II SA/Go 287/15

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2015-10-29

Skład orzekający: Adam Jutrzenka-Trzebiatowski, Jacek Jaśkiewicz, Grażyna Staniszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy S.G. jako właściciel działki sąsiedniej miał przymiot strony w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę warsztatu lakierniczego, mimo że jego działka miała przeznaczenie rolnicze i nie była bezpośrednio zabudowana w momencie wydawania decyzji?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że właściciel nieruchomości sąsiedniej, nawet jeśli jego działka miała przeznaczenie rolnicze, posiadał przymiot strony w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę. Niewykonanie obowiązku zapewnienia mu możliwości zgłoszenia wniosków i zastrzeżeń stanowiło naruszenie przepisów, które miało wpływ na wynik sprawy. Właściciel działki sąsiedniej ma prawo do ochrony swojego interesu prawnego, który może być naruszony przez inwestycję na sąsiedniej działce, niezależnie od przeznaczenia jego własnej nieruchomości.
Stan faktyczny
Skarżący S.G. złożył wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją o pozwoleniu na budowę warsztatu lakierniczego z 2000 r., twierdząc, że nie brał udziału w postępowaniu, mimo że powinien być stroną. Organy obu instancji odmówiły uchylenia decyzji, uznając, że S.G. nie miał przymiotu strony, ponieważ jego działka miała przeznaczenie rolnicze i inwestycja nie naruszała jego interesu prawnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje organów, uznając, że S.G. miał przymiot strony.
Rozstrzygnięcie
WSA uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty i zasądził od Wojewody na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski Sędziowie Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz (spr.) Sędzia WSA Grażyna Staniszewska Protokolant sekr. sąd. Elżbieta Dzięcielewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 października 2015 r. sprawy ze skargi S.G. na decyzję Wojewody z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty z dnia [...] r., nr [...], II. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącego S.G. kwotę 254,20 zł (dwieście pięćdziesiąt cztery złote dwadzieścia groszy) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. 1. M.W. wystąpił dnia 14 lipca 2000 r. do Starosty Powiatowego z wnioskiem o pozwolenie na budowę budynku warsztatu lakierniczego położonego na działce nr [...]. Starosta Powiatowy wydał w dniu [...] sierpnia 2000 r. decyzję nr [...], którą udzielił M.W. i D.W. pozwolenia na budowę budynku warsztatu lakierniczego na działce nr [...]. Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2011 r. organ sprostował z urzędu oczywistą omyłkę w powyższej decyzji w zakresie błędnego oznaczenia działki, na której miała zostać zrealizowana powyższa inwestycja i wskazał jako działkę właściwą działkę nr [...]. Decyzja o pozwoleniu na budowę z 2000 roku została przeniesiona decyzją z dnia [...] września 2011 r. na nowego inwestora E.J.. 2. W dniu 13 listopada 2014 r. do Starosty Powiatowego wpłynął wniosek S.G. o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] sierpnia 2000 r. nr [...]. Wnioskodawca zarzucił, że nie brał udziału w postępowaniu zmierzającym do wydania w/w decyzji, którego powinien być stroną. Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2014r., sprostowanym następnie postanowieniem z dnia [...] grudnia 2014 r. oraz postanowieniem z dnia [...] stycznia 2015 r., organ wznowił postępowanie w powyższej sprawie. W dniu [...] stycznia 2015 r. Starosta Powiatu wydał na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 w związku z art.. 145 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., dalej k.p.a.) oraz art. 28 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm. – dalej P.b.) decyzję nr [...], którą odmówił uchylenia decyzji ostatecznej Starosty nr [...] z dnia [...] sierpnia 2000 r. znak: [...] o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę: "budynku warsztatu lakierniczego na działce nr [...]". W uzasadnieniu orzeczenia organ omówił przeprowadzone w sprawie postępowanie wznowieniowe, a następnie wyjaśnił, że w trakcie rozpatrywania wniosku o pozwolenie na budowę w 2000 r. obszar oddziaływania obiektu wyznaczony został na podstawie art. 28 k.p.a. Pojęcie strony jakim posługuje się art. 28 k.p.a. może być wyprowadzone tylko z administracyjnego prawa materialnego, to jest z konkretnej normy prawnej, która może stanowić podstawę do sformułowania interesu lub obowiązku prawnego. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych organ stwierdził, że tylko przepisy prawa materialnego, stanowiąc podstawę interesu prawnego, stwarzają określonemu podmiotowi legitymację procesową strony, który to - zgłaszając żądanie wszczęcia postępowania - powinien ten interes wykazać. Stwierdzenie interesu prawnego sprowadza się do ustalenia związku o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą prawa materialnego a sytuacją prawną konkretnego podmiotu prawa, polegającą na tym, że akt stosowania tej normy może mieć wpływ na sytuację prawną tego podmiotu w zakresie jego pozycji materialnoprawnej. Jeżeli natomiast akt stosowania tej normy nie wywiera bezpośredniego wpływu na sferę sytuacji prawnej danego podmiotu, to nie można mówić o interesie prawnym strony, a co za tym idzie - o statusie strony w postępowaniu, w którym dochodzi do konkretyzacji danej normy prawnej. Od tak pojmowanego interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, to jest sytuację, w której dany podmiot jest wprawdzie bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, nie może jednak tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa, mającego stanowić podstawę skierowanego żądania w zakresie podjęcia stosownych czynności przez organ administracji. Podmiot więc, dla którego z przepisów prawa materialnego nie wynikają żadne uprawnienia ani obowiązki, nie ma przymiotu strony w świetle art. 28 k.p.a., nie jest legitymowany do żądania wszczęcia postępowania, czy też kwestionowania zapadłych w tym postępowaniu rozstrzygnięć. Następnie organ stwierdził, że zatwierdzony decyzją Starosty nr [...] z dnia [...] sierpnia 2000 r., projekt budowlany w tym projekt zagospodarowania terenu działki nr [...], obejmuje wyłącznie działkę objętą w/w inwestycją, która nie jest własnością S.G.. Zgodnie z załączonym do wniosku o pozwolenie na budowę, planem zagospodarowania działki nr [...], inwestycja polegająca na budowie warsztatu lakierniczego zlokalizowana jest w odległości 4,00 m od granicy z działką S.G. nr [...]. Natomiast budynek socjalno-administracyjny, jako zaplecze warsztatu lakierniczego, oddalony jest jeszcze bardziej od granicy z działką wnioskodawcy. Dalej organ podkreślił, że na dzień złożenia wniosku o pozwoleniu na budowę tj. 14 lipca 2000 r. obowiązywało rozporządzenie Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie i zgodnie z § 12 ust. 4 "Jeżeli z warunków, o których mowa w ust. 1 i 2 oraz w § 13, § 271, § 272 ust, 4, nie wynikają inne wymagania, należy zachować odległości zabudowy od granicy z sąsiednimi działkami co najmniej; 1) dla budynków zwróconych w stronę granicy ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi - 4 m; 2) dla budynków zwróconych w stronę granicy ścianą bez otworów - 3 m." W związku z tym S.G. nie przysługuje przymiot strony postępowania zakończonego ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę, gdyż nieruchomość, do której posiada tytuł prawny nie podlega ochronie na podstawie przepisów prawa materialnego wprowadzających określone ograniczenia w sposobie zagospodarowania tej nieruchomości z uwagi na realizację inwestycji na działce sąsiedniej. Ponadto na planie zagospodarowania działki nr [...] zostały wyznaczone miejsca parkingowe w ilości 4 szt. w odległości 3,25 m od granicy z działką S.G. nr [...]. Zgodnie z obowiązującymi na dzień złożenia wniosku o pozwolenie na budowę przepisami, Rozdziałem 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie nie określono odległości miejsc postojowych od granicy z działkami sąsiednimi. Organ wskazał, że w przedmiotowej sprawie brak jest innych przepisów prawa, w oparciu o które można by wyznaczyć inny obszar oddziaływania przedmiotowej inwestycji, zaś usytuowanie obiektu, określone w kwestionowanym pozwoleniu na budowę, nie wprowadza jakichkolwiek ograniczeń w zagospodarowaniu działek sąsiednich. Realizacja inwestycji nie wymagała przedstawienia oceny oddziaływania obiektu budowlanego na środowisko, zgodnie z obowiązującym na dzień złożenia wniosku o pozwoleniu na budowę, art. 70 ust. 1 ustawy z dnia 31 stycznia 1980r. o ochronie i kształtowaniu środowiska (Dz. U. Nr 3 poz. 6). Rozporządzenie Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 14 lipca 1998 r. w sprawie określenia rodzajów inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska i zdrowia ludzi albo mogących pogorszyć stan środowiska oraz wymagań, jakim powinny odpowiadać oceny oddziaływania na środowisko tych inwestycji (Dz. U, z 1998r., Nr 93, poz. 589) zalicza lakiernie i malarnie do inwestycji mogących pogorszyć stan środowiska, z wyłączeniem zakładów zużywających w roku mniej niż 250 kg materiałów malarskich oraz z wyłączeniem lakierni proszkowych. Zgodnie z projektem technologicznym zawartym w projekcie budowlanym, projektowane roczne zużycie farb i lakierów w warsztacie przewidywało się w ilości 180 kg, a lakierowanie odbywać się miało natryskowo, w związku z czym, zdaniem organu, inwestor nie był zobligowany do przedstawienia oceny oddziaływania obiektu budowlanego na środowisko. Mając na uwadze wszystko powyższe, organ uznał, że S.G. nie posiada legitymacji procesowej do uczestnictwa w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę warsztatu lakierniczego na działce nr [...], gdyż nie przysługuje mu przymiot strony tego postępowania. 3. Odwołanie od powyższej decyzji złożył S.G.. Zarzucił w nim poświadczenie nieprawdy i brak należytej kontroli dokumentacji złożonej przez inwestora poprzez wskazanie jego działki nr [...] jako działki, na której ma zostać zrealizowana inwestycja. Zarzucił też wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę bez uwzględnienia zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz bez wytyczenia granic lub rozgraniczenia. 4. Po rozpoznaniu odwołania Wojewoda wydał dnia [...] marca 2015 r. decyzję nr [...], którą utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Organ odwoławczy podkreślił, że jednym z obowiązków organu wydającego pozwolenie na budowę jest ocena czy wydana w tym postępowaniu decyzja może naruszać uzasadnione interesy osób trzecich, głównie interesy właścicieli sąsiednich nieruchomości. Właściciel nieruchomości sąsiedniej ma interes prawny, wynikający z art. 140 Kodeksu cywilnego do uczestniczenia jako strona w postępowaniach administracyjnych, w wyniku których może zapaść decyzja tak kształtująca stosunki na sąsiedniej nieruchomości (sposób korzystania z niej), iż będzie to miało wpływ na wykonywanie prawa własności przez właściciela sąsiedniej nieruchomości. Organ powołał się następnie na poglądy orzecznictwa i wskazał, że o naruszeniu uzasadnionego interesu osób trzecich można mówić wówczas, gdy zostały naruszone ich dobra chronione przez obowiązujące prawo. Przy ocenie czy doszło do takich naruszeń należy mieć na względzie konstytucyjne zasady równości obywateli i ochrony własności (art. 32 i 64 Konstytucji RP). W przedmiotowej sprawie Wojewoda przyjął, że legitymację S.G. do udziału w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę z dnia [...] sierpnia 2000 r. należy ocenić na podstawie art. 28 k.p.a., przy czym organ uwzględnił również kwestie związane z ochroną uzasadnionych interesów wnioskodawcy, co wynika z art. 5 ust. 1 pkt 6 P.b. Podał, że z informacji zawartych w księdze wieczystej nr [...] prowadzonej przez Sąd Rejonowy Wydział Ksiąg Wieczystych wynika, że S.G. jest właścicielem nieruchomości gruntowej niezabudowanej oznaczonej w ewidencji gruntów numerem [...]. Nieruchomość ta była na dzień wydania decyzji o pozwoleniu na budowę działką rolną, niezabudowaną, tymczasem przepisy rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie określały usytuowanie budynków względem granic z sąsiednimi działkami budowlanymi. W związku z tym, że działka skarżącego sąsiadująca z działką objętą inwestycją nie była działką budowlaną, przepisy ww. rozporządzenia w niniejszej w sprawie nie mają zastosowania. Zatem kwestie związane z lokalizacją budynku warsztatów lakierniczego oraz budynku socjalno-administracyjnego względem granic nieruchomości nie mogą stanowić podstawy do przyznania S.G. statusu strony w postępowaniu o pozwolenie budowę. Dalej organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji, że przedmiotowe zamierzenie budowlane nie należy do inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska i zdrowia ludzi, określonych w przepisach rozporządzenia Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 14 lipca 1998 r. (Dz. U. z 1998 r., Nr 93, poz. 589) w sprawie określenia rodzajów inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska i zdrowia ludzi albo mogących pogorszyć stan środowiska oraz wymagań, jakim powinny odpowiadać oceny oddziaływania na środowisko inwestycji. W myśl § 2 pkt 10 lit. s powyższego rozporządzenia do inwestycji mogących pogorszyć stan środowiska zaliczane były lakiernie i malarnie, z wyłączeniem zakładów zużywających w roku mniej niż 250 kg materiałów malarskich oraz z wyłączeniem lakierni proszkowych. Tymczasem z dołączonego do wniosku o pozwolenia na budowę projektu technologicznego (str. 29) wynika, że przewidywane roczne zużycie farb i lakierów w warsztacie będzie wynosić 180 kg. Zatem inwestor nie był zobowiązany do przedłożenia projektu budowlanego wraz z uzgodnieniem wojewody i właściwego państwowego terenowego inspektora sanitarnego, które było wymagane zgodnie z art. 68 ust. 5 ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska (t.j. Dz. U. z 1994 r., Nr 49, poz. 196 ze zm.) w przypadku inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska i zdrowia ludzi oraz inwestycji mogących pogorszyć stan środowiska. W związku z powyższym Wojewoda stwierdził, że przedmiotowa zamierzenie inwestycyjne nie narusza interesów osób trzecich podlegających ochronie z uwagi na oddziaływanie inwestycji na środowisko. Brak jest zatem przepisów prawa, w oparciu o które możliwe byłoby stwierdzenie, że wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę tego zamierzenia budowlanego zakłócałoby skarżącemu korzystanie z nieruchomości sąsiednich ponad przeciętną miarę wynikającą ze społeczno-gospodarczego przeznaczenia jego nieruchomości i stosunków miejscowych. 5. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. na decyzję Wojewody złożył S.G., w której powielił argumentację zawartą w odwołaniu od decyzji organu I instancji. W odpowiedzi na skargę Wojewoda podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej do Sądu decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 5. Skarga jest zasadna w granicach sporu i kompetencji sądu administracyjnego określonych art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2014 r. poz. 1647 ze zm.) oraz art. 3 § 2, art. 134 § 1 i art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm.; dalej p.p.s.a.). Stosownie do treści art. 28 k.p.a. w brzmieniu obowiązującym na dzień wydania decyzji ostatecznej objętej postępowaniem wznowieniowym to jest decyzji Starosty z dnia [...] sierpnia 2000 r. stroną postępowania był każdy, czyjego interesu prawnego bądź obowiązku dotyczy postępowanie lub kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Zgodnie z wówczas obowiązującym art. 54 ust 2 Prawa budowlanego (Dz.U. Nr 89, poz. 414 ze zm.) przy wykonywaniu zadań związanych z zatwierdzeniem planu realizacyjnego, wydaniem pozwolenia na budowę oraz wyrażeniem zgody na zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego terenowy organ administracji państwowej jest obowiązany zapewnić osobom, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 6 i ust. 2, możliwość zgłoszenia w ciągu 14 dni wniosków i zastrzeżeń. Przepis ten stanowił konkretyzację obowiązku przewidzianego w art. 10 § 1 k.p.a. w celu zapewnienia stronom możliwości czynnego udziału w każdym stadium postępowania. W myśl art. 5 ust. 1 pkt 6 i ust. 2 obowiązującego wówczas Prawa budowlanego obiekty budowlane powinny być projektowane, budowane i utrzymywane w sposób zapewniający ochronę uzasadnionych interesów osób trzecich, zgodnie z przepisami, w szczególności techniczno-budowlanymi i normami, a ochrona ta obejmuje w szczególności zapewnienie dojazdu (dojścia) do drogi publicznej, ochronę przed pozbawieniem lub ograniczeniem możliwości korzystania z wody, kanalizacji, energii elektrycznej i cieplnej, środków łączności, dopływu światła dziennego oraz przed uciążliwościami powodowanymi przez hałas, wibrację, zakłócenia elektryczne albo zanieczyszczenie powietrza, wody lub gleby. 6. Analiza powołanych przepisów wskazuje, że osoby, których dotyczy art. 54 ust. 2 Prawa budowlanego, mają przymiot strony w postępowaniu o zatwierdzenie planu realizacyjnego danego obiektu budowlanego i o wydanie pozwolenia na jego budowę, przy czym do osób tych należą przede wszystkim właściciele nieruchomości sąsiadujących bezpośrednio z działką, na której ma być wzniesiony projektowany obiekt budowlany. Z powyższych względów stwierdzić należy, że niewykonanie przez terenowy organ administracji państwowej obowiązku określonego w art. 54 ust. 2 Prawa budowlanego zapewnienia właścicielowi nieruchomości sąsiadującej bezpośrednio z działką, na której ma być wzniesiony projektowany obiekt budowlany, możliwości zgłoszenia wniosków i zastrzeżeń, skutkiem czego nie brał on udziału w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną o zatwierdzeniu planu realizacyjnego tego obiektu i o wydaniu pozwolenia na jego budowę należy ocenić jako działanie naruszające te przepisy. Bogate orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego wydane w stanie faktycznym i prawnym adekwatnym do stanu w niniejszej sprawie a dotyczące stron postępowania o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu a następnie postępowania w sprawie zatwierdzenia planu realizacyjnego i zezwalającego na budowę, jednoznacznie wskazuje, że stroną w takich sprawach są właściciele nieruchomości sąsiednich oraz użytkownicy wieczyści takich nieruchomości. Praktycznie nie spotyka się poglądów, które odmawiałyby właścicielowi nieruchomości sąsiedniej statusu strony. Wręcz przeciwnie w niektórych przypadkach status strony mogli mieć nawet właściciele czy użytkownicy wieczyści działek nie sąsiadujących bezpośrednio z inwestycją. Taki kierunek wykładni prezentowany był w orzecznictwie sądowym na tle art. 28 k.p.a. na przykład w wyroku z dnia 23 marca 1983 r. SA/Kr 58/83 (ONSA 1983, z. 1, poz. 17) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że właściciel nieruchomości sąsiedniej jest stroną w postępowaniu o ustalenie miejsca i warunków realizacji inwestycji na jego nieruchomości oraz o zatwierdzenie planu realizacyjnego, niezależnie od tego, kto jest wnioskodawcą w sprawie wydania takich decyzji. Podobny pogląd wyrażony został w wyroku z dnia 22 października 1987 r. w sprawie IV SA 590/87 (ONSA 1987 r., z. 2, poz. 71), w uchwale NSA z 25 września 1995r. VI SA 13/95; w wyroku NSA z 16 października 1998r. SA/Rz 1376/98). 7. W sprawie objętej wznowieniem przedmiotem pozwolenia i wcześniej wydanej decyzji określającej warunki zabudowy była inwestycja polegająca na lokalizacji i budowie warsztatu lakierniczego, co wymagało spełnienia wielu materialnoprawnych obowiązków wynikających z charakteru tej inwestycji. Jeśli zatem w dacie wydawania decyzji obowiązywały przepisy prawa materialnego, które nakładały na inwestora określone obowiązki czy ograniczenia związane z zagospodarowaniem i zabudową jego działki mogące mieć jakiś wpływ na działki sąsiednie, to tym samym właściciel (użytkownik wieczysty, zarządca) tejże działki jest stroną postępowania o pozwolenie na budowę i to niezależnie od tego, czy projekt budowlany w ocenie organu spełnia wymagania określone przepisami prawa materialnego oraz aktów wykonawczych i czy zachowane są odległości nakazane stosownymi przepisami prawa (por. wyroki NSA z dnia 12 kwietnia 2011 r., II OSK 664/12, ONSAiWSA 2012/4/69; z dnia 1 marca 2012 r., II OSK 282/12 – LEX nr 1292702; z dnia 17 kwietnia 2013 r., II OSK 2508/11 - CBOSA ). Zaznaczyć przy tym należy, że fakt, iż w dacie wydawania decyzji działka nr [...] należąca do skarżącego miała przeznaczenie rolnicze nie pozbawia go automatycznie interesu prawnego. Przy ocenie czy podmiot jest stroną postępowania w przedmiocie pozwolenia na budowę, nie ma znaczenia czy został naruszony interes prawny tego podmiotu, a jedynie czy interes taki podmiotowi przysługiwał. Właściciel działki znajdującej się w potencjalnym obszarze oddziaływania inwestycji musi mieć możliwość sprawdzenia, czy jego prawa związane z projektowanym zagospodarowaniem i zabudową bezpośrednio sąsiadującej działki zostaną zachowane i nie zostaną naruszone. Jeżeli jakikolwiek przepis prawa podmiotowego wiąże sposób zagospodarowania działki sąsiedniej z faktem powstania obiektu na działce inwestora, to wówczas właściciel tejże działki ma prawo żądać sprawdzenia przez organ, czy zamierzona inwestycja ograniczy jego prawo do zgodnego z prawem zagospodarowania działki będącej jego własnością. Z uprawnienia strony do czynnego udziału w postępowaniu wynika konieczność zapewnienia jej możliwości składania wyjaśnień i wniosków a w przypadku niezadowolenia z wydanej decyzji – odwołania (por. wyrok NSA z dnia 27 sierpnia 2014 r., II OSK 451/13, dostępny w bazie orzeczeń na stronie internetowej NSA). 8. Należy mieć przy tym na uwadze, że istotą wznowionego postępowania i uchylenia dotychczasowej decyzji ostatecznej jest powrót sprawy do odpowiedniego stadium zwykłego postępowania instancyjnego. Nową decyzję, rozstrzygającą zatem o istocie sprawy, wydaje się, jak gdyby sprawa nie była w danej instancji rozstrzygana. Wobec tego organ administracji państwowej, wydający nową decyzję, stosuje te przepisy prawa materialnego, które obowiązują w dniu orzekania (por. wyrok NSA z dnia 28 czerwca 1984, I SA 86/84, ONSA 1/1984, poz. 59). W sprawie nie dość, że skarżący został pominięty w istotnym dla wykorzystania gruntu procesie inwestycyjnym, to jeszcze pierwotna treść decyzji dotyczyła jego nieruchomości – działki nr [...], bo tak została oznaczona nieruchomość w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu wydanej w dniu [...] czerwca 2000 r. i następnie w decyzji z dnia [...] sierpnia 2000 r. udzielającej pozwolenia na budowę. Specyfiką tego postępowania było również to, że w tym zakresie decyzja o pozwoleniu na budowę została sprostowana w dniu [...] sierpnia 2011 r. czyli po 11 latach od jej wydania. Uznanie przez organy a liminie braku legitymacji skarżącego uniemożliwiło skarżącemu podnoszenie i wykazywanie okoliczności istotnych dla oceny faktu naruszenia jego własnego interesu prawnego. W ten sposób został on pozbawiony możliwości ochrony swojego prawa w postępowaniu administarcyjnym. Czym innym jest natomiast stwierdzenie, czy doszło do naruszenia jego interesu prawnego, w szczególności w świetle okoliczności podniesionych w treści obu decyzji. Jest to jednak inny etap postępowania, który powinien być zrealizowany z udziałem skarżącego z zapewnieniem mu wszelkich gwarancji procesowych. Z tych względów, stwierdzając naruszenie przepisu art. 28 k.p.a. mające wpływ na wynik sprawy, należało uchylić zaskarżoną decyzję (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.) oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty (art. 135 p.p.s.a.). O kosztach, na które składały się wpis oraz wykazane przez skarżącego koszty przejazdu do sądu orzeczono na podstawie art. 209 w zw. z art. 200 i 205 § 1 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło