II SA/Go 388/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz po rozpoznaniu w dniu 24 czerwca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W.P-B., M.B. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi W.P-B., M.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości kwoty dotacji pobranej w nadmiernej wysokości postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W dniu 12 kwietnia 2021 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. wpłynęła skarga W.P-B., M.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2020 r., nr [...] w sprawie ustalenia wysokości kwoty dotacji pobranej w nadmiernej wysokości. Kwota dotacji podlegająca zwrotowi ustalona w/w decyzją wynosi 5.897,57 zł. Skarżący, reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika, w treści skargi wnieśli m.in. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji przez organ oraz w przypadku nieuwzględnienia w/w wniosku przez SKO o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji przez Sąd. W uzasadnieniu wniosku pełnomocnik skarżących wskazał, iż wykonanie decyzji spowodowałoby skutki, których nie można by naprawić. Pełnomocnik zauważył, iż zaskarżona decyzja dotyczy dotacji, która została już wydatkowana i rozliczona i brak jest możliwości zapłaty jej z dotacji bieżącej, gdyż dotacje muszą być spożytkowane na ściśle określone cele. Natomiast zapłata powyższej kwoty z innych środków mogłaby w sposób negatywny odbić się na innych projektach szkolnych i tym samym negatywnie wpłynąć na sytuację uczniów uczęszczających do tej placówki. Postanowieniem z dnia [...] marca 2021 r. SKO odmówiło wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, nie uzasadniając podjętego rozstrzygnięcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie zasługiwał na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej jako p.p.s.a.), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Natomiast po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu (art. 61 § 3 p.p.s.a.). Instytucja wstrzymania wykonania aktu lub czynności ma charakter wyjątkowy i jej zastosowanie może mieć miejsce wyłącznie w sytuacji stwierdzenia, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdyby akt lub czynność zostały wykonane. Przy czym znaczna szkoda to taka, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Natomiast trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, a powrót do stanu poprzedniego może nastąpić po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie NSA z dnia 20 grudnia 2004 r., GZ 138/04, CBOSA). Ciężar dowodu spoczywa w tym przypadku na wnioskodawcy, który powinien uprawdopodobnić, że w jego sprawie spełnione zostały przesłanki wskazane w powołanym przepisie. W orzecznictwie przyjmuje się bowiem, że warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków i ich uprawdopodobnienie w przedstawionym przez stronę materiale dowodowym. Uzasadnienie wniosku powinno więc odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione. Dlatego tak ważne jest poparcie wniosku twierdzeniami, tezami oraz dokumentami uprawdopodabniającymi zasadność uwzględnienia wniosku. Z kolei brak należytego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji w istocie uniemożliwia jego merytoryczną ocenę. W przedmiotowej sprawie pełnomocnik skarżących wnosząc o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wskazał na trudne do odwrócenia skutki jakie wywołać może wykonanie zaskarżonej decyzji oraz niebezpieczeństwo wyrządzenia szkody z uwagi na konieczność pokrycia kwoty objętej decyzją ze środków przeznaczonych na inne cele i związane z tym negatywne skutki dla uczniów placówki. W ocenie Sądu w niniejszej sprawie skarżący, reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika, nie uprawdopodobnili, że nieudzielenie im ochrony tymczasowej może pociągnąć za sobą skutki, w postaci wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania po ich stronie trudnych do odwrócenia skutków. Zauważyć należy, iż objęta zaskarżoną decyzją kwota wynosi 5.897,57 zł, a jednocześnie analiza akt administracyjnych sprawy wskazuje, iż przekazana skarżącym i rozliczona dotacja w 2019 r. wynosiła 523.254,99 zł. Tymczasem skarżący wnosząc o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie wykazali swojej sytuacji majątkowej i materialnej, nie przedłożyli żadnych dokumentów na poparcie zgłoszonych twierdzeń, a na podstawie załączonej do akt sprawy dokumentacji nie sposób ustalić aktualną sytuację finansową skarżących. W tych okolicznościach, Sąd uznał, iż nie zostały uprawdopodobnione przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji wskazane w treści art. 61 § 3 p.p.s.a. Poza tym – jak wskazywano już w judykaturze wielokrotnie – skutki wykonania decyzji zobowiązującej skarżących do zapłaty określonej kwoty pieniężnej są z natury rzeczy odwracalne (por. np. postanowienie NSA z 27 października 2016 r. o sygn. akt II GZ 1099/16 i powołane tam orzecznictwo; dostępne w CBOSA). W przypadku uchylenia decyzji, uiszczona należność podlega bowiem zwrotowi (por. postanowienie NSA z dnia 20 grudnia 2011 r., sygn. akt I GZ 217/11). Nie bez znaczenia dla oceny wystąpienia przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. jest to, iż w przypadku ewentualnego uwzględnienia skargi uiszczone, a nienależne zobowiązanie będzie podlegać zwrotowi wraz z odsetkami, stanowiącymi swoistą formę odszkodowania, co dodatkowo przemawia za "odwracalnością" skutków, które może spowodować dla strony wykonanie zaskarżonej decyzji. Z tej też przyczyny strona domagająca się wstrzymania wykonania decyzji nakładającej obowiązek zapłaty należności pieniężnej obowiązana jest wykazać, że występują szczególne okoliczności uzasadniające uwzględnienie jej wniosku. W tej sytuacji Sąd, na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.