II SA/Go 217/14

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2014-04-17

Skład orzekający: Grażyna Staniszewska, Mirosław Trzecki, Aleksandra Wieczorek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy nowa wykładnia przepisów prawnych, wyrażona w orzeczeniach sądów administracyjnych wydanych w indywidualnych sprawach innych funkcjonariuszy, może stanowić podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 Kpa?
Ratio decidendi
Nowa wykładnia przepisów prawnych, nawet jeśli prowadziłaby do odmiennego rozstrzygnięcia sprawy, nie stanowi nowej okoliczności faktycznej ani nowego dowodu w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 Kpa. W związku z tym, nie może stanowić podstawy do wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego decyzją ostateczną. Postępowanie wznowieniowe ma charakter nadzwyczajny i wymaga spełnienia ściśle określonych przesłanek ustawowych, a zmiana interpretacji prawa nie jest jedną z nich.
Stan faktyczny
Skarżąca A.Z. wystąpiła o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego decyzją ostateczną odmawiającą jej przyznania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego. Jako podstawę wznowienia wskazała nowe orzecznictwo sądów administracyjnych oraz fakt wydania przez ten sam organ decyzji przyznającej pomoc innemu funkcjonariuszowi w analogicznej sytuacji. Organy administracji odmówiły uchylenia decyzji, uznając, że wskazane przez skarżącą orzeczenia nie stanowią nowych okoliczności faktycznych ani dowodów. WSA oddalił skargę, podzielając stanowisko organów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Staniszewska Sędziowie Sędzia WSA Mirosław Trzecki Sędzia WSA Aleksandra Wieczorek (spr.) Protokolant sekr. sąd. Elżbieta Dzięcielewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 kwietnia 2014 r. sprawy ze skargi A.Z. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji oddala skargę. Zaskarżoną skargą decyzją z dnia [...] lutego 2014 r. Komendant Wojewódzki Policji utrzymał w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] grudnia 2013 r. o odmowie uchylenia prawomocnej decyzji nr [...] z dnia [...] sierpnia 2010r. Komendanta Powiatowego Policji w sprawie odmowy przyznania A.Z. pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego. Organ orzekał w następującym stanie faktycznym sprawy : Decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2010 r. Komendant Powiatowy Policji odmówił funkcjonariuszce Policji A.Z. przyznania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego w [...]. Odmowa uzasadniona została faktem, iż z przedłożonych przez funkcjonariuszkę dokumentów wynikało, że nie jest właścicielem, a jedynie współwłaścicielem (w ½ części) zakupionego lokalu oraz, że współwłaściciel nie stanowi członka rodziny policjantki w rozumieniu art. 89 ustawy o Policji. Zdaniem organu, przyznanie pomocy o której mowa w art. 89 ustawy o Policji możliwe jest tylko przypadku uzyskania lokalu na własność przez policjanta oraz w sytuacji, gdy lokal taki nabyliby pozostający we wspólności majątkowej policjant i jego małżonek (§ 3 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 października 2001 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów – Dz.U. z 2001 r., Nr 131, poz. 1468 ze zm. ). Zdaniem organu odmowa przyznania policjantce wnioskowanej pomocy finansowej na uzyskanie lokalu była konieczna bowiem nie ma ona wydzielonej własności niniejszego lokalu bez zniesienia współwłasności, a w stanie współwłasności następowałoby finansowanie przez organy Policji praw osoby trzeciej - nie związanej z Policją. Decyzję tę A.Z. otrzymała w dniu 16 sierpnia 2010 r. z prawidłowym pouczeniem o możliwości złożenia odwołania. Strona nie złożyła odwołania do organu wyższego rzędu. Pismem z dnia z dnia [...] października 2013 r. A.Z., powołując się na przepis art. 145 § 1pkt 5 Kpa, wystąpiła do Komendanta Powiatowego Policji o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją tego organu z dnia [...] sierpnia 2010 r. nr [...], wskazując jako nową okoliczność wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 12 marca 2008 r. sygn. akt II SA/Bd 99/08, reprezentujący odmienny pogląd niż przedstawiony w prawomocnej decyzji nr [...] KPP oraz fakt, że [...] czerwca 2013 r. ten sam organ wydał decyzję nr [...] przyznającą innemu funkcjonariuszowi pomoc finansową na uzyskanie lokalu mieszkalnego w sytuacji analogicznej do tej w jakiej pozostawała wnioskodawczyni. Zdaniem strony, mając na uwadze istotę współwłasności należy uznać, iż realizacja prawa do lokalu, uzasadniająca przyznanie pomocy finansowej, może nastąpić również w drodze nabycia udziału we współwłasności, przy czym musi być nabyty udział, który pozwala na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych policjanta, co zostało spełnione w jej przypadku z uwagi na wielkość udziału ( ½ ) i metraż lokalu ( 70,92 m2). Po sprecyzowaniu przez wnioskodawczynię – na żądanie organu - iż o ujawnieniu się okoliczności z powodu, których wniosła o wznowienie postępowania, dowiedziała się w dniu 21 października 2013 r., postanowieniem z dnia [...] grudnia 2013 r. Komendant Powiatowy Policji, działając na podstawie art. 149 w zw. z art. 147 i 145 § 1 pkt 5 Kpa, wznowił postępowanie administracyjne zakończone prawomocną decyzją nr [...] o odmowie przyznania A.Z. pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego w [...]. Po zapewnieniu stronie prawa czynnego udziału w postępowaniu, w toku którego przedłożyła ona kolejne wyroki sądów administracyjnych wydane w sprawach o analogicznych stanach faktycznych jak jej sytuacja, mające wskazywać na przysługujące jej prawo do uzyskania pomocy finansowej, decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. Komendant Powiatowy Policji odmówił uchylenia prawomocnej decyzji nr [...] z dnia [...] października 2010 r. W uzasadnieniu organ I instancji uznał, iż nie zachodzą okoliczności o których mowa w art. 145 § 1 pkt 5 Kpa, bowiem wskazane przez policjantkę we wznowionym postępowaniu orzeczenia nie mają waloru istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych ani nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, a nie znanych organowi, który wydał decyzję. Przytaczając treść art. 75 § 1 Kpa organ wywiódł, iż Kodeks postępowania administracyjnego posługuje się pojęciem "dowód" w znaczeniu środka dowodowego czyli środka służącego przekonaniu się o istnieniu lub nieistnieniu faktów. Środki dowodowe stanowią zatem źródła informacji na których oparty jest proces dowodzenia. W postępowaniu dowodowym powinny być gromadzone jedynie fakty istotne tj. takie z którymi prawo wiąże określone skutki procesowe lub materialnoprawne. Natomiast przedmiotem dowodu nie może być prawo obowiązujące lub jego interpretacja. W konsekwencji ani wyrok sądowy wiążący, w przeciwieństwie do wyroku Trybunał Konstytucyjnego, jedynie w danej sprawie, ani akt administracyjny wydany w innej sprawie indywidualnej nie stanowi dowodu ani okoliczności faktycznej, mających wpływ na wynik postępowania. Tym samym inna interpretacja prawa zawarta w orzeczeniach sądowych przedłożonych przez stronę nie uzasadniała uchylenia decyzji ostatecznej ze względu na brak podstawy wznowienia o jakiej mowa w art. 145 § 1 pkt 5 Kpa. W odwołaniu od tej decyzji A.Z., przytaczając regulacje art. 88 ust. 1, 92 ust. 1 94 ust. 1 oraz 95 ustawy Policji oraz rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 października 2001 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów, jak też orzecznictwo sądów administracyjnych, dotyczące przesłanek przyznawania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszalnego oraz powszechnych, dotyczące charakteru współwłasności wywodziła, iż spełnia warunki do uzyskania wnioskowanej pomocy finansowej. Rozstrzygnięciu organu I instancji zarzucała naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 94 ust. 1 oraz 95 ustawy o Policji oraz okoliczność, iż organ I instancji nie dostrzegł nowych faktów o których mowa w art. 145 § 1 pkt 5 Kpa. Podnosiła, iż decyzję z dnia [...] sierpnia 2010 r. o odmowie przyznania pomocy jak i decyzję o odmowie wznowienia postępowania wydał ten sam organ ( ta sama osoba ), co z góry przesądzało o negatywnym dla niej wyniku postępowania wznowieniowego. Zarzucała, iż organ I instancji nie zasięgnął opinii prawnej ani nie podjął żadnych czynności administracyjnych (analizy orzeczeń, wykładni, interpretacji) przed wydaniem decyzji, nie wziął tym samym pod uwagę argumentacji zawartej w przedstawionych przez nią orzeczeniach sądowych, w tym szczególności w wyroku WSA w Gorzowie Wlkp. w sprawie II SA/Go 636/12 wyroku, stwierdzających iż prawo do pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego jest osobistym dobrem policjanta. W konsekwencji organ zignorował obowiązujące prawo mimo, że powołał się na zasadę stwierdzającą, iż prawo jest mu znane, a jedynie okoliczność faktyczne wymagają udowodnienia. Naruszył też przepisy art. 7 i 75 Kpa, pozostając bierny w sytuacji, gdy zobligowany był do samodzielnego podjęcia wszelkich działań służących ustaleniu stanu faktycznego w celu załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu funkcjonariusza. Organ tymczasem zaniechał jakichkolwiek działań i pominął przedstawione przez stronę materiały dowodowe. Zdaniem strony, skoro postępowanie z 2010 r. zostało wznowione, winno być przeprowadzone i rozpatrzone tak jak obecnie interpretują prawo sądy administracyjne w przedstawionych wyrokach, całkowicie podważających zasadność decyzji podjętej w 2010 r. Odmienne podejście organu stanowi działanie na szkodę funkcjonariusza. Jednocześnie skarżąca, podtrzymując wnioski zawarte w piśmie z dnia [...] października 2013r., wniosła o przyznanie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego w [...]. Powołaną na wstępie decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2014 r. Komendant Wojewódzki Policji, powołując się na przepisy art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 151 §1 pkt 1 i art. 145 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego ( tekst jednolity Dz. U. z 2013 r., poz. 267, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Przedstawiając w uzasadnieniu przebieg dotychczasowego postępowania i dokonując ustaleń faktycznych analogicznych jak organ I za bezzasadny uznał zarzut skarżącej, iż organ I instancji nie dopełnił ciążącego na nim obowiązku nałożonego art. 7 i art. 75 Kpa bowiem brak jakiejkolwiek adnotacji urzędowej zarówno w pierwszym jak i obecnym postępowaniu administracyjnym oraz brak zasięgnięcia innych opinii czy wykładni prawa nie przesądza o wadliwości tych postępowań czy pozostawaniu organu w bezczynności. Wywiódł, iż zgodnie z art. 87 Konstytucji RP źródłem powszechnie obowiązującego prawa są Konstytucja, ustawy, ratyfikowane umowy i międzynarodowe oraz rozporządzenia, a także akty prawa miejscowego, zatem - wbrew twierdzeniom skarżącej - opinie, orzeczenia, wykładnie czy interpretacje, nie stanowią prawa powszechnie obowiązującego. Podkreślił, iż postępowanie wznowieniowe jest wyjątkiem od określonej art. 16 Kpa, zasady trwałości decyzji administracyjnej. Reguły związane ze wszczęciem tego postępowania oraz z wydawanymi w jego toku rozstrzygnięciami są szczegółowo uregulowane w Kodeksie postępowania administracyjnego. W pierwszej fazie postępowania organ administracji sprawdza jedynie, czy strona powołuje się na przesłanki wznowienia postępowania określone w art. 145 § 1 Kpa lub w art. 145a Kpa. Jeśli strona powołuje się na te przesłanki, to organ administracji ma obowiązek wznowić postępowanie i już we wznowionym postępowaniu ocenić, czy przesłanki te rzeczywiście zostały spełnione i mogą być podstawą do uchylenia decyzji wydanej w zwykłym postępowaniu. Zatem wznowienie postępowania jest instytucja procesową stwarzająca możliwość prawną ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczna, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła, było dotknięte kwalifikowaną wadliwością wyliczoną wyczerpująco w przepisach prawa procesowego zawartego w art. 145 § 1 Kpa lub art. 145a Kpa. Przytaczając podstawy wznowienia postępowania przewidziane w powołanych przepisach. Organ wskazał, iż strona jako podstawę prawną żądania wznowienia postępowania wskazała przepis art. art. 145 § 1 pkt 5 Kpa, zgodnie z którym wznawia się postępowanie w sprawie zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję powołując się na wyroki WSA w Bydgoszczy z dnia 12 marca 2008r. sygn. akt II SA/Bd 99/08 i WSA w Szczecinie z dnia 2 sierpnia 2006r. sygn. akt II SA/Sz 412/06 oraz decyzję nr [...] z dnia [...] czerwca 2013r. KPP. Organ II instancji podzielił pogląd Komendanta Powiatowego Policji, że orzeczenia sądów administracyjnych w sprawach indywidualnych nie mają waloru orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego, a zatem interpretacja prawna w nich wyrażona wiąże organ, który wydał zaskarżoną decyzję i sąd, który dokonał jej kontroli pod kątem zgodności z prawem oraz, że powyższe orzeczenia nie stanowią istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych ani nowych dowodów mających wpływ na wynik postępowania. W ocenie Komendanta Wojewódzkiego, organ I instancji właściwie wskazał iż w świetle art. 75 § 1 Kpa, powoływane przez skarżącą orzeczenia sądowe i decyzja wydana w innej sprawie indywidualnej nie są ani "nową okolicznością faktyczną", ani też "nowym dowodem" w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 Kpa. Zaznaczył, że organ administracji publicznej odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy po przeprowadzeniu postępowania co do przyczyn wznowienia stwierdzi, że postępowanie, w którym wydano decyzję ostateczną nie było dotknięte jedną z kwalifikowanych wad prawnych wskazanych w art. 145 § 1 lub art. 145 Kpa. Za pozbawione podstaw uznał zarzuty odwołania, dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego - rozdziału 8 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji oraz prawa procesowego bowiem dotyczyły one postępowania administracyjnego toczącego się w trybie zwykłym w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego w [...], a nie postępowania wznowieniowego. W tym stanie rzeczy polemika w tym zakresie jest bezzasadna, a zarzuty zawarte w odwołaniu nie znajdują uzasadnienia. Końcowo organ II instancji stwierdził, iż nie dopatrzył się także innych okoliczności o których mowa w art. 145 § 1 Kpa, dających podstawy do wzruszenia prawomocnej decyzji nr [...] KPP.  W skardze na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji A.Z. wywodziła, że i mimo wznowienia postępowania w dniu [...] grudnia 2013 r. ten sam organ tj. Komendant Powiatowy Policji ponowienie w dniu [...] grudnia 2013 r. wydała decyzję odmawiającą jej przyznania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego w [...] bezzasadnie uznając iż nie zachodzą nowe okoliczności o jakich mowa w art. 145 § 1 pkt 5 Kpa poprzestając ponownie na tym że pomoc taka nie przysługuje w sytuacji gdy funkcjonariusz Policji w służbie stałej zakupił lokal na współwłasność z osoba trzecią nie związaną z Policją. Zarzucała, iż rozpoznając jej odwołanie od wadliwej decyzji organu I instancji Komendant Wojewódzki nie odniósł się do przedstawionych przez nią materiałów dowodowych twierdząc iż nie ma nowych faktów o których mowa w art. 145 § 1 pkt 5 Kpa jak również ,że mieszkanie nabyła w z osoba trzecią nie związaną z Policją. Do skargi dołączyła kserokopie dokumentów znajdujących się już w aktach administracyjnych sprawy. W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji . Na rozprawie w dniu 17 kwietnia 2014 r. skarżąca podtrzymała skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Skarga podlegała oddaleniu jako niezasadna. Celem kontroli sprawowanej przez sąd administracyjny jest ocena zgodności z prawem (legalności) działalności administracji publicznej. Sąd, na skutek zaskarżenia aktu lub czynności (bezczynności) organu administracji publicznej, nie przejmuje sprawy administracyjnej do końcowego załatwienia, lecz ma jedynie skontrolować (ocenić) działalność tego organu. Sąd administracyjny nie zastępuje zatem organu administracji publicznej i nie rozstrzyga sprawy administracyjnej. Sąd ten rozstrzyga wprawdzie spór, ale spór między organem administracji, który wydał zaskarżony akt, a podmiotem legitymowanym do jego zaskarżenia i tylko w zakresie obejmującym legalność zachowań prawnych organu administracyjnego. W takim tylko zakresie sprawa administracyjna staje się w postępowaniu sądowoadministracyjnym przedmiotem oceny sądu. Zgodnie z przepisem art. 133 § 1 oraz 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; powoływanej jako: ppsa) sąd administracyjny orzeka w granicach sprawy administracyjnej, na podstawie akt sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Przeprowadzona w oparciu o wskazane kryterium i według przytoczonych zasad kontrola sądowa zaskarżonej decyzji wykazała, iż nie narusza ona prawa w stopniu kwalifikującym do wyeliminowania jej z obrotu prawnego tj. w stopniu o jakim mowa w art. 145 § 1 ppsa. Przedmiotem kontroli pozostawała decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji, utrzymująca w mocy decyzję Komendanta Powiatowego Policji o odmowie uchylenia ostatecznej decyzji tego organu z dnia [...] sierpnia 2010 r. nr [...] o odmowie przyznania skarżącej pomocy finansowej na uzyskanie prawa do lokalu mieszkalnego. Kontrolowana decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji wydane zostały w tzw. postępowaniu wznowieniowym. Wznowienie postępowania jest, co akcentował już organ II instancji, jednym z nadzwyczajnych trybów postępowania służących wzruszaniu decyzji ostatecznych. Zasadą pozostaje bowiem, jak to wynika z art. 16 § 1 Kpa, iż decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, są ostateczne. Uchylenie lub zmiana takich decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub ustawach szczególnych. Wyrażona w powołanym przepisie zasada trwałości decyzji ostatecznych oznacza, że decyzje ostateczne, w odróżnieniu od decyzji nieostatecznych, mogą być weryfikowane tylko w przypadkach wyraźnie przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w ustawach szczególnych. Na gruncie Kodeksu przesłanki uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznych uregulowane zostały w rozdziale 12 i 13 działu II. Instytucja wznowienia ma zatem charakter nadzwyczajny bowiem służy eliminacji z obrotu prawnego decyzji ostatecznych wydanych w postępowaniu administracyjnym dotkniętym istotnymi wadami. W literaturze istnieje utrwalony pogląd, że wznowienie postępowania jest instytucją procesową mającą "na celu stworzenie prawnej możliwości przeprowadzenia ponownego postępowania wyjaśniającego i ponownego rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, w której została już wydana decyzja ostateczna. Konieczność istnienia tego rodzaju instytucji proceduralnej powstaje na tle potrzeby rozwiązania takich sytuacji, kiedy po wydaniu decyzji ostatecznej ujawniła się wadliwość postępowania (w szczególności dowodowego), na którym oparto ostateczne rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej albo, gdy powstały później okoliczności, które pozbawiają znaczenia przesłanki, na jakich oparto rozstrzygnięcie sprawy. W tych warunkach decyzje rozstrzygające ostatecznie sprawę administracyjną stają się wadliwe, jednakże charakterystyczną cechą ich wadliwości jest to, że nie tkwi ona wyłącznie w decyzji jako takiej, lecz wynika jako logiczny wniosek z zestawienia decyzji z pewnymi okolicznościami, inaczej mówiąc, decyzja jest wadliwa ze względu na ujawnienie lub powstanie określonych faktów" (W. Dawidowicz, Postępowanie administracyjne..., s. 242, cyt. za: C. Martysz, A. Matan, G. Łaszczyca "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz tom. II. Wydawnictwo LEX 2010r.). Przesłanki do wznowienia postępowania określają przepisy art. 145 § 1, 145a i 145 b Kpa. Podlegają one ścisłej wykładni ze względu na szczególny charakter instytucji wznowienia i treść art. 16 § 1 Kpa. Jak to zasadnie wskazał organ odwoławczy, wznowienie postępowania ma charakter dwuetapowy. W sytuacji złożenia wniosku o wznowienie przez stronę postępowania zwykłego, zakończonego decyzją ostateczną, organ właściwy bada wniosek pod względem formalnym tj. czy został wniesiony w terminie i czy jest oparty o jedną z ustawowych podstaw wznowienia. W przypadku dochowania przez stronę wskazanych warunków formalnych wniosku o wznowienie, organ właściwy postanowieniem (art. 149 § 1 Kpa) wznawia postępowanie w sprawie zakończonej decyzją ostateczną. Zgodnie bowiem z § 2 art. 149 Kpa wskazane postanowienie stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Wbrew zatem stanowisku strony skarżącej wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania nie oznacza automatycznie przejścia organu do fazy ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy administracyjnej (tj. sprawy przyznania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego) zakończonej decyzją ostateczną. We wznowionym postępowaniu organ właściwy w pierwszej kolejności bada bowiem, czy wskazana we wniosku strony podstawa wznowienia postępowania rzeczywiście zachodzi. Stosownie zaś do przepisu art. 151 § 1 pkt 1 Kpa, gdy organ właściwy, po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2, stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b, wydaje decyzję, w której odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej. W omawianym przypadku nie dochodzi zatem do ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną. Taka sytuacja ma miejsce jedynie w przypadku o którym mowa w art. 151 § 1 pkt 2 Kpa. W okolicznościach rozpoznawanej sprawy organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję Komendanta Powiatowego Policji, podjętą na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 Kpa, a to wobec stwierdzenia, iż nie zachodzi, wskazana przez stronę, podstawa wznowienia o jakiej mowa w art. 145 § 1 pkt 5 Kpa. Zdaniem Sądu to stanowisko organów jest prawidłowe. Istota problemu zaistniałego na gruncie kontrolowanych decyzji sprowadza się zatem wyłącznie do kwestii, czy złożenie przez skarżącą w postępowaniu wznowieniowym wyroków sądów administracyjnych, wydanych w sprawach indywidualnych dotyczących innych funkcjonariuszy Policji oraz wydanie decyzji przez organ I instancji w stosunku do innego funkcjonariusza, zawierających odmienną (korzystną dla nich) wykładnię przepisów ustawy o Policji w kwestii przysługiwania policjantowi pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego, może być uznawane za wyjście na jaw nowych okoliczności faktyczne lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, nieznanych organowi, który wydał decyzję tj. za podstawę wznowienia o jakiej mowa w art. 145 § 1 pkt 5 Kpa. W tej kwestii podzielić należy stanowisko organów, iż w sprawie nie zaistniała podstawa wznowienia o jakiej mowa w powołanym przepisie. Zasadnie organy zdefiniowały pojęcie dowodu w kontekście regulacji art. 75 Kpa. Przez okoliczności faktyczne należy natomiast rozumieć zdarzenie niezależne od treści przepisów prawa, a tym bardziej wykładni prawa ( vide M. Pułło, Nowe okoliczności faktyczne i nowe dowody jako podstawa wznowienia postępowania administracyjnego, PiP 2004, z. 8, s. 52, cyt. za: M Jaśkowska, A. Wróbel "Komentarz aktualizowany do KPA, publik. LEXel 2014 r. ). Okoliczność faktyczna (art. 145 § 1 pkt 5 Kpa) to zdarzenie niezależne od treści przepisów prawa, a tym bardziej od wykładni prawa ( vide: wyrok NSA w Katowicach z dnia 21 sierpnia 1996 r.,SA/Ka 1538/95, Glosa 1997, nr 4, s. 31) W orzecznictwie sądowym utrwalony jest pogląd, iż nowa wykładnia przepisów prawnych nie stanowi przesłanki do wznowienia postępowania, nie jest bowiem nowym dowodem ani nowym faktem w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 Kpa. W wyroku z dnia 7 maja 1997 r.,SA/Sz 275/96, LEX nr 30780, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż nie jest nową okolicznością faktyczną ani nowym dowodem, który by uzasadniał wznowienie postępowania, nowa wykładnia przepisów prawnych, dokonana w wytycznych naczelnego organu administracji państwowej. Nowa wykładnia przepisu prawnego, zarówno dokonana przez organ stosujący prawo, jak i ustalona w judykaturze, nie są nowymi faktami i dowodami, o których mowa w art. 145 § 1 pkt 5 Kpa. Ustalona w judykaturze nowa wykładnia przepisu prawnego, która - gdyby była zastosowana w sprawie - spowodowałaby odmienną decyzję, nie jest podstawą do wznowienia postępowania w myśl art. 145 § 1 pkt 5 Kpa, gdyż w tym przypadku nie mamy do czynienia ani z nowym dowodem, ani z nową okolicznością faktyczną ( vide: wyrok NSA w Warszawie z dnia 16 maja 1997 r., III SA 1549/95, LEX nr 29921 ), W wyroku NSA oz w Łodzi z dnia 24 lipca 1997 r., I SA/Łd 674/96, LEX nr 30328 stwierdzono, iż błędna ocena stanu faktycznego pod względem prawnym nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania administracyjnego. Podobne stanowisko wyrażone zostało przez NSA oz we Wrocławiu w wyroku z dnia 15 października 1997 r., I SA/Wr 1838/96, LEX nr 31587 oraz w wyroku wyrok NSA oz w Łodzi z dnia 16 października 1998 r., I SA/Łd 29/97, LEX nr 34920 ). W sytuacji zatem prawidłowego stwierdzenia przez organ I instancji, iż okoliczności powoływane przez stronę nie mogą stanowić podstawy wznowienia postępowania o jakiej mowa w art. 145 § 1 pkt 5 Kpa prawidłowo podjął on decyzję o odmowie uchylenia decyzji ostatecznej z dnia [...] października 2010r. nr [...] tj. decyzję o jakiej mowa w art. 151 § 1 pkt 1 Kpa. Zważywszy na charakter tej decyzji i utrzymującej ją w mocy zaskarżonej decyzji Komendanta Wojewódzkiego, bezpodstawne pozostawały zarzuty skarżącej dotyczące naruszenia prawa materialnego tj. przepisów ustawy o Policji. Organy orzekające w postępowaniu wznowieniowym, wbrew nieuprawnionemu przekonaniu skarżącej, nie orzekały w sprawie merytorycznie tj. w kwestii prawa strony do pomocy finansowej. Nie były bowiem do tego uprawnione ze względu na niewystąpienie podstawy wznowienia. Bezpodstawny okazał się też podniesiony w odwołaniu zarzut skarżącej, iż w postępowaniu wznowieniowym ponownie orzekał ten sam (personalnie) organ, co z góry wykluczało pozytywne dla strony rozstrzygnięcie sprawy. Organ II instancji do tego zarzutu się nie odniósł, stwierdzając jedynie iż – działając z urzędu - nie dostrzegł innych podstaw wznowienia. To uchybienie nie miało jednak wpływy na wynik sprawy administracyjnej. Stosownie bowiem do art. 150 § 1 Kpa organem administracji publicznej właściwym w sprawach wymienionych w art. 149 Kpa (wydanie postanowienia o wznowieniu i przeprowadzenie postępowania wznowieniowego) jest organ który wydał w sprawie decyzję w ostatniej instancji. Poza sporem pozostaje, iż decyzja ostateczna z dnia [...] sierpnia 2010r. nie stała się przedmiotem odwołania strony, zatem organem orzekającym w "w ostatniej instancji" pozostawał Komendant Powiatowy Policji i on był organem właściwym do orzekania we wznowionym postępowaniu. Obiektywizm orzekania został zaś zapewniony przez fakt, iż decyzję z dnia [...] sierpnia 2010r. wydał z jego upoważnienia I zastępca Komendanta Powiatowego podkomisarz S.N., zaś we wznowionym postępowaniu decyzja wydana została z upoważnienia organu przez I zastępcę Komendanta Powiatowego młodszego inspektora G.K.. Z powołanych przyczyn skarga jako niezasadna podlegała oddaleniu ( art. 151 ppsa ).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło