II SA/Go 212/16

PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2016-04-22

Skład orzekający: Adam Jutrzenka-Trzebiatowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postępowanie sądowoadministracyjne powinno zostać umorzone, gdy organ administracji publicznej, którego decyzja została zaskarżona, uwzględnił skargę w całości na podstawie art. 54 § 3 p.p.s.a. przed rozpoczęciem rozprawy?
Ratio decidendi
Postępowanie sądowoadministracyjne podlega umorzeniu, gdy organ administracji publicznej, którego decyzja została zaskarżona, uwzględnił skargę w całości na podstawie art. 54 § 3 p.p.s.a. (tzw. instytucja autokontroli). Skorzystanie przez organ z tej instytucji czyni postępowanie sądowe bezprzedmiotowym, ponieważ wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji skutkuje brakiem przedmiotu postępowania przed sądem administracyjnym.
Stan faktyczny
Strona D.D. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) uchylającą decyzję organu pierwszej instancji o odmowie przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego i orzekającą o jego przyznaniu. SKO, w odpowiedzi na skargę, wniosło o umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego, powołując się na wydaną przez siebie w trybie art. 54 § 3 p.p.s.a. decyzję, która uchyliła własną decyzję zaskarżoną przez stronę oraz decyzję organu pierwszej instancji i orzekła co do istoty sprawy. Od tej nowej decyzji SKO nie wniesiono skargi do sądu.
Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie sądowoadministracyjne.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski po rozpoznaniu w dniu 22 kwietnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D.D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie specjalnego zasiłku opiekuńczego postanawia: umorzyć postępowanie sądowoadministracyjne. D.D. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2015 r., nr [...], którą to decyzją organ uchylił w całości decyzję Kierownika Działu Świadczeń Rodzinnych i Alimentacyjnych, działającego z upoważnienia Prezydenta Miasta z dnia [...] października 2015 r., nr [...] o odmowie przyznania D.D. specjalnego zasiłku opiekuńczego na osobę R.P., ur. 1968-08-[...] i orzekł o: 1. przyznaniu D.D. specjalnego zasiłku opiekuńczego z tytułu niepodejmowania zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad mężem R.P. od dnia [...] października 2015 r. do [...] października 2015 r. w wysokości 520,00 zł, 2. przyznaniu D.D. składki na ubezpieczenie zdrowotne w okresie pobierania specjalnego zasiłku opiekuńczego z zastrzeżeniem, iż nie opłaca się składki jeżeli strona podlega ubezpieczeniu zdrowotnemu z innych tytułów, 3. przyznaniu D.D. składki na ubezpieczenie emerytalne i rentowe w okresie pobierania specjalnego zasiłku opiekuńczego przez okres niezbędny do uzyskania 25-letniego okresu ubezpieczenia (składkowego i nieskładkowego), z zastrzeżeniem art. 87 ust. 1b ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2013 r., poz. 1440 ze zm.). W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego z uwagi na wydaną przez Kolegium w dniu [...] lutego 2016 r., w trybie art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. – określanej dalej jako p.p.s.a.) decyzję nr [...]. W decyzji tej organ odwoławczy uchylił w całości decyzję własną z dnia [...] grudnia 2015 r., Nr [...] oraz decyzję Kierownika Działu Świadczeń Rodzinnych i Alimentacyjnych, działającego z upoważnienia Prezydenta Miasta z dnia [...] października 2015 r., nr [...] o odmowie przyznania D.D. specjalnego zasiłku opiekuńczego na osobę R.P., ur. 1968-08-[...] i jednocześnie orzekł o: 1. przyznaniu D.D. specjalnego zasiłku opiekuńczego z tytułu niepodejmowania zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad mężem R.P. od dnia [...] listopada 2015 r. do [...] października 2016 r. w wysokości 520,00 zł miesięcznie, 2. przyznaniu D.D. składki na ubezpieczenie zdrowotne w okresie pobierania specjalnego zasiłku opiekuńczego z zastrzeżeniem, iż nie opłaca się składki jeżeli strona podlega ubezpieczeniu zdrowotnemu z innych tytułów, 3. przyznaniu D.D. składki na ubezpieczenie emerytalne i rentowe w okresie pobierania specjalnego zasiłku opiekuńczego przez okres niezbędny do uzyskania 25-letniego okresu ubezpieczenia (składkowego i nieskładkowego), z zastrzeżeniem art. 87 ust. 1b ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2013 r., poz. 1440 ze zm.). Z ustaleń Sądu wynika, że od decyzji SKO z dnia [...] lutego 2016 r. nie została wniesiona skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Postępowanie sądowoadministracyjne należało umorzyć. Stosownie do treści art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie to stało się bezprzedmiotowe z przyczyn innych niż wymienione w pkt 1 i 2 wskazanego przepisu. Jedną z przyczyn bezprzedmiotowości postępowania jest uwzględnienie przez organ skargi w całości na podstawie art. 54 § 3 p.p.s.a., czyli zastosowanie przez ten organ tzw. instytucji autokontroli (B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2009, s. 184, 436-437). Zgodnie z treścią art. 54 § 3 p.p.s.a. organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe postępowanie zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy. Celem wskazanej autokontroli jest umożliwienie organom administracji publicznej ponownej weryfikacji własnego działania bez konieczności angażowania sądu administracyjnego w ocenę jego zgodności z prawem (Postępowanie sądowoadministracyjne, Komentarz, T. Woś, Warszawa 2009). Warunkiem skorzystania przez organ z w/w instytucji, jest uwzględnienie skargi w całości, tj. uwzględnienie jej co do istoty. Skutkiem takiego działania jest nie tylko uchylenie objętej skargą decyzji, ale także ostateczne orzeczenie co do istoty sprawy albo umorzenie postępowania (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 4 kwietnia 2012 r., sygn. akt II SA/Rz 68/12). Decyzją z dnia [...] lutego 2016 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze uwzględniło w całości, na podstawie art. 54 § 3 p.p.s.a., skargę D.D. uchylając zaskarżoną decyzję w całości i orzekając co do istoty sprawy. Skorzystanie przez organ, którego decyzję zaskarżono, z przewidzianej w art. 54 § 3 p.p.s.a. instytucji autokontroli podejmowanych aktów czyni wywołane skargą postępowanie sądowe bezprzedmiotowym z uwagi na to, że wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji skutkuje brakiem przedmiotu postępowania przed sądem administracyjnym. To z kolei, jak już wyżej wskazano, prowadzi do umorzenia postępowania z uwagi na treść art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Stanowisko takie potwierdza Naczelny Sąd Administracyjny m.in. w postanowieniu z dnia 6 września 2006 r., sygn. akt I OSK 1168/05, LEX nr 321161 oraz w wyroku z dnia 25 października 2005 r., sygn. akt II OSK 85/05, LEX nr 188791. W świetle powyższych okoliczności, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło