II SA/Go 1141/17
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2018-04-12
Skład orzekający: Jacek Jaśkiewicz, Adam Jutrzenka-Trzebiatowski, Jarosław Piątek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy udostępnienie osobie trzeciej środka zastępczego (tzw. dopalacza) stanowi jego "wprowadzenie do obrotu" w rozumieniu art. 52a ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii, uzasadniające nałożenie administracyjnej kary pieniężnej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że pojęcie "wprowadzania do obrotu" środka zastępczego na gruncie art. 52a ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii obejmuje każde udostępnienie osobie trzeciej, odpłatnie lub nieodpłatnie, tego środka, niezależnie od tego, czy osoba ta jest jego konsumentem, czy też nabywa go w celu własnego spożycia. Sankcja administracyjna ma na celu szybkie reagowanie na zagrożenia dla zdrowia i życia, a jej wykładnia nie powinna być zawężana przez zasady prawa karnego dotyczące narkotyków.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nałożenia administracyjnej kary pieniężnej na W.B. za wprowadzenie do obrotu środka zastępczego (dopalacza), którego udzielił małoletniemu K.K., co doprowadziło do zatrucia tego ostatniego. Po postępowaniu karnym, w którym W.B. został skazany za narażenie na niebezpieczeństwo, organy sanitarne wszczęły postępowanie administracyjne. Po kilku etapach i zmianie podstawy prawnej, Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny utrzymał w mocy decyzję o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 20 000 zł. Skarżący kwestionował, czy samo udzielenie dopalacza stanowi "wprowadzenie do obrotu" w rozumieniu ustawy.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz Sędziowie Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski Asesor WSA Jarosław Piątek (spr.) Protokolant referent stażysta Magdalena Komar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2018 r. sprawy ze skargi W.B. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej oddala skargę.
Prokurator Prokuratury Rejonowej nadzorował postępowanie przygotowawcze o czyn z art. 160 § 1 Kodeksu karnego prowadzone wobec W.B., który udostępnił dopalacze K.K. przebywającemu na Oddziale Dziecięcym Szpitala [...] w okresie od [...] do [...] lipca 2015 r. z rozpoznaniem zatrucia dopalaczami. K.K., po spożyciu dopalacza, ponownie uległ zatruciu tym produktem. Po przeprowadzeniu postępowania, Prokurator Prokuratury Rejonowej skierował do Sądu Rejonowego akt oskarżenia przeciwko W.B. o czyn wynikający z art. 160 § 1 Kodeksu karnego, zarzucając oskarżonemu, że w dniu [...] lipca 2015 r. na terenie Szpitala [...] naraził na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia albo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu małoletniego K.K., poprzez udzielenie mu substancji psychoaktywnej, tj. "dopalacza".
W dniu [...] września 2016 r. Sąd Rejonowy wyrokiem w sprawie o sygn. [...] uznał W.B. winnym popełnienia zarzucanego mu czynu wymierzając mu przy tym karę pięciu miesięcy pozbawienia wolności, której wykonanie warunkowo zawiesił na okres dwóch lat próby.
W związku z powyższym Prokurator Prokuratury Rejonowej wnioskiem z dnia [...] grudnia 2016 r. sygn. akt [...], skierowanym do Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej, na podstawie art. 182 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 – dalej jako k.p.a.), wniósł o wszczęcie, w trybie art. 27c ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2015 r., poz. 1412 dalej jako u.p.i.s.), wobec W.B. postępowania administracyjnego w sprawie wytwarzania i wprowadzania do obrotu na terenie Rzeczypospolitej Polskiej środków zastępczych lub nowych substancji psychoaktywnych.
Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny, dalej jako PPIS, pismem z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...], zwrócił się do Prokuratuy Rejonowej z wnioskiem o dodatkowe informacje w sprawie tj. wskazania miejsca lub miejsc wprowadzania do obrotu "dopalacza"; ilości czynności wprowadzania produktu do obrotu; danych osobowych świadków włącznie z adresami zamieszkania, w tym osób uczestniczących w czynnościach wprowadzania "dopalacza" do obrotu oraz danych policjantów posiadających wiedzę co do okoliczności popełnienia przestępstwa; nazwę produktu – "dopalacza", nazwę producenta, rodzaj opakowania i jego wielkość. Pismem z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...] Prokurator Rejonowy udzielił żądanych informacji, załączając do pisma stosowne dokumenty. Ponadto wyjaśniono, że w aktach sprawy brak było informacji co do nazwy produktu, producenta, rodzaju opakowania i jego wielkości.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] PPIS wydał na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. oraz art. 44 b ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii (Dz. U. z 2017 r., poz. 783 ze zm.), dalej jako u.p.n., umorzył w całości postępowanie administracyjne wobec W.B., podejrzanego o wprowadzenie do obrotu produktu, co do którego zachodzi uzasadnione podejrzenie, że jest on środkiem zastępczym lub nową substancją psychoaktywną, jako w całości bezprzedmiotowe z uwagi na brak znamion wprowadzania środków zastępczych do obrotu, to jest o czyn określony w przepisie art. 44b ust. 1 u.p.n.
Od powyższej decyzji odwołanie w ustawowym terminie wniósł Prokurator Prokuratury Rejonowej, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. W odwołaniu Prokurator wskazał, że decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa, na podstawie niepełnego, niekompletnego materiału dowodowego. Decyzją z dnia [...] czerwca 2017 r., nr [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
Prowadząc ponownie postępowanie w sprawie PPIS w dniu [...] lipca 2017 r. zwrócił się do Prokuratury Rejonowej z wnioskiem o doprecyzowanie żądania zawartego we wniosku Prokuratora Rejonowego z dnia [...] grudnia 2016 r. tj. o wskazanie czy Prokurator nadal podtrzymuje żądanie wszczęcia postępowania w oparciu o przepis art. 27 c u.p.i.s. czy też w oparciu o inne przepisy, w szczególności rozważenia przepisu art. 52 a u.p.n. Pismem z dnia [...] lipca 2017 r. Prokurator zmodyfikował swój wniosek z dnia [...] grudnia 2016 r. poprzez żądanie wszczęcia i przeprowadzenia postępowania w oparciu o art. 52 a u.p.n.
W dniu [...] sierpnia 2017 r. PPIS wydał decyzję nr [...] wymierzając W.B. karę pieniężną w wysokości 20 000 zł za wprowadzenie w dniu [...] lipca 2015 r. do obrotu na terytorium RP środka zastępczego, nadając decyzji rygor natychmiastowej wykonalności na mocy art. 52 a ust. 2 u.p.n.
Od powyższej decyzji odwołał się W.B., reprezentowany przez adw. Z.K.. Strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania w całości z uwagi na naruszenie przepisów art. 52 a ust. 1 w zw. z art. 4 pkt 34 u.p.n., poprzez jego nieprawidłową wykładnię, polegająca na przyjęciu, że zachowanie polegające na udzieleniu nieznacznej ilości środka zastępczego, jako mieszanki tytoniu ze środkiem zastępczym stanowi wprowadzenie tego środka do obrotu, podlegające karze pieniężnej, na podstawie tego przepisu.
Decyzją z dnia [...] października 2017 r. nr [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny, dalej jako PWIS uchylił zaskarżoną decyzję w całości i orzekł w sprawie wymierzając W.B. karę pieniężną w kwocie 20 000 zł za wprowadzenie w dniu [...] lipca 2015 r. do obrotu na terytorium RP środka zastępczego. Zdaniem organu odwoławczego w świetle zgromadzonych w sprawie dowód jasno i bezspornie wynika, że W.B. wprowadził do obrotu "dopalacz" K.K., który wypalając go w papierosie uległ zatruciu. PPIS posiadał wszelkie podstawy, aby prowadzić postępowanie w sprawie wymierzenia kary pieniężnej na podstawie art. 52 a u.p.n. Zdaniem PWIS "wprowadzeniem do obrotu" środków zastępczych lub nowych substancji psychoaktywnych jest każdy przejaw zachowania, który stwarza warunki dostępności tych substancji. Może on polegać zarówno na fizycznym wręczaniu środka zastępczego, ale także na aranżowaniu sytuacji stwarzających możliwość ich nabycia. Uznając zasadność wydania przez organ I instancji decyzji w sprawie wymierzenia stronie kary pieniężnej za wprowadzenie w dniu [...] lipca 2015 r. do obrotu środka zastępczego, PWIS uznał jednak, że sentencja decyzji zawiera błędną datę wprowadzenia środka zastępczego przez W.B. do obrotu, a nadto zawiera treści, które nie powinny stanowić rozstrzygnięcia decyzji, tj. zawiera datę "[...] lipca 2017 r." zamiast [...] lipca 2015 r. oraz pouczenie dotyczące sposobu zapłaty kwoty kary, jak również konsekwencje w przypadku nieterminowego jej uiszczenia.
Na powyższą decyzję w dniu 7 grudnia 2017 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. wpłynęła skarga W.B., reprezentowanego przez profesjonalnego pełnomocnika. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 52 a w zw. z art. 4 pkt 34 u.p.n., poprzez nieprawidłową wykładnię, polegającą na przyjęciu, że zachowanie polegające na udzieleniu nieznacznej ilości środka zastępczego, jako mieszanki tytoniu ze środkiem zastępczym stanowi wprowadzenie tego środka do obrotu, podlegające karze pieniężnej. W oparciu o powyższy zarzut wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji organu pierwszej instancji oraz organu drugiej instancji i umorzenie postępowania w całości. Uzasadniając swoje stanowisko skarżący nie kwestionuje dokonanych przez organy ustaleń faktycznych zebranych w toku postępowania. Podkreślił, że kwestią o kluczowym znaczeniu jest wykładnia normy sankcjonowanej z art. 52 a u.p.n., na podstawie której jego zdaniem niesłusznie nałożono na skarżącego karę pieniężną w kwocie 20 000 zł. Podkreślił, że organ wskazywał na błędną wykładnię przepisów prawa sprzeczna z zasadą stosowania jednolitej linii interpretacyjnej tych samych pojęć w tym samym akcie normatywnym. Argumentacja organu polegała na tym, iż z uwagi na fakt, że art. 52 a u.p.n. nie przynależy do prawa karnego, do przepisu nie można odnosić wypracowanej w orzecznictwie wykładni art. 56 ust. 1 oraz art. 58 ust. 1 ustawy zawierającej pojęcie "wprowadzenia do obrotu", co zdaniem skarżącego jest błędne. Skarżący nie wypełnił znamienia czynu określonego w art. 52 a u.p.n. "wprowadzenia do obrotu środka zastępczego". Zdaniem skarżącego decyzja jest bezpodstawna, bowiem ustawodawca nie przewiduje nałożenia kary pieniężnej w przypadku dokonania udzielenia środka zastępczego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi w całości. Podkreślił, że zarzuty podnoszone w skardze stanowią polemikę z uzasadnieniem zaskarżonej decyzji i w związku z tym organ podtrzymał w całości swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji poparte przytoczonym ugruntowanym orzecznictwem sądowym.
Pismem z dnia [...] kwietnia 2018 r. Prokurator Okręgowy wniósł o oddalenie skargi. Podzielił on stanowisko organu zawarte w zaskarżonej decyzji i odpowiedzi na skargę w całej rozciągłości. Podkreślił, że nie ma podstaw, by zawarte w przepisie art. 52 a u.p.n. pojęcie "wprowadzenie do obrotu" wykładać zawężająco w stosunku do tego, co wynika z wykładni językowej art. 4 pkt 34 u.p.n. Ponadto wskazał, że celem sankcji administracyjnej, przewidzianej w art. 52 a u.p.n. było szybkie reagowanie na pojawiające się zagrożenie życia i zdrowia jednostki. Przyjęcie stanowiska, że skarżący udzielał a nie wprowadzał do obrotu środki zastępcze równoznaczne byłoby z założeniem, że obrót środkami zastępczymi jest zupełnie legalny, o ile mamy tylko do czynienia z obrotem wtórnym lub udostępnianiem środka zastępczego bezpośrednio samemu konsumentowi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. 2017 r., poz. 2188) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Stosownie natomiast do art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm. – dalej jako p.p.s.a.) uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.
Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu.
Przedmiotem skargi W.B. jest decyzja PWIS z dnia [...] października 2017 r. w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej. Mając na uwadze tak zakreślony zakres kognicji Sąd uznał, że wniesiona skarga nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z art. 4 ust. 1 u.p.i.s., zgodnie z którym do zakresu działania Państwowej Inspekcji Sanitarnej w dziedzinie bieżącego nadzoru sanitarnego należy kontrola przestrzegania przepisów określających wymagania higieniczne i zdrowotne, w szczególności dotyczących między innymi zakazu wytwarzania i wprowadzania do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej środków zastępczych lub nowych substancji psychoaktywnych w rozumieniu u.p.n. (pkt 9a). W polskim porządku prawnym zakaz wytwarzania, przywozu i wprowadzania do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej środków zastępczych przewiduje art. 44b ust. 1 u.p.n. Z kolei przepis art. 4 pkt 27 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii zawiera definicję legalną pojęcia środka zastępczego, wedle której jest to substancja pochodzenia naturalnego lub syntetycznego w każdym stanie fizycznym lub produkt, roślina, grzyb lub ich część, zawierające taką substancję, używane zamiast środka odurzającego lub substancji psychotropowej lub w takich samych celach jak środek odurzający lub substancja psychotropowa, których wytwarzanie i wprowadzanie do obrotu nie jest regulowane na podstawie przepisów odrębnych. Zauważyć należy, że konstrukcja definicji ustawowej pojęcia środka zastępczego jako środka używanego zamiast lub w takich samych celach, jak środki odurzające i substancje psychotropowe, wskazuje na to, że nie wymaga się każdorazowego badania jak dany środek jest faktycznie wykorzystywany przez konsumenta, lecz ustalenia z jakim przeznaczeniem został wyprodukowany lub wprowadzony do obrotu. Z definicji tej wynika, że dla określenia czy dany produkt ma charakter środka zastępczego konieczne jest posiadanie przez niego działania psychoaktywnego analogicznego, jak działanie narkotyków (środków odurzających i substancji psychotropowych), będącego warunkiem sine qua non używania zamiast środka odurzającego lub substancji psychotropowej lub w takich samych celach jak środek odurzający lub substancja psychotropowa (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 5 kwietnia 2017 r., IV SA/Wr 526/16, www.orzeczenia.nsa.gov.pl – dalej CBOSA).
Natomiast przez wprowadzanie do obrotu, stosownie do art. 4 pkt 34 u.p.n., należy rozumieć udostępnienie osobom trzecim, odpłatnie lub nieodpłatnie, środków odurzających, substancji psychotropowych, prekursorów lub środków zastępczych. Natomiast zgodnie z art. 52a ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii kto wytwarza lub wprowadza do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej środek zastępczy podlega karze pieniężnej w wysokości od 20.000 zł do 1.000.000 zł.
Podkreślić należy, że przepisy art. 44b i 52a u.p.n. zostały dodane do ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii ustawą z dnia 8 października 2010 r. o zmianie ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii oraz ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. Nr 213, poz. 1396), zmieniającą przedmiotową ustawę z dniem 27 listopada 2010 r. Celem zmiany było przeciwdziałanie rozwojowi zjawiska wprowadzania do legalnego obrotu nowych substancji posiadających działanie psychoaktywne. Ustawa wprowadziła w tym celu odpowiedzialność administracyjną, uzupełniając pierwotną ustawę o cały nowy rozdział 6a. Ustawodawca uznał, że oprócz obowiązujących regulacji penalizujących wprowadzanie do obrotu środków odurzających, substancji psychotropowych lub słomy makowej, w celu realizacji podstawowych założeń ustawy, należy wyodrębnić instytucję odpowiedzialności administracyjnej za wytwarzanie lub wprowadzanie do obrotu na terytorium Polski środków zastępczych, czyli substancji pochodzenia naturalnego lub syntetycznego używanych zamiast środka odurzającego lub substancji psychotropowej lub w takich samych celach jak środek odurzający lub substancja psychotropowa. Wprowadzenie do ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii w art. 52a sankcji administracyjnej z tytułu wytwarzania lub wprowadzania do obrotu środka zastępczego miało na celu szybkie reagowanie na pojawiające się zagrożenia dla życia i zdrowia ludzi.
Wskazać trzeba, że w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego bezsporne jest, iż skarżący posiadał środek zastępczy w rozumieniu art. 4 pkt 27 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii. Zgromadzona w sprawie dokumentacja medyczna jak i zeznania skarżącego, jednoznacznie wskazują, iż był to produkt nazywany potocznie dopalaczem. Na podstawie wyroku z dnia [...] września 2016 r., [...] Sądu Rejonowego W.B. został uznany za winnego popełnienia czynu polegającego na narażeniu na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia albo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu małoletniego K.K., poprzez udzielenie mu [...] lipca 2015 r. na terenie Szpitala [...] substancji psychoaktywnej "dopalacza", tj. przestępstwa wypełniającego dyspozycję art. 160 § 1 k.k.
Spór pomiędzy stronami dotyczy pojęcia "wprowadzania do obrotu środka zastępczego" zawartego w art. 52a u.p.n.
Zgodne z tym przepisem kto wytwarza lub wprowadza do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej środek zastępczy lub nową substancję psychoaktywną, podlega karze pieniężnej w wysokości od 20 000 zł do 1 000 000 zł.
Zdaniem pełnomocnika skarżącego nie jest wprowadzeniem środka do obrotu, zachowanie polegające na przeniesieniu własności dopalacza, jeżeli dotyczy ono osoby, która przyjmuje dopalacz na własny użytek, do natychmiastowej konsumpcji.
W orzecznictwie wskazuje się, że regulacja art. 52a u.p.n. funkcjonuje niezależnie od istniejących już wcześniej regulacji ustawy, przewidujących odpowiedzialność karną za wprowadzanie do obrotu środków odurzających, substancji psychotropowych lub słomy makowej lub uczestniczenie w takim obrocie. Ustawodawca odrębnie penalizuje zatem czyn w postaci udzielania innej osobie środka odurzającego lub środków psychotropowych, określając w art. 58 ust. 1 u.p.n., że kto, wbrew przepisom ustawy, udziela innej osobie środka odurzającego lub substancji psychotropowej, ułatwia albo umożliwia ich użycie albo nakłania do użycia takiego środka lub substancji, podlega karze pozbawienia wolności do lat 3. Podobnie w art. 59 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii przewidziano środki karne m.in. za udzielanie innej osobie środka odurzającego lub substancji psychotropowej w celu osiągnięcia korzyści majątkowej lub osobistej. Mając na względzie powyższe rozważania stwierdzić należy, że w razie ustalenia, iż wytworzono lub wprowadzono do obrotu na terytorium RP środek zastępczy określony w art. 4 pkt 27 u.p.n. organ inspekcji sanitarnej obowiązany jest nałożyć administracyjną karę pieniężną w wysokości uwzględniającej w szczególności ilość wytworzonego lub wprowadzonego do obrotu środka zastępczego (art. 52a ust. 3). Nie można zgodzić się ze stanowiskiem, że na gruncie postanowień art. 52a ust. 1-3 u.p.n. pojęcie "wprowadzania do obrotu" środków zastępczych, o którym mowa w art. 4 pkt 34 ustawy oznacza udostępnianie ich odpłatnie lub nieodpłatnie tylko osobom trzecim, które nie są konsumentami tych środków. Pojęcie "wprowadzania do obrotu" środków zastępczych, o którym mowa w art. 4 pkt 34 u.p.n. oznacza udostępnienie ich odpłatnie lub nieodpłatnie osobom trzecim zarówno niebędącymi ich konsumentami, jak i będącymi ich konsumentami, tj. nabywającymi je w celu własnego spożycia. Ustawodawca w hipotezie i dyspozycji norm art. 52a ust. 1-3 ustawy wyraźnie wskazuje, że odpowiedzialności administracyjnej podlega obiektywnie każdy, kto wprowadza do obrotu środek zastępczy (tzw. "dopalacz"). W konsekwencji prowadząc postępowanie w celu wymierzenia kary pieniężnej, organ inspekcji sanitarnej ustala i ocenia, czy doszło do "wprowadzenia do obrotu", czyli do udostępnienia w jakiejkolwiek formie i jakimkolwiek celu, osobie trzeciej odpłatnie lub nieodpłatnie, środka zastępczego. Powyższe wywody prowadzą do konkluzji, że poglądy judykatury odnoszące się do przestępstw opisanych w rozdziale 7 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii nie mogą mieć w przedmiotowej sprawie zastosowania. Nie ma bowiem podstaw do przenoszenia na grunt rozdziału 6a ustawy niedotyczących go orzeczeń odnoszących się do przestępstw i wykroczeń zawartych w rozdziale 7. Ocena dokonywana w ramach odpowiedzialności administracyjnej podmiotu, który wprowadza do obrotu środki zastępcze, w oparciu o reguły i zasady prawa karnego, jest nie do pogodzenia z ratio legis nowelizacji ustawy z 2010 r. Niewątpliwie wykładnia postanowień art. 52a ust. 1-3 u.p.n. powinna uwzględniać cel wprowadzenia tej regulacji oraz jej miejsce w systematyce ustawy, a także związek normatywny z postanowieniami art. 44b i 44c ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii. W konsekwencji w procesie ustalania treści normatywnej art. 52a ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii, nie powinno się odwoływać do poglądów doktryny i judykatury ukształtowanych na gruncie przepisów karnych zawartych w rozdziale 7 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii, a zwłaszcza tych ukształtowanych przed wejściem w życie noweli ustawy z dnia 8 października 2010 r., albowiem ugruntowały się one na tle innego reżimu normatywnego, penalizującego wprowadzanie do obrotu środków odurzających, substancji psychotropowych lub słomy makowej, czyli narkotyków. W konsekwencji nie będzie miała także zastosowania zasada interpretacyjna wykluczająca na gruncie jednego aktu prawnego nadawanie takim samym wyrażeniom odmiennego znaczenia. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego wyraźne rozdzielenie przez ustawodawcę części karnej ustawy regulującej zagadnienia związane z popełnianiem przestępstw od części odnoszącej się do kary administracyjnej, dotyczącej środków zastępczych pozwala na zastosowanie systemowej wykładni dopuszczającej nadanie wyrażeniu "wprowadzanie do obrotu" odmiennego znaczenia, w przypadku stosowania kary administracyjnej, a innego znaczenia, w przypadku stosowania przepisów karnych. Stanowisko takie utrwaliło się (zob. wyrok NSA z dnia 9 września 2015 r., II OSK 77/14, z dnia 2 czerwca 2015 r., II OSK 2684/13 i z dnia 8 lipca 2015 r., II OSK 2965/13, wyroki NSA z dnia 26 stycznia 2017 r., II OSK 2480/15, II OSK 996/16, CBOSA).
Powyżej przedstawione stanowisko utrwaliło się już w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, a Sąd orzekający w niniejszej sprawie w pełni je podziela. Zdaniem Sądu sankcja, o której mowa w art. 52a u.p.n. za wprowadzanie do obrotu środka zastępczego może być nałożona również w przypadku udostępnienia nieodpłatnie środka zastępczego osobie trzeciej, jak to miało miejsce w okolicznościach faktycznych rozpoznawanej sprawy. Tym samym kara pieniężna w najniższej wysokości, tj. 20.000 zł została nałożona w sposób uprawniony.
W konsekwencji Sąd uznał, że zaskarżona decyzja w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej jest zgodna z przepisami prawa. Organy nie naruszyły przepisów prawa materialnego ani w istotny sposób przepisów postępowania (art. 7, art. 77 ust.1, art. 80 k.p.a.). Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło