II SA/Go 22/09

PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2009-02-04

Skład orzekający: Joanna Brzezińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy w przedmiocie rozpatrzenia skargi na działalność organu wykonawczego gminy podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Uchwała rady gminy podjęta w wyniku rozpatrzenia skargi na podstawie art. 227 K.p.a. jest czynnością informacyjną o sposobie załatwienia skargi i nie stanowi aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, w związku z czym nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Tryb skargowy jest samodzielnym, jednoinstancyjnym postępowaniem, które kończy się zawiadomieniem o sposobie załatwienia skargi i nie daje podstaw do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego, w tym postępowania sądowoadministracyjnego.
Stan faktyczny
Skarżąca D.B. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na uchwałę Rady Miasta, która rozpatrzyła ponownie jej skargi na działalność Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej i nie uwzględniła ich. Skarżąca zarzuciła naruszenie jej praw, interesu prawnego oraz dóbr osobistych, a także niekompetencję urzędników. Rada Miasta wniosła o odrzucenie skargi, wskazując na niedopuszczalność z uwagi na powagę rzeczy osądzonej oraz ugruntowane orzecznictwo sądów administracyjnych dotyczące niezaskarżalności uchwał w przedmiocie załatwienia skargi.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Przewodniczący Asesor WSA Joanna Brzezińska po rozpoznaniu w dniu 4 lutego 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D.B. na uchwałę Rady Miasta z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie rozpatrzenia ponownie wniesionych skarg na działalność Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej postanawia: odrzucić skargę. Uchwałą nr [...] z dnia [...] listopada 2008 r. Rada Miasta, na podstawie przepisu art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) w związku z art. 239 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2001 r. nr 142 poz. 1591 ze zm.), rozpatrzyła ponownie wniesione skargi D.B. na działalność Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej. Zgodnie z § 1 ust. 1 powołanej uchwały, Rada Miasta nie uwzględniła ponownie wniesionych skarg D.B. na działalność Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...] czerwca 2008 r., [...] czerwca 2008 r., [...] czerwca 2008 r., dwie skargi z [...] czerwca 2008 r., [...] czerwca 2008 r., [...] lipca 2008 r. [...] sierpnia 2008 r., [...] sierpnia 2008 r., [...] września 2008 r., [...] września 2008 r., [...] września 2008 r, [...] września 2008 r., [...] września 2008 r, [...] września 2008 r., [...] października 2008 r., [...] października 2008 r. z powodu braku okoliczności świadczących o niesłusznym lub niezasadnym postępowaniu w sprawie i podtrzymała stanowisko zawarte w uchwale nr [...] z dnia [...] stycznia 2007 r. w sprawie rozpatrzenia skargi na działalność Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej uznając, iż skargi są bezzasadne. D.B. pismem z dnia [...] listopada 2008 r. wezwała Radę Miasta do usunięcia naruszenia prawa, podnosząc, iż w/w uchwała rażąco narusza jej prawa oraz interes prawny, a także godzi w dobra osobiste. Wskazała, iż wnosi o usuniecie rażącego naruszenie prawa oraz odpowiedź w tej sprawie, w celu złożenia skargi do wyższej instancji, bowiem przyjęty przez Radę "obrót prawny" w jej sprawach, "kwalifikuje się tylko pod WSA w Gorzowie Wlkp.". Podkreśliła również niekompetencję urzędników. Rada Miasta w odpowiedzi na w/w wezwanie pismem z dnia [...] listopada 2008 r. poinformowała skarżącą, że na [...] sesji w dniu [...] listopada 2008 r. pozostawiła wezwanie bez rozpatrzenia ze skutkiem jego nieuwzględnienia. D.B. pismem z dnia [...] grudnia 2008 r. wniosła za pośrednictwem Przewodniczącego Rady Miasta skargę na uchwałę nr [...] z dnia [...] listopada 2008 r. Rady Miasta, zarzucając, iż organ wydaje powtarzające się cyklicznie akty urzędowe, które stanowią rażące naruszenie jej praw, interesu oraz godzą w jej dobra osobiste, a nadto przyczyniają się do dalszych strat etyczno -ekonomicznych powstałych w skutek bezczynności organów. Jednocześnie skarżąca zwróciła się do Sądu o weryfikację i niepowielanie swojego dotychczasowego orzecznictwa oraz zreformowanie istniejącego stanu rzeczy, w tym zmianę działania Rady Miasta, które do tej pory powodowało pogorszenie jej stosunków z urzędami, w tym z Miejskim Ośrodkiem Pomocy Społecznej oraz nie doprowadziło do zapewnienie jej niezbędnej pomocy. Ponadto D.B. podkreśliła niekompetencję urzędników zajmujących się jej sprawami. Odpowiadając na skargę Rada Miasta wniosła o jej odrzucenie z powodu niedopuszczalności lub oddalenie jako bezzasadnej. Jednocześnie organ podkreślił, iż uchwała z dnia [...] stycznia 2007 r. nr [...] stanowiła już przedmiot postępowania przed WSA w Gorzowie Wlkp., co stanowi o niedopuszczalności niniejszej skargi z uwagi na powagę rzeczy osądzonej. Organ wskazał na ukształtowane orzecznictwo tutejszego Sądu w przedmiocie skargi do sądu administracyjnego na zawiadomienie, o którym mowa w art. 238 § 1 k.p.a. Podniósł, iż uchwały podjęte w wyniku skargi wniesionej na podstawie art. 227 k.p.a. są czynnością informacyjną o sposobie załatwienia skargi, mają charakter ostateczny i nie podlegają zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlegała odrzuceniu. Postępowanie w sprawach skarg i wniosków zostało uregulowane w dziale VIII kodeksu postępowania administracyjnego, którego rozdział 2, obejmujący przepisy art. 227 -- 240 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. nr 98 z 2000 r. poz. 1071 ze zm.)., normuje postępowanie skargowe. W myśl art. 227 K.p.a. przedmiotem skargi może być zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. Podkreślić zatem należy, iż w postępowaniu skargowym uregulowanym w dziale VIII k.p.a. nie rozstrzyga się konkretnej sprawy administracyjnej, w konsekwencji nie kończy się ono wydaniem decyzji administracyjnej. Stosownie do art. 237 § 3 k.p.a. o sposobie załatwienia skargi zawiadamia się skarżącego, przy czym elementy składowe tego zawiadomienia określa art. 238 § 1 k.p.a. Nie służy na nie skarga do sądu administracyjnego, nie jest ono bowiem innym niż decyzje i postanowienia aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej, dotyczącym uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (G. Łaszczyca, Cz. Martysz, A. Matan, Kodeks postępowania administracyjnego, t. II, Zakamycze 2005, s. 544-545). Tego typu akty lub czynności muszą spełniać następujące przesłanki: nie mają charakteru decyzji lub postanowienia, są podejmowane w sprawach indywidualnych, muszą mieć charakter publicznoprawny, dotyczą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Ostatnia przesłanka oznacza, że musi istnieć ścisły i bezpośredni związek między działaniem lub zaniechaniem określonego działania organu administracji a możliwością realizacji uprawnienia (obowiązku) wynikającego z przepisu prawa przez podmiot niepowiązany organizacyjnie z organem wydającym dany akt lub podejmującym daną czynność (J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2006, s. 29-30). Zawiadomienie z art. 238 § 1 k.p.a. nie posiada tej ostatniej cechy, co przesądza o niezaskarżalności tego typu czynności. W orzecznictwie sądowym ugruntował się pogląd, iż tryb "ogólnoskargowy" (art. 221 - 240 k.p.a.) jest samodzielnym, jednoinstancyjnym postępowaniem o charakterze uproszczonym, które kończy się czynnością materialno-techniczną (zawiadomieniem o sposobie załatwienia skargi). Skarga z art. 227 k.p.a. jest odformalizowanym środkiem ochrony różnych interesów jednostki, nie dającym podstaw do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego, tj. postępowania odwoławczego lub postępowania sądowoadministracyjnego (wyrok NSA z dnia 01.12.1998 r., III SA1636/97, LEX nr 37138; postanów. NSA z dnia 21.11.2000 r., III SAB 108/99, LEX nr 48017; postanów. WSA w Rzeszowie z dnia 25.07.2005 r., l SA/Rz 117/05, opubl. OwSS 2006/1/26, LEX nr 165846). Tym samym ocena prawidłowości prowadzenia postępowania skargowego w trybie przepisów działu VIII k.p.a. nie podlega kognicji sądów administracyjnych (postanów. NSA z dnia 09.12.1999 r, III SAB 7/99, opubl. ONSA 2001 r. nr 1 póz. 27, LEX nr 40203). Sąd rozpoznający niniejszą sprawę przychylił się do drugiego z przytoczonych poglądów. Jeżeli chodzi o samą uchwałę rady gminy w przedmiocie rozpatrzenia skargi na działalność wójta (burmistrza, prezydenta miasta) i kierowników gminnych jednostek organizacyjnych, to można spotkać się z poglądem, iż uchwała rady gminy jako organu właściwego do oceny kwestionowanego postępowania organu wykonawczego gminy (art. 229 pkt 3 k.p.a.) jest podejmowana w sprawie z zakresu administracji publicznej i podlega zaskarżeniu w trybie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym (wyrok NSA z dnia 28.02.2002 r., II SA 2481/01, LEX nr 81766). Sąd, w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, podziela jednakże zdecydowanie stanowisko wyrażone w innym orzeczeniu NSA w którym stwierdzono, iż organy jednostek samorządu terytorialnego podejmują co prawda uchwały we wszystkich sprawach należących do ich właściwości (co sugerowałoby możliwość zaskarżenia ich do sądu administracyjnego), jednakże uchwały podjęte w wyniku skargi wniesionej na podstawie art. 227 k.p.a. są taką samą czynnością informującą o sposobie załatwienia skargi, jak i czynności innych organów wymienionych w art. 229 k.p.a., którym uchwała nie jest przypisana jako forma prawna działania. "Uznanie zatem, że w sytuacji gdy załatwienie skargi, o której mówi art. 227 kpa, nastąpiło w formie uchwały, służy skarga do sądu administracyjnego, powodowałoby niczym nie uzasadnioną nierówność prawną podmiotów, tym bowiem, których skarga nie została załatwiona w formie uchwały, skarga do sądu na czynność informującą o sposobie załatwienia nie służyłaby" (postanowienie NSA z dnia 12.04.2001 r., l SA 2668/00, LEX nr 54426). Na marginesie należy podkreślić, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. wielokrotnie odrzucał już z podanych wyżej przyczyn skargi D.B. na uchwały Rady Miasta w sprawie rozpatrzenia jej skarg na działalność Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej oraz Prezydenta Miasta (vide postanowienie z dnia [...] maja 2007 r. w sprawie o sygn. akt II SA/Go 290/07, postanowienie z dnia 7 sierpnia 2007 r. sygn. akt II SA/Go 437/07, postanowienie z 30 listopada 2007 r. w sprawie o sygn. akt II SA/Go 746/07, postanowienie z 7 grudnia 2007 r.). Skarżącej znane jest ugruntowane orzecznictwo tutejszego Sądu w tym zakresie, co wynika jednoznacznie z treści skargi, w której wniosła o zweryfikowanie i odstąpienie od ukształtowanego dotychczas orzecznictwa Sądu w tym zakresie. W tym miejscu trzeba zwrócić uwagę, iż skarga złożona w niniejszej sprawie dotyczy uchwały Rady Miasta z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...], natomiast wskazana w odpowiedzi na skargę sprawa sądowoadministracyjna sygn. akt II SA/Go 745/07 dotyczyła uchwały nr [...] z dnia [...] sierpnia 2007 roku Rady Miasta, co w konsekwencji wyklucza uznanie tożsamości wskazanych spraw. Nadto należy zauważyć, iż w przypadku odrzucenia skargi przez sąd, nie dochodzi do jej merytorycznego rozpoznania, a zatem w takiej sytuacji nie powstaje stan powagi rzeczy osądzonej, który uprawniałby również do odrzucenia skargi. Stąd podstawą przedmiotowego orzeczenia jest wniesienie skargi w sprawie, która nie należy do właściwości sądu administracyjnego. W świetle powyższych okoliczności należało uznać, że sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego, wobec czego w myśl art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi, skarga podlega odrzuceniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło