II SA/Go 203/09

PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2009-05-19

Skład orzekający: Maria Bohdanowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny powinien umorzyć postępowanie w sprawie skargi na uchwałę rady gminy, jeśli organ sam uchylił wadliwą część uchwały, a skarżący (Prokurator) cofnął skargę?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny umarza postępowanie, gdy organ, którego działanie zostało zaskarżone, uwzględni skargę w całości w trybie autokontroli (art. 54 § 3 PPSA), co czyni postępowanie bezprzedmiotowym. Dodatkowo, cofnięcie skargi przez skarżącego (art. 60 PPSA) również prowadzi do umorzenia postępowania, o ile nie zmierza do obejścia prawa.
Stan faktyczny
Prokurator Okręgowy złożył skargę na uchwałę Rady Gminy w części dotyczącej regulaminu udzielania pomocy materialnej uczniom, zarzucając jej rażące naruszenie prawa. Rada Gminy, informując o zamiarze uchylenia wadliwej części uchwały, ostatecznie podjęła uchwałę zmieniającą, skreślając sporny paragraf. Następnie Prokurator Okręgowy cofnął skargę, wnosząc o umorzenie postępowania.
Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie sądowoadministracyjne.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Bohdanowicz, , , po rozpoznaniu w dniu 19 maja 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Prokuratora Okręgowego na uchwałę Rady Gminy z dnia [...] r. Nr XXIV/155/2005 w przedmiocie regulaminu udzielania pomocy materialnej o charakterze socjalnym dla uczniów zamieszkałych na terenie gminy postanawia: umorzyć postępowanie sądowoadministracyjne. Pismem z dnia [...] lutego 2009 r. Prokurator Okręgowy za pośrednictwem Rady Gminy złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. skargę na uchwałę Rady Gminy Nr XXIV/155/2005 z dnia [...] lutego 2005 r. w sprawie regulaminu udzielania pomocy materialnej o charakterze socjalnym dla uczniów zamieszkałych na terenie gminy, w części obejmującej § 5 ust. 2, wnosząc o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały w w/w zakresie. Prokurator zarzucił w/w uchwale rażące naruszenie prawa – art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tj. Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) poprzez przyznanie wójtowi uprawnienia do imiennego upoważnienia pracowników gminnych jednostek organizacyjnych innych niż urząd gminy do wydawania decyzji administracyjnych w przedmiocie przyznawania świadczeń pomocy materialnej o charakterze socjalnym, pomimo braku upoważnienia ustawowego do rozszerzenia przez radę gminy określonego w art. 39 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym kręgu podmiotów, którym wójt może udzielić upoważnienia do wydawania decyzji administracyjnych w indywidualnych sprawach z zakresu administracji publicznej. W odpowiedzi na skargę Rada Gminy poinformowała, iż na najbliższej sesji podjęta zostanie uchwała uchylająca zaskarżoną uchwałę w części wskazanej w skardze przez Prokuratora Okręgowego i po jej podjęciu organ wystąpi do Sądu o umorzenie postępowania. W nadesłanym do Sądu piśmie z dnia [...] kwietnia 2009 r. (data stempla pocztowego na kopercie – k.17) Rada Gminy wniosła o umorzenie postępowania w niniejszej prawie, przesyłając w załączeniu podjętą przez Radę Gminy na sesji w dniu [...] kwietnia uchwałę Nr XXIII/167/2009 w sprawie zmiany uchwały w sprawie regulaminu udzielania pomocy materialnej o charakterze socjalnym dla uczniów zamieszkałych na terenie gminy. Zgodnie z treścią § 1 w/w uchwały skreślony został § 5 ust. 2 zaskarżonej uchwały z dnia [...] lutego 2005 r. Na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 6 maja 2009 r. doręczona została skarżącemu kopia w/w pisma procesowego Rady Gminy wraz z kopią podjętej w dniu [...] kwietnia 2009 r. uchwały zmieniającej oraz z wezwaniem Prokuratora Okręgowego do przedstawienia na piśmie aktualnego stanowiska w sprawie. W piśmie procesowym z dnia 13 maja 2009 r. (data stempla pocztowego na kopercie - k.22) Prokurator Okręgowy oświadczył, iż na podstawie art. 60 p.p.s.a. cofa złożoną skargę i wnosi o umorzenie postępowania z uwagi na dokonaną przez organ autokontrolę w trybie art. 54 § 3 p.p.s.a. i skreślenie w zaskarżonej uchwale zapisu § 5 ust. 2 rażąco naruszającego prawo. W sprawie nie został wyznaczony przez Przewodniczącego Wydziału termin rozprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z treścią art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej zwanej p.p.s.a., organ, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy. W opisanym powyżej przepisie uregulowana została instytucja samokontroli organu, którego akt prawny został zaskarżony do sądu administracyjnego. Celem wskazanej autokontroli jest umożliwienie organom administracji publicznej ponownej weryfikacji własnego działania bez konieczności angażowania sądu administracyjnego w ocenę jego zgodności z prawem (Postępowanie sądowoadministracyjne, Komentarz, T. Woś, Warszawa 1999). Należy zauważyć, iż w treści art. 54 § 3 p.p.s.a. ustawodawca posłużył się generalnym pojęciem ,,zaskarżone działanie lub bezczynność", co pozwala uznać, iż jego intencją było objęcie zakresem obowiązywania tego przepisu wszystkich forma działania organów administracji publicznej, które mogą być zaskarżone do sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 i 3 p.p.s.a. Zatem wskazany przepis znajduje także zastosowanie do aktów prawa miejscowego i innych aktów organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków podejmowanych w sprawach z zakresu administracji publicznej. Zaprezentowaną powyżej interpretację zakresu obowiązywania art. 54 § 3 p.p.s.a. potwierdzają także komentatorzy. Podkreślenia wymaga fakt, iż warunkiem skorzystania przez organ z w/w instytucji, jest uwzględnienie skargi w całości, tj. uwzględnienie jej co do istoty. W sytuacji, gdy wniesiona została przez skarżącego do wojewódzkiego sądu administracyjnego skarga na akt z zakresu administracji publicznej, a następnie wydane zostaje przez organ administracji publicznej, którego dotyczy skarga, orzeczenie w trybie art. 54 § 3 p.p.s.a., postępowanie sądowoadministracyjne staje się bezprzedmiotowe. W myśl art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania sytuacji, gdy zaistnieje jedna z trzech podanych poniżej podstaw: 1) skarżący skutecznie cofnął skargę, 2) w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania, 3) postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. Uwzględnienie przez organ w całości skargi w ramach opisanej powyżej autokontroli niewątpliwie stanowi trzecią z w/w wymienionych przesłanek stanowiących podstawę do umorzenia postępowania sądowoadministracyjnego. Stanowisko takie potwierdza Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 6 września 2006 r. I OSK 1168/05, LEX nr 321161 oraz w wyroku z dnia 25 października 2005 r., II OSK 85/05, LEX nr 188791. NSA podkreślił, iż w takiej sytuacji zaskarżona decyzja zostaje pozbawiona bytu prawnego, w rezultacie skorzystania przez organ, którego decyzja została zaskarżona z uprawnień autokontrolnych. Jednocześnie zgodnie z art. 60 p.p.s.a. skarżący może cofnąć skargę. Cofnięcie skargi wiąże sąd, przy czym cofnięcie skargi sąd uzna za niedopuszczalne, jeżeli zmierza ono do obejścia prawa lub spowodowałoby utrzymanie w mocy aktu lub czynności dotkniętych wadą nieważności. W niniejszej sprawie zaskarżona do tutejszego Sądu przez Prokuratora Okręgowego uchwała Rady Gminy Nr XXIV/155/2005 z dnia [...] lutego 2005 r. w sprawie regulaminu udzielania pomocy materialnej o charakterze socjalnym dla uczniów zamieszkałych na terenie gminy w części obejmującej § 5 ust. 2, została przez organ tj. Radę Gminy zmieniona poprzez skreślenie wskazanego przez Prokuratora Okręgowego zapisu § 5 ust. 2 zaskarżonej uchwały mocą uchwały z dnia [...] kwietnia 2009 r. Nr XXIII/167/2009. Tym samym będąca przedmiotem rozpoznania zaskarżona część w wyniku autokontroli utraciła byt prawny, czyniąc postępowanie sądowoadministracyjne bezprzedmiotowym. Nadto w rozpatrywanej sprawie Prokurator Okręgowy pismem z dnia [...] maja 2009r. cofnął skargę, a Sąd nie znalazł okoliczności, które mogłyby uzasadniać uznanie cofnięcia skargi za niedopuszczalne. Wobec powyższego w myśl art. 161 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w związku z art. 60 p.p.s.a. oraz art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w związku z art. 54 § 3 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło