II SA/Go 270/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Staniszewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski Sędzia WSA Michał Ruszyński po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 2 września 2020 r. sprawy ze skargi H sp. z o.o. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy sprostowania oczywistej omyłki oddala skargę. Postanowieniem z dnia [...] pażdziernika 2019 r. nr [...] Starosta, na podstawie art. 126 i art. 113 § 1 i § 3 kpa odmówił sprostowania oczywistej omyłki w decyzji Starosty z dnia [...] lipca 2015 r. znak: [...] udzielającej spółce H. sp. z o.o. pozwolenia zintegrowanego, w zakresie zapisu na stronie 22 dotyczącym łącznej ilości odprowadzanych ścieków przemysłowych z wartości Qhmax= 5057,81m3/h na wartość Qhmax = 817,65 m3/h. W uzasadnieniu organ wskazał, że wnioskiem z dnia [...] listopada 2018 r. spółka H. sp. z o.o. wystąpiła z wnioskiem sprostowanie błędu pisarskiego i rachunkowego w decyzji z dnia z dnia [...] lipca 2015 r. znak: [...] udzielającej spółce H. sp. z o.o. pozwolenia zintegrowanego, w zakresie zapisu na stronie 22 dotyczącym łącznej ilości odprowadzanych ścieków przemysłowych z wartości Qhmax= 5057,81m3/h na wartość Qhmax = 817,65 m3/h. Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2018 r. znak [...] organ odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego w żądanym zakresie, następnie postanowieniem z dnia [...] stycznia 2019 r. znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy powyższe postanowienie organu I instancji. Wyrokiem z dnia 12 czerwca 2019 r. sygn. akt II SA/Go 240/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. uchylił w.w. postanowienia organów obydwu instancji. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że wniosek strony o sprostowanie błędu pisarskiego i rachunkowego powinien być rozpoznany merytorycznie. Dalej organ przytoczył treść art. 113 § 1 kpa i zauważył, że granicami dopuszczalności sprostowania jest oczywistość omyłek i błędów. Oczywistość omyłki lub błędu może wynikać bądź z natury samej omyłki, bądź też z porównania rozstrzygnięcia z uzasadnieniem lub treścią wniosku. Organ wskazał, że porównując treść decyzji z dnia [...] lipca 2018 r. znak: [...] w zakresie łącznej ilości odprowadzanych ścieków przemysłowych z zawartością wniosku w przedmiotowym zakresie, nie stwierdzono oczywistego błędu. Również w toku prowadzonego postępowania w sprawie wydania pozwolenia zintegrowanego w uzupełnieniu wniosku z dnia [...] czerwca 2015 r. spółka nie dokonała korekty w ilości odprowadzanych ścieków z zakładu do rzeki [...]. Wobec czego, zdaniem organu, żądanie strony zmiany maksymalnego łącznego godzinowego zrzutu mieszaniny ścieków przemysłowych z ilości Qhmax= 5057,81m3/h na wartość Qhmax = 817,65 m3/h, w trybie sprostowania oczywistej omyłki nie mają cech oczywistości. Nie ma bowiem charakteru oczywistego omyłka, której stwierdzenie wymaga głębszej analizy akt postępowania, jak ma to miejsce w rozpoznawanej sprawie. Na powyższe postanowienie Starosty spółka H. sp. z o.o. wniosła zażalenie. Skarżąca podniosła, że nie stoi na przeszkodzie sprostowania fakt, że w decyzji powiela się wartości podane we wniosku, w tym również błąd rachunkowy, która tam się znalazł. Na podstawie art. 7 i 77 kpa organ z urzędu powinien podejmować czynności w celu wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Dodatkowo skarżąca podniosła, że powszechna jest praktyka organów administracyjnych prostowania w trybie art. 113 § 1 kpa omyłek, które zostały przeniesione z wniosku lub dokumentów przedłożonych przez stronę. Skarżąca wskazała, że żródłem błędu jest niewłaściwe zsumowanie poszczególnych liczb, a prawidłowa wartość wynika nie tylko z wniosku, ale przede wszystkim z treści decyzji. Na stronie 21 i 22 wskazane są poszczególne ilości ścieków Qhmax, suma składników daje liczbę 817,65 m3/h, a nie 5057, 81 m3/h. Oczywistym jest, że decyzja zawiera błąd, gdyż suma składników nosi znamiona oczywistej omyłko rachunkowej. W ocenie skarżącej przedmiotowa omyłka jest ewidentna, jaskrawa i widoczna na pierwszy rzut oka bez konieczności dokonywania jakichkolwiek obliczeń matematycznych. Skarżąca wskazała, że celem postępowania jest wyłącznie sprostowanie błędu, polegającego na podaniu niewłaściwej sumy kilku wartości liczbowych, ilość ścieków odprowadzanych godzinowi do rzeki [...] nie ulega zmianie. Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2020 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie Starosty z dnia [...] pażdziernika 2019 r. nr [...]. W uzasadnieniu Kolegium wskazało, że decyzją z dnia [...] lipca 2015 r. udzielającej spółce H. sp. z o.o. pozwolenia zintegrowanego w punkcie VI osnowy rozstrzygnięcia - "Wprowadzanie mieszanin ścieków do rzeki [...]" Starosta określił rodzaje tych ścieków wraz z przewidywanymi, a wnioskowanymi przez inwestora ilościami, przedstawionymi w metrach sześciennych w różnych przelicznikach, w tym według wartości Qhmax, a końcowo określił łączną ilość ścieków przemysłowych odprowadzanych do rzeki [...] w km 2 +600 jako 5057, 81 m3/h. Następnie organ II instancji przytoczył treść wniosku skarżącej o wydanie pozwolenia zintegrowanego zawartą w pkt C.5.8 pt. Charakterystyka i ilość odprowadzanych ścieków, gdzie jako maksymalny godzinowy zrzut ścieków wskazano: Qhmax = 1400l/s*3600s/1000=5040m3/h. Dalej Kolegium podniosło, że instytucja sprostowania decyzji, oparta na art. 113 § 1 kpa jest dopuszczalna, gdy spełnione są łącznie dwie przesłanki, a zatem – oczywistość stwierdzonego błędu czy omyłki oraz wpływ takiego sprostowania na treść rozstrzygnięcia. Bezspornym jest, że sprostowanie nie może prowadzić do zmiany merytorycznej orzeczenia. Przedmiotem sprostowania nie mogą być mylne ustalenia faktyczne organu administracji lub mylne zastosowanie przepisu prawnego. Sprostowanie służy wyłącznie do usuwania nieistotnych wadliwości decyzji polegających na sprostowaniu błędów pisarskich, rachunkowych oraz innych oczywistych omyłek organu. W ocenie Kolegium żadna z w.w. przesłanek sprostowania decyzji do zastosowania w przedmiotowej sprawie nie zachodziła. Kolegium wskazało, że rzekoma omyła pisarska (rachunkowa) w ogóle nie maiła miejsca, gdyż jak wynika z akt sprawy organ nie popełnił omyłki (wielkość zrzutu ścieków jakiej domaga się określenia w decyzji w drodze jej sprostowania czyli Qhmax = 817,65 m3/h nie wynika z wniosku strony o wydanie decyzji – pozwolenia zintegrowanego, wielkością jką strona podała we wnioski było - Qhmax= 5057,81m3/h. Gdyby nawet uznać, że w.w. wielkość została określona w decyzji na skutek błędnych ustaleń faktycznych, to omyłka organu nie miałaby charakteru oczywistej. Ponadto organ stwierdził, że wnioskowane sprostowanie pozwolenia zintegrowanego prowadziłoby w istocie do zmiany rozstrzygnięcia decyzji, co w świetle art. 113 § 1 kpa jest niedopuszczalne. Od powyższego postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] stycznia 2020 r. spółka H. sp. z o.o. wiosła skargę zarzucając mu naruszenie art. 113 § 1 kpa oraz wnosząc o jego uchylenie. W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, że sprostowaniu błędu zawartego w decyzji nie stoi na przeszkodzie okoliczność, że stanowi on powielenie błędu zawartego we wniosku wszczynającym postępowanie. Organ administracyjny rozstrzygając sprawę winien bowiem kierować się treścią art. 7 i 77 kpa. Dodatkowo skarżąca wskazała na powszechność praktyki organów administracyjnych prostowania w trybie art. 113 § 1 kpa omyłek, które zostały przeniesione z wniosku lub dokumentów przedłożonych przez stronę. Skarżąca podniosła, że w piśmie z dnia [...] pażdziernika 2019 r. dotyczącym odniesienia się do zażalenia Starosta wskazał, że "treść decyzji nie powiela błędu rachunkowego z wniosku". Skarżąca zarzuciła, że SKO nie wskazało w żaden sposób, dlaczego omyłka nie ma charakteru oczywistości. Zdaniem skarżącej wnioskowane sprostowanie nie wpłynie na merytoryczną treść rozstrzygnięcia, bowiem określenie łącznej ilości ścieków nie kształtuje w żaden sposób praw i obowiązków strony, mając jedynie techniczny charakter. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r. poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie natomiast z art. 3 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Sądowa kontrola legalności zaskarżonych decyzji lub postanowień administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną ( art. 134 § 1 p.p.s.a.). Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest postanowienie o odmowie sprostowania oczywistej omyłki decyzji Starosty z dnia [...] lipca 2015 r. znak: [...] udzielającej spółce H. sp. z o.o. pozwolenia zintegrowanego. Zgodnie z art. 113 § 1 k.p.a., organ administracji publicznej może z urzędu lub na żądanie strony prostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanych przez ten organ decyzjach. Uregulowana w powołanym przepisie instytucja sprostowania zawartych w decyzjach oczywistych omyłek służy przywróceniu rzeczywistej woli organu, ilekroć zachodzi pewna niezgodność między rzeczywistą wolą tego organu a jej wyrażeniem na piśmie. Przedmiotem sprostowania w trybie określonym w art. 113 § 1 kpa k.p.a. mogą być wyłącznie "błędy pisarskie i rachunkowe" oraz "inne oczywiste omyłki". Błąd rachunkowy oznacza omyłkę w wykonaniu działania matematycznego, natomiast za błąd pisarski uważa się widoczne, niezamierzone niewłaściwe użycie wyrazu, mylną pisownię, czy też opuszczenie jakiegoś wyrazu. Istotną cechą błędu, stanowiącą normę dopuszczalności sprostowania, jest jego oczywistość. Może ona wynikać bądź z natury samego błędu, bądź też z porównania rozstrzygnięcia z uzasadnieniem, treścią wniosku, czy też innymi okolicznościami. Wyznacznikiem oczywistości błędu pisarskiego lub rachunkowego oraz innej omyłki w rozumieniu art. 113 § 1 kpa k.p.a., jest możliwość natychmiastowego i niepozostawiającego jakichkolwiek wątpliwości wykrycia uchybienia w drodze prostego zestawienia rozstrzygnięcia z zebranymi w sprawie dokumentami (vide wyrok NSA z 28 marca 2018 r., sygn. akt II OSK 1355/16, wyrok WSA w Rzeszowie z 16 stycznia 2018 r., sygn. akt II SA/Rz 1136/17). W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego podkreśla się, że nie jest dopuszczalne sprostowanie decyzji w trybie art. 113 § 1 kpa k.p.a., które prowadziłoby do ponownego rozstrzygnięcia sprawy, odmiennego od pierwotnego, a przedmiot sprostowania oczywistego błędu (oczywistej omyłki) nie może odnosić się, ani do elementów stanu faktycznego sprawy, jako pierwotnie błędnie (mylnie) wskazanych, ani też do podstawy prawnej decyzji, czy też zastosowanego przepisu prawa, jako pierwotnie błędnie (mylnie) wskazanych. Skoro sprostowanie nie może prowadzić do merytorycznej zmiany decyzji, to za uzasadnione uznać należy twierdzenie, że sprostowaniu nie mogą podlegać błędy i omyłki istotne - a więc błędy i omyłki nieposiadające cechy oczywistości w przedstawionym powyżej rozumieniu tego pojęcia - których dopuszczono się w stosowaniu prawa, a więc co do ustalenia prawa obowiązującego, stanu faktycznego i jego kwalifikacji prawnej oraz ustalenia konsekwencji prawnych zastosowania określonej normy prawnej (por. wyroki NSA z dnia 20 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 782/12 oraz z dnia 5 lipca 2017 r. o sygn. akt II GSK 3047/15). W rozpoznawanej sprawie organy prawidłowo uznały, że zmiana zapisu w decyzji Starosty z dnia [...] lipca 2015 r. znak: [...] pozwolenia zintegrowanego w zakresie dotyczącym łącznej ilości odprowadzanych ścieków przemysłowych z wartości Qhmax= 5057,81m3/h na wartość Qhmax = 817,65 m3/h (str. 22) nie stanowiło oczywistej omyłki, podlegającą sprostowaniu w trybie art. 113 § 1 kpa. Skarżąca nie tylko w treści wniosku o wydanie pozwolenia zintegrowanego podała wartość Qhmax=5057,81m3/h jako łączną ilości odprowadzanych ścieków przemysłowych, ale również w toku postępowania podtrzymała stanowisko zawarte we wniosku (por. pismo z dnia [...] czerwca 2015 r.). Ponadto zauważyć należy, że treść wniosku skarżącej spółki z maja 2015 r. o wydanie pozwolenia zintegrowanego w części "C.5.8.Charakterystyka i ilość odprowadzanych ścieków" oraz odpowiadająca jej treść decyzji w części "VI. Wprowadzanie mieszaniny ścieków do rzeki [...]" nie są pod względem konstrukcji i układu identyczne, w związku z czym dla porównania danych zawartych w obydwu dokumentach konieczne jest zapoznanie się z ich treścią i przeprowadzenie szczegółowej analizy poszczególnych zapisów dotyczących rodzaju ścieków i odpowiadającym im wartościom w zakresie ilości odprowadzonych ścieków do wód. Powyższe stwierdzenie prowadzi do wniosku, że określona przez skarżącą omyłka rachunkowa nie ma wymaganej przez art. 113 § 1 kpa cechy oczywistości. W tych okolicznościach sprawy brak jest podstaw do stwierdzenia, że zaskarżone postanowienie narusza przepisy postępowania lub w jakikolwiek inny istotny sposób jest niezgodne z prawem. Z powyższych względów, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skarga podlegała oddaleniu.