II SA/Go 104/17

Dnia 31 marca 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski po rozpoznaniu w dniu 31 marca 2017 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Q M.M., J.M., A.U., D.K. Spółki jawnej na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier poza kasynem gry na skutek wniosku strony skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz o zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego p o s t a n a w i a: 1) odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, 2) na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718) odmówić zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego. Q M.M., J.M., A.U., D.K. Spółka jawna, działając przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] maja 2016 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] lutego 2016r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej w wysokości 48.000 zł za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry. W skardze zawarty został wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Uzasadniając go pełnomocnik strony skarżącej stwierdził, iż nie zachodzą przesłanki negatywne stojące na przeszkodzie uwzględnieniu tego wniosku, nie istnieje jakikolwiek przepis prawa powszechnie obowiązującego wyłączający wstrzymanie wykonania przedmiotowej decyzji. Natomiast za uwzględnieniem wniosku przemawiają okoliczności wskazane w treści skargi, w szczególności brak jednolitego stanowiska Służby Celnej co do charakteru gier na urządzeniu, różna praktyka organów w zakresie uzależnienia wydania decyzji od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego oraz istotne wątpliwości co do waloru dowodowego opinii biegłego i brak jego kompetencji do rozstrzygania w sprawie w miejsce specjalisty z jednostki badającej. Ponadto za uwzględnieniem powyższego wniosku przemawia podobieństwo niniejszej sprawy do innych spraw rozpatrywanych przez Wojewódzkie Sądy Administracyjne, w których wydawano postanowienia o wstrzymaniu wykonania zaskarżonych decyzji lub wyroki uwzględniające skargi. Nadto pełnomocnik strony skarżącej wniósł o zawieszenie postępowania do czasu wydania orzeczenia przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w sprawie C-303/15. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Natomiast po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania (art. 61 § 3 p.p.s.a.). Aby sąd mógł wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności, strona skarżąca musi wykazać we wniosku okoliczności uzasadniające możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Nie można bowiem przyjąć, że w sytuacji, gdy skarżący nie wskazuje we wniosku ani na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, ani tych przesłanek w ogóle nie uzasadnia, to obowiązkiem sądu jest poszukiwanie tych okoliczności (vide: postanowienie NSA z dnia 6 lutego 2009 r., sygn. akt II FZ 39/09, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, www.nsa.gov.pl). W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, iż do wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, niezbędne jest odniesienie się do konkretnych okoliczności, pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Obowiązkiem strony wnoszącej o udzielenie jej ochrony tymczasowej w postaci wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu jest przedstawienie sądowi tez, twierdzeń oraz dokumentów, które uprawdopodobnią zasadność uwzględnienia wniosku. Przepis art. 61 § 3 p.p.s.a. został bowiem tak skonstruowany, że ciężar wykazania zaistnienia wymienionych w nim okoliczności spoczywa na osobie wnioskującej o ochronę tymczasową. Wnioskodawca powinien zatem wykazać, że w sytuacji faktycznej w jakiej się znajduje, wykonanie decyzji powodować będzie znaczną szkodę bądź trudne do odwrócenia skutki (postanowienie NSA z dnia 4 października 2010 r., II FZ 460/10, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Jego twierdzenia powinny być poparte dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi jego sytuacji finansowej. Natomiast brak wyczerpującego uzasadnienia wniosku, sporządzonego (tak jak miało to miejsce w niniejszej sprawie) przez profesjonalnego pełnomocnika, uniemożliwia jego merytoryczną ocenę (vide: postanowienie NSA z dnia 30 listopada 2004 r., sygn. akt GZ 120/04, postanowienie NSA z dnia 18 maja 2004 r., sygn. akt FZ 65/04, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, www.nsa.gov.pl). W ocenie Sądu przedstawiona argumentacja jest niewystarczająca do uznania, że w niniejszej sprawie zachodzą okoliczności uzasadniające możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przede wszystkim we wniosku nawet pobieżnie nie została opisana aktualna sytuacja finansowa skarżącej Spółki, prowadzącej działalność gospodarczą. Uzasadnienie wniosku zupełnie pomija te okoliczności. Nie wykazano w szczególności, jaki jest stan majątkowy Spółki, nie przedłożono bowiem żadnych dokumentów, które pozwoliłyby na zobrazowanie jej aktualnej kondycji finansowej. Warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę skarżącą w jej wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zweryfikowanie przez sąd tego, czy wykonanie decyzji odbędzie się z uszczerbkiem dla majątku strony skarżącej, prowadząc do powstania znacznej szkody, bądź powodując trudne do odwrócenia skutki musi się odbywać z uwzględnieniem szczegółowych informacji o jej sytuacji majątkowej (posiadanym majątku ruchomym i nieruchomym), wysokości środków pieniężnych zgromadzonych na rachunkach bankowych, kwotach posiadanych wierzytelności, wysokości uzyskiwanych dochodów i ponoszonych wydatków. Takich danych skarżąca Spółka nie przedłożyła. Nie można tym samym zweryfikować, czy strona skarżąca rzeczywiście nie dysponuje środkami umożliwiającymi pokrycie należności orzeczonej decyzją, a co się z tym wiąże, że wykonanie decyzji wiązałoby się z wyrządzeniem jej znacznej szkody lub prowadziło do spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Skarżąca nie wskazała jakiejkolwiek okoliczności stanowiącej o niebezpieczeństwie wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Na marginesie Sąd zwraca uwagę, że chociaż w art. 61 § 3 p.p.s.a. mowa jest jedynie o uprawdopodobnieniu okoliczności wymienionych w tym przepisie, nie oznacza to, że samo przekonanie strony skarżącej, że wykonanie decyzji wywoła szczególnie niekorzystne konsekwencje jest wystarczające do tego, aby wniosek został uwzględniony. Bez dokładnego przedstawienia sytuacji finansowej i majątkowej strony skarżącej nie jest możliwa ocena, czy wykonanie zaskarżonej decyzji faktycznie spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia jej znacznej szkody, bądź trudne do odwrócenia skutki. Natomiast powołane argumenty w postaci braku jednolitego stanowiska Służby Celnej co do charakteru gier na urządzeniu oraz różnej praktyki organów celnych w zakresie uzależnienia wydania decyzji od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego odnoszą się do kwestii ewentualnej wadliwości zaskarżonej decyzji. Stwierdzenie potencjalnej wadliwości zaskarżonej decyzji, a w konsekwencji jej uchylenie jest przedmiotem merytorycznego rozpoznania w tej sprawie i nie może w żadnym wypadku stanowić przesłanki wstrzymania wykonania takiego aktu. Kwestia ta nie może być badana na etapie rozstrzygania w postępowaniu wpadkowym. Badanie zaskarżonej decyzji pod kątem naruszenia przepisów prawa może nastąpić jedynie w fazie postępowania rozpoznawczego, które zakończone zostanie wydaniem wyroku, rozstrzygającego merytorycznie postępowanie sądowe w niniejszej sprawie (vide: wyrok NSA z dnia 21 stycznia 2015 r., sygn. akt II OZ 19/15 (publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, www.nsa.gov.pl). Za niezasadne należało również uznać odwoływanie się przez stronę skarżącą do przypadków wstrzymania wykonania podobnych decyzji w innych sprawach. Wstrzymanie wykonania decyzji jest bowiem uzależnione od aktualnej sytuacji konkretnej strony skarżącej oraz skutków, jakie wykonanie decyzji jej przyniesie. Sam zaś fakt, że inne sądy administracyjne uwzględniały wnioski skarżącego o wstrzymanie wykonania zaskarżonych przez nich decyzji oznacza jedynie, że w sprawach tych wykazano, iż w związku z wykonaniem zaskarżonych decyzji zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W konsekwencji poczynionych wyżej rozważań stwierdzić należało, że skarżąca Spółka wnosząc o przyznanie ochrony tymczasowej w postaci wstrzymania wykonania kwestionowanej decyzji, nie wykazała, aby w stosunku do niej zachodziła którakolwiek z przesłanek zawartych w art. 61 § 3 p.p.s.a. W świetle powyższych okoliczności, na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., orzeczono jak w pkt 1 sentencji postanowienia. Natomiast rozstrzygnięcie zawarte w pkt 2 sentencji postanowienia, jako niezaskarżalne w myśl art. 131 p.p.s.a., nie wymaga uzasadnienia, co wynika z art. 163 § 2 zdanie drugie p.p.s.a. Jedynie marginalnie należy w tym względzie zwrócić uwagę, iż toczące się przed Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej postępowanie w sprawie C-303/15 (ze względu na które strona skarżąca zwracała się o zawieszenie niniejszego postępowania) zostało przez ten Trybunał zakończone wyrokiem z dnia 13 października 2016 r.