II SA/Go 378/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Staniszewska po rozpoznaniu w dniu 24 września 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. M. na pismo Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie pozostawienia wniosku bez rozpoznania postanawia odrzucić skargę. A. M., reprezentowana przez pełnomocnika, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. skargę na pismo Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] czerwca 2024 r. nr [...], którym organ poinformował A. M. o pozostawieniu złożonego przez nią w dniu [...] maja 2024 r. wniosku o przyznanie dodatku osłonowego bez rozpoznania. W skardze skarżąca zarzuciła naruszenie art. 2 ust. 9a ustawy o dodatku osłonowym poprzez błędną wykładnię, a w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie wyrażające się w przyjęciu, iż decydującą dla rozpoznania wniosku o przyznanie dodatku osłonowego jest bezwzględnie data wpływu wniosku do organu i niedopuszczalne jest - mimo zawarcia takiej informacji na stronie Urzędu Miasta [...] - złożenie powyższego wniosku za pośrednictwem Poczty Polskiej (poprzez nadanie przesyłki listownej poleconej). Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego aktu – informacji oraz o uznanie istnienia uprawnienia do otrzymania przez nią dodatku osłonowego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o odrzucenie skargi jako nienależącej do właściwości sądów administracyjnych, ewentualnie o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skargę należało odrzucić. Badanie merytorycznej zasadności skargi każdorazowo poprzedza analiza jej dopuszczalności. Postępowanie sądowoadministracyjne może toczyć się bowiem wyłącznie na podstawie prawnie dopuszczalnej i skutecznie wniesionej skargi. W myśl art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej jako p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W myśl art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego, postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa, postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego, postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest pismo Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] czerwca 2024 r., którym organ poinformował skarżącą o pozostawieniu bez rozpoznania złożonego przez nią w dniu [...] maja 2024 r. wniosku o przyznanie dodatku osłonowego. Zdaniem Sądu, zaskarżone pismo nie stanowi żadnej z wymienionych wyżej form działalności organów administracji publicznej, która mogłaby stanowić przedmiot kontroli sądowoadministracyjnej. W szczególności, czynność taka nie kwalifikuje się jako czynność przewidziana w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., nie posiada bowiem cech rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej ani w znaczeniu procesowym ani materialnym. W orzecznictwie i literaturze przedmiotu przyjmuje się, że stosowanie powyższego przepisu może mieć miejsce, gdy spełnione są następujące przesłanki: 1) akty i czynności mają charakter władczy, 2) są podejmowane w sprawach indywidualnych, 3) muszą mieć charakter publicznoprawny, 4) dotyczą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisu prawa. Oznacza to, że musi istnieć ścisły i bezpośredni związek między działaniem (zaniechaniem określonego działania) organu administracji a możliwością realizacji uprawnienia (obowiązku) wynikającego z przepisu prawa przez podmiot niepowiązany organizacyjnie z organem wydającym dany akt lub podejmującym daną czynność (zob. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2012, s. 32). W ocenie Sądu, zaskarżone pismo nie zawiera władczego rozstrzygnięcia, które decydowałoby o sytuacji prawnej strony, nie nakłada na nią żadnych konkretnych obowiązków ani nie przyznaje uprawnień, które wynikałyby z przepisów prawa. Pismo to zawiera jedynie stanowisko organu, który pisemnie poinformował skarżącą o pozostawieniu złożonego przez nią wniosku bez rozpoznania. Z tych powodów pismo Prezydenta Miasta [...] z [...] czerwca 2024 r. nie może zostać uznane za akt lub czynność podlegającą kognicji sądu administracyjnego; samo bowiem zajęcie stanowiska nie stanowi rozstrzygnięcia w indywidualnej sprawie (por. postanowienie NSA z 2 grudnia 2014 r., I OSK 2082/13; postanowienie WSA w Warszawie z 16 sierpnia 2005 r., I SA/Wa 1362/05). W konsekwencji, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., zgodnie z którym skarga podlega odrzuceniu, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego, Sąd postanowił jak w sentencji. Na marginesie Sąd wskazuje, że ewentualny brak podjęcia merytorycznego rozstrzygnięcia w przedmiocie wnioskowanego przez A. M. dodatku osłonowego, może być przedmiotem jej skargi do Sądu na bezczynność organu w tym zakresie.