II SA/Go 1044/17
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2017-12-20
Skład orzekający: Michał Ruszyński, Grażyna Staniszewska, Jarosław Piątek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżącej przysługuje przymiot strony w postępowaniu o wznowienie postępowania administracyjnego dotyczącego decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, jeśli jej nieruchomość nie graniczy bezpośrednio z nieruchomością inwestora, a zarzucane immisje nie przekraczają przeciętnej miary?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżącej nie przysługuje przymiot strony w postępowaniu o wznowienie postępowania administracyjnego, ponieważ jej nieruchomość nie graniczy bezpośrednio z nieruchomością inwestora, a zarzucane immisje (hałas, pył) nie przekraczają przeciętnej miary wynikającej ze społeczno-gospodarczego przeznaczenia nieruchomości i stosunków miejscowych. W związku z tym, umorzenie postępowania przez organ odwoławczy było zasadne.Stan faktyczny
Skarżąca E.K. wniosła o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na rozszerzeniu działalności o skup złomu i metali kolorowych. Twierdziła, że bez własnej winy nie brała udziału w pierwotnym postępowaniu, ponieważ organ nie uznał jej za stronę. Organ I instancji odmówił uchylenia decyzji, uznając, że działka skarżącej nie graniczy bezpośrednio z działką inwestora. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję organu I instancji i umorzyło postępowanie, podzielając stanowisko o braku przymiotu strony skarżącej. Skarżąca wniosła skargę do WSA, kwestionując uzasadnienie decyzji SKO.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Michał Ruszyński Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Staniszewska Asesor WSA Jarosław Piątek (spr.) Protokolant referent stażysta Katarzyna Grycuk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 grudnia 2017 r. sprawy ze skargi E.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] Burmistrz, po wznowieniu postępowania administracyjnego, zakończonego ostateczną decyzją tego organu z dnia [...] lipca 2012 r., nr [...], o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia pod nazwą: "Rozszerzenie obecnej działalności inwestora o skup złomu i metali kolorowych" na działce nr [...], działając na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 4, art. 147, art. 150 § 1 k.p.a. – odmówił uchylenia w/w decyzji.
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że dnia [...] lipca 2012 r. Burmistrz wydał decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia pod nazwą "Rozszerzenie obecnej działalności inwestora o skup złomu i metali kolorowych" na działce nr [...], nr [...] (zwaną dalej również decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach).
W dniu 17 czerwca 2015 r. E.K. (dalej również jako skarżąca) złożyła wniosek do Burmistrza o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej w/w decyzji. Skarżąca powołała się na art 145 § 1 pkt 4 i pkt 5 k.p.a. i wniosła o uchylenie decyzji z dnia [...] lipca 2012 r. z uwagi na to, iż będąc stroną przedmiotowego postępowania, bez własnej winy nie brała w nim udziału, gdyż organ nie uznał jej za stronę postępowania.
Burmistrz postanowieniem z dnia [...] lipca 2015 r., nr [...] wydanym na podstawie art. 149 § 1 k.p.a., wznowił postępowanie w sprawie zakończonej ww. decyzją. W wyniku wznowionego postępowania Burmistrz dwukrotnie wydał decyzje je kończące z [...] sierpnia 2015 r., nr [...] i [...] kwietnia 2016 r., nr [...], które w wyniku złożonych odwołań zostały uchylone do ponownego rozpatrzenia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Organ podał, że wniosek o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach został złożony przez T.A., dotyczył przedsięwzięcia polegającego na "Rozszerzeniu obecnej działalności inwestora o skup złomu i metali kolorowych" na działce nr [...].
W toku postępowania Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w opinii z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] stwierdził, że dla przedmiotowego przedsięwzięcia nie zachodzi konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Z kolei Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny wydał opinię z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...]), w której stwierdził, że ze względu na wymogi higieniczne i zdrowotne nie wnosi o ustalenie konieczności sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Organ wskazał, że w dacie wydawania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach z przełożonych w przedmiotowej sprawie dokumentów tj.: wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach oraz Karty informacyjnej przedsięwzięcia wynikało, że oddziaływanie tego przedsięwzięcia odbywać się będzie tylko w granicach działki inwestora (Nr [...]). Planowana przez T.A. inwestycja zakładała, że prace związane z prowadzeniem skupu złomu i metali kolorowych odbywać miały się w godzinach od 7:00 do 16:00, tak aby ograniczyć uciążliwość dla okolicznych działek. Inwestor nie przewidywał przekroczenia norm hałasu i spalin poza i granice stanowiącej jego własność nieruchomości. Do wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach załączone zostało zaświadczenie o braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego na działkę nr [...], Gmina, z którego wynika, że zgodnie z ustaleniami w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy i miasta przedmiotowa działka leży w terenie o dominującej funkcji zabudowy mieszkaniowo - usługowej oraz zagrodowej. Działka objęta wydaną decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach, nr [...], nie jest usytuowana bezpośrednio przy nieruchomości, której właścicielem jest E.K.. Budynek mieszkalny skarżącej (posadowiony na działce Nr [...]) położony jest około 15 m od granicy działki nr [...], stanowiącej własność T.A.. Pomiędzy działkami nr [...], na której usytuowana jest inwestycja T.A., a nieruchomością, stanowiącą własność E.K., znajduje się działka nr [...] (droga publiczna). Zgodnie z Kartą informacyjną przedsięwzięcia inwestor nie przewidywał prowadzenia działalności w istniejących budynkach ani posadowienia nowego budynku czy budowli. Organ podkreślił, że Karta informacyjna przedsięwzięcia jest dokumentem zawierającym podstawowe informacje o planowanym przedsięwzięciu, umożliwiając właściwym organom podjęcie decyzji o potrzebie lub rezygnacji z przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko dla danego przedsięwzięcia. Z karty informacyjnej wynika, że inwestycja została zakwalifikowana do § 3 ust. 1 pkt 81 rozporządzenia - punkty do zbierania lub przeładunku odpadów; w tym złomu. W pkt. 3 karty informacyjnej inwestor opisał na czym będzie polegała jego działalność ("Działalność będzie polegała na przyjmowaniu złomu, stalowego, stali węglowej, żelaza, miedź, aluminium, cynk, itp. Złom będzie składowany w kontenerze, który po napełnieniu będzie w całości odbierany przez wyspecjalizowane firmy, zajmujące się handlem, przetwarzaniem złomu oraz wymieniony na czysty i pusty kontener"). Organ wskazał, że sposób wykorzystywania działki nr [...], stanowiącej własność T.A., opisany w Karcie informacyjnej przedsięwzięcia zakładał nie powodowanie uciążliwości dla nieruchomości sąsiednich, w tym działki E.K.. Nie mogły zatem zostać naruszone przepisy art. 140 i 144 k.c. i dlatego organ uznał za strony postępowania wyłącznie właścicieli nieruchomości bezpośrednio graniczących z terenem planowanej inwestycji. Z uwagi na fakt, iż działka, której właścicielem jest E.K., nie graniczy bezpośrednio z działką inwestora, nie została ona uznana za stronę postępowania.
Organ podał, że w toku prowadzonego postępowania w trybie wznowienia, dotyczącego decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach skarżąca wyraźnie podnosiła i wykazywała, że to obecnie prowadzona działalność przez T.A. powoduje uciążliwości i że odbiega zakresem przedmiotowym od zakresu zawartego w Karcie informacyjnej przedsięwzięcia. Przy czym wnioskodawczyni nie zakwestionowała i nie wykazała w sposób skuteczny aby planowana inwestycja w Karcie informacyjnej przedsięwzięcia stanowiąca m.in. podstawę wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, powodowała w dacie jej wydania uciążliwości dla jej nieruchomości. Organ dodał, że T.A. prowadzi działalność objętą decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach od roku 2013, a zatem domniemywać można, że do maja 2015 r. przedsięwzięcie to nie generowało uciążliwości zgłaszanych przez wnioskodawczynię dla jej nieruchomości. Organ wskazał, że wybudowanie po wszczęciu postępowania w sprawie, przez właściciela skupu złomu blaszanego pawilonu w odległości ok. 30 metrów od posesji uczestniczki postępowania i wykonywanie tam części prac o wysokim natężeniu dźwięku, są okolicznościami zaistniałymi po wydaniu ostatecznej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach i pozostają bez wpływu na tą decyzję. Są to ewentualnie dalsze działania inwestora związane z prowadzoną działalnością podlegające ewentualnie nowej procedurze przewidzianej przez właściwe przepisy prawa. Organ stwierdził, że nadzwyczajny tryb wznowienia postępowania nie daje bowiem podstaw do weryfikowania stanów faktycznych związanych z faktyczną realizacją planowanego przedsięwzięcia, dla którego wydana została decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach. W tym zakresie przepisy prawa przewidują odrębne procedury postępowania i szerszy katalog, organów mogących ingerować w razie niedotrzymania lub przekroczenia warunków określonych pierwotnie w przedmiotowej decyzji lub decyzjach wydanych w oparciu o nią.
W konsekwencji organ stwierdził, iż w sprawie nie zachodzą przesłanki wymienione w art 145 § 1 pkt 4 k.p.a. i dlatego odmówił uchylenia decyzji dotychczasowej.
Od powyższej decyzji E.K. - działająca przez radcę prawnego J.J. - wniosła odwołanie, zarzucając jej:
1) naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj. :
- art. 11 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie w sytuacji gdy strona odwołująca się oczekiwała wyjaśnienia zasadności przesłanek,
- art. 7 i art. 77 k.p.a. poprzez nienależyte wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy w zakresie rzeczywistego oddziaływania kwestionowanej inwestycji w przestrzeń objętą prawem do nieruchomości odwołującej się,
- art. 77 § 1 i art. 78 k.p.a. poprzez odmowę przeprowadzenia ponownego dowodu z oględzin wnioskowanego pisemnie przez stronę w sytuacji, gdy przedmiotem w/w dowodu jest okoliczność mająca istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, a jak się okazało w świetle (nowo ujawnionych dowodów okoliczność ta nie została jeszcze dostatecznie udowodniona),
- art. 78 k.p.a. poprzez odmowę włączenia do materiału dowodowego sprawy, zgłoszonego prawidłowo przez odwołującą się stronę dowodu w postaci nagrania audiowizualnego pt. - "Nagranie nieruchomości należącej do P.A. dokonane [...] grudnia 2016 r. w godzinach 9:36 - 9:44. na godzinę przed zaplanowanym terminem przeprowadzenia oględzin (format pliku mp4. czas trwania 8 minut), w sytuacji gdy jego zapis ma istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy,
- art. 78 § 2 k.p.a. poprzez jego błędną wykładnię polegającą na mylnym zrozumieniu treści lub znaczenia przepisu, w postaci przyjęcia, iż terminem na zgłoszenie wniosku dowodowego przez stronę jest sam moment przeprowadzania dowodu, a nie cały okres postępowania i dowodowego (wyjaśniającego), a w konsekwencji nie uwzględnienie prawidłowo zgłoszonego przez stronę odwołującą się i zasadnego w nowo zaistniałych okolicznościach żądania przeprowadzenia ponownego dowodu z oględzin,
2) naruszenie przepisów prawa materialnego tj.:
- art. 140 k.c. i art. 144 k.c. poprzez ich niezastosowanie w sytuacji, w której realizowana inwestycja w postaci skupu złomu skutkuje oddziaływaniem na nieruchomość odwołującej się.
Ponadto odwołująca zarzuciła zaskarżonej decyzji naruszenie art. 28 w zw. z art. 145 § 1 k.p.a. poprzez błędną wykładnię art. 28 k.p.a. i w konsekwencji przyjęcie, iż odwołująca nie ma przymiotu strony postępowania w sprawie decyzji środowiskowej z uwagi na fakt, iż jej działka nie graniczy bezpośrednio z działką inwestora, co skutkowało błędnym uznaniem braku podstaw do zastosowania w sprawie art. 145 § i k.p.a.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 28, art. 105 § 1 w zw. z art. 140, art. 145 § 1 pkt 4, art. 147 k.p.a. - uchyliło zaskarżoną decyzję i umorzyło postępowanie pierwszej instancji w całości.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że podzielił ustalenia i ocenę organu I instancji, że wnioskodawczyni, jako współwłaścicielce nieruchomości oznaczonej ewidencyjnie jako działka nr [...], nie przysługuje przymiot strony postępowaniu. Organ II instancji wziął pod uwagę wszelkie ujawnione w sprawie okoliczności jak: rodzaj i rozmiar (skala) inwestycji objętej przedmiotową decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach (skup złomu i metali kolorowych/surowce wtórne/ na utwardzonym gruncie wydzielonej części działki nr [...], polegający na przyjmowaniu i segregacji złomu stalowego, stali węglowej, żelaza, miedzi, aluminium, cynku, itp., składowanego - co do zasady - w kontenerze podlegającym (po jego "napełnieniu") odbiorowi przez wyspecjalizowane firmy i wymianie na czysty, pusty kontener; ładowanie surowców wtórnych j/w do kontenera - za pomocą wózka widłowego; działalność objęta wnioskiem inwestora nie przewidywała przetwarzania, w tym zgniatania czy mycia złomu), jej usytuowanie względem nieruchomości wnioskodawczym, przeznaczenie w studium uwarunkowań gminy terenu inwestycyjnego (mieszkaniowo-usługowe) a także immisja hałasu generowane przez to przedsięwzięcie, który nie oddziaływuje na nieruchomość wnioskodawczyni.
W ocenie organu odwoławczego powyższe ustalenie zostało potwierdzone zarówno dowodem zgłoszonym przez samą wnioskodawczynię (nagranie utrwalone na płycie DVD+R nieruchomości należącej do T.A. a dokonane [...] grudnia 2016 r. w godzinach 9:36-9:44) jak również pomiarami hałasu, przeprowadzonymi co najmniej dwukrotnie dla w/w przedsięwzięcia (i to już zrealizowanego, czyli w fazie eksploatacji), w dniach [...].10.2014 r. i [...].08.2015 r., przez wyspecjalizowany organ jakim jest Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska. Analiza wyników tych pomiarów hałasu wykazuje, że na granicy nieruchomości E.K. przedmiotowe przedsięwzięcie (skup złomu) podczas pracy polegającej zarówno na załadunku wózkiem widłowym złomu jak i jego transporcie/wyładunku do kontenera oraz na wyładunku nowego, pustego kontenera, generuje hałas na poziome 44,8 - 46,2 dB, co nie tylko mieści się w prawnie dozwolonej normie immisji hałasu w porze dziennej dla terenów zabudowy mieszkaniowej ale także — co jest faktem notorycznym - stanowi pozom hałasu podobny lub nawet niższy niż ten jaki emituje większość urządzeń domowego użytku takich jak pracująca lodówka (ok. 43 dB), zmywarka do naczyń (ok. 60 dB) lub suszarka do włosów (ok. 60 dB); praca domowego odkurzacza to już pozom ok. 70 dB. Próg hałasu na pozornie 50 dB w środowisku jest także poziomem hałasu zalecanym przez Światową Organizację Zdrowia w porze dziennej. Okoliczności te potwierdzają, że przedmiotowe i sporne przedsięwzięcie nie oddziaływuje na nieruchomość E.K. a zatem nie ma ona interesu prawnego w inicjowaniu jak i w udziale w tym postępowaniu wznowieniowym. Organ odwoławczy wskazał, że przeprowadził dowód pominięty przez organ I instancji a zawnioskowany przez E.K. w odwołaniu oraz wcześniej - przy piśmie z dnia [...] grudnia 2016 r., tj. dowód z nagrania utrwalonego na płycie DYD+R nieruchomości należącej do T.A., dokonanego [...] grudnia 2016 r. w godzinach 9:36-9:44 na wnioskowaną okoliczność, iż nieruchomość Pani E.K. znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji. Dowód ten to obraz i dźwięk zarejestrowany z terenu posesji E.K., na którym w ciągu jego trwania (8 minut) widać oddzielony przez drogę gminną teren nieruchomości T.A.; na pierwszym planie pas zieleni (iglaki) potem dość wysokie ogrodzenie betonowe, nad którym widnieje baner informacyjny "S", potem widać niską zabudowa zadaszoną (przykrytą) blachą falistą a w dalszym tle budynek murowany. W trakcie trwania tego nagrania nie zaobserwowano jakiegokolwiek ruchu kołowego, - tak na drodze gminnej oddzielającej posesję wnioskodawczym od nieruchomości inwestora jak i na tym, terenie inwestycyjnym a jedynie przez moment widoczna jest praca wózka widłowego na terenie posesji inwestora. Z kolei jedynym wyraźnie słyszalnym dźwiękiem z tego nagrania jest szczekanie psa dobiegające z posesji E.K. (potem wtórują mu odgłosy innych jeszcze psów); w tle ledwie słyszalny jest (kilka razy) metaliczny dźwięki odgłos "szurania".
Organ odwoławczy wskazał, że w przypadku, gdy organ po wznowieniu postępowania administracyjnego stwierdzi, że wnioskodawca nie ma przymiotu strony, to wznowione postępowanie – podlega umorzeniu jako bezprzedmiotowe. Z tych względów Samorządowe Kolegium Odwoławcze - na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. - uchyliło zaskarżoną decyzję i umorzyło postępowania pierwszej instancji w całości, czyli w zakresie objętym postanowieniem Burmistrza z dnia [...] lipca 2015 r. o wznowieniu postępowania w oparciu o przesłankę z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Jednocześnie organ II Instancji stwierdził, że Burmistrz, jako organ I instancji, nie zajął stanowiska i nie nadał biegu sprawie z wniosku E.K. o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją tego organu z dnia [...] lipca 2012 r., znak: [...], o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia pod nazwą: "Rozszerzenie obecnej działalności inwestora o skup złomu i metali kolorowych" na działce nr [...] w oparciu o przesłankę wznowienia z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.
Na powyższą decyzję w części dotyczącej uzasadnienia skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. złożyła E.K. reprezentowana przez radcę prawnego J.J..
Pełnomocnik zarzuciła organowi:
- naruszenie art. 28 k.p.a. poprzez ustalenie przez organ II instancji w uzasadnieniu decyzji, iż sporne przedsięwzięcie (skup złomu) nie oddziaływuje na nieruchomość E.K. a zatem nie ma ona interesu w inicjowaniu jak i w udziale w postępowaniu wznowieniowym,
- art. 15 k.p.a. tj. naruszenie zasady dwuinstancyjności poprzez jednoznaczne uznanie przez organ II instancji braku interesu prawnego strony skarżącej w postępowaniu wznowieniowym, w sytuacji w której organ II instancji jednocześnie uznał za wadliwą decyzję I instancji (zarzucającą skarżącej brak przymiotu strony w postępowaniu wznowieniowym) i niemerytorycznie zakończył (umorzył) postępowanie przed organem I instancji,
- naruszenie art. 7 i 77 k.p.a. poprzez dokonanie ustaleń zawartych w uzasadnieniu decyzji z pominięciem faktów mających istotne znaczenie dla sprawy, skutkujące naruszeniem zasady prawdy obiektywnej, pominięcie niezbędnych dowodów dla prawidłowego rozstrzygnięcia, dokonanie oceny dowodu z przekroczeniem granic "swobodnej oceny dowodów".
- brak spójności uzasadnienia z treścią samego rozstrzygnięcia.
Pełnomocnik skarżącej wniosła o:
uchylenie w całości zaskarżonej decyzji w części dotyczącej uzasadnienia i zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi pełnomocnik wskazała, że na terenie skupu złomu (oddalonego od jej domu o 10 metrów!) odbywają się wielogodzinne załadunki i rozładunki pojazdów za pomocą widłaków spalinowych. Inwestor nie posiada wystarczającą dużego placu. Z powyższej przyczyny kontenery przeładowywane są na placu gminnym nr [...] graniczącym z posesją skarżącej. Wzmożony ruch pojazdów powoduje wstrząsy, drgania i kłęby kurzu. Na terenie skupu złomu odbywa się cięcie metali, rzut felgami, prostowanie metali za pomocą młota.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. 2016 r., poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm. – określanej dalej jako p.p.s.a.) stanowiący, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Stosownie natomiast do art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a. uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje, gdy sąd stwierdzi naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.
Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu.
Dokonując tak rozumianej kontroli uznać należy, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Należy wskazać, że strona w skardze zakwestionowała uzasadnienie zaskarżonej decyzji. W orzecznictwie wyjaśniono, że skarga, w której skarżący kwestionuje rozstrzygnięcie lub uzasadnienie jest skargą na decyzję. Tak więc, jeżeli skarżący podnosi w skardze zarzuty dotyczące uzasadnienia, to jest to skarga na decyzję, albowiem na skutek skargi sąd rozpoznaje sprawę, której przedmiotem jest ocena decyzji pod względem zgodności z prawem, a nie tylko jej fragmentu obejmującego uzasadnienie. Kwestionowanie przez stronę samego uzasadnienia, a więc formułowanie zarzutów wobec tej tylko części decyzji oraz wnioskowanie o jej uchylenie wyłącznie w zakresie uzasadnienia – nie jest dla sądu wiążące. Rzeczą sądu administracyjnego jest w takim przypadku rozpoznanie sprawy w zakresie pozwalającym na ustalenie przesłanek, które stosownie do art. 145 § 1 p.p.s.a. warunkują uchylenie decyzji bądź stwierdzenie jej nieważności (zob. wyrok NSA z dnia 1 lutego 2017 r., II OSK 2436/15, wwww.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Zgodnie z przepisem art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. W przypadku skargi o wznowienie postępowania opartej o przesłankę wznowieniową, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., przedmiot prowadzonego postępowania wyznaczony jest obowiązkiem określenia przez organ, czy podmiot występujący z wnioskiem posiada interes prawny do udziału w postępowaniu zmierzającym do ponownego rozpoznania sprawy co do istoty.
W kontrolowanym przez Sąd postępowaniu prowadzonym przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze oraz Burmistrza zasadniczym zadaniem organów administracji było wyłącznie ustalenie istnienia interesu prawnego skarżącej do bycia stroną postępowania zakończonego decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, a nie ocena legalności tejże decyzji. W postępowaniu dotyczącym wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach krąg stron ustala się na ogólnych zasadach (art. 28 k.p.a.) z uwzględnieniem uregulowań ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1405 ze zm.). W orzecznictwie wskazano, że stronami postępowania w przedmiotowym postępowaniu mogą być również właściciele działek sąsiednich w stosunku do nieruchomości, na której realizowane ma być przedsięwzięcie – nie tylko działek pozostających w bezpośredniej stycznością z tą nieruchomością. Jednakże nie ma w tej kwestii miejsca na żaden automatyzm. Nawet, jeżeli działka danej osoby znajduje się w bliskim sąsiedztwie działki przewidzianej pod inwestycję, nie oznacza to każdorazowo, iż właścicielowi lub użytkownikowi wieczystemu tej działki przysługuje status strony postępowania administracyjnego w sprawie dotyczącej tej inwestycji (zob. wyrok NSA z dnia 9 grudnia 2011 r., II OSK 1791/10, www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Interes prawny to osobisty, konkretny i aktualnie prawnie chroniony interes, który może być realizowany na podstawie określonego przepisu, bezpośrednio wiążący się z indywidualnie i prawnie chronioną sytuacją strony. O istnieniu tego interesu można mówić, gdy istnieje związek o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą prawa administracyjnego, a sytuacją prawną konkretnego podmiotu prawa, polegającą na tym, że akt stosowania tej normy może mieć wpływ na sytuację tego podmiotu na gruncie administracyjnoprawnym. Interes prawny, na którym oparta jest legitymacja do udziału w sprawie, można wywodzić nie tylko z prawa administracyjnego, ale również z innych gałęzi prawa, w tym przepisów prawa cywilnego. Zdaniem Sądu ochronie mogą podlegać na podstawie przepisów kodeksu cywilnego (art. 140, art. 144 k.c.). w zw. z treścią art. 28 k.p.a. tylko te interesy właściciela nieruchomości, które są w świetle przepisów prawnie chronione. Sferę prawnie chronioną wyznacza ustalenie, że oddziaływanie spornej inwestycji na inną nieruchomość przekracza przeciętną miarę, wynikającą ze społeczno-gospodarczego przeznaczenia nieruchomości i stosunków miejscowych. Oddziaływania (np. akustyczne) muszą przekraczać określony minimalny poziom negatywnego wpływu na nieruchomość sąsiednią, albowiem inaczej każde minimalne zakłócenie dźwiękowe, jakie wywiera działalność właściciela nieruchomości na nieruchomość sąsiednią i inne nieruchomości należałoby traktować jako uzasadnienie przypisania interesom faktycznym właściciela nieruchomości sąsiedniej równolegle charakteru prawnego uzasadniającego jego udziału w postępowaniu dotyczącym sposobu korzystania z nieruchomości sąsiedniej (zob. wyrok NSA z dnia 7 sierpnia 2015 r., II OSK 3008/13, www.orzeczania.nsa.gov.pl).
Przenosząc powyższe rozważania na kanwę niniejszej sprawy należy wskazać, że argumentacja strony skarżącej opiera się na twierdzeniu, iż przedsięwzięcie dla którego została wydana decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach negatywnie oddziaływuje na jej nieruchomość. Skarżąca wskazała na immisje w postaci hałasu, pyłu.
Zdaniem Sądu prawidłowe jest stanowisko organów, iż określenie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia: "Rozszerzenie obecnej działalności inwestora o skup złomu i metali kolorowych" na działce nr [...], nie mogło dotyczyć bezpośrednio sfery prawnej skarżącej, czyli jej interesu prawnego. Należy zauważyć, że dla przedmiotowego przedsięwzięcia nie zachodziła konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Organy trafnie wskazały, że w sytuacji, gdy nie było obowiązku sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, podstawowymi dokumentami jakimi dysponował organ wydający decyzję środowiskową był wniosek o wydanie decyzji środowiskowej oraz Karta informacyjna. Z przedłożonych dokumentów wynikało zaś, że oddziaływanie tego przedsięwzięcia będzie tylko w granicach działki inwestora. Prace związane z prowadzeniem skupu złomu i metali kolorowych odbywać miały się w godzinach od 7:00 do 16:00. Inwestycja nie miała powodować przekroczenia norm hałasu i spalin poza granice nieruchomości stanowiącej własność inwestora.
Przy ocenie, czy skarżącej przysługiwał interes prawny w przedmiotowej sprawie, organy trafnie zwróciły uwagę na rodzaj, skalę inwestycji a także na usytuowanie nieruchomości skarżącej, która jest oddzielona od nieruchomości inwestora pasem drogowym drogi gminnej o szerokości co najmniej 8 metrów. Wskazane okoliczności jednoznacznie przemawiają przeciwko stanowisku, że oddziaływanie planowanej inwestycji na nieruchomość skarżącej przekraczało przeciętną miarę, wynikającą ze społeczno-gospodarczego przeznaczenia nieruchomości i stosunków miejscowych. W świetle zgromadzonego materiału dowodowego nie było podstaw do stwierdzenia, że planowana inwestycja będzie oddziaływała szkodliwie na nieruchomość skarżącej w sposób przekraczający "przeciętną miarę". Należy mieć bowiem na uwadze, że dopuszczalne są takie zakłócenia, które wynikają z normalnej eksploatacji nieruchomości, na której umiejscowione jest źródło zakłóceń, zgodnie z jej społeczno-gospodarczym przeznaczeniem i jednocześnie nie naruszają normalnej eksploatacji nieruchomości doznającej zakłóceń zgodnie z jej społeczno-gospodarczym przeznaczeniem (zob. wyrok NSA z dnia 3 grudnia 2015 r., II OSK 860/14, www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Nadto wskazać trzeba, że zarzuty skarżącej koncentrują się w istocie rzeczy na faktycznej realizacji przedsięwzięcia – w jej ocenie – znacznie poszerzonej przez inwestora. Zdaniem Sądu organ I instancji zasadnie podniósł, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach jest wydawana dla planowanego przedsięwzięcia a nie przedsięwzięcia już istniejącego. Nadzwyczajny tryb wznowienia postępowania nie daje podstaw do weryfikowania stanów faktycznych związanych z faktyczną realizacją planowanego przedsięwzięcia, dla którego została wydana decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach. W tym zakresie przepisy prawa przewidują odrębne procedury postępowania w razie naruszenia przez inwestora określonych w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach lub w decyzjach wydanych na podstawie tej decyzji. Dlatego też nie można interesu prawnego skarżącej wywodzić z faktów związanych z następczą realizacją przedsięwzięcia.
Niezależnie od powyższego należy dodać, że organ II instancji wskazał, iż pomiary hałasu przeprowadzone dwukrotnie w 2015 r. wykazały, że immisje hałasu na granicy nieruchomości skarżącej, podczas czynności prowadzonych na terenie nieruchomości T.A. mieszczą się w normach. Również dowód z nagrania ([...] grudnia 2016 r.) nieruchomości inwestora nie potwierdził zarzutów skarżącej o znacznym natężeniu hałasu.
W konsekwencji należy podzielić stanowisko organów, iż skarżącej nie przysługiwał interes prawny w sprawie dotyczącej określenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia pod nazwą: "Rozszerzenie obecnej działalności inwestora o skup złomu i metali kolorowych" na działce nr [...]. NSA w wyroku z dnia 11 stycznia 2017 r., (II OSK 923/156, www.orzeczenia.nsa.gov.pl) stwierdził: jeżeli po wznowieniu postępowania administracyjnego w trybie art. 149 § 1 k.p.a., w wyniku przeprowadzonego postępowania okaże się, że wnioskodawca nie ma przymiotu strony, to wznowione postępowanie - wobec niedopuszczalności wznowienia z wniosku osoby niebędącej stroną - podlega umorzeniu na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. (zob. wyrok NSA z dnia 11 stycznia 2017 r., II OSK 923/15, www.orzeczania.nsa.gov.pl).
Z przytoczonych powyżej względów Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie naruszała ani prawa materialnego ani w istotny sposób przepisów postępowania (art. 7, art. 77 ust.1, art. 80 k.p.a.). W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę jako bezzasadną należało oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło