § 4 Ordynacji podatkowej).
O każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie organ podatkowy obowiązany jest zawiadomić stronę, podając przyczyny niedotrzymania terminu i wskazując nowy termin załatwienia sprawy.
Ten sam obowiązek ciąży na organie podatkowym również w przypadku, gdy niedotrzymanie terminu nastąpiło z przyczyn niezależnych od organu (art. 140 § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej).
W rozpoznawanej sprawie, co nie budzi wątpliwości, organ nie dotrzymał terminu wynikającego z art. 139 § 1 Ordynacji podatkowej. Jednakże organ wywiązał się z obowiązku nałożonego na podstawie art. 140 § 1 Ordynacji podatkowej, zawiadamiając stronę o niezałatwieniu sprawy we właściwym terminie, przyczynę niedotrzymania terminu oraz wskazując nowy termin załatwienia sprawy.
Z analizy dokumentów załączonych do akt administracyjnych oraz faktów przedstawionych także w udzielonej odpowiedzi na skargę, wynika że przyczyną niedotrzymania terminu jest konieczność zebrania pełnego materiału dowodowego. Taki obowiązek wynika z zasady prawdy obiektywnej uregulowanej w art. 122 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którą w toku postępowania organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym. Zasada ta została rozwinięta w regulacji art. 180, 187 § 1 Ordynacji podatkowej.
Istotną w sprawie jest okoliczność, że postępowanie kontrolne dotyczące podatku VAT za grudzień 2009r. może być zakończone po uprzednim zakończeniu postępowania kontrolnego za okres od lipca 2009r. do listopada 2009r. – ponieważ wynik postępowania za ten okres wpływa na wynik postępowania za m-c grudzień 2009 r.
Z dokumentów załączonych do akt administracyjnych wynika, że postępowanie za okres od lipca 2009 r. do listopada 2009r. zostało spowodowane przez Prokuraturę Rejonową, która nie wyraziła jeszcze zgody na włączenie posiadanych przez nią materiałów do akt sprawy. Ponadto organ z uwagi na podejrzenie popełnienia przestępstw karuzelowych zobowiązany jest do wykonania wielu czynności sprawdzających w firmach transportowych znajdujących się poza województwem lubuskim świadczących usługi przewozu towarów sprzedawanych przez skarżącą spółkę do firm mających siedzibę na terenie Czech. Nie uzyskano jeszcze wszystkich informacji, o które się zwrócono, należy zatem uznać, że stan faktyczny nie został jeszcze dokładnie wyjaśniony.
Z wniesionej skargi wynika, że strona ma pretensje do organu, iż nie jest dokładnie informowana o prowadzonym postępowaniu. Organ nie ma takiego obowiązku aby składać stronie sprawozdanie z przeprowadzonych czynności, albowiem strona może zapoznać się z aktami postępowania. Na organ nie został także nałożony obowiązek informowania strony o tym jakie czynności zamierza on jeszcze podjąć. O podjętych już czynnościach strona jest zawiadamiana lub może się o nich dowiedzieć z akt prowadzonego postępowania.
Jak już wcześniej wskazano, z art. 140 § 2 Ordynacji podatkowej wynika, że obowiązek zawiadamiania o niezałatwieniu sprawy we właściwym terminie występuje także, gdy niedotrzymanie terminu nastąpiło z przyczyn niezależnych od organu, co ma miejsce w rozpoznawanej sprawie. Długość trwania postępowania jest spowodowana koniecznością wykonania wielu czynności sprawdzających i kontrolnych u wielu podmiotów, jak również uzyskaniem informacji dotyczących podmiotów zagranicznych. Te czynności mają na celu ustalenie prawidłowości rozliczeń z tytułu podatku od towarów i usług, w szczególności ustalenie czy wystąpiły przesłanki dotyczące "przestępstwa karuzelowego".
Mając na uwadze powyższe sąd stwierdził, że organ nie był w bezczynności i na podstawie art. 151 P.p.s.a., skargę oddalił.
|Sędzia WSA |Sędzia WSA |Sędzia WSA |
|Anna Juszczyk-Wiśniewska |Alina Rzepecka |Dariusz Skupień |
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło